Suksan: หน้าที่ถูกสร้างด้วย ''''ผู้เรียบเรียง''' นารีลักษณ์ ศิริวรรณ '''ผู้ทรงคุณว...'

2014-01-07T03:16:46Z

หน้าที่ถูกสร้างด้วย ''''ผู้เรียบเรียง''' นารีลักษณ์ ศิริวรรณ '''ผู้ทรงคุณว...'

หน้าใหม่

'''ผู้เรียบเรียง''' นารีลักษณ์ ศิริวรรณ

'''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ''' รองเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร จเร พันธุ์เปรื่อง

----

ประเทศไทยมี[[การปกครองระบอบประชาธิปไตยในระบบรัฐสภาอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข]] โดยมี[[รัฐธรรมนูญ]]เป็น[[กฎหมาย]]สูงสุดของประเทศตลอดมา และกำหนดให้[[รัฐสภา]]เป็นองค์กรทางด้านนิติบัญญัติและทำหน้าที่ควบคุม[[การบริหารราชการแผ่นดิน]] รวมทั้งการพิจารณาให้ความเห็นชอบในเรื่องสำคัญที่รัฐธรรมนูญกำหนด ทั้งนี้ ใน[[การประชุมสภาผู้แทนราษฎร]] [[การประชุมวุฒิสภา]] และ[[การประชุมร่วมกันของรัฐ]]สภาตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญเพื่อพิจารณา “ญัตติ” ต่าง ๆ ตามจุดมุ่งหมายของญัตตินั้น ๆ เพื่อให้รัฐสภาทำหน้าที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

==ความหมายของญัตติ==

[[ญัตติ]]<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ระบบงานรัฐสภา ๒๕๕๒, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๖๑–๖๓.</ref> คือ ข้อเสนอใด ๆ ที่มีความมุ่งหมายเพื่อให้สภาลงมติหรือวินิจฉัยชี้ขาดว่าจะให้ปฏิบัติอย่างไร ซึ่งในการเสนอเรื่องต่าง ๆ เพื่อให้ที่ประชุมสภาพิจารณานั้น จะต้องเสนอเป็นญัตติ ญัตติเปรียบเสมือนกลไกอย่างหนึ่งในการดำเนินงานของรัฐสภา ทั้งนี้ ตามบทบัญญัติของ[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐]] [[ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑]] [[ข้อบังคับการประชุมวุฒิสภา พ.ศ. ๒๕๕๑]] และ[[ข้อบังคับการประชุมรัฐสภา พ.ศ. ๒๕๕๓]] แบ่งประเภทของญัตติได้เป็น ๒ ประเภทคือ ๑) ญัตติที่ต้องเสนอเป็นหนังสือคือ ญัตติที่ต้องจัดทำเป็นลายลักษณ์อักษร เพื่อยื่นเสนอต่อประธานสภาและต้องเสนอล่วงหน้า ญัตติประเภทนี้มักเป็นญัตติสำคัญที่เสนอให้รัฐสภาพิจารณาดำเนินการอย่างใดอย่างหนึ่ง และ ๒) ญัตติที่ไม่ต้องเสนอเป็นหนังสือ คือ ญัตติที่ไม่จำเป็นต้องจัดทำเป็นลายลักษณ์อักษร โดยผู้เสนอสามารถเสนอต่อที่ประชุมสภาด้วยวาจา ญัตติประเภทนี้จะเป็นญัตติที่เกี่ยวกับวิธีการประชุม เพื่อให้การประชุมดำเนินไปด้วยความเรียบร้อย

ญัตติต่าง ๆ เมื่อเสนอโดยถูกต้องตามหลักเกณฑ์ของผู้มีสิทธิเสนอญัตติ จำนวนผู้เสนอญัตติ ผู้รับรองญัตติแล้ว ประธานสภาก็จะนำเข้าสู่การพิจารณาของที่ประชุมตามกระบวนการพิจารณาญัตติแต่ละชนิด โดย[[ประธานสภา]]จะเปิดโอกาสให้ที่ประชุมได้อภิปรายแลกเปลี่ยนความคิดเห็น สนับสนุนหรือคัดค้านในประเด็นของญัตติ เพื่อประโยชน์ในการตัดสินใจร่วมกัน ทั้งนี้ การอภิปรายจะต้องกระทำภายใต้ระเบียบข้อบังคับการประชุมของสภาที่ได้วางไว้

==ความหมายของการแปรญัตติ==

พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒ ให้ความหมายคำว่า“[[แปรญัตติ]]” <ref>ราชบัณฑิตยสถาน, พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒, กรุงเทพฯ : นานมีบุ๊คพับลิเคชั่นส์, ๒๕๔๖, หน้า ๗๑๗.</ref> คือ แก้ถ้อยคำ หรือเนื้อความในร่างกฎหมายที่สภารับหลักการแล้ว

ระบบงานรัฐสภา พ.ศ. ๒๕๕๒ ให้ความหมายของ “การแปรญัตติ” <ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ระบบงานรัฐสภา ๒๕๕๒, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๖๗.</ref> คือ การแก้ไขเพิ่มเติมหรือเปลี่ยนแปลงคำหรือข้อความ หรือรายละเอียดในญัตติ โดยยังคงประเด็นของญัตติไว้ตามเดิม

การแปรญัตติเป็นขั้นตอนของกระบวนการ[[ร่างกฎหมาย]]ที่มีความสำคัญ เป็นการเปิดโอกาสให้สมาชิกได้มีส่วนช่วยกลั่นกรองบทบัญญัติแห่งกฎหมายให้มีความรัดกุม รอบคอบได้อย่างเต็มที่ ทั้งนี้ การแปรญัตติของทั้งสองสภาคือ [[สภาผู้แทนราษฎร]] และ[[วุฒิสภา]] โดยมีหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง ดังนี้

'''[[การขอแปรญัตติ]]'''<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๕๒.</ref> ต้องทำการเสนอญัตติภายในเวลาที่กำหนดตามข้อบังคับการประชุมในการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติขั้นคณะกรรมาธิการที่สภาตั้ง สมาชิกผู้ใดเห็นควรแก้ไขเพิ่มเติมร่างพระราชบัญญัติก็ให้เสนอคำแปรญัตติล่วงหน้าเป็นหนังสือต่อประธาน[[คณะกรรมาธิการ]]ภายในกำหนดเจ็ดวัน นับแต่วันถัดจากวันที่สมาชิกรับหลักการแห่งร่าง[[พระราชบัญญัติ]] เว้นแต่สภาจะได้กำหนดเวลาแปรญัตติสำหรับร่างพระราชบัญญัตินั้นไว้เป็นอย่างอื่น ในส่วนของการกำหนดเวลาแปรญัตติหากสภาเห็นว่า ร่างพระราชบัญญัติใดมีความยากหรือมีปริมาณรายมาตราเป็นจำนวนมาก อาจกำหนดเวลาให้มากกว่าเจ็ดวันก็ได้

'''[[คำแปรญัตติ]]'''<ref>คณิน บุญสุวรรณ, ปทานุกรมศัพท์รัฐสภาและการเมืองไทย, กรุงเทพฯ : บริษัท ตถาตา พับลิเคชั่น จำกัด, ๒๕๔๘, หนา ๒๐๕–๒๐๖.</ref> หมายถึง คำขอแก้ไขเพิ่มเติมหรือเปลี่ยนแปลงข้อความรายละเอียดหรือสาระสำคัญในมาตราต่าง ๆ ของร่างพระราชบัญญัติที่อยู่ในระหว่างการพิจารณาของคณะกรรมาธิการ ซึ่งเป็นขั้นตอนแรกของการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติในวาระที่สอง และการแปรญัตติต้องแปรเป็นรายมาตรา และการแปรญัตติเพิ่มมาตราขึ้นใหม่ ตัดทอนหรือแก้ไขมาตราเดิมต้องไม่ขัดกับหลักการของร่างพระราชบัญญัตินั้น ตามข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑ ข้อ ๑๒๓ วรรคสอง<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๕๔.</ref> กำหนดไว้ว่า “การแปรญัตติต้องแปรเป็นรายมาตรา การแปรญัตติเพิ่มมาตราขึ้นใหม่หรือตัดทอนหรือแก้ไขมาตราเดิมต้องไม่ขัดกับหลักการแห่งร่างพระราชบัญญัตินั้น”
ตามข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑ ข้อ ๙๓<ref>เรื่องเดียวกัน หน้า ๙๓.</ref> ได้กำหนดวันชี้แจงให้เลขาธิการประกาศกำหนดการประชุมคณะกรรมาธิการไว้ ณ บริเวณสภา และมีหนังสือนัดผู้เสนอญัตติหรือ
ผู้แปรญัตติมาชี้แจงประกอบญัตติหรือคำแปรญัตติ แล้วแต่กรณีล่วงหน้าไม่น้อยกว่าสามวัน หากเรื่องใดจะก่อให้เกิดผลใช้บังคับเป็นกฎหมายหรือเกี่ยวกับการบริหารราชการแผ่นดินให้แจ้ง[[คณะรัฐมนตรี]]ทราบด้วย
สิทธิการชี้แจงประกอบคำแปรญัตติ สมาชิกมีสิทธิจะมาชี้แจงประกอบคำแปรญัตติของตนต่อที่ประชุมคณะกรรมาธิการหรืออาจมอบหมายให้[[ผู้รับรองญัตติ]]มาชี้แจงแทนได้ “การชี้แจงแสดงความคิดเห็นตามวรรคหนึ่งผู้เสนอญัตติหรือผู้แปรญัตติอาจมอบหมายเป็นหนังสือให้สมาชิกอื่นหรือกรรมาธิการคนใดคนหนึ่งกระทำการแทนได้<ref>เรื่องเดียวกัน หน้า ๙๓.</ref> ทั้งนี้ การไม่มาชี้แจงคำแปรญัตติ “ถ้าผู้แปรญัตติหรือผู้รับมอบหมายไม่มาชี้แจงต่อคณะกรรมาธิการตามนัดจนเวลาล่วงไปเกินกว่าสามสิบนาทีนับแต่เวลาที่ได้เริ่มพิจารณาคำแปรญัตติ ให้คำแปรญัตตินั้นเป็นอันตกไป เว้นแต่คณะกรรมาธิการพิจารณาเรื่องนั้นยังไม่เสร็จหรือที่ประชุมอนุญาตให้เลื่อนการชี้แจงไปวันอื่น”

'''[[การถอนคำแปรญัตติ]]''' หมายถึง การยกเลิกหรือทำคำแปรญัตติที่ยื่นไว้ต่อคณะกรรมาธิการของสภาสิ้นผลไป โดยผู้ยื่นคำแปรญัตติเองเป็นผู้แสดงความจำนงขอถอนคำแปรญัตตินั้นออกไปจากการพิจารณาของคณะกรรมาธิการ การถอนคำแปรญัตตินั้นจะกระทำเมื่อใดก็ได้ ซึ่งต่างจากการขอแก้ไขเพิ่มเติมคำแปรญัตติที่จะกระทำได้เฉพาะภายในกำหนดเวลาแปรญัตติ<ref>คณิน บุญสุวรรณ, ปทานุกรมศัพท์รัฐสภาและการเมืองไทย, กรุงเทพฯ : บริษัท ตถาตา พับลิเคชั่น จำกัด, ๒๕๔๘, หนา ๔๐๖–๔๐๗.</ref>ตามที่สภากำหนด โดยข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑ ข้อ ๕๔<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๒๙.</ref> ได้กำหนดไว้ว่า “การถอนคำแปรญัตติจะกระทำเมื่อใดก็ได้ แต่การขอแก้ไขเพิ่มเติมคำแปรญัตติ” เช่นเดียวกับข้อบังคับการประชุมวุฒิสภา พ.ศ. ๒๕๕๑ ข้อ ๔๘<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๑๑๐.</ref> กำหนดไว้ว่า “การถอนคำแปรญัตติจะกระทำเมื่อใดก็ได้ แต่การขอแก้ไขเพิ่มเติมคำแปรญัตติจะกระทำได้เฉพาะภายในกำหนดเวลาแปรญัตติตามข้อ ๑๔๒”
ข้อบังคับการประชุมวุฒิสภา พ.ศ. ๒๕๕๑ ข้อ ๑๔๒<ref>สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. ๒๕๕๑, กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร, ๒๕๕๒, หน้า ๑๕๘.</ref> กำหนดว่า “ในการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติขั้นคณะกรรมาธิการที่วุฒิสภาตั้ง สมาชิกผู้ใดเห็นควรแก้ไขเพิ่มเติมร่างพระราชบัญญัติ ก็ให้เสนอคำแปรญัตติล่วงหน้าเป็นหนังสือต่อประธานคณะกรรมาธิการภายในเจ็ดวันนับจากวันที่วุฒิสภารับร่างพระราชบัญญัติไว้พิจารณา เว้นแต่วุฒิสภาจะได้กำหนดเป็นอย่างอื่น”

==สรุป==

การแปรญัตติในร่างกฎหมาย เป็นขั้นตอนหนึ่งที่มีความสำคัญของกระบวนการพิจารณาร่างกฎหมายในขั้นของคณะกรรมาธิการ โดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร มีสิทธิขอแก้ไขเพิ่มเติมได้ภายในกรอบของหลักการ และเสนอคำแปรญัตติล่วงหน้าเป็นหนังสือต่อประธานคณะกรรมาธิการภายใน ๗ วัน นับแต่วันถัดจากวันที่สภาผู้แทนราษฎรมีมติรับหลักการ ซึ่งเป็นการเปิดโอกาสให้แสดงความคิดเห็นที่หลากหลาย ทำให้มองเห็นปัญหาได้ชัดเจนมากขึ้น แม้มติของที่ประชุมคณะกรรมาธิการหรือที่ประชุมสภาจะไม่เห็นด้วยกับผู้แปรญัตติ แต่ผลจากการชี้แจงในหลักการและเหตุผลในคำขอแก้ไขก็เป็นสิ่งที่บ่งบอกถึงเจตนาและความต้องการของผู้ที่ต้องการแก้ไขเพื่อให้การออกกฎหมายของรัฐสภาเป็นประโยชน์ต่อประชาชนอย่างแท้จริง

==อ้างอิง==

<references/>

[[หมวดหมู่: กิจกรรมที่เกี่ยวกับกระบวนการทางนิติบัญญัติ]]

การแปรญัตติ - ประวัติรุ่นแก้ไข

Suksan: หน้าที่ถูกสร้างด้วย ''''ผู้เรียบเรียง''' นารีลักษณ์ ศิริวรรณ '''ผู้ทรงคุณว...'