อำนาจนิติบัญญัติ - ประวัติรุ่นแก้ไข

Adminkpi เมื่อ 07:26, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T07:26:10Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 14:26, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 33:		บรรทัดที่ 33:
	'''<big>สรุป</big>'''		'''<big>สรุป</big>'''

	''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''~~”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ~~ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย		''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''” เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย

Adminkpi เมื่อ 07:25, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T07:25:24Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 14:25, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 34:		บรรทัดที่ 34:

	''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย		''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย
	~~'''<big>บรรณานุกรม</big>'''~~

	'''<big>บรรณานุกรม</big>'''		'''<big>บรรณานุกรม</big>'''

Adminkpi เมื่อ 07:25, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T07:25:01Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 14:25, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 34:		บรรทัดที่ 34:

	''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย		''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย
			'''<big>บรรณานุกรม</big>'''

	'''<big>บรรณานุกรม</big>'''		'''<big>บรรณานุกรม</big>'''

Adminkpi เมื่อ 07:24, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T07:24:37Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 14:24, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 34:		บรรทัดที่ 34:

	''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย		''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย
	~~'''บรรณานุกรม'''~~
	~~'''<big>บรรณานุกรม</big>'''~~

	'''<big>บรรณานุกรม</big>'''		'''<big>บรรณานุกรม</big>'''

Adminkpi เมื่อ 07:23, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T07:23:55Z

แสดงการเปลี่ยนแปลง

Adminkpi เมื่อ 07:19, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T07:19:36Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 14:19, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 35:		บรรทัดที่ 35:

	''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย		''' '''   ''' '''   ''' '''“'''อำนาจนิติบัญญัติ'''”เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมโยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย
			'''บรรณานุกรม'''

	'''บรรณานุกรม'''		'''<big>บรรณานุกรม</big>'''

	รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560.		รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560.

Adminkpi เมื่อ 03:58, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T03:58:28Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 10:58, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 31:		บรรทัดที่ 31:

	''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 4 บทที่ใช้แก่สภาทั้งสอง และส่วนที่ 5 การประชุมร่วมกันของรัฐสภา เป็นการบัญญัติสาระสำคัญเกี่ยวกับการกำหนดตำแหน่ง หน้าที่ และอำนาจของบุคคลในสภาทั้งสอง รวมทั้งการดำเนินการในการประชุมของสภาทั้งสอง เพื่อให้การดำเนินการขององค์กรฝ่ายนิติบัญญัติเป็นไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ		''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 4 บทที่ใช้แก่สภาทั้งสอง และส่วนที่ 5 การประชุมร่วมกันของรัฐสภา เป็นการบัญญัติสาระสำคัญเกี่ยวกับการกำหนดตำแหน่ง หน้าที่ และอำนาจของบุคคลในสภาทั้งสอง รวมทั้งการดำเนินการในการประชุมของสภาทั้งสอง เพื่อให้การดำเนินการขององค์กรฝ่ายนิติบัญญัติเป็นไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ



	'''<big>สรุป</big>'''		'''<big>สรุป</big>'''

Adminkpi เมื่อ 03:57, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T03:57:46Z

←รุ่นแก้ไขก่อนหน้า		รุ่นแก้ไขเมื่อ 10:57, 17 มิถุนายน 2568
บรรทัดที่ 28:		บรรทัดที่ 28:
	''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 2 สภาผู้แทนราษฎร บทบัญญัติในส่วนนี้เกี่ยวข้องกับประเภทของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร การดำเนินการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร การลงคะแนนเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขตเลือกตั้ง รวมทั้งวิธีการคำนวณเพื่อหาสัดส่วนจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ โดยมีหลักการว่า “'''คะแนนเสียงของประชาชนทุกคะแนนมีความหมายต่อผลการเลือกตั้ง'''” และในการเลือกตั้งนั้น ผู้มีสิทธิเลือกตั้งต้องให้ความสำคัญทั้งกับตัวบุคคลผู้สมัครรับเลือกตั้ง และพรรคการเมืองที่ส่งผู้สมัครประกอบกัน โดยให้ระบบการเลือกตั้งดังกล่าวเป็นแบบเขตเดียวเบอร์เดียว และใช้บัตรเลือกตั้งใบเดียว เพื่อให้ประชาชนเกิดความสนใจสามารถใช้สิทธิได้ง่าย ไม่มีความซับซ้อน และประหยัดงบประมาณ<sup>[4]</sup>		''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 2 สภาผู้แทนราษฎร บทบัญญัติในส่วนนี้เกี่ยวข้องกับประเภทของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร การดำเนินการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร การลงคะแนนเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขตเลือกตั้ง รวมทั้งวิธีการคำนวณเพื่อหาสัดส่วนจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ โดยมีหลักการว่า “'''คะแนนเสียงของประชาชนทุกคะแนนมีความหมายต่อผลการเลือกตั้ง'''” และในการเลือกตั้งนั้น ผู้มีสิทธิเลือกตั้งต้องให้ความสำคัญทั้งกับตัวบุคคลผู้สมัครรับเลือกตั้ง และพรรคการเมืองที่ส่งผู้สมัครประกอบกัน โดยให้ระบบการเลือกตั้งดังกล่าวเป็นแบบเขตเดียวเบอร์เดียว และใช้บัตรเลือกตั้งใบเดียว เพื่อให้ประชาชนเกิดความสนใจสามารถใช้สิทธิได้ง่าย ไม่มีความซับซ้อน และประหยัดงบประมาณ<sup>[4]</sup>

	''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 3 วุฒิสภา บทบัญญัติในส่วนนี้เกี่ยวข้องกับสมาชิกวุฒิสภา ทั้งองค์ประกอบ ที่มา หน้าที่และอำนาจ โดยมีหลักคิดพื้นฐานว่า วุฒิสภามิได้เป็นสภาพี่เลี้ยงเหมือนในอดีต หากเป็นสภาที่จะช่วยให้ กฎหมายที่จะตราขึ้นนั้นมีความละเอียดรอบคอบ และมีการพิจารณาอย่างรอบด้าน โดยประชาชนจากภาคส่วนต่าง ๆ ที่หลากหลายของสังคมมีส่วนร่วมในการพิจารณากฎหมายได้อย่างแท้จริง ดังนั้น ที่มาของสมาชิกวุฒิสภาตามรัฐธรรมนูญนี้ จึงแตกต่างจากที่มาของสมาชิกวุฒิสภา ตามรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ ที่แรกเริ่มมีที่มาจากการแต่งตั้ง การสรรหา การเลือกตั้ง และการผสมผสานระหว่างการสรรหาและการเลือกตั้ง เป็น “'''การเลือกกันเองในหมู่ประชาชนที่มีความประสงค์จะเข้ามาทำหน้าที่สมาชิกวุฒิสภา'''” ดังที่บัญญัติไว้ใน มาตรา 107 ~~ว่า “~~''~~วุฒิสภาประกอบด้วยสมาชิกจำนวนสองร้อยคน~~ ซึ่งมาจากการเลือกกันเองของบุคคลซึ่งมีความรู้ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ อาชีพ ลักษณะหรือประโยชน์ร่วมกัน หรือทำงานหรือเคยทำงานด้านต่าง ๆ ที่หลากหลายของสังคม โดยในการแบ่งกลุ่มต้องแบ่งในลักษณะที่ทำให้ประชาชนซึ่งมีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งทุกคนสามารถอยู่ในกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งได้''” และให้เลือกตั้งแต่ระดับอำเภอ ระดับจังหวัด ไปถึงระดับประเทศ อันเป็นการสร้าง “[[การมีส่วนร่วมของประชาชน]]” ให้เกิดขึ้นอย่างแท้จริง และอย่างมีนัยสำคัญตามเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ เพราะสมาชิกวุฒิสภาจะใช้ความรู้ ความสามารถ และประสบการณ์ในการดำเนินชีวิตและการประกอบอาชีพ มาสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นแก่ประชาชน จากร่างกฎหมายโดยไม่อยู่ภายใต้อาณัติของนโยบายของพรรคการเมือง ดังนั้น กระบวนการเลือกสรรสมาชิกวุฒิสภา จึงมุ่งที่จะให้ประชาชนซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ที่แตกต่างหลากหลายในทุกภาคส่วน และทุกสาขาอาชีพซึ่งประสงค์จะเข้ามาทำหน้าที่นี้เข้ามาสมัครรับเลือกได้ และให้แต่ละสาขาอาชีพหรือ ประสบการณ์หรือวิถีชีวิต ฯลฯ เลือกกันเอง เพื่อหลีกเลี่ยงกลไกหรือกับดักทางการเมืองให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้		''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 3 วุฒิสภา บทบัญญัติในส่วนนี้เกี่ยวข้องกับสมาชิกวุฒิสภา ทั้งองค์ประกอบ ที่มา หน้าที่และอำนาจ โดยมีหลักคิดพื้นฐานว่า วุฒิสภามิได้เป็นสภาพี่เลี้ยงเหมือนในอดีต หากเป็นสภาที่จะช่วยให้ กฎหมายที่จะตราขึ้นนั้นมีความละเอียดรอบคอบ และมีการพิจารณาอย่างรอบด้าน โดยประชาชนจากภาคส่วนต่าง ๆ ที่หลากหลายของสังคมมีส่วนร่วมในการพิจารณากฎหมายได้อย่างแท้จริง ดังนั้น ที่มาของสมาชิกวุฒิสภาตามรัฐธรรมนูญนี้ จึงแตกต่างจากที่มาของสมาชิกวุฒิสภา ตามรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ ที่แรกเริ่มมีที่มาจากการแต่งตั้ง การสรรหา การเลือกตั้ง และการผสมผสานระหว่างการสรรหาและการเลือกตั้ง เป็น “'''การเลือกกันเองในหมู่ประชาชนที่มีความประสงค์จะเข้ามาทำหน้าที่สมาชิกวุฒิสภา'''” ดังที่บัญญัติไว้ใน มาตรา 107 ว่า ''“วุฒิสภาประกอบด้วยสมาชิกจำนวนสองร้อยคน ซึ่งมาจากการเลือกกันเองของบุคคลซึ่งมีความรู้ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ อาชีพ ลักษณะหรือประโยชน์ร่วมกัน หรือทำงานหรือเคยทำงานด้านต่าง ๆ ที่หลากหลายของสังคม โดยในการแบ่งกลุ่มต้องแบ่งในลักษณะที่ทำให้ประชาชนซึ่งมีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งทุกคนสามารถอยู่ในกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งได้''” และให้เลือกตั้งแต่ระดับอำเภอ ระดับจังหวัด ไปถึงระดับประเทศ อันเป็นการสร้าง “[[การมีส่วนร่วมของประชาชน]]” ให้เกิดขึ้นอย่างแท้จริง และอย่างมีนัยสำคัญตามเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ เพราะสมาชิกวุฒิสภาจะใช้ความรู้ ความสามารถ และประสบการณ์ในการดำเนินชีวิตและการประกอบอาชีพ มาสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นแก่ประชาชน จากร่างกฎหมายโดยไม่อยู่ภายใต้อาณัติของนโยบายของพรรคการเมือง ดังนั้น กระบวนการเลือกสรรสมาชิกวุฒิสภา จึงมุ่งที่จะให้ประชาชนซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ที่แตกต่างหลากหลายในทุกภาคส่วน และทุกสาขาอาชีพซึ่งประสงค์จะเข้ามาทำหน้าที่นี้เข้ามาสมัครรับเลือกได้ และให้แต่ละสาขาอาชีพหรือ ประสบการณ์หรือวิถีชีวิต ฯลฯ เลือกกันเอง เพื่อหลีกเลี่ยงกลไกหรือกับดักทางการเมืองให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้

	''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 4 บทที่ใช้แก่สภาทั้งสอง และส่วนที่ 5 การประชุมร่วมกันของรัฐสภา เป็นการบัญญัติสาระสำคัญเกี่ยวกับการกำหนดตำแหน่ง หน้าที่ และอำนาจของบุคคลในสภาทั้งสอง รวมทั้งการดำเนินการในการประชุมของสภาทั้งสอง เพื่อให้การดำเนินการขององค์กรฝ่ายนิติบัญญัติเป็นไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ		''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 4 บทที่ใช้แก่สภาทั้งสอง และส่วนที่ 5 การประชุมร่วมกันของรัฐสภา เป็นการบัญญัติสาระสำคัญเกี่ยวกับการกำหนดตำแหน่ง หน้าที่ และอำนาจของบุคคลในสภาทั้งสอง รวมทั้งการดำเนินการในการประชุมของสภาทั้งสอง เพื่อให้การดำเนินการขององค์กรฝ่ายนิติบัญญัติเป็นไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ
บรรทัดที่ 54:		บรรทัดที่ 54:

	<sup>[4]</sup> คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ความมุ่งหมายและคาอธิบายประกอบของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. 2562. หน้า 125-126.		<sup>[4]</sup> คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ความมุ่งหมายและคาอธิบายประกอบของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. 2562. หน้า 125-126.
	[[หมวดหมู่:การบริหารราชการแผ่นดิน]]		[[index.php?title=หมวดหมู่:การบริหารราชการแผ่นดิน]]
	[[หมวดหมู่:สถาบันนิติบัญญัติ]]		[[index.php?title=หมวดหมู่:สถาบันนิติบัญญัติ]]
	[[หมวดหมู่:สารานุกรม คำศัพท์ต่าง ๆ]]		[[index.php?title=หมวดหมู่:สารานุกรม คำศัพท์ต่าง ๆ]]

Adminkpi เมื่อ 03:56, 17 มิถุนายน 2568

2025-06-17T03:56:45Z

แสดงการเปลี่ยนแปลง

Adminkpi: สร้างหน้าด้วย "'''ผู้เรียบเรียง :''' รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต '''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :''' ศาสตราจารย์พิเศษ นรนิติ เศรษฐบุตร '''อำนาจนิติบัญญัติ''' ''' ''' ''' ''' &nbs..."

2025-06-17T03:29:32Z

สร้างหน้าด้วย "'''ผู้เรียบเรียง :''' รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต '''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :''' ศาสตราจารย์พิเศษ นรนิติ เศรษฐบุตร '''<big>อำนาจนิติบัญญัติ</big>''' ''' ''' ''' ''' &nbs..."

หน้าใหม่

'''ผู้เรียบเรียง :''' รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต

'''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :''' ศาสตราจารย์พิเศษ นรนิติ เศรษฐบุตร

'''<big>อำนาจนิติบัญญัติ</big>'''

          ''' '''   ''' '''   ''' '''อำนาจนิติบัญญัติ คือ อำนาจในการออกกฎหมาย การแก้ไขกฎหมาย และการยกเลิกกฎหมาย และในโครงสร้างการปกครองระบบรัฐสภา เป็น 1 ใน 3 ของอำนาจอธิปไตย และเพื่อที่จะคุ้มครองและให้หลักประกันในสิทธิเสรีภาพแก่ประชาชน จึงไม่ควรให้องค์กรใดองค์กรหนึ่งในรัฐเป็นผู้มีอำนาจเพียงองค์กรเดียว ควรที่จะมีการถ่วงดุลอำนาจซึ่งกันและกันเพราะอำนาจเป็นสิ่งที่ยั่วยวนใจ ผู้ใช้อำนาจที่ปราศจากการถ่วงดุลอาจใช้อำนาจโดยมิชอบได้ ดังนั้น มองเตสกิเออจึงได้สร้างแนวคิดในหลักการแบ่งแยกองค์กรที่ใช้อำนาจอธิปไตย หรือ หลักแบ่งแยกอำนาจ ขึ้น[1]

          ''' '''   ''' '''   ''' '''หลักการแบ่งแยกอำนาจจากแนวคิดของมองเตสกิเออได้กล่าวว่ารัฐมีการใช้อำนาจอยู่ 3 ประการด้วยกันคือ[2]

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ประการแรก รัฐมีอำนาจออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป อำนาจในการออกกฎหมาย การแก้ไขกฎหมาย และการยกเลิกกฎหมายนั้นคือ อำนาจนิติบัญญัติ

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ประการที่สอง รัฐมีอำนาจในการดูแลความปลอดภัยภายในและภายนอกประเทศ และใช้กำลังเพื่อให้ประชาชนเคารพกฎหมาย ภารกิจนี้เป็นภารกิจที่เป็นการปฏิบัติตามบทบัญญัติของกฎหมายอำนาจดังกล่าวคือ อำนาจบริหาร

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ประการสุดท้าย รัฐจำเป็นต้องจัดให้มีการลงโทษบุคคลเมื่อมีการกระทำผิดกฎหมาย และจัดให้มีการพิพากษาวินิจฉัยข้อพิพาทระหว่างเอกชนที่อยู่ใต้กฎหมายอำนาจนี้คือ อำนาจตุลาการ

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ดังนั้น '''อำนาจนิติบัญญัติ จึงเป็นอำนาจที่สำคัญประการหนึ่งของอำนาจอธิปไตย''' ทั้งนี้ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 2 ได้บัญญัติให้ ประเทศไทยมีการปกครอง “ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข” หมายถึง ระบอบประชาธิปไตยของไทยที่ประกอบด้วยกลไกสำคัญ 3 ประการ คือ ประชาชน พระมหากษัตริย์ และองค์กรทางการเมือง โดยมีความยึดโยงกันโดยถือว่าประชาชนเป็นเจ้าของอำนาจอธิปไตย พระมหากษัตริย์ทรงเป็นผู้ใช้อำนาจนั้นโดยเป็นการใช้อำนาจผ่านองค์กรทางการเมือง ดังนี้ '''อำนาจนิติบัญญัติผ่านทางรัฐสภา''' อำนาจบริหารผ่านทางคณะรัฐมนตรี และอำนาจตุลาการผ่านทางศาล ตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ ทั้งนี้ พระมหากษัตริย์ไม่ได้ ทรงเป็นผู้ใช้อำนาจดังกล่าวโดยตรง ซึ่งจะสอดคล้องกับความในรัฐธรรมนูญ มาตรา 182 ที่บัญญัติว่า

บทกฎหมาย พระราชหัตถเลขา และพระบรมราชโองการอันเกี่ยวกับราชการแผ่นดิน ต้องมีรัฐมนตรีลงนามรับสนองพระบรมราชโองการ เว้นแต่ที่มีบัญญัติไว้เป็นอย่างอื่นในรัฐธรรมนูญ[3]

          ''' '''   ''' '''   ''' '''นอกจากนั้น รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ได้บัญญัติไว้ในหมวด 7 รัฐสภา ตั้งแต่มาตรา 79 – 157 โดยที่รัฐสภาของไทยเป็นองค์กรที่ใช้อำนาจนิติบัญญัติ ทั้งนี้ บทบัญญัติในหมวดนี้เป็นรายละเอียดเกี่ยวกับโครงสร้าง องค์ประกอบ และวิธีทำงานของรัฐสภา อันถือว่าเป็นผู้แทนของปวงชนชาวไทยและเป็นองค์กรที่ทำหน้าที่ด้านนิติบัญญัติ ซึ่งรับกับบทบัญญัติมาตรา 3 ที่วางหลักไว้ตั้งแต่ในเบื้องแรกแล้วว่าพระมหากษัตริย์ผู้ทรงเป็นประมุขทรงใช้อำนาจอธิปไตย อันได้แก่ อำนาจนิติบัญญัติ อำนาจบริหาร และอำนาจตุลาการ ผ่านรัฐสภา คณะรัฐมนตรี และศาล ตามลำดับ ทั้งนี้ โครงสร้างของระบบรัฐสภาไทยนั้น รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พุทธศักราช 2475 อันเป็นรัฐธรรมนูญถาวรฉบับแรกบัญญัติให้ใช้ระบบสภาเดียว (unicameral) กล่าวคือ มีสภาผู้แทนราษฎรเพียงสภาเดียว อย่างไรก็ดี รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2489 เป็นต้นมา ได้บัญญัติให้ใช้ระบบสองสภา ซึ่งประกอบด้วยสภาผู้แทนราษฎร กับพฤฒสภา ต่อมาเมื่อมีการใช้ระบบ 2 สภา สำหรับสภาที่ 2 หรือสภาบนนี้ได้เปลี่ยนชื่อมาเป็น “วุฒิสภา” มาโดยตลอด ในชั้นแรกที่ใช้ระบบสองสภานี้ สภาผู้แทนราษฎรทำหน้าที่พิจารณาร่างกฎหมาย และตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดิน โดยวุฒิสภาจะทำหน้าที่กลั่นกรองกฎหมายที่ผ่านการพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎรเพื่อความละเอียดรอบคอบ สำหรับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ใช้ระบบสองสภาเช่นเดียวกับรัฐธรรมนูญที่ผ่านมา โดยสภาผู้แทนราษฎรทำหน้าที่พิจารณาเสนอร่างกฎหมายและควบคุมการบริหารราชการแผ่นดินของฝ่ายบริหาร และวุฒิสภาทำหน้าที่ในด้านกลั่นกรองกฎหมาย และการให้ความเห็นชอบการแต่งตั้งตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ กรรมการองค์กรอิสระ และผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดิน ทั้งนี้ หมวด 7 รัฐสภา ประกอบด้วย 5 ส่วน ดังนี้

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 1 บททั่วไป เป็นบทบัญญัติว่าด้วยองค์ประกอบของรัฐสภา หน้าที่และอำนาจของประธานและรองประธานฝ่ายนิติบัญญัติ การพิจารณากฎหมาย รวมทั้งหลักเกณฑ์การพิจารณาเกี่ยวกับการสิ้นสุดสมาชิกภาพของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือสมาชิกวุฒิสภา

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 2 สภาผู้แทนราษฎร บทบัญญัติในส่วนนี้เกี่ยวข้องกับประเภทของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร การดำเนินการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร การลงคะแนนเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขตเลือกตั้ง รวมทั้งวิธีการคำนวณเพื่อหาสัดส่วนจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ โดยมีหลักการว่า “คะแนนเสียงของประชาชนทุกคะแนนมีความหมายต่อผลการเลือกตั้ง” และในการเลือกตั้งนั้น ผู้มีสิทธิเลือกตั้งต้องให้ความสำคัญทั้งกับตัวบุคคลผู้สมัครรับเลือกตั้ง และพรรคการเมืองที่ส่งผู้สมัครประกอบกัน โดยให้ระบบการเลือกตั้งดังกล่าวเป็นแบบเขตเดียวเบอร์เดียว และใช้บัตรเลือกตั้งใบเดียว เพื่อให้ประชาชนเกิดความสนใจสามารถใช้สิทธิได้ง่าย ไม่มีความซับซ้อน และประหยัดงบประมาณ[4]

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 3 วุฒิสภา บทบัญญัติในส่วนนี้เกี่ยวข้องกับสมาชิกวุฒิสภา ทั้งองค์ประกอบ ที่มา หน้าที่และอำนาจ โดยมีหลักคิดพื้นฐานว่า วุฒิสภามิได้เป็นสภาพี่เลี้ยงเหมือนในอดีต หากเป็นสภาที่จะช่วยให้ กฎหมายที่จะตราขึ้นนั้นมีความละเอียดรอบคอบ และมีการพิจารณาอย่างรอบด้าน โดยประชาชนจากภาคส่วนต่าง ๆ ที่หลากหลายของสังคมมีส่วนร่วมในการพิจารณากฎหมายได้อย่างแท้จริง ดังนั้น ที่มาของสมาชิกวุฒิสภาตามรัฐธรรมนูญนี้ จึงแตกต่างจากที่มาของสมาชิกวุฒิสภ ตามรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ๆ ที่แรกเริ่มมีที่มาจากการแต่งตั้ง การสรรหา การเลือกตั้ง และการผสมผสานระหว่างการสรรหาและการเลือกตั้ง เป็น “การเลือกกันเองในหมู่ประชาชนที่มีความประสงค์จะเข้ามาทำหน้าที่สมาชิกวุฒิสภา” ดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 ว่า “วุฒิสภาประกอบด้วยสมาชิกจำนวนสองร้อยคน ซึ่งมาจากการเลือกกันเองของบุคคลซึ่งมีความรู้ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ อาชีพ ลักษณะหรือประโยชน์ร่วมกัน หรือทำงานหรือเคยทำงานด้านต่าง ๆ ที่หลากหลายของสังคม โดยในการแบ่งกลุ่มต้องแบ่งในลักษณะที่ทำให้ประชาชนซึ่งมีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งทุกคนสามารถอยู่ในกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งได้” และให้เลือกตั้งแต่ระดับอำเภอ ระดับจังหวัด ไปถึงระดับประเทศ อันเป็นการสร้าง “การมีส่วนร่วมของประชาชน” ให้เกิดขึ้นอย่างแท้จริง และอย่างมีนัยสำคัญตามเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ เพราะสมาชิกวุฒิสภาจะใช้ความรู้ ความสามารถ และประสบการณ์ในการดำเนินชีวิตและการประกอบอาชีพ มาสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นแก่ประชาชน จากร่างกฎหมายโดยไม่อยู่ภายใต้อาณัติของนโยบายของพรรคการเมือง ดังนั้น กระบวนการเลือกสรรสมาชิก วุฒิสภาจึงมุ่งที่จะให้ประชาชนซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ประสบการณ์ที่แตกต่างหลากหลายในทุกภาคส่วน และทุกสาขาอาชีพซึ่งประสงค์จะเข้ามาทำหน้าที่นี้เข้ามาสมัครรับเลือกได้ และให้แต่ละสาขาอาชีพหรือ ประสบการณ์หรือวิถีชีวิต ฯลฯ เลือกกันเอง เพื่อหลีกเลี่ยงกลไกหรือกับดักทางการเมืองให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ส่วนที่ 4 บทที่ใช้แก่สภาทั้งสอง และส่วนที่ 5 การประชุมร่วมกันของรัฐสภา เป็นการบัญญัติสาระสำคัญเกี่ยวกับการกำหนดตำแหน่ง หน้าที่ และอำนาจของบุคคลในสภาทั้งสอง รวมทั้งการดำเนินการในการประชุมของสภาทั้งสอง เพื่อให้การดำเนินการขององค์กรฝ่ายนิติบัญญัติเป็นไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ

          ''' '''   ''' '''   ''' '''สรุป'''

          ''' '''   ''' '''   ''' '''“อำนาจนิติบัญญัติ”''' เป็นอำนาจสำคัญของรัฐโดยผ่านองค์กรตามรัฐธรรมนูญ โดยเป็นอำนาจเพื่อออกกฎหมายมาบังคับการดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป นอกจากจะเป็นอำนาจในการออกกฎหมายแล้ว

          ''' '''   ''' '''   ''' '''ก็ยังมีหน้าที่ในการการแก้ไขกฎหมายและการยกเลิกกฎหมายด้วย และโดยเหตุที่อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 จะต้องมีการตรวจสอบถ่วงดุลกันและเชื่อมดยงกันตามหลักการของระบบรัฐสภา อำนาจนิติบัญญัติตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 จึงรวมถึงหน้าที่ในการตรวจสอบการบริหารราชการแผ่นดินโดยผ่านมาตรการทางรัฐสภา เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาล การยื่นญัตติของเปิดอภิปรายเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจรัฐบาล และหน้าที่ในการให้ความเห็นชอบในตัวบุคคลที่เข้าดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกด้วย

'''บรรณานุกรม'''

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560.

คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ความมุ่งหมายและคาอธิบายประกอบของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ : สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, 2562.

มานิตย์ จุมปา. หลักกฎหมายรัฐธรรมนูญ. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพฯ : นิติธรรม, 2564.

อมร จันทรสมบูรณ์. กฎหมายปกครอง. (กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยรามคำแหง, 2524.
----[1] มานิตย์ จุมปา. หลักกฎหมายรัฐธรรมนูญ. พิมพ์ครั้งที่ 5 (กรุงเทพฯ : นิติธรรม. 2564). หน้า 29.

[2] อมร จันทรสมบูรณ์. กฎหมายปกครอง. (กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยรามคำแหง. 2524). หน้า 51-52.

[3] คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ความมุ่งหมายและคาอธิบายประกอบของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. 2562. หน้า 3-4.

[4] คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. ความมุ่งหมายและคาอธิบายประกอบของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. 2562. หน้า 125-126.