แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ - ประวัติรุ่นแก้ไข

Apirom เมื่อ 09:36, 16 สิงหาคม 2556

2013-08-16T09:36:39Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 16:36, 16 สิงหาคม 2556
บรรทัดที่ 156:		บรรทัดที่ 156:
	*[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550]]		*[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550]]

	~~----~~		[[หมวดหมู่:สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ\|น]]
	~~{\|cellpadding="2" cellspacing="5" style="vertical-align:top;background-color:#ffffff;color:#000;width:100%"~~
	! style="background-color:#fffff; font-size: 100%; border: 1px solid #afa3bf; text-align: left; padding-left: 7px; -moz-border-radius:7px" \|[[หน้าหลัก]] \| [[สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ]]
	\|}

	[[หมวดหมู่:สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ]]

Apirom เมื่อ 09:23, 16 สิงหาคม 2556

2013-08-16T09:23:45Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 16:23, 16 สิงหาคม 2556
บรรทัดที่ 160:		บรรทัดที่ 160:
	! style="background-color:#fffff; font-size: 100%; border: 1px solid #afa3bf; text-align: left; padding-left: 7px; -moz-border-radius:7px" \|[[หน้าหลัก]] \| [[สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ]]		! style="background-color:#fffff; font-size: 100%; border: 1px solid #afa3bf; text-align: left; padding-left: 7px; -moz-border-radius:7px" \|[[หน้าหลัก]] \| [[สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ]]
	\|}		\|}
	[[~~category~~:~~รัฐธรรมนูญ\|นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ~~]]
			[[หมวดหมู่:สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ]]

Teeraphan เมื่อ 08:59, 14 สิงหาคม 2553

2010-08-14T08:59:04Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 15:59, 14 สิงหาคม 2553
บรรทัดที่ 4:		บรรทัดที่ 4:
	----		----

	แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เป็นบทบัญญัติที่กำหนดไว้ใน[[รัฐธรรมนูญ]] ~~โดยได้มีการบัญญัติไว้ครั้งแรกในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย~~ พุทธศักราช 2492 หมวดที่ 5 ว่าด้วย “แนวนโยบายแห่งรัฐ” ~~เพื่อเป็นแนวทางสำหรับการตรากฎหมายและการกำหนดนโยบายใน~~[[การบริหารราชการแผ่นดิน]] ทั้งนี้แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ถือเป็นกรอบสำหรับการกำหนดนโยบายของรัฐบาลว่านโยบายที่กำหนดออกมานั้นจะต้องครอบคลุมถึงเรื่องใด และจะเป็นหลักประกันว่า แม้จะมีการเปลี่ยนแปลงรัฐบาลไปกี่ชุด แนวนโยบายของรัฐบาลที่เข้ามาบริหารประเทศจะยังคงเดิม คือ อยู่ในกรอบแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 43.</ref>		แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เป็นบทบัญญัติที่กำหนดไว้ใน[[รัฐธรรมนูญ]] โดยได้มีการบัญญัติไว้ครั้งแรกใน[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492]] หมวดที่ 5 ว่าด้วย “แนวนโยบายแห่งรัฐ” เพื่อเป็นแนวทางสำหรับการตรา[[กฎหมาย]]และการกำหนดนโยบายใน[[การบริหารราชการแผ่นดิน]] ทั้งนี้แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ถือเป็นกรอบสำหรับการกำหนดนโยบายของ[[รัฐบาล]]ว่านโยบายที่กำหนดออกมานั้นจะต้องครอบคลุมถึงเรื่องใด และจะเป็นหลักประกันว่า แม้จะมีการเปลี่ยนแปลงรัฐบาลไปกี่ชุด แนวนโยบายของรัฐบาลที่เข้ามาบริหารประเทศจะยังคงเดิม คือ อยู่ในกรอบแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ<ref>[[สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร]]. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 43.</ref>

	==ความหมายและความสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==		==ความหมายและความสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==

	“แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ หมายถึง แนวนโยบายขั้นพื้นฐานที่'''รัฐ ฝ่ายบริหาร หรือองค์กรของรัฐ'''จะต้องดำเนินการให้เกิดประโยชน์กับประเทศชาติและประชาชน”<ref>คณิน บุญสุวรรณ. (2548). '''ปทานุกรมศัพท์รัฐสภาและการเมืองไทย.''' กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์สุขภาพใจ, หน้า 465.</ref> โดยแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐมีความสำคัญหลายประการ ดังนี้		“แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ หมายถึง แนวนโยบายขั้นพื้นฐานที่'''รัฐ [[ฝ่ายบริหาร]] หรือองค์กรของรัฐ'''จะต้องดำเนินการให้เกิดประโยชน์กับประเทศชาติและประชาชน”<ref>คณิน บุญสุวรรณ. (2548). '''ปทานุกรมศัพท์รัฐสภาและการเมืองไทย.''' กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์สุขภาพใจ, หน้า 465.</ref> โดยแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐมีความสำคัญหลายประการ ดังนี้

	1. แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เป็นบทบัญญัติที่กำหนดภาระหน้าที่สำคัญของรัฐที่จะต้องปฏิบัติซึ่งครอบคลุมภารกิจที่สำคัญอันเป็นเงื่อนไขพื้นฐานที่จำเป็นต่อการพัฒนาประเทศและความเป็นอยู่ของประชาชนชาวไทยโดยรวมในระยะยาว		1. แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เป็นบทบัญญัติที่กำหนดภาระหน้าที่สำคัญของรัฐที่จะต้องปฏิบัติซึ่งครอบคลุมภารกิจที่สำคัญอันเป็นเงื่อนไขพื้นฐานที่จำเป็นต่อการพัฒนาประเทศและความเป็นอยู่ของประชาชนชาวไทยโดยรวมในระยะยาว

	2. แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เป็นนโยบายกลางขั้นพื้นฐานผูกพันรัฐสภาและรัฐบาลทุกชุดให้ต้องดำเนินนโยบายและปฏิบัติตามกรอบหลักการของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ส่งผลให้กฎหมายและนโยบายสำคัญที่เป็นพื้นฐานของการพัฒนาประเทศมีความต่อเนื่องและอำนวยประโยชน์แก่ประชาชน		2. แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เป็นนโยบายกลางขั้นพื้นฐานผูกพัน[[รัฐสภา]]และรัฐบาลทุกชุดให้ต้องดำเนินนโยบายและปฏิบัติตามกรอบหลักการของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ส่งผลให้กฎหมายและนโยบายสำคัญที่เป็นพื้นฐานของการพัฒนาประเทศมีความต่อเนื่องและอำนวยประโยชน์แก่ประชาชน

	3. เมื่อเปรียบเทียบแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับแนวนโยบายแห่งรัฐของรัฐธรรมนูญในอดีต แม้จะเป็นเรื่องที่กำหนดกรอบภาระหน้าที่ของรัฐที่พึงปฏิบัติในด้านสำคัญ ๆ เช่นเดียวกัน แต่ก็มีความแตกต่างกันในรายละเอียด จึงอาจกล่าวได้ว่าแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐเป็นแนวทางการบริหารราชการแผ่นดินในระบอบประชาธิปไตยที่สมบูรณ์กว่าแนวนโยบายแห่งรัฐในอดีตที่เคยมีมา<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า ค – ง.</ref>		3. เมื่อเปรียบเทียบแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับแนวนโยบายแห่งรัฐของรัฐธรรมนูญในอดีต แม้จะเป็นเรื่องที่กำหนดกรอบภาระหน้าที่ของรัฐที่พึงปฏิบัติในด้านสำคัญ ๆ เช่นเดียวกัน แต่ก็มีความแตกต่างกันในรายละเอียด จึงอาจกล่าวได้ว่าแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐเป็นแนวทาง[[การบริหารราชการแผ่นดิน]]ในระบอบ[[ประชาธิปไตย]]ที่สมบูรณ์กว่าแนวนโยบายแห่งรัฐในอดีตที่เคยมีมา<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า ค – ง.</ref>

	==ความเป็นมาของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==		==ความเป็นมาของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==

	คำว่า “แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ” ปรากฏครั้งแรกใน'''[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]''' ซึ่งเป็นรัฐธรรมนูญฉบับแรกที่ประเทศไทยได้เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการยกร่างรัฐธรรมนูญมากขึ้น โดยมีสาระสำคัญเป็นการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชน ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการปกครองและตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐเพิ่มขึ้น ตลอดทั้งปรับปรุงโครงสร้างทางการเมืองให้มีเสถียรภาพและประสิทธิภาพยิ่งขึ้น		คำว่า “แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ” ปรากฏครั้งแรกใน'''[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]''' ซึ่งเป็นรัฐธรรมนูญฉบับแรกที่ประเทศไทยได้เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการยกร่างรัฐธรรมนูญมากขึ้น โดยมีสาระสำคัญเป็นการส่งเสริมและคุ้มครอง[[สิทธิเสรีภาพ]]ของประชาชน ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการปกครองและ[[ตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ]]เพิ่มขึ้น ตลอดทั้งปรับปรุงโครงสร้างทางการเมืองให้มีเสถียรภาพและประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

	แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ซึ่งถือว่าเป็นหลักการหรือนโยบายกลางขั้นพื้นฐาน ได้ปรากฏในรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ มาแล้วจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 เป็นต้นมา ใช้ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” โดย'''[[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]] (ปี 2492)'''ซึ่งทำหน้าที่ยกร่างรัฐธรรมนูญในขณะนั้น ได้นำแนวความคิดมาจากรัฐธรรมนูญของประเทศไอร์แลนด์และอินเดียมาประยุกต์ใช้เป็นแนวทาง<ref>ปกรณ์ ปรียากร. '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' [ออนไลน์] สืบค้นจาก http://74.125.45.132/search?q=cache:3tzHKeXt7gkJ:kpi2.org/ccpd/index.php% เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2550.</ref> โดยพิจารณาเห็นว่า เมื่อรัฐธรรมนูญได้กำหนดเรื่องสิทธิ เสรีภาพ และหน้าที่ของปวงชนชาวไทยไว้แล้ว ก็ควรมีบทบัญญัติที่กำหนดหน้าที่ของรัฐไว้ด้วยเพื่อประโยชน์ของประชาชน โดยกำหนดแนวทางใหญ่ ๆ ที่เป็นภารกิจหลักสำคัญ ๆ ของรัฐที่พึงปฏิบัติไว้ในรัฐธรรมนูญเป็นหมวดที่ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” เพื่อให้เป็นนโยบายกลางที่ไม่เปลี่ยนแปลงไปตามพรรคการเมืองหรือรัฐบาลที่เข้ามาบริหารประเทศ ซึ่งจะส่งผลให้นโยบายของ[[คณะรัฐมนตรี]]แต่ละคณะมีความต่อเนื่องกัน<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า ก, 6.</ref> แต่ภายหลังแนวนโยบายแห่งรัฐที่ได้รับการบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญแต่ละฉบับมีการเพิ่มเติมนโยบายที่ผู้ร่างรัฐธรรมนูญพึงพอใจเพิ่มเติมเข้าไปเป็นระยะ จนทำให้บทบัญญัติในหมวดนี้มีรายละเอียดมากเกินไป ดังนั้น ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 [[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]]จึงเปลี่ยนชื่อหมวดนี้เสียใหม่เป็นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ โดยกำหนดให้เป็นแนวนโยบายพื้นฐาน ไม่ใช่นโยบายทั่วไปที่อาจเปลี่ยนแปลงได้ตามกาลเวลาและสถานการณ์<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 10.</reF>		แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ซึ่งถือว่าเป็นหลักการหรือนโยบายกลางขั้นพื้นฐาน ได้ปรากฏในรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ มาแล้วจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 เป็นต้นมา ใช้ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” โดย'''[[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]] (ปี 2492)'''ซึ่งทำหน้าที่ยกร่างรัฐธรรมนูญในขณะนั้น ได้นำแนวความคิดมาจากรัฐธรรมนูญของประเทศไอร์แลนด์และอินเดียมาประยุกต์ใช้เป็นแนวทาง<ref>ปกรณ์ ปรียากร. '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' [ออนไลน์] สืบค้นจาก http://74.125.45.132/search?q=cache:3tzHKeXt7gkJ:kpi2.org/ccpd/index.php% เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2550.</ref> โดยพิจารณาเห็นว่า เมื่อรัฐธรรมนูญได้กำหนดเรื่องสิทธิ เสรีภาพ และหน้าที่ของปวงชนชาวไทยไว้แล้ว ก็ควรมีบทบัญญัติที่กำหนดหน้าที่ของรัฐไว้ด้วยเพื่อประโยชน์ของประชาชน โดยกำหนดแนวทางใหญ่ ๆ ที่เป็นภารกิจหลักสำคัญ ๆ ของรัฐที่พึงปฏิบัติไว้ในรัฐธรรมนูญเป็นหมวดที่ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” เพื่อให้เป็นนโยบายกลางที่ไม่เปลี่ยนแปลงไปตามพรรคการเมืองหรือรัฐบาลที่เข้ามาบริหารประเทศ ซึ่งจะส่งผลให้นโยบายของ[[คณะรัฐมนตรี]]แต่ละคณะมีความต่อเนื่องกัน<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า ก, 6.</ref> แต่ภายหลังแนวนโยบายแห่งรัฐที่ได้รับการบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญแต่ละฉบับมีการเพิ่มเติมนโยบายที่ผู้ร่างรัฐธรรมนูญพึงพอใจเพิ่มเติมเข้าไปเป็นระยะ จนทำให้บทบัญญัติในหมวดนี้มีรายละเอียดมากเกินไป ดังนั้น ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 [[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]]จึงเปลี่ยนชื่อหมวดนี้เสียใหม่เป็นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ โดยกำหนดให้เป็นแนวนโยบายพื้นฐาน ไม่ใช่นโยบายทั่วไปที่อาจเปลี่ยนแปลงได้ตามกาลเวลาและสถานการณ์<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 10.</reF>

Apirom เมื่อ 02:17, 19 กรกฎาคม 2553

2010-07-19T02:17:02Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 09:17, 19 กรกฎาคม 2553
บรรทัดที่ 156:		บรรทัดที่ 156:
	*[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550]]		*[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550]]

	[[category:~~ความรู้เกี่ยวกับรัฐสภาไทย~~\|นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ]]		----
			{\|cellpadding="2" cellspacing="5" style="vertical-align:top;background-color:#ffffff;color:#000;width:100%"
			! style="background-color:#fffff; font-size: 100%; border: 1px solid #afa3bf; text-align: left; padding-left: 7px; -moz-border-radius:7px" \|[[หน้าหลัก]] \| [[สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ]]
			\|}
			[[category:รัฐธรรมนูญ\|นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ]]

Panu: /* ลักษณะสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ */

2009-09-01T04:34:39Z

ลักษณะสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 11:34, 1 กันยายน 2552
บรรทัดที่ 44:		บรรทัดที่ 44:
	==ลักษณะสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==		==ลักษณะสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==

	ประเทศไทยเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตยอันมี[[พระมหากษัตริย์]]ทรงเป็นประมุข เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2575 ~~และได้มีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับแรกของประเทศไทยที่มีชื่อว่า~~ “[[พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475]]” เมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ.2575 มาจนถึงปัจจุบัน ซึ่งประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 เป็นรัฐธรรมนูญฉบับที่ 18 รัฐธรรมนูญที่มีบทบัญญัติในเรื่องแนวนโยบายแห่งรัฐและแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐนั้น มีอยู่ด้วยกัน 8 ฉบับ คือ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2475 แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช 2495 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2517 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540		ประเทศไทยเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตยอันมี[[พระมหากษัตริย์]]ทรงเป็นประมุข เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2575 และได้มีการประกาศใช้[[รัฐธรรมนูญ]]ฉบับแรกของประเทศไทยที่มีชื่อว่า “[[พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475]]” เมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ.2575 มาจนถึงปัจจุบัน ซึ่งประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 เป็นรัฐธรรมนูญฉบับที่ 18 รัฐธรรมนูญที่มีบทบัญญัติในเรื่องแนวนโยบายแห่งรัฐและแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐนั้น มีอยู่ด้วยกัน 8 ฉบับ คือ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2475 แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช 2495 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2517 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540
	และรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ซึ่งแนวนโยบายแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญในอดีตจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 ถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 มีลักษณะสำคัญ ดังนี้ คือ		และรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ซึ่งแนวนโยบายแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญในอดีตจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 ถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 มีลักษณะสำคัญ ดังนี้ คือ

Panu เมื่อ 05:56, 31 สิงหาคม 2552

2009-08-31T05:56:07Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 12:56, 31 สิงหาคม 2552
บรรทัดที่ 44:		บรรทัดที่ 44:
	==ลักษณะสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==		==ลักษณะสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ==

	ประเทศไทยเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2575 และได้มีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับแรกของประเทศไทยที่มีชื่อว่า “[[พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475]]” เมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ.2575 มาจนถึงปัจจุบัน ซึ่งประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 เป็นรัฐธรรมนูญฉบับที่ 18 รัฐธรรมนูญที่มีบทบัญญัติในเรื่องแนวนโยบายแห่งรัฐและแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐนั้น มีอยู่ด้วยกัน 8 ฉบับ คือ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2475 แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช 2495 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2517 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540		ประเทศไทยเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตยอันมี[[พระมหากษัตริย์]]ทรงเป็นประมุข เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2575 และได้มีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับแรกของประเทศไทยที่มีชื่อว่า “[[พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475]]” เมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ.2575 มาจนถึงปัจจุบัน ซึ่งประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 เป็นรัฐธรรมนูญฉบับที่ 18 รัฐธรรมนูญที่มีบทบัญญัติในเรื่องแนวนโยบายแห่งรัฐและแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐนั้น มีอยู่ด้วยกัน 8 ฉบับ คือ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2475 แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช 2495 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2517 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540
	และรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ซึ่งแนวนโยบายแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญในอดีตจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 ถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 มีลักษณะสำคัญ ดังนี้ คือ		และรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ซึ่งแนวนโยบายแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญในอดีตจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 ถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 มีลักษณะสำคัญ ดังนี้ คือ

Panu เมื่อ 09:03, 11 สิงหาคม 2552

2009-08-11T09:03:31Z

แสดงการเปลี่ยนแปลง

Panu เมื่อ 09:55, 6 สิงหาคม 2552

2009-08-06T09:55:42Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 16:55, 6 สิงหาคม 2552
บรรทัดที่ 20:		บรรทัดที่ 20:
	คำว่า “แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ” ปรากฏครั้งแรกใน'''[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]''' ซึ่งเป็นรัฐธรรมนูญฉบับแรกที่ประเทศไทยได้เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการยกร่างรัฐธรรมนูญมากขึ้น โดยมีสาระสำคัญเป็นการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชน ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการปกครองและตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐเพิ่มขึ้น ตลอดทั้งปรับปรุงโครงสร้างทางการเมืองให้มีเสถียรภาพและประสิทธิภาพยิ่งขึ้น		คำว่า “แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ” ปรากฏครั้งแรกใน'''[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]''' ซึ่งเป็นรัฐธรรมนูญฉบับแรกที่ประเทศไทยได้เปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการยกร่างรัฐธรรมนูญมากขึ้น โดยมีสาระสำคัญเป็นการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชน ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการปกครองและตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐเพิ่มขึ้น ตลอดทั้งปรับปรุงโครงสร้างทางการเมืองให้มีเสถียรภาพและประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

	แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ซึ่งถือว่าเป็นหลักการหรือนโยบายกลางขั้นพื้นฐาน ได้ปรากฏในรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ มาแล้วจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 เป็นต้นมา ใช้ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” โดย'''[[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]] (ปี 2492)'''ซึ่งทำหน้าที่ยกร่างรัฐธรรมนูญในขณะนั้น ได้นำแนวความคิดมาจากรัฐธรรมนูญของประเทศไอร์แลนด์และอินเดียมาประยุกต์ใช้เป็นแนวทาง<ref>ปกรณ์ ปรียากร. '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' [ออนไลน์] สืบค้นจาก http://74.125.45.132/search?q=cache:3tzHKeXt7gkJ:kpi2.org/ccpd/index.php% เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2550.</ref> โดยพิจารณาเห็นว่า เมื่อรัฐธรรมนูญได้กำหนดเรื่องสิทธิ เสรีภาพ และหน้าที่ของปวงชนชาวไทยไว้แล้ว ก็ควรมีบทบัญญัติที่กำหนดหน้าที่ของรัฐไว้ด้วยเพื่อประโยชน์ของประชาชน โดยกำหนดแนวทางใหญ่ ๆ ที่เป็นภารกิจหลักสำคัญ ๆ ของรัฐที่พึงปฏิบัติไว้ในรัฐธรรมนูญเป็นหมวดที่ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” เพื่อให้เป็นนโยบายกลางที่ไม่เปลี่ยนแปลงไปตามพรรคการเมืองหรือรัฐบาลที่เข้ามาบริหารประเทศ ~~ซึ่งจะส่งผลให้นโยบายของคณะรัฐมนตรีแต่ละคณะมีความต่อเนื่องกัน~~<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า ก, 6.</ref> แต่ภายหลังแนวนโยบายแห่งรัฐที่ได้รับการบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญแต่ละฉบับมีการเพิ่มเติมนโยบายที่ผู้ร่างรัฐธรรมนูญพึงพอใจเพิ่มเติมเข้าไปเป็นระยะ จนทำให้บทบัญญัติในหมวดนี้มีรายละเอียดมากเกินไป ดังนั้น ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 [[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]]จึงเปลี่ยนชื่อหมวดนี้เสียใหม่เป็นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ โดยกำหนดให้เป็นแนวนโยบายพื้นฐาน ไม่ใช่นโยบายทั่วไปที่อาจเปลี่ยนแปลงได้ตามกาลเวลาและสถานการณ์<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 10.</reF>		แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ซึ่งถือว่าเป็นหลักการหรือนโยบายกลางขั้นพื้นฐาน ได้ปรากฏในรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ มาแล้วจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 เป็นต้นมา ใช้ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” โดย'''[[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]] (ปี 2492)'''ซึ่งทำหน้าที่ยกร่างรัฐธรรมนูญในขณะนั้น ได้นำแนวความคิดมาจากรัฐธรรมนูญของประเทศไอร์แลนด์และอินเดียมาประยุกต์ใช้เป็นแนวทาง<ref>ปกรณ์ ปรียากร. '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' [ออนไลน์] สืบค้นจาก http://74.125.45.132/search?q=cache:3tzHKeXt7gkJ:kpi2.org/ccpd/index.php% เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2550.</ref> โดยพิจารณาเห็นว่า เมื่อรัฐธรรมนูญได้กำหนดเรื่องสิทธิ เสรีภาพ และหน้าที่ของปวงชนชาวไทยไว้แล้ว ก็ควรมีบทบัญญัติที่กำหนดหน้าที่ของรัฐไว้ด้วยเพื่อประโยชน์ของประชาชน โดยกำหนดแนวทางใหญ่ ๆ ที่เป็นภารกิจหลักสำคัญ ๆ ของรัฐที่พึงปฏิบัติไว้ในรัฐธรรมนูญเป็นหมวดที่ชื่อว่า “แนวนโยบายแห่งรัฐ” เพื่อให้เป็นนโยบายกลางที่ไม่เปลี่ยนแปลงไปตามพรรคการเมืองหรือรัฐบาลที่เข้ามาบริหารประเทศ ซึ่งจะส่งผลให้นโยบายของ[[คณะรัฐมนตรี]]แต่ละคณะมีความต่อเนื่องกัน<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า ก, 6.</ref> แต่ภายหลังแนวนโยบายแห่งรัฐที่ได้รับการบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญแต่ละฉบับมีการเพิ่มเติมนโยบายที่ผู้ร่างรัฐธรรมนูญพึงพอใจเพิ่มเติมเข้าไปเป็นระยะ จนทำให้บทบัญญัติในหมวดนี้มีรายละเอียดมากเกินไป ดังนั้น ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 [[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]]จึงเปลี่ยนชื่อหมวดนี้เสียใหม่เป็นแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ โดยกำหนดให้เป็นแนวนโยบายพื้นฐาน ไม่ใช่นโยบายทั่วไปที่อาจเปลี่ยนแปลงได้ตามกาลเวลาและสถานการณ์<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 10.</reF>

	สำหรับแนวนโยบายแห่งรัฐในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ซึ่งบัญญัติไว้ในหมวด 5 มาตรา 75-87 ใช้ชื่อว่าแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐเช่นเดียวกับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 แต่มีเนื้อหาครอบคลุมทุกด้านอย่างชัดเจนมากขึ้นเป็นจำนวน 9 ด้าน ดังนี้		สำหรับแนวนโยบายแห่งรัฐในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ซึ่งบัญญัติไว้ในหมวด 5 มาตรา 75-87 ใช้ชื่อว่าแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐเช่นเดียวกับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 แต่มีเนื้อหาครอบคลุมทุกด้านอย่างชัดเจนมากขึ้นเป็นจำนวน 9 ด้าน ดังนี้

Panu เมื่อ 08:21, 29 กรกฎาคม 2552

2009-07-29T08:21:36Z

@@ บรรทัดที่ 108: / บรรทัดที่ 108: @@
 ==อ้างอิง==
 <references/>
 ==บรรณานุกรม==
@@ บรรทัดที่ 127: / บรรทัดที่ 137: @@
 สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.  (2550).  '''รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550.'''  กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
 ==ดูเพิ่มเติม==

Panu: /* เปรียบเทียบสาระสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ */

2009-07-24T06:26:51Z

เปรียบเทียบสาระสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 13:26, 24 กรกฎาคม 2552
บรรทัดที่ 99:		บรรทัดที่ 99:
	==เปรียบเทียบสาระสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ==		==เปรียบเทียบสาระสำคัญของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ==

	แนวนโยบายแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญในอดีตจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 ถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 จะใช้ชื่อเรียกเหมือนกัน คือ แนวนโยบายแห่งรัฐ และกำหนดแนวทางของสภาพบังคับ 3 ประเด็นสำคัญที่เหมือนกัน คือ การใช้เป็นแนวทางใน[[การตรากฎหมาย~~\|กระบวนการตรากฎหมาย~~]] การใช้เป็นแนวทางในการกำหนดนโยบาย และการไม่ก่อให้เกิดสิทธิหรือเปิดโอกาสให้ประชาชนใช้เป็นข้ออ้างหรือเป็นเงื่อนไขใด ๆ ในการฟ้องร้องรัฐได้ หากรัฐไม่ดำเนินการตามนโยบายแห่งรัฐ<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 11 - 12.</ref> ส่วนความแตกต่างของแนวนโยบายแห่งรัฐในรัฐธรรมนูญแต่ละฉบับอยู่ที่การเพิ่มเติมตัดทอนนโยบายบางเรื่องหรือนำมารวมกันไว้ในมาตราเดียวกันหรือสั้นยาวตามความต้องการของผู้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนั้น ๆ<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า 11.</ref>		แนวนโยบายแห่งรัฐตามรัฐธรรมนูญในอดีตจำนวน 6 ฉบับ ตั้งแต่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492 ถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534 จะใช้ชื่อเรียกเหมือนกัน คือ แนวนโยบายแห่งรัฐ และกำหนดแนวทางของสภาพบังคับ 3 ประเด็นสำคัญที่เหมือนกัน คือ การใช้เป็นแนวทางใน[[กระบวนการตรากฎหมาย\|การตรากฎหมาย]] การใช้เป็นแนวทางในการกำหนดนโยบาย และการไม่ก่อให้เกิดสิทธิหรือเปิดโอกาสให้ประชาชนใช้เป็นข้ออ้างหรือเป็นเงื่อนไขใด ๆ ในการฟ้องร้องรัฐได้ หากรัฐไม่ดำเนินการตามนโยบายแห่งรัฐ<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2551). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ.''' กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, หน้า 11 - 12.</ref> ส่วนความแตกต่างของแนวนโยบายแห่งรัฐในรัฐธรรมนูญแต่ละฉบับอยู่ที่การเพิ่มเติมตัดทอนนโยบายบางเรื่องหรือนำมารวมกันไว้ในมาตราเดียวกันหรือสั้นยาวตามความต้องการของผู้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนั้น ๆ<ref>โฉมศรี อารยะสิริ. (2545). '''แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐกับนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาล.''' วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร, หน้า 11.</ref>

	รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 และรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 จะใช้ชื่อเรียกเหมือนกัน คือ แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ มีลักษณะเป็นแนวนโยบายพื้นฐาน ไม่ใช่นโยบายทั่วไปที่อาจเปลี่ยนแปลงได้เหมือนดังเช่นที่ผ่านมา โดย'''[[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]] (ปี 2540)''' ยังคงรักษาส่วนสำคัญของสภาพบังคับที่กำหนดไว้เหมือนเดิม คือ การใช้เป็นแนวทางในการตรากฎหมายและการกำหนดนโยบายในการบริหารราชการแผ่นดิน แต่เนื่องจากเดิมหากรัฐไม่ปฏิบัติตามแนวนโยบายแห่งรัฐ ประชาชนจะไม่สามารถนำมาเป็นเหตุในการฟ้องร้องรัฐได้ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 จึงได้กำหนดให้รัฐมีสภาพบังคับที่จะต้องปฏิบัติตามแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐอย่างเป็นรูปธรรมและชัดเจน นอกจากนี้ ยังได้กำหนดสภาพบังคับขั้นพื้นฐานไว้ด้วยว่า [[คณะรัฐมนตรี]]ที่เข้ามาบริหารราชการแผ่นดินต้องชี้แจงว่าจะดำเนินการให้เป็นไปตามแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญและจะต้องจัดทำรายงานแสดงผลการดำเนินการ รวมทั้งปัญหาและอุปสรรคเสนอต่อรัฐสภาปีละหนึ่งครั้งด้วย		รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 และรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 จะใช้ชื่อเรียกเหมือนกัน คือ แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ มีลักษณะเป็นแนวนโยบายพื้นฐาน ไม่ใช่นโยบายทั่วไปที่อาจเปลี่ยนแปลงได้เหมือนดังเช่นที่ผ่านมา โดย'''[[สภาร่างรัฐธรรมนูญ]] (ปี 2540)''' ยังคงรักษาส่วนสำคัญของสภาพบังคับที่กำหนดไว้เหมือนเดิม คือ การใช้เป็นแนวทางในการตรากฎหมายและการกำหนดนโยบายในการบริหารราชการแผ่นดิน แต่เนื่องจากเดิมหากรัฐไม่ปฏิบัติตามแนวนโยบายแห่งรัฐ ประชาชนจะไม่สามารถนำมาเป็นเหตุในการฟ้องร้องรัฐได้ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 จึงได้กำหนดให้รัฐมีสภาพบังคับที่จะต้องปฏิบัติตามแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐอย่างเป็นรูปธรรมและชัดเจน นอกจากนี้ ยังได้กำหนดสภาพบังคับขั้นพื้นฐานไว้ด้วยว่า [[คณะรัฐมนตรี]]ที่เข้ามาบริหารราชการแผ่นดินต้องชี้แจงว่าจะดำเนินการให้เป็นไปตามแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญและจะต้องจัดทำรายงานแสดงผลการดำเนินการ รวมทั้งปัญหาและอุปสรรคเสนอต่อรัฐสภาปีละหนึ่งครั้งด้วย