Apirom: สร้างหน้าด้วย " '''เรียบเรียงโดย''' สันต์ชัย รัตนะขวัญ '''ผู้ทรงคุณวุฒ..."

2017-08-02T07:56:24Z

สร้างหน้าด้วย " '''เรียบเรียงโดย''' สันต์ชัย รัตนะขวัญ '''ผู้ทรงคุณวุฒ..."

หน้าใหม่

'''เรียบเรียงโดย'''  สันต์ชัย  รัตนะขวัญ

'''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ''' รศ.ดร.ปธาน สุวรรณมงคล

----

'''บทนำ'''

พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 ได้กำหนดหน้าที่ในการจัดบริการสาธารณะขององค์กรปกครองส่วนจังหวัด เทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล เทศบาล และเมืองพัทยา เป็นการสนับสนุนให้ชั้นของการปกครองท้องถิ่นไทยเป็นแบบสองชั้น คือ องค์การบริหารส่วนตำบล เทศบาล เมืองพัทยา ทำหน้าที่เป็นองค์ปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง และองค์การบริหารส่วนจังหวัดเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน[[#_ftn1|[1]]] ทั้งนี้ปัญหาหนึ่งที่เกิดขึ้นกับการทำงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น คือ การดำเนินงานขององค์การบริหารส่วนจังหวัดซึ่งเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน มีปัญหาความซ้ำซ้อนกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง ซึ่งอาจก่อให้เกิดความสิ้นเปลืองงบประมาณและบุคลากร พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 จึงพยายามทำให้เกิดความชัดเจนในเรื่องอำนาจหน้าที่ โดยกำหนดให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดมีหน้าที่ในการให้การสนับสนุนช่วยเหลือการดำเนินงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น นั่นคือการช่วยเหลือการทำงานของเทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล และเมืองพัทยา และยังกำหนดให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดในฐานะองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน มีหน้าที่ อำนาจหน้าที่ในการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นของตนเอง และมีอำนาจหน้าที่ในการประสานการจัดทำแผนพัฒนาจังหวัดตามระเบียบที่คณะรัฐมนตรีกำหนดอีกด้วย[[#_ftn2|[2]]]

 

'''การกำหนดบทบาทหน้าที่ในการให้บริการสาธารณะขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน'''

พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 มาตรา 17 ได้กำหนดให้องค์การบริหารส่วนจังหวัด มีอำนาจหน้าที่ในการจัดบริการสาธารณะเพื่อประโยชน์ของประชาชนในท้องถิ่น ดังนี้[[#_ftn3|[3]]]

#การจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นของตนเอง และประสานการจัดทำแผน พัฒนาจังหวัดตามระเบียบที่คณะรัฐมนตรีกำหนด
#การสนับสนุนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่นในการพัฒนาท้องถิ่น
#การประสานและให้ความร่วมมือในการปฏิบัติหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น
#การแบ่งสรรเงินซึ่งตามกฎหมายจะต้องแบ่งให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น
#การคุ้มครอง ดูแล และบำรุงรักษาป่าไม้ ที่ดิน ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม
#การจัดการศึกษา
#การส่งเสริมประชาธิปไตย ความเสมอภาค และสิทธิเสรีภาพของ ประชาชน
#การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการพัฒนาท้องถิ่น
#การส่งเสริมการพัฒนาเทคโนโลยีที่เหมาะสม
# การจัดตั้งและดูแลระบบบำบัดน้ำเสียรวม
#การกำจัดมูลฝอยและสิ่งปฏิกูลรวม
#การจัดการสิ่งแวดล้อมและมลพิษต่างๆ
#การจัดการและดูแลสถานีขนส่งทั้งทางบกและทางน้ำ
#การส่งเสริมการท่องเที่ยว
#การพาณิชย์ การส่งเสริมการลงทุน และการทำกิจการไม่ว่าจะ ดำเนินการเองหรือร่วมกับบุคคลอื่นหรือจากสหการ
#การสร้างและบำรุงรักษาทางบกและทางน้ำที่เชื่อมต่อระหว่าง องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น
#การจัดตั้งและดูแลตลาดกลาง
#การส่งเสริมการกีฬา จารีตประเพณี และวัฒนธรรมอันดีงามของ ท้องถิ่น
#การจัดให้มีโรงพยาบาลจังหวัด การรักษาพยาบาล การป้องกัน และควบคุมโรคติดต่อ
#การจัดให้มีพิพิธภัณฑ์และหอจดหมายเหตุ
#การขนส่งมวลชนและการวิศวกรรมจราจร
#การป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย
#การจัดให้มีระบบรักษาความสงบเรียบร้อยในจังหวัด
#จัดทำกิจการใดอันเป็นอำนาจและหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วน ท้องถิ่นอื่นที่อยู่ในเขตและกิจการนั้นเป็นการสมควรให้องค์กรปกครองส่วน ท้องถิ่นอื่นร่วมกันดำเนินการหรือให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดจัดทำ ทั้งนี้ ตามที่คณะกรรมการประกาศกำหนด
#สนับสนุนหรือช่วยเหลือส่วนราชการ หรือองค์กรปกครองส่วน ท้องถิ่นอื่นในการพัฒนาท้องถิ่น
#การให้บริการแก่เอกชน ส่วนราชการ หน่วยงานของรัฐ รัฐวิสาหกิจ หรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น
#การสังคมสงเคราะห์ และการพัฒนาคุณภาพชีวิตเด็ก สตรี คนชรา และผู้ด้อยโอกาส
#จัดทำกิจการอื่นตามที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัตินี้หรือกฎหมาย อื่นกำหนดให้เป็นอำนาจและหน้าที่ขององค์การบริหารส่วนจังหวัด
#กิจการอื่นใดที่เป็นผลประโยชน์ของประชาชนในท้องถิ่นตามที่ คณะกรรมการประกาศกำหนด

 

ในส่วนของบทบาทหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบนในต่างประเทศนั้น พบว่า ส่วนใหญ่จะเป็นหน่วยงานกลางที่เชื่อมการติดต่อระหว่างรัฐบาลกลางกับองค์กรปกครองส่วท้องถิ่น และเป็นหน่วยงานที่ดำเนินกิจการครอบคลุมพื้นที่กว้างขวาง เป็นมาตรฐานเดียวกัน และเป็นกิจการที่ใหญ่เกินกว่าศักยภาพขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่างจะดำเนินการเองได้ นอกจากนี้ยังมีบทบาทในการวางแผนและสนับสนุนการทำงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่นๆ เช่น ภาค (Region) ในฝรั่งเศส สภาเขตในอังกฤษ จังหวัดของญี่ปุ่น จังหวัดและมหานครของเกาหลีใต้ [[#_ftn4|[4]]] เป็นต้น

 

'''ข้อถกเถียงว่าด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน'''

หลังจากการประกาศใช้พระราชบัญญัติองค์การบริหารส่วนจังหวัด พ.ศ.2540 และพระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 ทำให้โครงสร้างการปกครองท้องถิ่นของประเทศไทยแบ่งเป็น 2 ชั้น อย่างชัดเจน โดยองค์การบริหารส่วนจังหวัดเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน และเทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล และเมืองพัทยาเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง อย่างไรก็ดี พบว่าการดำเนินงานขององค์การบริหารส่วนจังหวัด เป็นงานที่ทับซ้อนกับการดำเนินงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง ซึ่งเป็นเพราะการกำหนดกรอบอำนาจหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ทั้งองค์การบริหารส่วนจังหวัด เทศบาล และองค์การบริหารส่วนตำบลมีความคล้ายคลึงและใกล้เคียงกัน ดังนั้นเมื่อเกิดความไม่ชัดเจนในอำนาจหน้าที่ จึงทำให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบนทำงานใกล้เคียงกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง ประกอบกับองค์การบริหารส่วนจังหวัดไม่มีพื้นที่จึงทำให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดทำงานซ้ำซ้อนกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น นำมาสู่การถกเถียงว่าด้วย “การยุบ” หรือ “การยกเลิก” องค์การบริหารส่วนจังหวัด[[#_ftn5|[5]]]

จากประเด็นปัญหาดังกล่าวจึงนำมาสู่การพิจารณาถึงความเหมาะสมในด้านรูปแบบโครงสร้างของการปกครองท้องถิ่นไทย โดยต่อมามีประกาศของคณะกรรมการกระจายอำนาจ เรื่องกำหนดและอำนาจหน้าที่ในการจัดระบบบริการสาธารณะขององค์การบริหารส่วนจังหวัด ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อให้การดำเนินงานขององค์การบริหารส่วนจังหวัด ในเขตจังหวัดเป็นไปด้วยความเรียบร้อยและไม่เกิดความซ้ำซ้อนในการดำเนินงานตามอำนาจหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง ดังนั้น คณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจึงได้กำหนดลักษณะของอำนาจหน้าที่และความรับผิดชอบขององค์การบริหารส่วนจังหวัด โดยมีสาระสำคัญว่าด้วยเรื่องลักษณะของการดำเนินงานขององค์การบริหารส่วนจังหวัด ว่าจะต้องเป็นผู้รับผิดชอบงานภาพรวมของจังหวัด เช่น การจัดการศึกษา การสาธารณสุขการส่งเสริมการท่องเที่ยว วัฒนธรรมประเพณี เป็นต้น องค์การบริหารส่วนจังหวัด จะต้องรับผิดชอบในโครงการที่มีขนาดใหญ่ หรือโครงการที่มีความคาบเกี่ยวกับหลายองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและองค์การบริหารส่วนจังหวัด จะต้องเป็นผู้ให้การสนับสนุนด้านเทคนิค วิชาการ เครื่องจักร บุคลากรให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่นภายในจังหวัด และองค์การบริหารส่วนจังหวัดจะต้องทำหน้าที่ในการประสานแผนพัฒนาท้องถิ่นของจังหวัดเพื่อให้เกิดการบูรณาการร่วมกันระหว่างองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นภายในจังหวัด

 

'''การปรับตัวขององค์การบริหารส่วนท้องถิ่นระดับบน'''

ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับองค์การบริหารส่วนจังหวัดในฐานะองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน ทำให้ต้องมีการปรับเปลี่ยนแนวทางการดำเนินงาน ซึ่งมีประเด็นที่ต้องพิจารณาดังต่อไปนี้ [[#_ftn6|[6]]]

#ประชาชนคือหัวใจของการพัฒนา ต้องทำให้ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจ และตระหนักในสิทธิของตนและการเข้ามีส่วนร่วมในการปกครองท้องถิ่น
#การเปลี่ยนรูปแบบและวิธีการทำงาน จะต้องทำงานบนฐานแห่งความถูกต้องตามกรอบกฎหมาย โดยผู้บริหารท้องถิ่นไม่ควรเพิกเฉยต่อนโยบายที่เคยหาเสียงไว้กับประชาชน เพราะนโยบายเป็นเสมือนสัญญาประชาคมที่ให้ไว้กับประชนชน
#ความจำเป็นที่จะต้องเร่งสร้างทีมงานเพื่อให้เกิดการแก้ไขปัญหาอย่างรอบด้าน แสวงหาคนที่มีความสามารถหรือมีความชำนาญ มีความรู้เฉพาะทางมาร่วมในการทำงานมากยิ่งขึ้น
#การทำงานให้รอบด้านและหลากหลาย โดยองค์การบริหารส่วนจังหวัดควรให้น้ำหนักกับการทำงานครบทุกด้าน แต่การทำงานด้านหนึ่งที่ทุกองค์การบริหารส่วนจังหวัดไม่ควรที่จะละเลยและเพิกเฉย คือ การทำงานด้านการพัฒนาคุณภาพชีวิต
#การเพิ่มประสิทธิภาพในการจัดบริการสาธารณะ ต้องเร่งพัฒนาประสิทธิภาพในการจัดบริการสาธารณะให้มีคุณภาพและตอบสนองความต้องการของประชาชนให้มากที่สุด และให้ประชาชนเป็นศูนย์กลางของการปกครองท้องถิ่น จะต้องทำงานให้มีคุณภาพ รวดเร็ว โดยการลดขั้นตอนการทำงานที่ยุ่งยากซับซ้อน
#การสร้างและพัฒนาบุคลากร เพื่อให้สอดคล้องกับโครงสร้างตามแผนยุทธศาสตร์ขององค์การบริหารส่วนจังหวัด
#สร้างการมีส่วนร่วมของประชาชน ต้องให้ประชาชนมีส่วนร่วมคิด ร่วมตัดสินใจ ร่วมรับผลประโยชน์ ร่วมติดตามประเมินผล และร่วมรับผิดชอบ
#องค์การบริหารส่วนจังหวัดควรสร้างช่องทาง กลไก หรือ เครื่องมือที่จะเสริมสร้างความสัมพันธ์ระหว่างองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

 

โดยสรุป อำนาจหน้าที่ขององค์การบริหารส่วนจังหวัด ตามพระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542ในฐานะเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในระดับบน มีอำนาจหน้าที่ในเรื่องของการจัดทำแผน การประสานงานให้ความร่วมมือ และสนับสนุนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นขนาดเล็กหรือระดับล่าง นอกจากนี้ยังทำหน้าที่จัดบริการสาธารณะในกิจการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง ไม่อาจกระทำได้ เนื่องจากกิจการดังกล่าวเป็นกิจการที่ครอบคลุมพื้นที่หลายองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ต้องการความร่วมมือจากหลายองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ต้องการความเป็นเอกภาพ อีกทั้งยังเป็นเรื่องที่เกินขีดความสามารถขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับล่าง

 

'''บรรณานุกรม'''

กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. '''คู่มือการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น แผนยุทธศาสตร์การพัฒนา แผนพัฒนาสามปี แผนปฏิบัติการ และการติดตามประเมินผล. ''' มปป. บทที่ 2.

นครินทร์ เมฆไตรรัตน์และคณะ. '''ทิศทางการปกครองท้องถิ่นของไทยและต่างประเทศเปรียบเทียบ.''' กรุงเทพฯ: บริษัท สำนักพิมพ์วิญญูชน จำกัด. 2546.

พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542มาตรา 17

วุฒิสาร  ตันไชย. '''ความเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน: เงื่อนไขที่จำเป็นต้องปรับตัว''' ใน รวมบทความวิชาการ กรมส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่น. มปป. 

สถาบันพระปกเกล้า.'''สารานุกรมการปกครองท้องถิ่นไทย หมวดที่ ''''''2 โครงสร้างภายนอก ลำดับที่ 2 เรื่อง  พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542.''' นนทบุรี, 2547.  

 
<div>'''อ้างอิง''' <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] สถาบันพระปกเกล้า.'''สารานุกรมการปกครองท้องถิ่นไทย หมวดที่ ''''''2 โครงสร้างภายนอก ลำดับที่ 2 เรื่อง  พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542.''' นนทบุรี, 2547. หน้า 22-23.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. '''คู่มือการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น แผนยุทธศาสตร์การพัฒนา แผนพัฒนาสามปี'''

'''แผนปฏิบัติการ และการติดตามประเมินผล''''''. ''' มปป. บทที่ 2.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] พระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 มาตรา 17
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] ดูเพิ่มเติมใน นครินทร์ เมฆไตรรัตน์และคณะ. '''ทิศทางการปกครองท้องถิ่นของไทยและต่างประเทศเปรียบเทียบ.''' กรุงเทพฯ: บริษัท สำนักพิมพ์วิญญูชน จำกัด. 2546.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] วุฒิสาร  ตันไชย. '''ความเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน: เงื่อนไขที่จำเป็นต้องปรับตัว''' ใน รวมบทความวิชาการ กรมส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่น. มปป. หน้า 22.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] วุฒิสาร  ตันไชย. '''ความเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน: เงื่อนไขที่จำเป็นต้องปรับตัว''' ใน รวมบทความวิชาการ กรมส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่น. มปป. หน้า 25-30.
</div> </div>
[[Category:ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับการปกครองท้องถิ่น]]

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน - ประวัติรุ่นแก้ไข

Apirom เมื่อ 09:08, 1 ธันวาคม 2562

Apirom: สร้างหน้าด้วย " '''เรียบเรียงโดย''' สันต์ชัย รัตนะขวัญ '''ผู้ทรงคุณวุฒ..."