'''เรียบเรียงโดย''' กฤษณ์  วงศ์วิเศษธร

'''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ''' รศ.ดร.ปธาน สุวรรณมงคล

----
<p style="text-align: center;">'''การแบ่งอำนาจ '''''' (Deconcentration)'''</p>
'''1.  แนวคิดและความหมาย'''

          เนื่องจากการรวมศูนย์อำนาจปกครองไว้ที่ส่วนกลางมีอุปสรรคที่สำคัญนั่นคือ ไม่สามารถแก้ไขปัญหา ตอบสนองความต้องการของประชาชนในท้องถิ่นต่างๆได้ทั่วถึงและเกิดความล่าช้าในการปฏิบัติราชการ จึงมีการขยายอำนาจของการปกครองออกไปโดยการมอบอำนาจการวินิจสั่งการบางส่วนไปให้เจ้าหน้าที่ของส่วนกลางที่ประจำอยู่ในพื้นที่ต่างๆ หรือที่เรียกว่า “ภูมิภาค” นั่นเอง

          การแบ่งอำนาจปกครอง (Deconcentration) หมายถึง การที่กฎหมายหรือผู้บังคับบัญชามอบอำนาจการตัดสินใจหรือการวินิจฉัยสั่งการระดับหนึ่งภายในกรอบวัตถุประสงค์ของกฎหมายให้กับเจ้าหน้าที่ ซึ่งราชการส่วนส่วนกลางส่งไปปฏิบัติราชการในราชการส่วนภูมิภาคคือที่จังหวัดและอำเภอต่างๆ ทั้งนี้ เพื่อการตัดสินใจหรือวินิจฉัยที่รวดเร็วขึ้น โดยไม่ต้องรอการตัดสินใจจากส่วนกลาง เป็นการแก้ไขข้อบกพร่องของการรวมอำนาจการปกครองได้[[#_ftn1|[1]]] หลักแบ่งอำนาจจึงทำให้การบริหารราชการแผ่นดินมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ซึ่งทำให้หลักการแบ่งอำนาจนี้เป็นส่วนหนึ่งของการรวมอำนาจทางปกครอง แต่มิใช่การกระจายอำนาจแต่อย่างใด[[#_ftn2|[2]]]

'''2.  ลักษณะสำคัญของการแบ่งอำนาจปกครอง'''

          การแบ่งอำนาจทางปกครองมีลักษณะสำคัญดังนี้

          ประการแรก  การแบ่งอำนาจปกครองเกิดจากการแบ่งอำนาจจากส่วนกลาง หากไม่มีส่วนกลางที่เป็นเสมือนเจ้าของอำนาจ การแบ่งอำนาจย่อมจะไม่เกิดขึ้น รวมไปถึงการที่ส่วนกลางยังมีอำนาจเต็มในการบริหารเนื่องจากเป็นการแบ่งอำนาจของตนให้กับภูมิภาคดำเนินการแทนในบางเรื่องเท่านั้น ซึ่งจะคำนึงถึงประโยชน์ของประชาชนเป็นสำคัญ[[#_ftn3|[3]]]

          ประการที่สอง  มีการส่งเจ้าหน้าที่ภายใต้การบังคับบัญชาของตนไปประจำในภูมิภาคต่างๆทั่วประเทศ และส่วนกลางย่อมมีอำนาจในการแต่งตั้งและถอดถอนเจ้าหน้าที่ดังกล่าวนี้

'''3.  ข้อดีของการแบ่งอำนาจปกครอง[[#_ftn4|'''[4]''']]'''

          จากแนวคิดและลักษณะของการแบ่งอำนาจปกครองจะเห็นได้ว่าการแบ่งอำนาจปกครองมีข้อดีดังนี้

          ประการแรก  การใช้หลักการนี้เป็นก้าวแรกในการกระจายอำนาจ กล่าวคือ การที่มอบอำนาจวินิจฉัยสั่งการบางส่วนให้แก่ภูมิภาค เท่ากับว่าเป็นการมอบภารกิจให้ภูมิภาคดำเนินการเองได้ แต่หากเปลี่ยนจากภูมิภาคเป็นส่วนท้องถิ่นตามหลักการกระจายอำนาจอาจทำได้ง่ายขึ้น รวมถึงการเปลี่ยนเจ้าหน้าที่ในการดำเนินการตามเงื่อนไขขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแต่ละรูปแบบ

          ประการที่สอง  ส่วนภูมิภาคสามารถแบ่งเบาภาระของส่วนกลางได้บ้าง ทำให้การดำเนินภารกิจต่างๆทำได้เร็วขึ้น เนื่องจากในการตัดสินใจสั่งการแต่ละครั้งไม่ต้องส่งไปที่ส่วนกลางทั้งหมด ก็จะทำให้เกิดการแก้ไขปัญหาให้กับประชาชนได้รวดเร็วและทันท่วงทีมากขึ้น

          ประการที่สาม  การประสานงานระหว่างราชการส่วนกลางกับส่วนท้องถิ่นเป็นไปได้ง่ายขึ้น เพราะมีส่วนภูมิภาคเป็นตัวช่วยประสานงาน โดยผ่านทางผู้ว่าราชการจังหวัด

          ประการที่สี่  การแบ่งอำนาจทางปกครองมีประโยชน์ต่อประเทศที่ยังหย่อนความสามารถในการปกครองตนเอง ซึ่งถ้าหากจะมอบอำนาจให้กับท้องถิ่นอาจจะยังไม่เหมาะสม[[#_ftn5|[5]]]

'''4.  ข้อเสียของการแบ่งอำนาจทางปกครอง'''

          การแบ่งอำนาจปกครองมีข้อเสียอยู่อย่างน้อย 3 ประการ

          ประการแรก  การแบ่งอำนาจทางปกครองเป็นอุปสรรคในการกระจายอำนาจ กล่าวคือ เจ้าหน้าที่ที่ดำเนินภารกิจต่างๆในภูมิภาคนั้นเป็นเจ้าหน้าที่จากส่วนกลางทั้งหมด ย่อมแสดงถึงการไม่เชื่อในความสามารถของส่วนท้องถิ่น[[#_ftn6|[6]]]

          ประการที่สอง  เจ้าหน้าที่ที่ถูกส่งไปในภูมิภาคต่างๆไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้เต็มที่และไม่ตรงกับความต้องการของประชาชน เนื่องจากไม่มีความใกล้ชิดกับประชาชน รวมถึงการไม่เข้าใจปัญหาของแต่ละท้องถิ่นเท่ากับคนในท้องถิ่นเอง

          ประการที่สาม  ก่อให้เกิดความล่าช้ามากขึ้น หากต้องการส่งเรื่องถึงส่วนกลางต้องเสียเวลากับการดำเนินการถึงระดับการปกครอง 2 ระดับ นั่นคือ ระดับภูมิภาค และระดับท้องถิ่น รวมถึงขั้นตอนที่มากขึ้นตามไปด้วย[[#_ftn7|[7]]]

          กล่าวโดยสรุปได้ว่า เป็นการแบ่งอำนาจเพียงบางส่วนจากส่วนกลาง ให้กับหน่วยการปกครองระดับภูมิภาคดำเนินการแทนแต่ส่วนกลางยังมีอำนาจเต็ม ก็จะสามารถแบ่งเบาภาระของส่วนกลางได้บ้างทำให้การดำเนินการในการแก้ปัญหาหรือตอบสนองความต้องการของประชาชนทำได้เร็วขึ้น พร้อมทั้งส่งเจ้าหน้าที่ไปประจำตามภูมิภาคต่างๆทั่วประเทศ ซึ่งการดำเนินงานของส่วนภูมิภาคเป็นไปตามที่ส่วนกลางกำหนด จึงทำให้ส่วนกลางมีอำนาจเต็มในการแต่งตั้งหรือถอดถอนเจ้าหน้าที่ในภูมิภาค กระนั้นก็ตามการบริหารส่วนภูมิภาคไม่มีอิสระในการปกครอง เป็นเพียงแค่สำนักงานย่อยของส่วนกลางที่ไปตั้งในพื้นที่ต่างๆเท่านั้น

<u>'''บรรณานุกรม'''</u>

โกวิทย์  พวงงาม. การปกครองท้องถิ่นไทย. พิมพ์ครั้งที่ 7. (กรุงเทพฯ: วิญญูชน. 2552).

ชูวงศ์  ฉายะบุตร. การปกครองท้องถิ่นไทย. พิมพ์ครั้งที่ 2. (กรุงเทพฯ: บริษัทพิฆเณศ พริ้นท์ติ้งเซ็นเตอร์ จำกัด. 2539).

พรชัย  รัศมีแพทย์. หลักกฎหมายการปกครองท้องถิ่นไทย. (นนทบุรี: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. 2535).

สมคิด  เลิศไพฑูรย์. กฎหมายการปกครองท้องถิ่น. (กรุงเทพฯ: ธรรกมลการพิมพ์. 2550).

'''<u>อ้างอิง</u>'''
<div><div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] พรชัย  รัศมีแพทย์, หลักกฎหมายการปกครองท้องถิ่นไทย, (นนทบุรี: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช,2535), หน้า 23.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] สมคิด  เลิศไพฑูรย์, กฎหมายการปกครองท้องถิ่น, (กรุงเทพฯ: ธรรกมลการพิมพ์, 2550), หน้า 26.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] เพิ่งอ้าง, หน้า 26.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ ชูวงศ์  ฉายะบุตร, การปกครองท้องถิ่นไทย, พิมพ์ครั้งที่ 2, (กรุงเทพฯ: บริษัทพิฆเณศ พริ้นท์ติ้ง เซ็นเตอร์ จำกัด,2539), หน้า 20.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] สมคิด  เลิศไพฑูรย์, กฎหมายการปกครองท้องถิ่น, (กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์คณะรัฐมนตรีและราชกิจจานุเบกษา, 2547), หน้า 17.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ดูรายละเอียดเพิ่มเติมที่ โกวิทย์  พวงงาม, การปกครองท้องถิ่นไทย, พิมพ์ครั้งที่ 7, (กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2552), หน้า 36.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] อ้างแล้ว, เชิงอรรถที่ 2.
</div> </div>
[[Category:การบริหารราชการแผ่นดิน]]

เจ้าพระยายมราช

2017-07-27T04:56:38Z

WikiSysop:

เจ้าพระยายมราช

2017-07-27T04:55:14Z

WikiSysop: สร้างหน้าด้วย " ผู้เรียบเรียง :  ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อรรถสิทธิ์ พาน..."

ผู้เรียบเรียง :  ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว และ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ : รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต

----

 

'''''“ข้อนี้มีเค้าอยู่ในกิริยามารยาทของท่านที่ข้าพเจ้าเห็นเมื่อตอนแรกรู้จักกัน ดูสุภาพเรียบร้อยผิดกับชาวบ้านนอก ส่อให้สังเกตได้ว่าท่านได้รับอบรมมาแต่ครูบาอาจารย์ที่ดี”'''''
<p style="text-align: right;"><br/> ''สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ[[#_ftn1|'''[1]''']]''</p>
 

          เจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม) เป็นบุคคลสำคัญท่านหนึ่งที่มีบทบาทหลายประการในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 จนถึงรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล รัชกาลที่ 8 จนถูกเรียกว่าเป็นรัฐบุรุษ 4 แผ่นดิน ท่านเคยดำรงตำแหน่งสำคัญมากมายตั้งแต่การเป็นเสนาบดีกระทรวงโยธาธิการ และเสนาบดีกระทรวงนครบาล การเป็นอภิรัฐมนตรี และเคยดำรงตำแหน่งเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

#<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว[[#_ftn2|<u>[2]</u>]]</u>

          มหาอำมาตย์นายก เจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม) เกิด ณ ตำบลบ้านตก (รั้วใหญ่) ริมฝั่งแม่น้ำฟากตะวันออกข้างใต้ตัวเมืองสุพรรณบุรี เมื่อวันอังคารที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2405 ในตระกูลคฤหบดีที่มีฐานะดี มีบิดาชื่อนายกลั่น มารดาชื่อผึ้ง มีพี่น้องร่วมบิดามารดาทั้งหมด 5 คน เป็นชาย 3 หญิง 2 โดยปั้นเป็นบุตรคนสุดท้อง พี่น้องของปั้นทุกคนล้วนแต่จะมีบทบาทสำคัญในด้านการปกครองหรือการบริหารราชการแผ่นดินด้วยกันทั้งสิ้น เช่น การได้รับเลือกให้เป็นผู้ใหญ่บ้าน หรือแม้แต่พี่สาวทั้งสองคนที่แม้จะไม่ได้เป็นนักปกครองโดยตรง แต่ก็ได้แต่งงานเป็นภรรยาของกรมการเมืองซึ่งย่อมมีชีวิตที่คลุกคลีกับข้าราชการฝ่ายปกครองอยู่ตลอดเวลา

          ดังที่ได้กล่าวแล้วว่าเด็กชายปั้นเกิดในตระกูลคฤหบดี จึงทำให้เขาได้รับการเลี้ยงดูเป็นอย่างดี เมื่อเปรียบเทียบกับเด็กในครอบครัวอื่นๆ แต่เมื่อเทียบกับพี่ๆ ร่วมบิดามารดากันแล้ว ในสายตาของคนอื่นจะมีความรู้สึกว่าเขาได้รับการเอาใจใส่จากบิดามาราดาน้อยกว่าพี่ๆ ดังที่สมเด็กพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาดำรงราชานุภาพได้ทรงสันนิษฐานไว้ว่า “ท่านเป็นลูกคนสุดท้อง เกิดเมื่อบิดามารดามีลูกแล้วหลายคน จนถึงเป็นหนุ่มเป็นสาวแล้วก็มี เมื่อเป็นเด็กจึงมิใคร่มีใครเอาใจนำพานัก”

          เมื่ออายุได้ 5 ขวบ บิดาได้นำเด็กชายปั้นไปฝากเรียนหนังสือที่วัดประตูสาร ตำบลรั้วใหญ่ ในเมืองสุพรรณบุรี ทั้งนี้เพราะในสมัยนั้นสถาบันการศึกษามีอยู่เพียง 2 แห่ง คือ วัด กับ วัง เมื่อเรียนอยู่ที่วัดประตูสารนี้ได้ประมาณ 1 ปี อายุย่างเข้าปีที่ 6 ก็ได้เดินทางเข้ากรุงเทพฯ โดยบิดามารดาได้มอบถวายให้แก่พระใบฎีกาอ่วม แห่งวัดหงส์รัตนาราม อำเภอบางกอกน้อย ธนบุรี เพื่อฝากฝังให้เป็นศิษย์ติดตามเรียนหนังสือด้วย คนทั่วไปจึงพูดว่าเป็นเด็ก “ใส่กัณฑ์เทศน์”

          หลังจากนั้นเมื่ออายุได้ 13 ปี บิดามารดาได้รับกลับไปบ้านที่สุพรรณบุรีเพื่อทำพิธีโกนจุก เสร็จแล้วก็กลับพามาอยู่ที่วัดหงส์รัตนารามตามเดิม เมื่ออายุได้ 14 ปี ท่านอาจารย์พระใบฎีกาอ่วมได้ให้บรรพชาเป็นสามเณรเพื่อศึกษาปริยัติธรรม เมื่ออายุได้ 21 ปี ครบอุปสมบทแล้ว พระใบฎีกาอ่วมก็จัดการให้อุปสมบทที่วัดหงส์รัตนาราม โดยนิมนต์สมเด็จพระวันรัตมาเป็นพระอุปัชฌายะ ซึ่งพระภิกษุปั้นได้ศึกษาเล่าเรียนจนจบได้เปรียญ 3 ประโยคจนคนทั่วไปเรียกว่า “พระมหาปั้น”

          ในส่วนของการสมรสนั้น เมื่อต่อมานายปั้นได้รับราชการและได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์ให้เป็น “ขุนวิจิตรวรสาส์น” เมื่อเดินทางกลับจากต่างประเทศมาอยู่ที่ประเทศไทยได้ประมาณสองเดือน ขุนวิจิตรวรสาส์นก็ปรารภกับสมเด็จฯกรมพระยาดำรงว่าอยากแต่งงานกับนางสาวตลับ ธิดาคนโตของพระยาชัยวิชิต ซึ่งพระมารดาของสมเด็จฯ ได้ทรงทำหน้าที่เป็นเถ้าแก่ไปสู่ขอนางสาวตลับให้จนบิดาของฝ่ายหญิงยอมตกลงและได้เข้าสู่พิธีมงคลสมรสในเวลาต่อมา

          เจ้าพระยายมราชหรือนายปั้นได้มีบุตรธิดาที่เกิดแต่ท่านผู้หญิงตลับ ยมราช รวมทั้งหมด 10 คน คือ<br/> 1. พระยาสุขุมนัยวินิต (สวาสดิ์ สุขุม) 2. คุณไสว สุขุม 3. คุณแปลก สุขุม 4. หลวงพิสิษฐ์สุขุมการ (ประพาส สุขุม) 5. [https://th.wikipedia.org/w/index.php?title=พระพิศาลสุขุมวิท_(ประสพ_สุขุม)&action=edit&redlink=1 พระพิศาลสุขุมวิท (ประสพ สุขุม)] 6. คุณ[https://th.wikipedia.org/wiki/ประสาท_สุขุม ประสาท สุขุม] 7. [https://th.wikipedia.org/wiki/หลวงสุขุมนัยประดิษฐ์ หลวงสุขุมนัยประดิษฐ์] (ประดิษฐ์ สุขุม) 8. คุณประวัติ สุขุม 9. คุณเล็ก สุขุม และ 10. คุณหญิงประจวบ สุขุม

#<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ[[#_ftn3|<u>[3]</u>]]</u>

          ในระหว่างที่บรรพชาอุปสมบทอยู่ที่วัดหงส์รัตนาราม พระมหาปั้นได้รู้จักคุ้นเคยกับเชื้อพระวงศ์หลายพระองค์ เช่น หม่อมเจ้าหญิงเปลี่ยน ในกรมหลวงเสนีบริรักษ์ และหม่อมราชวงศ์หญิงเขียน หลานกรมหลวงเสนีบริรักษ์ และเป็นหม่อมกรมหลวงวงศาธิราชสนิท ทั้งสองท่านนี้มีบ้านอยู่ใกล้วัดจึงได้ไปทำบุญที่วัดนั้นหลายครั้งและได้รู้จักกับพระมหาปั้นตั้งแต่ยังเป็นสามเณร ก็รู้สึกเอ็นดูรับเป็นโยมอุปการะมาโดยตลอดจนเป็นเจ้าภาพอุปสมบทให้ด้วย ส่วนอีกพระองค์หนึ่งคือสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาดำรงราชานุภาพ ก็ทรงรู้จักคุ้นเคยกับพระมหาปั้น ตั้งแต่ยังเป็นสามเณรเช่นเดียวกัน พระองค์ทรงเป็นกำลังใจให้มหาปั้นในการสอบเข้าเปรียญสนามหลวงและเมื่อลาสิกขาแล้วก็ทรงส่งเสริมให้ได้รับราชการอีกด้วย

          ในที่สุดพระมหาปั้นก็ลาสิกขา จากเพศบรรพชิตมาเป็นฆราวาส เมื่อเดือน 8 ปี พ.ศ. 2426 และพอลาสิกขาเรียบร้อยแล้วก็ออกเดินทางติดตามสมเด็กพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพเพื่อไปปรนนิบัติรับใช้ ระหว่างที่สมเด็จท่านทรงผนวชและอยู่ประจำที่วัดนิเวศธรรมประวัติ อำเภอบางประอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา หลังจากกรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงลาสิกขาแล้ว จึงทรงนำปั้นเข้าถวายตัวเป็นมหาดเล็ก โดยเริ่มต้นที่การเป็นครูฝึกหัดในโรงเรียนพระตำหนักสวนกุหลาบ ซึ่งนับเป็นก้าวแรกที่มหาปั้นเข้ารับราชการ เมื่อปี พ.ศ. 2426 อายุได้ 22 ปี

          ในเวลาต่อมาปั้นได้รับเลือกให้เป็นครูประจำชั้นถวายพระอักษรพระองค์เจ้าสำคัญหลายพระองค์ซึ่งเป็นทีพอพระทัยของกรมพระยาดำรงราชานุภาพอย่างมาก ต่อมาสมเด็จกรมพระยาดำรงฯ ทรงนำชื่อมหาปั้นไปกราบทูลพระเจ้าอยู่หัวว่าเป็นบุคคลที่เหมาะสมที่สุดที่จะเดินทางไปอยู่กับพระเจ้าลูกยาเธอที่ประเทศอังกฤษ ซึ่งพระเจ้าอยู่หัวก็ทรงเห็นชอบด้วยและทรงพระกรุณาโปรดเกล้าพระราชทานบรรดาศักดิ์ให้ “นายปั้น เปรียญ” เป็น “ขุนวิจิตรวรสาส์น” มีตำแหน่งในกรมอาลักษณ์แผนกครู จึงทำให้ปั้นได้มีโอกาสเดินทางไปต่างประเทศเป็นครั้งแรก ซึ่งพระเจ้าลูกยาเธอทั้ง ๔ พระองค์ที่ขุนวิจิตรวรสาส์นได้ถวายความดูแล คือ 1. พระองค์เจ้ากิติยากรวรลักษณ์ (กรมพระจันทบุรีนฤนาท) 2. พระองค์เจ้ารพีพัฒนศักดิ์ (กรมหลวงราชบุรีดิเรกฤทธิ) 3. พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม (กรมหลวงปราจีณกิติบดี) และ 4. พระองค์เจ้าจิรประวัติวรเดช (กรมหลวงนครชัยศรีวรเดช)

          ต่อมา สมเด็จฯ กรมพระยาเทววงศ์วโรปการ ซึ่งทรงเอ็นดูและชมชอบขุนวิจิตรวรสาส์นอยู่แล้ว ได้ทรงสนับสนุนให้โอนมารับราชการสังกัดกระทรวงการต่างประเทศ โดยทรงกราบบังคมทูลขอให้ขุนวิจิตรวรสาส์นมาดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเลขานุการในสถานเอกอัครราชทูตไทยประจำกรุงลอนดอน และได้เลื่อนขั้นมาเรื่อยๆ จนต่อมาได้เลื่อนบรรดาศักดิ์เป็นพระวิจิตรวรสาส์น

          ต่อมา สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงนำความขึ้นกราบบังคมทูลขอให้พระวิจิตรวรสาส์นไปรับราชการในกระทรวงมหาดไทย ในตำแหน่งเลขานุการเสนาบดี ต่อมาเมื่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเสด็จประพาสหัวเมืองภาคใต้และได้เห็นผลงานการพัฒนาบ้านเมืองของพระวิจิตรวรสาส์นซึ่งประจำการเป็นข้าหลวงพิเศษตรวจการอยู่ที่นั่น จึงทรงพอพระทัยเป็นอย่างมาก เมื่อเสด็จกลับพระนครจึงโปรดฯให้ประกาศจัดตั้งมณฑลนครศรีธรรมราชขึ้น แล้วพระราชทานสัญญาบัตรเลื่อนบรรดาศักดิ์ให้เป็นพระยาสุขุมนัยวินิต ให้ดำรงตำแหน่ง “ข้าหลวงเทศาภิบาล” ประจำมลฑลนครศรีธรรมราชด้วย

          พระยาสุขุมนัยวินิตปฏิบัติหน้าที่เป็นอย่างดีจนเป็นที่พอพระทัยเป็นอย่างมาก จนต่อมาได้ไปดำรงตำแหน่งเป็นทั้งเสนาบดีกระทรวงโยธาธิการ และได้เป็นเสนาบดีกระทรวงนครบาลโดยได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ เลื่อนบรรดาศักดิ์ให้เป็น “เจ้าพระยา” ในเวลาต่อมา 

          ภายหลังพิธีพระบรมราชาภิเษกของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 7 เจ้าพระยายมราชจึงได้ขอพระราชทานกราบบังคมลาออกจากราชการเนื่องจากทำงานมาอย่างยาวนานและเข้าสู่วัยชราภาพแล้ว หลังจากออกจากราชการแล้วเจ้าพระยายมราชก็ยังคงทำงานด้านสังคมหรือด้านสาธารณสุขอย่างต่อเนื่อง และในภายหลังเมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวได้โปรดเกล้าฯ ให้แก้ไขพระราชบัญญัติว่าด้วยสภาองคมนตรี เจ้าพระยายมราชก็เป็นหนึ่งในบุคคลที่ได้รับการเลือกสรรให้เข้าไปทำงานในคณะกรรมการสภาองคมนตรีเพื่อทำหน้าที่ถวายความคิดเห็นเกี่ยวกับกิจการบ้านเมือง

          หลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง เมื่อรัชกาลที่ 7 ทรงสละราชสมบัติ และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล รัชกาลที่ 8 ทรงขึ้นครองราชย์ต่อ เนื่องจากยังทรงพระเยาว์และยังไม่บรรลุนิติภาวะ จึงไม่สามารถบริหารราชการแผ่นดินด้วยพระองค์เอง สภาผู้แทนราษฎรจึงได้แต่งตั้งคณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ขึ้นคณะหนึ่ง ซึ่งเจ้าพระยายมราชก็ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นหนึ่งในผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เช่นกัน

#<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>

           นอกจากเคยดำรงตำแหน่งสำคัญๆในระบบราชการและการดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองแล้ว ตลอดช่วงเวลาของการทำงานในชีวิตราชการของเจ้าพระยายมราชนั้นได้สร้างผลงานสำคัญไว้หลายประการ ตั้งแต่เป็นข้าหลวงเทศาภิบาลมณฑลนครศรีธรรมราชเป็นคนแรกในตำแหน่งพระยาสุขุมนัยพินิต ได้สร้างผลงานในการพัฒนาปรับปรุงระเบียบการปกครองเจ็ดหัวเมืองภาคใต้อย่างยอดเยี่ยม จนต่อมาได้รับการแต่งตั้งให้เป็นเสนาบดีกระทรวงโยธาธิการ และเสนาบดีกระทรวงนครบาล ตามลำดับ ผลงานของการกลับมารับราชการในส่วนกลางนั้นมีตั้งแต่การเป็นผู้รับผิดชอบในการสร้างประปาพระนคร ไฟฟ้านครหลวง ผู้อำนวยการสร้างถนนและสะพานหลายแห่ง ร่วมทั้งพระที่นั่งอนันตสมาคมอันงดงาม

          ในช่วงท้ายของชีวิตเจ้าพระยายมราชได้ล้มป่วยลงด้วยโรคปอดอักเสบ  และอาการทรุดหนักลงจนถึงแก่อสัญกรรมเมื่อวันที่ 30 ธันวาคม พ.ศ. 2481 ด้วยอาการสงบ สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดลทรงทราบข่าวการถึงแก่อสัญกรรมของเจ้าพระยายมราชจึงโปรดเกล้าฯให้ประธานคณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ เสด็จแทนพระองค์ไปพระราชทานน้ำอาบศพ ณ บ้านของเจ้าพระยายมราช และได้เสด็จพระราชดำเนินไปทรงวางพวงมาลาที่ศพเมื่อวันครบสัตมวาร (ทำบุญ 7 วัน) ด้วยพระองค์เอง[[#_ftn4|[4]]]

<u>บรรณานุกรม</u>

ศิริพงษ์ บุญราศรี, มหาอำมาตย์นายกเจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม) เอกบุรุษ 4 แผ่นดิน, (กรุงเทพฯ: ศยาม, 2544)

วิรัช ถิรพันธุ์เมธี, '''เจ้าพระยายมราช ''''''(ปั้น สุขุม) รัฐบุรุษ 4 แผ่นดิน''', (กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ดวงแก้ว, 2543)

<u>อ้างอิง </u>
<div><div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] วิรัช ถิรพันธุ์เมธี, '''เจ้าพระยายมราช ''''''(ปั้น สุขุม) รัฐบุรุษ 4 แผ่นดิน''', (กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ดวงแก้ว, 2543), น. 16.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] อ้างแล้ว, น. 3-24.  
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] อ้างแล้ว, น. 25-199.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] อ้างแล้ว, น. 205-206.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

สุรเกียรติ์ เสถียรไทย

2017-07-27T04:48:05Z

WikiSysop:

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  ศ.นรนิติ เศรษฐบุตร

----
<p style="text-align: center;">''''' “ในการวางแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ ''''''''''8<br/> '''ได้มีการเปลี่ยนแนวคิดใหม่ในการพัฒนา โดยเน้นคนเป็นศูนย์กลาง<br/> จุดมุ่งหมายหลักของการพัฒนาเพื่อให้ครอบครัวอบอุ่น ชุมชนเข้มแข็ง<br/> สังคมมีเสถียรภาพ เศรษฐกิจมีเสรีธรรม มีความยุติธรรม<br/> มีการพัฒนาที่สมดุลบนพื้นฐานของความเป็นไทย”'''</p>
 
<p style="text-align: right;">''ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย[[#_ftn1|'''[1]''']]''</p>
 

          “แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ” เป็นคำที่คุ้นหูคนไทยมาเป็นเวลาร่วม 50 ปีแล้ว โดยแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติแต่ละฉบับมีจุดเน้นที่แตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับบริบททางสังคมและเศรษฐกิจของไทยในแต่ละช่วงเวลา สำหรับแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 8 นี้ มีการประกาศใช้ในช่วงปี พ.ศ. 2540-2544 ซึ่งเป็นช่วงเวลาของวิกฤติเศรษฐกิจ เป็นฉบับแรกที่ให้ความสำคัญกับคนและเศรษฐกิจชุมชนมากขึ้น โดยผู้ที่มีส่วนสำคัญในการผลักดันให้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับนี้คือ “ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย” นักกฎหมาย และนักวิชาการด้านเศรษฐกิจระหว่างประเทศ ซึ่งขณะนั้นดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังอยู่นั่นเอง เส้นทางชีวิตของดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เป็นอีกเรื่องราวที่น่าสนใจไม่น้อย โดยชีวิตที่เริ่มต้นจากนักวิชาการ ก่อนจะเบนเข็มเข้ามาสู่แวดวงการเมือง และเข้าสู่การทำงานในองค์กรระหว่างประเทศ

 

<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เกิดเมื่อวันที่ 7 มิถุนายน พ.ศ. 2501 ที่กรุงเทพมหานคร เป็นบุตรของ ดร.สุนทร เสถียรไทย กับคุณหญิงเกื้อกูล เสถียรไทย ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีนิติศาสตร์บัณฑิตปริญญาตรี (น.บ.เกียรตินิยม)  รางวัลเหรียญทอง จากคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในปี พ.ศ. 2522  หลังจากนั้นสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโทด้านกฎหมาย การเมืองและเศรษฐกิจระหว่างประเทศ (M.A.L.D) จาก The Fletcher School of Law and Diplomacy, Tufts University, U.S.A. ในปี พ.ศ. 2524  ต่อมาสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโททางด้านนิติศาสตร์ (LL.M.) จาก Harvard Law School, U.S.A. ในปี พ.ศ. 2525 ต่อมาในปี พ.ศ. 2528 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอกทางด้านนิติศาสตร์ (S.J.D.) Harvard Law School, U.S.A.[[#_ftn2|[2]]]

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย สมรสกับ ท่านผู้หญิง ดร.สุธาวัลย์  เสถียรไทย ประธานมูลนิธิสถาบันธรรมรัฐเพื่อการพัฒนาสังคมและสิ่งแวดล้อม (GSEI) มีบุตร 1 คน คือ ดร.สันติธาร เสถียรไทย ปัจจุบันเป็นผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยเศรษฐกิจเอเชีย ธนาคารเครดิตสวิส ที่ประเทศสิงคโปร์[[#_ftn3|[3]]]

 

<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>

          ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เริ่มต้นหน้าที่การงานในฐานะ “นักวิชาการ” ด้วยการเป็นอาจารย์ในคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เป็นผู้ริเริ่มการศึกษากฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศ จนได้เป็นผู้อำนวยการศูนย์วิจัยกฎหมายและการพัฒนา คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และภายหลัง ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้ดำรงตำแหน่งคณบดี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระหว่างปี พ.ศ. 2535 – 2538  อีกด้วย[[#_ftn4|[4]]] นอกจากนี้ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยยังเคยเป็น Visiting Professor, Watson Institute for International Studies มหาวิทยาลัยบราวน์ สหรัฐอเมริกา และยังเคยเป็น Visiting Scholar, คณะนิติศาสตร์  มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด สหรัฐอเมริกา, Senior Fellow, Belfer Center for Science and International Affairs, John F. Kennedy School of Government, มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด สหรัฐอเมริกา ในระหว่างเดือนมีนาคม - ธันวาคม พ.ศ. 2550 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยยังเคยร่วมสอนวิชากฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศกับ ศาสตราจารย์เฟรดเดอริก สไนเดอร์ ในระดับปริญญาโท ที่คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ประเทศสหรัฐอเมริกา[[#_ftn5|[5]]]

ในส่วนของผลงานทางวิชาการของ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยมีอยู่เป็นจำนวนมาก ทั้งประเภทตำราหนังสือ เช่น “Third World Attitudes Toward International Law An Introduction” โดยเขียนร่วมกับศาสตราจารย์เฟรดเดอริก สไนเดอร์  และตีพิมพ์โดย สำนักพิมพ์ Martinus Nijhoff Publishers นอกจากนี้ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังมีบทความที่ตีพิมพ์ในวารสารทั้งในและต่างประเทศจำนวนมาก เช่น World Bank Economic Review, Harvard Journal of International Law, Harvard Human Rights Journal (พ.ศ. 2549), Texas International Law Journal (พ.ศ. 2548), Far Eastern Economic Review (พ.ศ. 2548), บทบาทของกฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศ (พ.ศ. 2553), กฎหมายและผลประโยชน์ของไทยในอ่าวไทย : กรณีศึกษาบันทึกความเข้าใจไทย-กัมพูชาเรื่องการเจรจาสิทธิในอ่าวไทย (พ.ศ. 2553), บทความเรื่อง Sustainable Development ใน ITD>do, Issue 3 (พ.ศ. 2553), บทความเรื่อง ภาพรวมการเคลื่อนย้ายและการกำกับทุนโลก ในสรุปรายงานการลงทุนโลก 2010 โดย ITD (พ.ศ. 2553), บทความเรื่อง ธรรมาภิบาลโลกด้านเศรษฐกิจการเงิน ในวารสารกฎหมายฉบับพิเศษ คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (พ.ศ. 2554)[[#_ftn6|[6]]]

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยยังมีประสบการณ์ของการเป็น “นักการเมือง” หรือผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง โดยเริ่มจากการเป็นที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี พลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ หรือที่เรียกกันว่า “ที่ปรึกษาบ้านพิษณุโลก” ซึ่งมีบุคคลสำคัญ อาทิเช่น นายไกรศักดิ์ ชุณหะวัณ ม.ร.ว.สุขุมพันธ์ บริพัตร นายบวรศักดิ์ อุวรรณโณ เป็นต้น[[#_ftn7|[7]]] ภายหลังการยึดอำนาจของคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ (รสช.) ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้ดำรงตำแหน่งที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี (นายอานันท์ ปันยารชุน) ดูแลงานด้านต่างประเทศ ในปี พ.ศ. 2538 เมื่อนายบรรหาร ศิลปอาชา เป็นนายกรัฐมนตรี ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้ร่วมอยู่ในคณะรัฐมนตรีชุดนี้ด้วย โดยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง และเมื่อมีการเลือกตั้งในปี พ.ศ. 2544 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้รับการเลือกตั้งเป็น ส.ส. แบบบัญชีรายชื่อของพรรคไทยรักไทยด้วย รวมถึงได้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองอีกหลายตำแหน่ง ประกอบด้วย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2544 – เดือนมีนาคม พ.ศ. 2548 หลังจากนั้นได้ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี จนถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2549 และในระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ – กันยายน พ.ศ. 2549 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังดำรงตำแหน่งรักษาราชการการแทนรับมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมอีกตำแหน่งหนึ่งด้วย

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังมีประสบการณ์ในภาคเอกชน นั่นคือ เป็นประธานกรรมการบริหาร การปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย (ปตท)  ประธานกรรมการบริษัท ปตท.สำรวจ และผลิตปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) ประธานตัวแทนผู้ทำแผน และประธานตัวแทนผู้บริหารแผนฟื้นฟูกิจการบริษัท ไทยออยล์ จำกัด ประธานกรรมการบริหาร บริษัท ไทยออยล์ จำกัด กรรมการบริษัท ไทยออยล์ เพาเวอร์จำกัด ประธานกรรมการและประธานกรรมการบริหาร ธนาคารแหลมทอง จำกัด (มหาชน) ในปัจจุบัน ดร. สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ดำรงตำแหน่งเป็นประธานบริษัท เป๊บซี่โคล่าไทยเทรดดิ้ง จำกัด และประธานกรรมการ บริษัท สำนักกฎหมายสากล สยามพรีเมียร์ จำกัด ซึ่งมีบริษัทลูกในประเทศลาวและเมียนมาร์ภายในชื่อบริษัท สำนักกฎหมายสากล ลาวพรีเมียร์ จำกัด และบริษัท สำนักกฎหมายสากล เมียนมาร์พรีเมียร์ จำกัด[[#_ftn8|[8]]]

 

<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>

          ระหว่างที่ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เริ่มเข้าสู่แวดวงการเมืองด้วยการเป็นที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี พลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ หรือ “ที่ปรึกษาบ้านพิษณุโลก” อยู่นั้น ผลงานสำคัญที่ปรากฏออกมาอย่างเด่นชัด ซึ่งเป็นผลงานของกลุ่มที่ปรึกษาที่มีดร.สุรเกียรติ์รวมอยู่ด้วย นั่นคือ การผลักดันให้เกิดนโยบายเปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า[[#_ftn9|[9]]] ซึ่งเป็นนโยบายที่ประสบความสำเร็จอย่างยิ่ง และในช่วงที่ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังนั้น ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังมีส่วนสำคัญอย่างยิ่งในการผลักดันแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 โดยเป็นมุ่งเป้าไปที่การพัฒนาคนและเศรษฐกิจชุมชนเป็นสำคัญ ในส่วนของนโยบายฝ่ายรัฐบาล ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้จัดทำแผนแม่บทการเงินการคลังเพื่อสังคม เพื่อแก้ปัญหาความยากจนของประชาชน โดยยังคงมุ่งเน้นไปที่ชุมชนโดยรวม เกิดนโยบายต่าง ๆ อาทิเช่น กองทุนเงินกู้ยืมเพื่อการศึกษา การจัดตั้งธนาคารชุมชน เป็นต้น[[#_ftn10|[10]]]

          ในช่วงปี พ.ศ. 2544-2549 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้ร่วมงานกับพรรคไทยรักไทย โดยมีพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร เป็นนายกรัฐมนตรี โดยดร.สุรเกียรติ์ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ และมีส่วนสำคัญในการสร้างความเชื่อมั่นให้กับประเทศไทย โดยในปี พ.ศ. 2556 ประเทศไทยเป็นเจ้าภาพในการจัดประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเชีย – แปซิฟิก (APEC) โดยมีดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยเป็นประธานคณะกรรมการจัดงาน[[#_ftn11|[11]]] นอกจากนี้ยังเป็นประธานคณะกรรมการเตรียมการจัดงานองค์พระประมุขต่างประเทศร่วมงานพระราชพิธีฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในระหว่างวันที่ 12-13 มิถุนายน พ.ศ. 2549[[#_ftn12|[12]]]

 

<u>บทบาทพิเศษและบทบาทในองค์กรระหว่างประเทศ</u>

          นอกจาก ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย จะเป็นนักวิชาการด้านกฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศ และเป็นนักการเมืองคนสำคัญของประเทศไทยแล้ว ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังเคยผ่านการทำหน้าที่พิเศษในวาระต่าง ๆ  ทั้งในนามรัฐบาลและในฐานะผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว โดยในเดือนเมษายน พ.ศ. 2548 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้ปฏิบัติหน้าที่ผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในพิธีพระศพพระสันตะปาปา จอห์น ปอล ที่ 2 และในเดือนมกราคม พ.ศ. 2549 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้ปฏิบัติหน้าที่ผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในงานไว้อาลัยเจ้าผู้ครองรัฐคูเวต และปัจจุบัน ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยมีบทบาทพิเศษเป็น “ศาสตราภิชาน” ประจำคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย[[#_ftn13|[13]]]

          ในส่วนของบทบาทในองค์กรระหว่างประเทศนั้น ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังเคยเป็นผู้สมัครในนามประเทศไทยและอาเซียนในตำแหน่งเลขาธิการสหประชาชาติ ซึ่งมีการรณรงค์ในช่วงเดือนธันวาคม พ.ศ. 2547 ถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2549 จนกระทั่งดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ถอนตัวไปในช่วงเดือนตุลาคม พ.ศ. 2549  ปัจจุบัน ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เป็นประธานคณะมนตรีเพื่อสันติภาพและความปรองดองแห่งเอเชีย (Asian Peace and Reconciliation Council (APRC)) และยังเป็นประธานสมาคมกฎหมายระหว่างประเทศแห่งเอเชีย (Asian Society of International Law (AsianSIL))[[#_ftn14|[14]]]

 

<u>บรรณานุกรม</u>

พิชาน กิติอาษา. '''สมุดปกน้ำเงิน การเงินการคลังเพื่อสังคมมิติใหม่ในการพัฒนาชาติ''' (กรุงเทพฯ :<br/>           ทีมงานที่ปรึกษาส่วนตัวรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง,2539).

 

<u>เว็บไซต์</u>

ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก <[http://www.surakiart.com/?page_id=228 >%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228> เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

งานแต่ง"ดร.สันติธาร" ลูกชาย "ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย" เหตุใด? ต้องจัดที่"วังเทวะเวสม์" เข้าถึงจาก <[http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348 http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348]> เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

รายนามคณบดี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเข้าถึงจาก <[http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9 http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9]> เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจาก <www.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf> เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

<u>อ้างอิง</u>
<div><div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย บรรยายเรื่อง “นโยบายการเงินการคลังเพื่อสังคม” ณ หอประชุมแห่งชาติสิริกิตติ์ วันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2539
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]]ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] งานแต่ง"ดร.สันติธาร" ลูกชาย"ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย" เหตุใด? ต้องจัดที่"วังเทวะเวสม์" เข้าถึงจาก[http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348 http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348] เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] รายนามคณบดี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจาก [http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9 http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9] เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจากwww.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจากwww.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] พิชาน กิติอาษา, สมุดปกน้ำเงิน การเงินการคลังเพื่อสังคมมิติใหม่ในการพัฒนาชาติ, (กรุงเทพฯ : ทีมงานที่ปรึกษาส่วนตัวรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง,2539), น.7-8.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] พิชาน กิติอาษา, เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] พิชาน กิติอาษา, เพิ่งอ้าง, น.33-50.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจากwww.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

สุรเกียรติ์ เสถียรไทย

2017-07-27T04:45:30Z

WikiSysop:

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  ศ.นรนิติ เศรษฐบุตร

----
<p style="text-align: center;">''''' “ในการวางแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ ''''''''''8'''<br/> ได้มีการเปลี่ยนแนวคิดใหม่ในการพัฒนา โดยเน้นคนเป็นศูนย์กลาง<br/> จุดมุ่งหมายหลักของการพัฒนาเพื่อให้ครอบครัวอบอุ่น ชุมชนเข้มแข็ง<br/> สังคมมีเสถียรภาพ เศรษฐกิจมีเสรีธรรม มีความยุติธรรม<br/> มีการพัฒนาที่สมดุลบนพื้นฐานของความเป็นไทย”'''''</p>
 
<p style="text-align: right;">''ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย[[#_ftn1|'''[1]''']]''</p>
 

          “แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ” เป็นคำที่คุ้นหูคนไทยมาเป็นเวลาร่วม 50 ปีแล้ว โดยแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติแต่ละฉบับมีจุดเน้นที่แตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับบริบททางสังคมและเศรษฐกิจของไทยในแต่ละช่วงเวลา สำหรับแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 8 นี้ มีการประกาศใช้ในช่วงปี พ.ศ. 2540-2544 ซึ่งเป็นช่วงเวลาของวิกฤติเศรษฐกิจ เป็นฉบับแรกที่ให้ความสำคัญกับคนและเศรษฐกิจชุมชนมากขึ้น โดยผู้ที่มีส่วนสำคัญในการผลักดันให้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับนี้คือ “ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย” นักกฎหมาย และนักวิชาการด้านเศรษฐกิจระหว่างประเทศ ซึ่งขณะนั้นดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังอยู่นั่นเอง เส้นทางชีวิตของดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เป็นอีกเรื่องราวที่น่าสนใจไม่น้อย โดยชีวิตที่เริ่มต้นจากนักวิชาการ ก่อนจะเบนเข็มเข้ามาสู่แวดวงการเมือง และเข้าสู่การทำงานในองค์กรระหว่างประเทศ

 

<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เกิดเมื่อวันที่ 7 มิถุนายน พ.ศ. 2501 ที่กรุงเทพมหานคร เป็นบุตรของ ดร.สุนทร เสถียรไทย กับคุณหญิงเกื้อกูล เสถียรไทย ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีนิติศาสตร์บัณฑิตปริญญาตรี (น.บ.เกียรตินิยม)  รางวัลเหรียญทอง จากคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในปี พ.ศ. 2522  หลังจากนั้นสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโทด้านกฎหมาย การเมืองและเศรษฐกิจระหว่างประเทศ (M.A.L.D) จาก The Fletcher School of Law and Diplomacy, Tufts University, U.S.A. ในปี พ.ศ. 2524  ต่อมาสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโททางด้านนิติศาสตร์ (LL.M.) จาก Harvard Law School, U.S.A. ในปี พ.ศ. 2525 ต่อมาในปี พ.ศ. 2528 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอกทางด้านนิติศาสตร์ (S.J.D.) Harvard Law School, U.S.A.[[#_ftn2|[2]]]

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย สมรสกับ ท่านผู้หญิง ดร.สุธาวัลย์  เสถียรไทย ประธานมูลนิธิสถาบันธรรมรัฐเพื่อการพัฒนาสังคมและสิ่งแวดล้อม (GSEI) มีบุตร 1 คน คือ ดร.สันติธาร เสถียรไทย ปัจจุบันเป็นผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยเศรษฐกิจเอเชีย ธนาคารเครดิตสวิส ที่ประเทศสิงคโปร์[[#_ftn3|[3]]]

 

<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>

          ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เริ่มต้นหน้าที่การงานในฐานะ “นักวิชาการ” ด้วยการเป็นอาจารย์ในคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เป็นผู้ริเริ่มการศึกษากฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศ จนได้เป็นผู้อำนวยการศูนย์วิจัยกฎหมายและการพัฒนา คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และภายหลัง ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้ดำรงตำแหน่งคณบดี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระหว่างปี พ.ศ. 2535 – 2538  อีกด้วย[[#_ftn4|[4]]] นอกจากนี้ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยยังเคยเป็น Visiting Professor, Watson Institute for International Studies มหาวิทยาลัยบราวน์ สหรัฐอเมริกา และยังเคยเป็น Visiting Scholar, คณะนิติศาสตร์  มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด สหรัฐอเมริกา, Senior Fellow, Belfer Center for Science and International Affairs, John F. Kennedy School of Government, มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด สหรัฐอเมริกา ในระหว่างเดือนมีนาคม - ธันวาคม พ.ศ. 2550 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยยังเคยร่วมสอนวิชากฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศกับ ศาสตราจารย์เฟรดเดอริก สไนเดอร์ ในระดับปริญญาโท ที่คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ประเทศสหรัฐอเมริกา[[#_ftn5|[5]]]

ในส่วนของผลงานทางวิชาการของ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยมีอยู่เป็นจำนวนมาก ทั้งประเภทตำราหนังสือ เช่น “Third World Attitudes Toward International Law An Introduction” โดยเขียนร่วมกับศาสตราจารย์เฟรดเดอริก สไนเดอร์  และตีพิมพ์โดย สำนักพิมพ์ Martinus Nijhoff Publishers นอกจากนี้ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังมีบทความที่ตีพิมพ์ในวารสารทั้งในและต่างประเทศจำนวนมาก เช่น World Bank Economic Review, Harvard Journal of International Law, Harvard Human Rights Journal (พ.ศ. 2549), Texas International Law Journal (พ.ศ. 2548), Far Eastern Economic Review (พ.ศ. 2548), บทบาทของกฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศ (พ.ศ. 2553), กฎหมายและผลประโยชน์ของไทยในอ่าวไทย : กรณีศึกษาบันทึกความเข้าใจไทย-กัมพูชาเรื่องการเจรจาสิทธิในอ่าวไทย (พ.ศ. 2553), บทความเรื่อง Sustainable Development ใน ITD>do, Issue 3 (พ.ศ. 2553), บทความเรื่อง ภาพรวมการเคลื่อนย้ายและการกำกับทุนโลก ในสรุปรายงานการลงทุนโลก 2010 โดย ITD (พ.ศ. 2553), บทความเรื่อง ธรรมาภิบาลโลกด้านเศรษฐกิจการเงิน ในวารสารกฎหมายฉบับพิเศษ คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (พ.ศ. 2554)[[#_ftn6|[6]]]

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยยังมีประสบการณ์ของการเป็น “นักการเมือง” หรือผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง โดยเริ่มจากการเป็นที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี พลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ หรือที่เรียกกันว่า “ที่ปรึกษาบ้านพิษณุโลก” ซึ่งมีบุคคลสำคัญ อาทิเช่น นายไกรศักดิ์ ชุณหะวัณ ม.ร.ว.สุขุมพันธ์ บริพัตร นายบวรศักดิ์ อุวรรณโณ เป็นต้น[[#_ftn7|[7]]] ภายหลังการยึดอำนาจของคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ (รสช.) ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้ดำรงตำแหน่งที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี (นายอานันท์ ปันยารชุน) ดูแลงานด้านต่างประเทศ ในปี พ.ศ. 2538 เมื่อนายบรรหาร ศิลปอาชา เป็นนายกรัฐมนตรี ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้ร่วมอยู่ในคณะรัฐมนตรีชุดนี้ด้วย โดยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง และเมื่อมีการเลือกตั้งในปี พ.ศ. 2544 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้รับการเลือกตั้งเป็น ส.ส. แบบบัญชีรายชื่อของพรรคไทยรักไทยด้วย รวมถึงได้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองอีกหลายตำแหน่ง ประกอบด้วย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2544 – เดือนมีนาคม พ.ศ. 2548 หลังจากนั้นได้ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี จนถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2549 และในระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ – กันยายน พ.ศ. 2549 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังดำรงตำแหน่งรักษาราชการการแทนรับมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมอีกตำแหน่งหนึ่งด้วย

ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังมีประสบการณ์ในภาคเอกชน นั่นคือ เป็นประธานกรรมการบริหาร การปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย (ปตท)  ประธานกรรมการบริษัท ปตท.สำรวจ และผลิตปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) ประธานตัวแทนผู้ทำแผน และประธานตัวแทนผู้บริหารแผนฟื้นฟูกิจการบริษัท ไทยออยล์ จำกัด ประธานกรรมการบริหาร บริษัท ไทยออยล์ จำกัด กรรมการบริษัท ไทยออยล์ เพาเวอร์จำกัด ประธานกรรมการและประธานกรรมการบริหาร ธนาคารแหลมทอง จำกัด (มหาชน) ในปัจจุบัน ดร. สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ดำรงตำแหน่งเป็นประธานบริษัท เป๊บซี่โคล่าไทยเทรดดิ้ง จำกัด และประธานกรรมการ บริษัท สำนักกฎหมายสากล สยามพรีเมียร์ จำกัด ซึ่งมีบริษัทลูกในประเทศลาวและเมียนมาร์ภายในชื่อบริษัท สำนักกฎหมายสากล ลาวพรีเมียร์ จำกัด และบริษัท สำนักกฎหมายสากล เมียนมาร์พรีเมียร์ จำกัด[[#_ftn8|[8]]]

 

<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>

          ระหว่างที่ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เริ่มเข้าสู่แวดวงการเมืองด้วยการเป็นที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี พลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ หรือ “ที่ปรึกษาบ้านพิษณุโลก” อยู่นั้น ผลงานสำคัญที่ปรากฏออกมาอย่างเด่นชัด ซึ่งเป็นผลงานของกลุ่มที่ปรึกษาที่มีดร.สุรเกียรติ์รวมอยู่ด้วย นั่นคือ การผลักดันให้เกิดนโยบายเปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า[[#_ftn9|[9]]] ซึ่งเป็นนโยบายที่ประสบความสำเร็จอย่างยิ่ง และในช่วงที่ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังนั้น ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังมีส่วนสำคัญอย่างยิ่งในการผลักดันแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 โดยเป็นมุ่งเป้าไปที่การพัฒนาคนและเศรษฐกิจชุมชนเป็นสำคัญ ในส่วนของนโยบายฝ่ายรัฐบาล ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้จัดทำแผนแม่บทการเงินการคลังเพื่อสังคม เพื่อแก้ปัญหาความยากจนของประชาชน โดยยังคงมุ่งเน้นไปที่ชุมชนโดยรวม เกิดนโยบายต่าง ๆ อาทิเช่น กองทุนเงินกู้ยืมเพื่อการศึกษา การจัดตั้งธนาคารชุมชน เป็นต้น[[#_ftn10|[10]]]

          ในช่วงปี พ.ศ. 2544-2549 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยได้ร่วมงานกับพรรคไทยรักไทย โดยมีพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร เป็นนายกรัฐมนตรี โดยดร.สุรเกียรติ์ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ และมีส่วนสำคัญในการสร้างความเชื่อมั่นให้กับประเทศไทย โดยในปี พ.ศ. 2556 ประเทศไทยเป็นเจ้าภาพในการจัดประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเชีย – แปซิฟิก (APEC) โดยมีดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยเป็นประธานคณะกรรมการจัดงาน[[#_ftn11|[11]]] นอกจากนี้ยังเป็นประธานคณะกรรมการเตรียมการจัดงานองค์พระประมุขต่างประเทศร่วมงานพระราชพิธีฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในระหว่างวันที่ 12-13 มิถุนายน พ.ศ. 2549[[#_ftn12|[12]]]

 

<u>บทบาทพิเศษและบทบาทในองค์กรระหว่างประเทศ</u>

          นอกจาก ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย จะเป็นนักวิชาการด้านกฎหมายเศรษฐกิจระหว่างประเทศ และเป็นนักการเมืองคนสำคัญของประเทศไทยแล้ว ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังเคยผ่านการทำหน้าที่พิเศษในวาระต่าง ๆ  ทั้งในนามรัฐบาลและในฐานะผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว โดยในเดือนเมษายน พ.ศ. 2548 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้ปฏิบัติหน้าที่ผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในพิธีพระศพพระสันตะปาปา จอห์น ปอล ที่ 2 และในเดือนมกราคม พ.ศ. 2549 ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ได้ปฏิบัติหน้าที่ผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในงานไว้อาลัยเจ้าผู้ครองรัฐคูเวต และปัจจุบัน ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทยมีบทบาทพิเศษเป็น “ศาสตราภิชาน” ประจำคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย[[#_ftn13|[13]]]

          ในส่วนของบทบาทในองค์กรระหว่างประเทศนั้น ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ยังเคยเป็นผู้สมัครในนามประเทศไทยและอาเซียนในตำแหน่งเลขาธิการสหประชาชาติ ซึ่งมีการรณรงค์ในช่วงเดือนธันวาคม พ.ศ. 2547 ถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2549 จนกระทั่งดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย ถอนตัวไปในช่วงเดือนตุลาคม พ.ศ. 2549  ปัจจุบัน ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เป็นประธานคณะมนตรีเพื่อสันติภาพและความปรองดองแห่งเอเชีย (Asian Peace and Reconciliation Council (APRC)) และยังเป็นประธานสมาคมกฎหมายระหว่างประเทศแห่งเอเชีย (Asian Society of International Law (AsianSIL))[[#_ftn14|[14]]]

 

<u>บรรณานุกรม</u>

พิชาน กิติอาษา. '''สมุดปกน้ำเงิน การเงินการคลังเพื่อสังคมมิติใหม่ในการพัฒนาชาติ''' (กรุงเทพฯ :<br/>           ทีมงานที่ปรึกษาส่วนตัวรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง,2539).

 

<u>เว็บไซต์</u>

ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก <[http://www.surakiart.com/?page_id=228 >%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228> เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

งานแต่ง"ดร.สันติธาร" ลูกชาย "ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย" เหตุใด? ต้องจัดที่"วังเทวะเวสม์" เข้าถึงจาก <[http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348 http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348]> เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

รายนามคณบดี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเข้าถึงจาก <[http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9 http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9]> เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจาก <www.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf> เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.

<u>อ้างอิง</u>
<div><div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย บรรยายเรื่อง “นโยบายการเงินการคลังเพื่อสังคม” ณ หอประชุมแห่งชาติสิริกิตติ์ วันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2539
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]]ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] งานแต่ง"ดร.สันติธาร" ลูกชาย"ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย" เหตุใด? ต้องจัดที่"วังเทวะเวสม์" เข้าถึงจาก[http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348 http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1354612348] เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] รายนามคณบดี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจาก [http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9 http://www.law.chula.ac.th/home/page.aspx?id=9] เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจากwww.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจากwww.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] พิชาน กิติอาษา, สมุดปกน้ำเงิน การเงินการคลังเพื่อสังคมมิติใหม่ในการพัฒนาชาติ, (กรุงเทพฯ : ทีมงานที่ปรึกษาส่วนตัวรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง,2539), น.7-8.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] พิชาน กิติอาษา, เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] พิชาน กิติอาษา, เพิ่งอ้าง, น.33-50.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] ศาสตราภิชานของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าถึงจากwww.research.chula.ac.th/web/Prize_Researcher/professor/.../55aw18.pdf เมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] ชีวประวัติดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย เข้าถึงจาก [http://www.surakiart.com/?page_id=228%20เมื่อ http://www.surakiart.com/?page_id=228 เมื่อ]วันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> </div>

ทองอินทร์ ภูริพัฒน์

2017-07-26T07:41:12Z

WikiSysop:

ทองอินทร์ ภูริพัฒน์

2017-07-26T07:36:54Z

WikiSysop:

ทองอินทร์ ภูริพัฒน์

2017-07-26T06:17:04Z

WikiSysop:

2017-07-26T03:04:20Z

WikiSysop:

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต

----

 
<p style="text-align: center;">'''''“ถ้าผมกลัวที่จะถูกปลด ผมปฏิวัติก็ได้ แล้วผมจะใหญ่ที่สุดในประเทศนี้<br/> แล้วก็สั่งการได้ทุกอย่างเลย แต่ว่าเราเลี่ยงที่จะทำเช่นนั้น<br/> เพราะมันแก้ปัญหาประเทศชาติไม่ได้”'''''</p> <p style="text-align: right;">''พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา[[#_ftn1|'''[1]''']]''</p>
          “การปฏิวัติ” มักจะเป็นคำถามที่ใครก็ตามที่ก้าวขึ้นมาดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกต้องพบเจอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในรอบ 10 ปีที่ผ่านมา ตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกนับว่าเป็นตำแหน่งที่ถูกจับตามองมาโดยตลอด ไม่เว้นแม้แต่ “พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา” นายทหารเสือราชินี ที่ถูกกล่าวขานถึงในนาม “พี่รองแห่งบูรพาพยัคฆ์” เป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการคุมกำลังเข้ายึดอำนาจจากรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร เพื่อนร่วมรุ่นเตรียมทหารรุ่นที่ 10 (ตท.10) ของพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2549 ชื่อของ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เริ่มเป็นที่กล่าวถึงโดยทั่วไป และโดดเด่นยิ่งขึ้นเมื่อดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกในช่วง พ.ศ. 2550-2553 ท่ามกลางความวุ่นวายทางการเมืองที่ยังไม่เข้าที่เข้าทางนัก เนื่องจากในช่วงเวลานี้ต้องเผชิญกับการชุมนุมทั้งฝั่งพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย (พธม.) และฝั่งแนวร่วมประชาธิปไตยต่อต้านเผด็จการแห่งชาติ (นปช.)  ดังนั้น บทบาทของ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา จึงเป็นกุญแจสำคัญในการปลดพันธนาการแห่งความขัดแย้ง ทว่าหลังจากนั้นชื่อของ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา กลับมาเป็นที่กล่าวถึงอีกครั้งภายหลังการยึดอำนาจของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จันทร์โอชา น้องเล็กแห่งบูรพาพยัคฆ์

<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เกิดเมื่อวันที่ 10 ตุลาคม พ.ศ. 2492 เป็นบุตรคนที่ 2 จากจำนวนพี่น้องทั้งหมด 5 คนของ พันเอก ประเชาวน์ เผ่าจินดา และนางบุญเรือน เผ่าจินดา หรือนางบุญเรือน อวยศักดิ์[[#_ftn2|[2]]] ชีวิตในวัยเด็กส่วนใหญ่อาศัยอยู่ในค่ายทหารทั้งในกรุงเทพฯ และต่างจังหวัด พันเอก ประเชาวน์ เผ่าจินดา มีอิทธิพลต่อบุตรชายคนนี้อย่างยิ่งในการสร้างความใฝ่ฝันอยากจะเป็นทหารตั้งแต่วัยเยาว์ และยังเป็นผู้ริเริ่มให้ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา สนใจในเรื่องเล่นดนตรี โดยเฉพาะการตีกลอง[[#_ftn3|[3]]] จนกลายมาเป็นกิจกรรมยามว่างที่โปรดปรานในท้ายที่สุด

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เข้าศึกษาในระดับมัธยมศึกษา ณ โรงเรียนพันธะศึกษา ได้เพียง 1 ปี หลังจากนั้นจึงย้ายไปศึกษา ณ โรงเรียนอำนวยศิลป์ ใน พ.ศ. 2509 ร่วมรุ่นกับ พลเรือเอก กำธร พุ่มหิรัญ และ พลเอก ทรงกิตติ จักกาบาตร์ เรียกกันว่า “รุ่นลมว่าว”[[#_ftn4|[4]]] หลังจากนั้นสอบเข้าเป็นนักเรียนเตรียมทหาร รุ่นที่ 10 (ตท.10) ใน พ.ศ. 2510 ร่วมรุ่นกับ พลเอก ทรงกิตติ จักกาบาตร์ อดีตผู้บัญชาการทหารสูงสุด และพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี และใน พ.ศ. 2512 ได้เข้าศึกษาต่อ ณ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า รุ่นที่ 21 (จปร.21) และสำเร็จการศึกษาใน พ.ศ. 2515 ซึ่งเป็นชุดที่ต้องเรียนจบก่อนเพื่อนหลายคนในรุ่น เพื่อปฏิบัติภารกิจที่เร่งด่วนของกองทัพบก[[#_ftn5|[5]]]                

หลังจากสำเร็จการศึกษา ได้ติดยศร้อยตรี เป็นผู้บังคับหมวดอาวุธกองร้อยอาวุธเบา กองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ (ทหารเสือราชินี) และเข้าศึกษาในหลักสูตรชั้นนายร้อย โรงเรียนทหารราบ ศูนย์การทหารราบ พ.ศ. 2517  ต่อมา ใน พ.ศ. 2520 ได้เข้าศึกษาในหลักสูตรชั้นนายพัน  โรงเรียนทหารราบ ศูนย์การทหารราบ และใน พ.ศ. 2525 ได้เข้าศึกษาหลักสูตรเสนาธิการทหารบก หลักสูตรหลักประจำชุดที่ 61 โรงเรียนเสนาธิการทหารบก นอกจากนี้พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังสำเร็จการศึกษาปริญญาตรีศิลปศาสตร์บัณฑิต (รัฐศาสตร์) จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง ใน พ.ศ. 2536 และปริญญาโทรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต (การจัดการสำหรับนักบริหาร) จากสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) ใน พ.ศ. 2544[[#_ftn6|[6]]]

พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา สมรสกับนางกุลยา เผ่าจินดา มีบุตร-ธิดา รวม 2 คน คือนายยุทธพงษ์ เผ่าจินดา และนางสาววิมลิน เผ่าจินดา

<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เริ่มรับราชการทหารครั้งแรกในยศร้อยตรี เป็นผู้บังคับหมวดอาวุธกองร้อยอาวุธเบา กองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ (ทหารเสือราชินี) พ.ศ. 2520 เป็นนายทหารยุทธการ กองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2524  เป็นรองผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2526  เป็นรองผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  ต่อมา พ.ศ. 2529  เป็นผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2533 เป็นเสนาธิการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ พ.ศ. 2535  เป็นรองผู้บังคับการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2539 เป็นผู้บังคับการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ ต่อมาใน พ.ศ. 2541 เป็นเสนาธิการกองพลทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ (บูรพาพยัคฆ์)  และเป็นรองผู้บัญชาการกองพลทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ ในปีเดียวกัน ต่อมาใน พ.ศ. 2545 เป็นผู้บัญชาการกองพลทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2546  ผู้บัญชาการกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ พ.ศ. 2547  เป็นรองแม่ทัพภาคที่ 1  และ พ.ศ. 2548  ขยับขึ้นมาเป็นแม่ทัพภาคที่ 1 ภายหลังการยึดอำนาจของคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) ใน พ.ศ. 2549 พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ขึ้นมาเป็นผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก และเป็นผู้บัญชาการทหารบก ใน พ.ศ. 2550 จนกระทั่งเกษียณอายุราชการ[[#_ftn7|[7]]]

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังเคยปฏิบัติราชการพิเศษต่าง ๆ นับตั้งแต่สำเร็จการศึกษา ใน พ.ศ. 2515 ได้รับภารกิจปฏิบัติราชการสงคราม ในหน่วยผสม 333 ต่อมา พ.ศ. 2518 ปฏิบัติราชการพิเศษปราบปรามผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์ ในพื้นที่อำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน พ.ศ. 2521 ปฏิบัติหน้าที่ตามแผนป้องกันประเทศในกองกำลังบูรพา และใน พ.ศ. 2525 มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้เป็นราชองครักษ์เวร[[#_ftn8|[8]]]

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เริ่มเข้ามามีบทบาททางการเมืองภายหลังคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) ยึดอำนาจรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร หลังจากนั้นมีการจัดตั้งรัฐบาลใหม่ คณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) จึงได้แปรสภาพไปเป็นคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ (คมช.) พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเลขาธิการคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติอีกตำแหน่งหนึ่ง ต่อมา พ.ศ. 2557 คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ได้ทำการยึดอำนาจรัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี ในการนี้ชื่อของพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา กลับมาอีกครั้ง โดยเป็นที่ปรึกษาคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ต่อมาเมื่อมีการจัดตั้งคณะรัฐมนตรีชุดใหม่ ภายใต้การนำของพลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้เข้าร่วมในคณะรัฐมนตรี โดยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ตั้งแต่ พ.ศ. 2557 ถึงปัจจุบัน[[#_ftn9|[9]]]

<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>

          ในระหว่างที่ดำรงตำแหน่งแม่ทัพภาคที่ 1 ใน พ.ศ. 2549 เกิดการยึดอำนาจรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร โดยคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) ในการนี้ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการนำกองกำลังเข้ายึดอำนาจ ตามแผนการที่เรียกว่า “ปฐพี 149”[[#_ftn10|[10]]] จนประสบผลสำเร็จ หลังจากการยึดอำนาจผ่านพ้นไป พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเลขาธิการคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ (คมช.) และเป็นที่จับตามองว่าจะก้าวขึ้นมาเป็นผู้บัญชาการทหารบกคนต่อไป[[#_ftn11|[11]]]

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ขึ้นดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกใน พ.ศ. 2550 และหลังจากนั้นไม่นานักประเทศไทยมีการเลือกตั้งครั้งแรกภายหลังการประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 และมีรัฐบาลชุดใหม่ ที่มาจากการเลือกตั้ง โดยพรรคพลังประชาชน ซึ่งเป็นพรรคที่ต่อยอดมาจากพรรคไทยรักไทยที่ถูกยุบไป เป็นพรรคการเมืองที่ได้เสียงข้างมาก และจัดตั้งรัฐบาลที่มีนายสมัคร สุนทรเวช ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี เกิดความหวาดระแวงในตัวพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา และมีกระแสข่าวให้ปลดจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก[[#_ftn12|[12]]] แต่รัฐบาลก็ไม่มีท่าทีใด ๆ ในเรื่องนี้ จนกระทั่งมีการชุมนุมของกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย (พธม.) พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้อำนวยการกองอำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน ใน พ.ศ. 2551 แต่พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ไม่ได้ใช้กำลังในการจัดการแต่อย่างใด โดยให้เหตุผลว่า “สถานการณ์ไม่ถึงขั้นฉุกเฉิน เนื่องจากกลุ่มพันธมิตรชุมนุมมานานแล้ว”[[#_ftn13|[13]]]  จนกระทั่งนายสมัคร สุนทรเวช พ้นจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีไป และนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ ขึ้นมาดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีแทน ท่ามกลางผู้ชุมนุมกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย ที่เพิ่มความร้อนแรงในการชุมนุมมากขึ้น จนกระทั่งเกิดการสลายการชุมนุมในวันที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2551 หลังจากนั้นพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา พร้อมผู้บัญชาการเหล่าทัพทุกเหล่า ได้ให้สัมภาษณ์ในรายการ “เรื่องเด่นเย็นนี้” โดยเสนอทางออกว่านายกรัฐมนตรีควรแสดงความรับผิดชอบด้วยการลาออก นับว่าเป็นเรื่องที่ฮือฮาอย่างยิ่ง ถือว่าเป็นการ “ปฏิวัติผ่านหน้าจอ”[[#_ftn14|[14]]]  ต่อมาวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ในฐานะประธานคณะกรรมการติดตามสถานการณ์ ได้เปิดแถลงข่าวร่วมกับ 5 องค์กรภาคเอกชน เสนอทางออกแก่นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี ให้ยุบสภา คืนอำนาจแก่ประชาชน แต่หลังจากนั้นไม่นาน นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ก็พ้นจากตำแหน่งหลังศาลรัฐธรรมนูญมีคำวินิจฉัยให้ยุบพรรคพลังประชาชน[[#_ftn15|[15]]]

          หลังจากนั้นมีการเปลี่ยนขั้วทางการเมือง โดยพรรคประชาธิปัตย์ขึ้นมาเป็นรัฐบาล ใน พ.ศ. 2553 มีการชุมนุมใหญ่ของกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย (นปช.) รัฐบาลได้จัดตั้งศูนย์อำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน (ศอฉ.) ขึ้นมาควบคุมดูแลสถานการณ์ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้รับการแต่งตั้งเป็นหัวหน้าผู้รับผิดชอบแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน อาศัยอำนาจตามพระราชกำหนดการบริหารราชการแผ่นดินในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548  แต่การชุมนุมลุกลามบานปลาย และนำไปสู่การกระชับพื้นที่ และสลายการชุมนุมในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2553[[#_ftn16|[16]]] แต่พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังคงดำรงตำแหน่งหัวหน้าผู้รับผิดชอบแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉินต่อเนื่อง จนกระทั่งเกษียณอายุราชการ ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2553

          หลังการยึดอำนาจของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จากรัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 ชื่อของพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา กลับมาอีกครั้ง ในตำแหน่งรองประธานคณะที่ปรึกษา คสช. และเมื่อมีการจัดตั้งรัฐบาลใหม่ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ตั้งแต่ พ.ศ. 2557 จนถึงปัจจุบัน

          ผลงานที่สำคัญในช่วงเวลาที่ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย  เช่น “นโยบายลดความเหลื่อมล้ำ แบ่งปันความสุข” เป็นนโยบายที่มุ่งยกระดับคุณภาพชีวิต เข้าถึงการบริการสาธารณะ โดยเน้นหนักเรื่องการพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก ส่งเสริมผลิตภัณฑ์ชุมชน และแก้ปัญหาความยากจนแบบบูรณาการตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง โดยยึดข้อมูลความจำเป็นพื้นฐาน[[#_ftn17|[17]]]  นอกจากนี้ทางพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังให้ความสำคัญกับบทบาทผู้นำชุมชน ในการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนในช่วงเวลาที่ประเทศไทยอยู่ในช่วงของการปฏิรูปประเทศ

<u>บรรณานุกรม</u>

กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็น.เอ็น.. '''สนธิ-คมช. ขุนพลปฏิวัติ 2549''' (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์ร่วมด้วยช่วยกัน, 2550).

วัธยา ไว. '''พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา บูรพาพยัคฆ์ซ่อนคม''' (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์กรีน-ปัญญาญาณ ,2553).

<u>เว็บไซต์</u>

ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก  เข้าถึงจาก <[http://www.rta.mi.th/command/command31.htm >%20%20เมื่อ http://www.rta.mi.th/command/command31.htm>  เมื่อ]วันที่ 7 เมษายน 2559.

ข้อมูลคณะรัฐมนตรี เข้าถึงจาก <[http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th >%20เมื่อ http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th> เมื่อ]วันที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559.

Timeline: เทียบแถลงการณ์ “สมาคมสื่อ” กับสถานการณ์ “การเมือง” เข้าถึงจาก <[http://prachatai.com/journal/2012/12/44076 >%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://prachatai.com/journal/2012/12/44076> เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.

มท.เปิดตัวโครงการ “ลดความเหลื่อมล้ำ แบ่งปันความสุข” เข้าถึงจาก <[http://www.tnamcot.com/content/26276 >%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://www.tnamcot.com/content/26276> เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.
<div><u>อ้างอิง</u> <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ผู้บัญชาการทหารบก ในฐานะประธานคณะกรรมการติดตามสถานการณ์ ได้เปิดแถลงข่าวร่วมกับ 5 องค์กรภาคเอกชน เสนอทางออกแก่นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี ให้ยุบสภา คืนอำนาจแก่ประชาชน ในวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] วัธยา ไว, พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา บูรพาพยัคฆ์ซ่อนคม, (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์กรีน-ปัญญาญาณ,2553), น.15-27.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็นเอ็น., สนธิ-คมช. ขุนพลปฏิวัติ 2549, (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์ร่วมด้วยช่วยกัน, 2550), น.186-188.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] วัธยา ไว, อ้างแล้ว, น.29-30.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น.40.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm%20เมื่อ http://www.rta.mi.th/command/command31.htm เมื่อ]วันที่ 7 เมษายน 2559.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm http://www.rta.mi.th/command/command31.htm] เมื่อวันที่ 7 เมษายน 2559.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] ข้อมูลคณะรัฐมนตรี เข้าถึงจาก [http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th%20เมื่อ http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th เมื่อ]วันที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็นเอ็น., อ้างแล้ว, น.178-185.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็นเอ็น., เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] วัธยา ไว, อ้างแล้ว, น.104.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น.133.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น.137-138.
</div> <div id="ftn15">
[[#_ftnref15|[15]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น. 139.
</div> <div id="ftn16">
[[#_ftnref16|[16]]] Timeline: เทียบแถลงการณ์ “สมาคมสื่อ” กับสถานการณ์ “การเมือง”, เข้าถึงจาก [http://prachatai.com/journal/2012/12/44076%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://prachatai.com/journal/2012/12/44076 เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn17">
[[#_ftnref17|[17]]] มท.เปิดตัวโครงการ “ลดความเหลื่อมล้ำ แบ่งปันความสุข”, เข้าถึงจาก [http://www.tnamcot.com/content/26276%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://www.tnamcot.com/content/26276 เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

อนุพงษ์ เผ่าจินดา

2017-07-26T03:03:39Z

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต

----

 

'''''“ถ้าผมกลัวที่จะถูกปลด ผมปฏิวัติก็ได้ แล้วผมจะใหญ่ที่สุดในประเทศนี้<br/> แล้วก็สั่งการได้ทุกอย่างเลย แต่ว่าเราเลี่ยงที่จะทำเช่นนั้น<br/> เพราะมันแก้ปัญหาประเทศชาติไม่ได้”'''''

''พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา[[#_ftn1|'''[1]''']]''

          “การปฏิวัติ” มักจะเป็นคำถามที่ใครก็ตามที่ก้าวขึ้นมาดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกต้องพบเจอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในรอบ 10 ปีที่ผ่านมา ตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกนับว่าเป็นตำแหน่งที่ถูกจับตามองมาโดยตลอด ไม่เว้นแม้แต่ “พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา” นายทหารเสือราชินี ที่ถูกกล่าวขานถึงในนาม “พี่รองแห่งบูรพาพยัคฆ์” เป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการคุมกำลังเข้ายึดอำนาจจากรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร เพื่อนร่วมรุ่นเตรียมทหารรุ่นที่ 10 (ตท.10) ของพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2549 ชื่อของ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เริ่มเป็นที่กล่าวถึงโดยทั่วไป และโดดเด่นยิ่งขึ้นเมื่อดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกในช่วง พ.ศ. 2550-2553 ท่ามกลางความวุ่นวายทางการเมืองที่ยังไม่เข้าที่เข้าทางนัก เนื่องจากในช่วงเวลานี้ต้องเผชิญกับการชุมนุมทั้งฝั่งพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย (พธม.) และฝั่งแนวร่วมประชาธิปไตยต่อต้านเผด็จการแห่งชาติ (นปช.)  ดังนั้น บทบาทของ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา จึงเป็นกุญแจสำคัญในการปลดพันธนาการแห่งความขัดแย้ง ทว่าหลังจากนั้นชื่อของ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา กลับมาเป็นที่กล่าวถึงอีกครั้งภายหลังการยึดอำนาจของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จันทร์โอชา น้องเล็กแห่งบูรพาพยัคฆ์

<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เกิดเมื่อวันที่ 10 ตุลาคม พ.ศ. 2492 เป็นบุตรคนที่ 2 จากจำนวนพี่น้องทั้งหมด 5 คนของ พันเอก ประเชาวน์ เผ่าจินดา และนางบุญเรือน เผ่าจินดา หรือนางบุญเรือน อวยศักดิ์[[#_ftn2|[2]]] ชีวิตในวัยเด็กส่วนใหญ่อาศัยอยู่ในค่ายทหารทั้งในกรุงเทพฯ และต่างจังหวัด พันเอก ประเชาวน์ เผ่าจินดา มีอิทธิพลต่อบุตรชายคนนี้อย่างยิ่งในการสร้างความใฝ่ฝันอยากจะเป็นทหารตั้งแต่วัยเยาว์ และยังเป็นผู้ริเริ่มให้ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา สนใจในเรื่องเล่นดนตรี โดยเฉพาะการตีกลอง[[#_ftn3|[3]]] จนกลายมาเป็นกิจกรรมยามว่างที่โปรดปรานในท้ายที่สุด

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เข้าศึกษาในระดับมัธยมศึกษา ณ โรงเรียนพันธะศึกษา ได้เพียง 1 ปี หลังจากนั้นจึงย้ายไปศึกษา ณ โรงเรียนอำนวยศิลป์ ใน พ.ศ. 2509 ร่วมรุ่นกับ พลเรือเอก กำธร พุ่มหิรัญ และ พลเอก ทรงกิตติ จักกาบาตร์ เรียกกันว่า “รุ่นลมว่าว”[[#_ftn4|[4]]] หลังจากนั้นสอบเข้าเป็นนักเรียนเตรียมทหาร รุ่นที่ 10 (ตท.10) ใน พ.ศ. 2510 ร่วมรุ่นกับ พลเอก ทรงกิตติ จักกาบาตร์ อดีตผู้บัญชาการทหารสูงสุด และพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี และใน พ.ศ. 2512 ได้เข้าศึกษาต่อ ณ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า รุ่นที่ 21 (จปร.21) และสำเร็จการศึกษาใน พ.ศ. 2515 ซึ่งเป็นชุดที่ต้องเรียนจบก่อนเพื่อนหลายคนในรุ่น เพื่อปฏิบัติภารกิจที่เร่งด่วนของกองทัพบก[[#_ftn5|[5]]]                

หลังจากสำเร็จการศึกษา ได้ติดยศร้อยตรี เป็นผู้บังคับหมวดอาวุธกองร้อยอาวุธเบา กองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ (ทหารเสือราชินี) และเข้าศึกษาในหลักสูตรชั้นนายร้อย โรงเรียนทหารราบ ศูนย์การทหารราบ พ.ศ. 2517  ต่อมา ใน พ.ศ. 2520 ได้เข้าศึกษาในหลักสูตรชั้นนายพัน  โรงเรียนทหารราบ ศูนย์การทหารราบ และใน พ.ศ. 2525 ได้เข้าศึกษาหลักสูตรเสนาธิการทหารบก หลักสูตรหลักประจำชุดที่ 61 โรงเรียนเสนาธิการทหารบก นอกจากนี้พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังสำเร็จการศึกษาปริญญาตรีศิลปศาสตร์บัณฑิต (รัฐศาสตร์) จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง ใน พ.ศ. 2536 และปริญญาโทรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต (การจัดการสำหรับนักบริหาร) จากสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) ใน พ.ศ. 2544[[#_ftn6|[6]]]

พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา สมรสกับนางกุลยา เผ่าจินดา มีบุตร-ธิดา รวม 2 คน คือนายยุทธพงษ์ เผ่าจินดา และนางสาววิมลิน เผ่าจินดา

<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เริ่มรับราชการทหารครั้งแรกในยศร้อยตรี เป็นผู้บังคับหมวดอาวุธกองร้อยอาวุธเบา กองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ (ทหารเสือราชินี) พ.ศ. 2520 เป็นนายทหารยุทธการ กองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2524  เป็นรองผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 2 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2526  เป็นรองผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  ต่อมา พ.ศ. 2529  เป็นผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2533 เป็นเสนาธิการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ พ.ศ. 2535  เป็นรองผู้บังคับการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2539 เป็นผู้บังคับการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ ต่อมาใน พ.ศ. 2541 เป็นเสนาธิการกองพลทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ (บูรพาพยัคฆ์)  และเป็นรองผู้บัญชาการกองพลทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ ในปีเดียวกัน ต่อมาใน พ.ศ. 2545 เป็นผู้บัญชาการกองพลทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์  พ.ศ. 2546  ผู้บัญชาการกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ พ.ศ. 2547  เป็นรองแม่ทัพภาคที่ 1  และ พ.ศ. 2548  ขยับขึ้นมาเป็นแม่ทัพภาคที่ 1 ภายหลังการยึดอำนาจของคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) ใน พ.ศ. 2549 พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ขึ้นมาเป็นผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก และเป็นผู้บัญชาการทหารบก ใน พ.ศ. 2550 จนกระทั่งเกษียณอายุราชการ[[#_ftn7|[7]]]

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังเคยปฏิบัติราชการพิเศษต่าง ๆ นับตั้งแต่สำเร็จการศึกษา ใน พ.ศ. 2515 ได้รับภารกิจปฏิบัติราชการสงคราม ในหน่วยผสม 333 ต่อมา พ.ศ. 2518 ปฏิบัติราชการพิเศษปราบปรามผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์ ในพื้นที่อำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน พ.ศ. 2521 ปฏิบัติหน้าที่ตามแผนป้องกันประเทศในกองกำลังบูรพา และใน พ.ศ. 2525 มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้เป็นราชองครักษ์เวร[[#_ftn8|[8]]]

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เริ่มเข้ามามีบทบาททางการเมืองภายหลังคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) ยึดอำนาจรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร หลังจากนั้นมีการจัดตั้งรัฐบาลใหม่ คณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) จึงได้แปรสภาพไปเป็นคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ (คมช.) พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเลขาธิการคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติอีกตำแหน่งหนึ่ง ต่อมา พ.ศ. 2557 คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ได้ทำการยึดอำนาจรัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี ในการนี้ชื่อของพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา กลับมาอีกครั้ง โดยเป็นที่ปรึกษาคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ต่อมาเมื่อมีการจัดตั้งคณะรัฐมนตรีชุดใหม่ ภายใต้การนำของพลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้เข้าร่วมในคณะรัฐมนตรี โดยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ตั้งแต่ พ.ศ. 2557 ถึงปัจจุบัน[[#_ftn9|[9]]]

<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>

          ในระหว่างที่ดำรงตำแหน่งแม่ทัพภาคที่ 1 ใน พ.ศ. 2549 เกิดการยึดอำนาจรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร โดยคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (คปค.) ในการนี้ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา เป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการนำกองกำลังเข้ายึดอำนาจ ตามแผนการที่เรียกว่า “ปฐพี 149”[[#_ftn10|[10]]] จนประสบผลสำเร็จ หลังจากการยึดอำนาจผ่านพ้นไป พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเลขาธิการคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ (คมช.) และเป็นที่จับตามองว่าจะก้าวขึ้นมาเป็นผู้บัญชาการทหารบกคนต่อไป[[#_ftn11|[11]]]

          พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ขึ้นดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกใน พ.ศ. 2550 และหลังจากนั้นไม่นานักประเทศไทยมีการเลือกตั้งครั้งแรกภายหลังการประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 และมีรัฐบาลชุดใหม่ ที่มาจากการเลือกตั้ง โดยพรรคพลังประชาชน ซึ่งเป็นพรรคที่ต่อยอดมาจากพรรคไทยรักไทยที่ถูกยุบไป เป็นพรรคการเมืองที่ได้เสียงข้างมาก และจัดตั้งรัฐบาลที่มีนายสมัคร สุนทรเวช ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี เกิดความหวาดระแวงในตัวพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา และมีกระแสข่าวให้ปลดจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก[[#_ftn12|[12]]] แต่รัฐบาลก็ไม่มีท่าทีใด ๆ ในเรื่องนี้ จนกระทั่งมีการชุมนุมของกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย (พธม.) พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้อำนวยการกองอำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน ใน พ.ศ. 2551 แต่พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ไม่ได้ใช้กำลังในการจัดการแต่อย่างใด โดยให้เหตุผลว่า “สถานการณ์ไม่ถึงขั้นฉุกเฉิน เนื่องจากกลุ่มพันธมิตรชุมนุมมานานแล้ว”[[#_ftn13|[13]]]  จนกระทั่งนายสมัคร สุนทรเวช พ้นจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีไป และนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ ขึ้นมาดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีแทน ท่ามกลางผู้ชุมนุมกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย ที่เพิ่มความร้อนแรงในการชุมนุมมากขึ้น จนกระทั่งเกิดการสลายการชุมนุมในวันที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2551 หลังจากนั้นพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา พร้อมผู้บัญชาการเหล่าทัพทุกเหล่า ได้ให้สัมภาษณ์ในรายการ “เรื่องเด่นเย็นนี้” โดยเสนอทางออกว่านายกรัฐมนตรีควรแสดงความรับผิดชอบด้วยการลาออก นับว่าเป็นเรื่องที่ฮือฮาอย่างยิ่ง ถือว่าเป็นการ “ปฏิวัติผ่านหน้าจอ”[[#_ftn14|[14]]]  ต่อมาวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ในฐานะประธานคณะกรรมการติดตามสถานการณ์ ได้เปิดแถลงข่าวร่วมกับ 5 องค์กรภาคเอกชน เสนอทางออกแก่นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี ให้ยุบสภา คืนอำนาจแก่ประชาชน แต่หลังจากนั้นไม่นาน นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ก็พ้นจากตำแหน่งหลังศาลรัฐธรรมนูญมีคำวินิจฉัยให้ยุบพรรคพลังประชาชน[[#_ftn15|[15]]]

          หลังจากนั้นมีการเปลี่ยนขั้วทางการเมือง โดยพรรคประชาธิปัตย์ขึ้นมาเป็นรัฐบาล ใน พ.ศ. 2553 มีการชุมนุมใหญ่ของกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย (นปช.) รัฐบาลได้จัดตั้งศูนย์อำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน (ศอฉ.) ขึ้นมาควบคุมดูแลสถานการณ์ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้รับการแต่งตั้งเป็นหัวหน้าผู้รับผิดชอบแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน อาศัยอำนาจตามพระราชกำหนดการบริหารราชการแผ่นดินในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548  แต่การชุมนุมลุกลามบานปลาย และนำไปสู่การกระชับพื้นที่ และสลายการชุมนุมในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2553[[#_ftn16|[16]]] แต่พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังคงดำรงตำแหน่งหัวหน้าผู้รับผิดชอบแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉินต่อเนื่อง จนกระทั่งเกษียณอายุราชการ ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2553

          หลังการยึดอำนาจของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จากรัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 ชื่อของพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา กลับมาอีกครั้ง ในตำแหน่งรองประธานคณะที่ปรึกษา คสช. และเมื่อมีการจัดตั้งรัฐบาลใหม่ พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ได้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ตั้งแต่ พ.ศ. 2557 จนถึงปัจจุบัน

          ผลงานที่สำคัญในช่วงเวลาที่ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย  เช่น “นโยบายลดความเหลื่อมล้ำ แบ่งปันความสุข” เป็นนโยบายที่มุ่งยกระดับคุณภาพชีวิต เข้าถึงการบริการสาธารณะ โดยเน้นหนักเรื่องการพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก ส่งเสริมผลิตภัณฑ์ชุมชน และแก้ปัญหาความยากจนแบบบูรณาการตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง โดยยึดข้อมูลความจำเป็นพื้นฐาน[[#_ftn17|[17]]]  นอกจากนี้ทางพลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ยังให้ความสำคัญกับบทบาทผู้นำชุมชน ในการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนในช่วงเวลาที่ประเทศไทยอยู่ในช่วงของการปฏิรูปประเทศ

<u>บรรณานุกรม</u>

กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็น.เอ็น.. '''สนธิ-คมช. ขุนพลปฏิวัติ 2549''' (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์ร่วมด้วยช่วยกัน, 2550).

วัธยา ไว. '''พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา บูรพาพยัคฆ์ซ่อนคม''' (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์กรีน-ปัญญาญาณ ,2553).

<u>เว็บไซต์</u>

ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก  เข้าถึงจาก <[http://www.rta.mi.th/command/command31.htm>%20%20เมื่อ http://www.rta.mi.th/command/command31.htm>  เมื่อ]วันที่ 7 เมษายน 2559.

ข้อมูลคณะรัฐมนตรี เข้าถึงจาก <[http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th>%20เมื่อ http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th> เมื่อ]วันที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559.

Timeline: เทียบแถลงการณ์ “สมาคมสื่อ” กับสถานการณ์ “การเมือง” เข้าถึงจาก <[http://prachatai.com/journal/2012/12/44076>%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://prachatai.com/journal/2012/12/44076> เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.

มท.เปิดตัวโครงการ “ลดความเหลื่อมล้ำ แบ่งปันความสุข” เข้าถึงจาก <[http://www.tnamcot.com/content/26276>%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://www.tnamcot.com/content/26276> เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.
<div>อ้างอิง
----
<div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา ผู้บัญชาการทหารบก ในฐานะประธานคณะกรรมการติดตามสถานการณ์ ได้เปิดแถลงข่าวร่วมกับ 5 องค์กรภาคเอกชน เสนอทางออกแก่นายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี ให้ยุบสภา คืนอำนาจแก่ประชาชน ในวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] วัธยา ไว, พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา บูรพาพยัคฆ์ซ่อนคม, (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์กรีน-ปัญญาญาณ,2553), น.15-27.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็นเอ็น., สนธิ-คมช. ขุนพลปฏิวัติ 2549, (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์ร่วมด้วยช่วยกัน, 2550), น.186-188.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] วัธยา ไว, อ้างแล้ว, น.29-30.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น.40.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm%20เมื่อ http://www.rta.mi.th/command/command31.htm เมื่อ]วันที่ 7 เมษายน 2559.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก http://www.rta.mi.th/command/command31.htm เมื่อวันที่ 7 เมษายน 2559.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] ข้อมูลคณะรัฐมนตรี เข้าถึงจาก [http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th%20เมื่อ http://www.thaigov.go.th/cabinet/item/85769-85769?lang=th เมื่อ]วันที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็นเอ็น., อ้างแล้ว, น.178-185.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] กองบรรณาธิการ ไอ.เอ็นเอ็น., เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] วัธยา ไว, อ้างแล้ว, น.104.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น.133.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น.137-138.
</div> <div id="ftn15">
[[#_ftnref15|[15]]] วัธยา ไว, เพิ่งอ้าง, น. 139.
</div> <div id="ftn16">
[[#_ftnref16|[16]]] Timeline: เทียบแถลงการณ์ “สมาคมสื่อ” กับสถานการณ์ “การเมือง”, เข้าถึงจาก [http://prachatai.com/journal/2012/12/44076%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://prachatai.com/journal/2012/12/44076 เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn17">
[[#_ftnref17|[17]]] มท.เปิดตัวโครงการ “ลดความเหลื่อมล้ำ แบ่งปันความสุข”, เข้าถึงจาก [http://www.tnamcot.com/content/26276%20เมื่อวันที่%2026%20เมษายน%20พ.ศ http://www.tnamcot.com/content/26276 เมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ]. 2559.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

2017-07-12T03:04:18Z

WikiSysop: สร้างหน้าด้วย " '''ผู้เรียบเรียง : '''ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว '''ผู้ทรงคุณวุ..."

'''ผู้เรียบเรียง : '''ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

'''ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ : ''' ศ.นรนิติ เศรษฐบุตร

----
<p style="text-align: center;">'''''“พี่วร ฯ” ซึ่งเป็นคำเรียกชื่อที่บรรดาสมาชิก<br/> สโมสรสราญรมย์ทั้งหลายเรียกท่านด้วยความเคารพรัก<br/> และนับถือโดยบริสุทธิ์ใจ'''''</p>
'''''คำไว้อาลัย...นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์)'''[[#_ftn1|'''[1]''']]''

<u>'''นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์)'''</u>

          “พี่วร ฯ” เป็นชื่อที่ข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ และสมาชิกสโมสรสราญรมย์ในยุคเริ่มแรกมีความคุ้นชินเป็นอย่างยิ่ง เนื่องจากเป็นชื่อที่ใช้เรียกอดีตรัฐมนตรี ผู้ที่มีความผูกพันกับกระทรวงการต่างประเทศอย่างยิ่ง นั่นคือ “นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์)” นักการเมืองผู้เคยผ่านมาในหลายตำแหน่ง นับตั้งแต่มหาดเล็กห้องที่พระบรรทมในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ตลอดจนการเป็นนักการเมืองท้องถิ่น ในตำแหน่ง “นายกเทศมนตรีเทศบาลนครเชียงใหม่” ซึ่งนับว่าเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแห่งแรกของประเทศไทย ก่อนที่จะก้าวเข้าสู่การเมืองในระดับชาติ โดยเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงรายหลายสมัย นอกจากนี้นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ยังเป็นบุคคลที่ร่วมงานใกล้ชิดกับจอมพล ป. พิบูลสงครามมาโดยตลอด จนกระทั่งจอมพล ป. สิ้นสุดบทบาททางการเมืองลงไป ส่งให้บทบาทของนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เงียบหายไปด้วย ทว่าชื่อของนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) กลับมาอีกครั้ง ในฐานะ “ประธานรัฐสภา” อันเป็นประมุขของฝ่ายนิติบัญญัติ และเป็นตำแหน่งสุดท้ายในทางการเมืองของนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ด้วยเช่นกัน

 

'''<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>'''

นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เกิดเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2446 ณ บ้านริมแม่น้ำปิง ตำบลเวียง อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ (ปัจจุบันเป็นจวนผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่) เป็นบุตรคนแรกของพระพิจิตรโอสถ (รอด สุตันตานนท์) และเจ้ากาบแก้ว ณ ลำพูน (เชื้อสายเจ้าเมืองลำพูน)[[#_ftn2|[2]]]

          นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เริ่มเข้ารับการศึกษา ณ โรงเรียนมหาดเล็กหลวง จังหวัดเชียงใหม่ เมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2459 หลังจากนั้นได้เดินทางเข้ามาศึกษาต่อ ณ โรงเรียนมหาดเล็กหลวง กรุงเทพมหานคร (ปัจจุบันคือโรงเรียนวชิราวุธวิทยาลัย) จนจบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 8 ตามหลักสูตรกระทรวงศึกษาธิการ ในปี พ.ศ. 2462 ต่อมาพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงทราบ จึงมีรับสั่งให้เบิกตัวเข้าเฝ้า และแต่งตั้งให้เป็น “นายรองสนิท” มหาดเล็กห้องที่พระบรรทม เมื่อวันที่ 13 มีนาคม พ.ศ. 2463 ต่อมาในวันที่ 20 เมษายน ทรงมอบหมายให้อยู่ในความดูแลหรืออีกนัยหนึ่งคือเป็นบุตรบุญธรรมของพระยาอนิรุทธเทวา (หม่อมหลวงฟื้น พึ่งบุญ)[[#_ftn3|[3]]]

          นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ปฏิบัติราชการเป็นที่ต้องพระราชหฤทัยของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นอย่างยิ่ง จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ไปศึกษาต่อวิชาการแพทย์ ณ ประเทศอังกฤษ ด้วยทุนส่วนพระองค์ เมื่อวันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2465 กระทั่งพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวสวรรคต จึงได้เดินทางกลับประเทศไทย[[#_ftn4|[4]]]

          หลังจากนั้นนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้ลาพระยาอนิรุทธเทวา เดินทางกลับจังหวัดเชียงใหม่ เพื่อมาช่วยกิจการของบิดาบังเกิดเกล้า โดยได้ทำหน้าที่ดูแลผลประโยชน์ที่จังหวัดเชียงราย  และในโอกาสนั้นนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้ใช้เวลาศึกษาค้นคว้าวิชากฎหมาย จนสามารถสอบได้ปริญญานิติศาสตร์ (เนติบัณฑิต) เมื่อปี พ.ศ. 2476[[#_ftn5|[5]]]

          นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) สมรสครั้งแรกกับคุณหญิงฉวี วรการบัญชา โดยทั้งคู่ไม่มีบุตรด้วยกัน ต่อมาสมรสครั้งที่สองกับนางจันทร์ฟอง สุตันตานนท์ มีบุตรธิดารวมทั้งสิ้น 3 คน คือ ร้อยตำรวจตรี บัณฑิต วรการบัญชา นางกิ่งแก้ว ณ เชียงใหม่ และ นายธีระ สุตันตานนท์  ต่อมาได้สมรสครั้งที่สามกับนางคำเอ้ย สุตันตานนท์ มีบุตรด้วยกัน 1 คน คือ นายเมธี สุตันตานนท์[[#_ftn6|[6]]] นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ถึงแก่อนิจกรรม เมื่อวันที่ 21 มิถุนายน พ.ศ. 2517 ณ โรงพยาบาลศิริราช สิริรวมอายุได้ 71 ปี[[#_ftn7|[7]]]

 

'''<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>'''

          นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เริ่มรับราชการครั้งแรก ด้วยการถวายงานพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ในตำแหน่งมหาดเล็กเวรศักดิ์ (มหาดเล็กห้องพระบรรทม) ในกรมมหาดเล็ก ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น “นายรองสนิท” ในปี พ.ศ. 2463 ต่อมาในปี พ.ศ. 2465 ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น “นายวรการบัญชา” และเลื่อนตำแหน่งขึ้นเป็นมหาดเล็กหุ้มแพรวิเศษ ในกรมมหาดเล็ก[[#_ftn8|[8]]]

          ในปี พ.ศ. 2476 ได้เดินทางกลับภูมิลำเนา ในจังหวัดเชียงใหม่ จนศึกษาวิชากฎหมายได้เนติบัณฑิต ต่อมาในปี พ.ศ. 2478  ได้รับฐานะจากสุขาภิบาลเมืองเชียงใหม่ขึ้นเป็น “เทศบาลนครเชียงใหม่” มีพื้นที่รับผิดชอบ 17.50 ตารางกิโลเมตร มีอำนาจหน้าที่ตามบทบัญญัติในพระราชบัญญัติจัดระเบียบเทศบาล พ.ศ. 2476 ทุกประการนับเป็น “เทศบาลนครแห่งแรกในประเทศไทย”[[#_ftn9|[9]]] ในการนี้นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้ดำรงตำแหน่งนายกเทศมนตรีเทศบาลนครเชียงใหม่เป็นคนแรก โดยอยู่ในตำแหน่งตั้งแต่วันที่ 29 สิงหาคม พ.ศ. 2479 ถึงวันที่ 16 มิถุนายน พ.ศ. 2480[[#_ftn10|[10]]] และเป็นผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นคนแรกของประเทศไทยด้วย[[#_ftn11|[11]]]

          สำหรับตำแหน่งทางการเมืองนั้น นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้เริ่มต้นจากการเป็นเลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ในช่วงปี พ.ศ. 2487-2489 และ พ.ศ. 2490-2491 ต่อมาได้รวมในคณะรัฐมนตรีของจอมพล ป. พิบูลสงคราม โดยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีสั่งราชการกระทรวงการต่างประเทศ ในวันที่ 17 เมษายน พ.ศ. 2491 จนกระทั่งถึงวันที่ 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2491 จากนั้นได้ย้ายไปดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีสั่งราชการกระทรวงคมนาคม ตั้งแต่วันที่ 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2491 จนกระทั่งถึงวันที่ 12 มีนาคม พ.ศ. 2492 ต่อมาได้แต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง ระหว่างวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2492 ถึงวันที่ 1 มีนาคม พ.ศ. 2493 และได้ย้ายไปดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ กระทั่งถึงวันที่ 28 มีนาคม พ.ศ. 2495[[#_ftn12|[12]]] และได้ย้ายไปดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเศรษฐการ จนถึงวันที่ 4 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2497 จากนั้นนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้ขยับขึ้นไปดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี จนกระทั่งถึงวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2500 จากนั้นนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้เข้ามาดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ตั้งแต่วันที่ 31 มีนาคม พ.ศ. 2500 จนกระทั่งถึงวันที่ 16 กันยายน พ.ศ. 2500[[#_ftn13|[13]]] ซึ่งพ้นจากตำแหน่งโดยการยึดอำนาจของจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ทำให้อำนาจทางการเมืองของจอมพล ป. พิบูลสงคราม หมดลงอย่างสิ้นเชิง ส่งผลให้นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ไม่ได้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีอีกเลย

          ในส่วนของการดำรงตำแหน่งในฝ่ายนิติบัญญัตินั้น นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เคยเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหลายสมัย โดยสมัครรับเลือกตั้งในเขตจังหวัดเชียงราย เริ่มจากในการเลือกตั้ง วันที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2480 เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดเชียงราย เขต 2 ต่อมาในการเลือกตั้ง วันที่ 12 พฤศจิกายน พ.ศ. 2481 เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดเชียงราย เขต 2 สมัยที่สอง ในการเลือกตั้งวันที่ 29 มกราคม พ.ศ. 2491 เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดเชียงราย ในการเลือกตั้งวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2495 เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 1 จังหวัดเชียงราย ในการเลือกตั้งวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2500 เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดเชียงราย สังกัดพรรคเสรีมนังคศิลา และในการเลือกตั้งวันที่ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2500 เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดเชียงราย สังกัดพรรคเสรีมนังคศิลา[[#_ftn14|[14]]] นอกจากนี้นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ยังเคยดำรงตำแหน่งสมาชิกวุฒิสภา ระหว่างปี พ.ศ. 2511-2514 โดยได้รับการแต่งตั้งให้เป็นประธานวุฒิสภา ตั้งแต่วันที่ 22 กรกฏาคม พ.ศ. 2511 ถึงวันที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2514 และเป็น “ประธานรัฐสภา” โดยตำแหน่งด้วย[[#_ftn15|[15]]]

 

'''<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>'''

          นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เป็นบุคคลที่ผ่านการรับราชการมาตั้งแต่ในสมัยสมบูรณาญาสิทธิราชย์ โดยการถวายงานรับใช้ใกล้ชิดพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ตลอดจนได้มีโอกาสทำงานในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น นั่นคือ เทศบาลนครเชียงใหม่ และได้เข้าสู่แวดวงการเมืองด้วยการเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ในจังหวัดเชียงราย ก่อนที่จะดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีในรัฐบาลของจอมพล ป. พิบูลสงคราม และจอมพล ป. หมดบทบาททางการเมืองลงไปนั้น ย่อมส่งผลให้นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) หมดบทบาททางการเมืองลงไปเป็นเวลายาวนาน ทว่าชื่อของนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) กลับมาอีกครั้งโดยการดำรงตำแหน่งสมาชิกวุฒิสภา และเป็นประธานรัฐสภา ซึ่งเป็นประมุขของฝ่ายนิติบัญญัติ แม้ว่าจะไม่มีบทบาททางการเมืองมากนักก็ตาม

          ในสมัยที่นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ดำรงตำแหน่งนากยกเทศมนตรีเทศบาลนครเชียงใหม่อยู่นั้น ได้มีบทบาทสำคัญในการวางรากฐานให้เทศบาลนครเชียงใหม่ เติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว ซึ่งภายในระยะเวลาเพียง 40 ปี สามารถขยายเขตเทศบางออกไปได้ถึง 40.216 ตารางกิโลเมตร และแบ่งออกเป็น 4 แขวง ประกอบด้วย แขวงศรีวิชัย แขวงนครพิงค์ แขวงกาวิละ และแขวงเม็งราย[[#_ftn16|[16]]] ซึ่งนับว่าเป็นรูปแบบที่แตกต่างไปจากเทศบาลอื่น ๆ ของประเทศไทย

          ในส่วนของการเป็นรัฐมนตรีนั้น เมื่อครั้งดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศนั้น นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) เป็นผู้ริเริ่มก่อตั้ง “สโมสรสราญรมย์” อันเป็นสโมสรของข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ โดยนายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้ดำรงตำแหน่งนายกสโมสรสราญรมย์เรื่อยมา แม้ว่าจะพ้นจากตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศไปแล้วก็ตาม อีกทั้งยังมีการบริจาคสิ่งของเครื่องใช้ต่าง ๆ ให้กับสโมสรอยู่เป็นระยะ อาทิเช่น โต๊ะบิลเลียด “ตู้เพลง วรการบัญชา” ฯลฯ[[#_ftn17|[17]]] นอกจากนี้ยังได้มีการริเริ่มก่อตั้งหนังสือสราญรมย์ออกมาเพื่อเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารต่าง ๆ ของกระทรวงการต่างประเทศ นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) มีความผูกพันกับกระทรวงการต่างประเทศเป็นอย่างมาก และมักจะเชิญชวนข้าราชการรวมถึงเจ้าหน้าที่สโมสรสราญรมย์ไปทานอาหารที่บ้านพักริมคลองประปาอยู่เสมอ ส่งผลให้ทุกคนเรียกท่านว่า “พี่วร ฯ”[[#_ftn18|[18]]] ขณะที่ในช่วงที่ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเศรษฐการนั้น ก็มีบทบาทสำคัญในการสร้างความเชื่อมั่นทางเศรษฐกิจให้แก่รัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม และเป็นผู้หนึ่งที่มีความใกล้ชิดจอมพล ป. อย่างยิ่ง จนสามารถเป็นหัวหน้าคณะผู้แทนไทย ในการประชุมสมัชชาสหประชาชาติด้วย[[#_ftn19|[19]]]

          ในด้านอื่น ๆ นั้น ชื่อของ “นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์)” เป็นที่ไว้วางใจของผู้นำทางการเมืองทั้งหลาย เห็นได้จากการได้รับพระราชทานยศ “พันเอก” ประจำกรมทหารราบที่ 1 รักษาพระองค์ ในปี พ.ศ. 2495[[#_ftn20|[20]]] เนื่องจากได้รับความไว้วางใจจากจอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรี ซึ่งมีอำนาจอย่างมากในขณะนั้น  และในช่วงสุดท้ายของชีวิตทางการเมือง นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ได้รับการแต่งตั้งเป็น “ประธานวุฒิสภา” และเป็น “ประธานรัฐสภา” เนื่องจากเป็นนักการเมืองอาวุโส และเป็นที่เคารพยกย่องของบรรดานักการเมือง นายทหาร และประชาชนทั้งหลาย

 

'''<u>บรรณานุกรม</u>'''

คณะข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ, '''มรรยาทในการเข้าสังคม อนุสรณ์ในงานพระราชทาน''''''เพลิงศพ ฯพณฯ พันเอก นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ป.จ.'''''', ม.ป.ช., ม.ว.ม.''', (กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์พระจันทร์, 2517).

ประกายศรี ศรีรุ่งเรือง, '''นักการเมืองท้องถิ่น จังหวัดเชียงราย''', (กรุงเทพฯ : สถาบันพระปกเกล้า, 2550).

 

'''<u>เว็บไซต์</u>'''

รายพระนาม นาม เหล่าพระประยูรญาติ และเชื้อสายเจ้านายฝ่ายเหนือ, เข้าถึงจาก <http://www.globalgroup.in.th/encyclopedia_lanna.html>  เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.

ข้อมูลเทศบาลนครเชียงใหม่, เข้าถึงจาก <http://www.cmcity.go.th/cmcity/index.php/th/s-menu-detail-th> เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.

Names of Past Foreign Minister, เข้าถึงจาก  <http://www.mfa.go.th/main/en/organize/19299-Names-of-Past-Foreign-Ministers.html> เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.

ทำเนียบรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง, เข้าถึงจาก <http://www.mof.go.th/home/warakorn.html> เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.

ทำเนียบประธานรัฐสภา, เข้าถึงจาก http://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_w3c/ewt_news.php?nid=2369&filename=>  เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.

 
<div><u>'''อ้างอิง '''</u> <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] คณะข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ, มรรยาทในการเข้าสังคม อนุสรณ์ในงานพระราชทานเพลิงศพ ฯพณฯ พันเอก นายวรการบัญชา (บุญเกิด สุตันตานนท์) ป.จ., ม.ป.ช., ม.ว.ม., (กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์พระจันทร์, 2517), น. (9).
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] รายพระนาม นาม เหล่าพระประยูรญาติ และเชื้อสายเจ้านายฝ่ายเหนือ, เข้าถึงจาก http://www.globalgroup.in.th/encyclopedia_lanna.html  เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] คณะข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ, อ้างแล้ว, น. (2).
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] เพิ่งอ้าง, น. (3).
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] เพิ่งอ้าง, น. (1).
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] เพิ่งอ้าง, น. (3).
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] เพิ่งอ้าง, น. (5).
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] ข้อมูลเทศบาลนครเชียงใหม่, เข้าถึงจาก http://www.cmcity.go.th/cmcity/index.php/th/s-menu-detail-th เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] คณะข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ, อ้างแล้ว, น. (4).
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] เพิ่งอ้าง, น. (3).
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] Names of Past Foreign Minister, เข้าถึงจาก  http://www.mfa.go.th/main/en/organize/19299-Names-of-Past-Foreign-Ministers.html เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] ทำเนียบรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง, เข้าถึงจาก http://www.mof.go.th/home/warakorn.html เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] ประกายศรี ศรีรุ่งเรือง, นักการเมืองท้องถิ่น จังหวัดเชียงราย, (กรุงเทพฯ : สถาบันพระปกเกล้า, 2550), น. 253-254.
</div> <div id="ftn15">
[[#_ftnref15|[15]]] ทำเนียบประธานรัฐสภา, เข้าถึงจาก http://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_w3c/ewt_news.php?nid=2369&filename= เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn16">
[[#_ftnref16|[16]]] ข้อมูลเทศบาลนครเชียงใหม่, เข้าถึงจาก http://www.cmcity.go.th/cmcity/index.php/th/s-menu-detail-th เมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn17">
[[#_ftnref17|[17]]] คณะข้าราชการกระทรวงการต่างประเทศ, อ้างแล้ว, น. (10).
</div> <div id="ftn18">
[[#_ftnref18|[18]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn19">
[[#_ftnref19|[19]]] เพิ่งอ้าง, น. (11).
</div> <div id="ftn20">
[[#_ftnref20|[20]]] เพิ่งอ้าง, น. (5).
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

นายวรการบัญชา : บุญเกิด สุตันตานนท์

2017-07-12T02:57:36Z

WikiSysop: สร้างหน้าด้วย " '''ผู้เรียบเรียง''' นิพัทธ์ สระฉันทพงษ์ '''ผู้ทรงคุณวุฒิปร..."

อาทิตย์ กำลังเอก

2017-07-11T09:45:21Z

WikiSysop:

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  ศ.นรนิติ เศรษฐบุตร

----
<p style="text-align: center;">'''''“ผมโทรศัพท์ไปบ้านผู้บัญชาการทหารบก....<br/> ผมก็ถามท่านว่าเป็นไงบ้าง<br/> ท่านก็บอกว่าอาทิตย์กำลังยุ่ง ผมก็บอกว่าอย่างงั้น<br/> ท่านต้องออกจากบ้านท่านไปเฝ้าในหลวงเดี๋ยวนี้<br/> และก็ให้มาอยู่กับผมที่ค่ายกองทัพภาคที่ 2 พร้อมรบ”'''''</p>
'''<u>พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก</u>'''''[[#_ftn1|'''[1]''']]''

          “กบฏเมษาฮาวาย” นับว่าเป็นเหตุการณ์ที่สำคัญ อีกเหตุการณ์หนึ่งในประวัติศาสตร์การเมืองไทย เกิดขึ้นในช่วงวันที่ 1-3 เมษายน พ.ศ. 2524 นำโดยนายทหารกลุ่ม จปร.7 หรือที่เรียกกันว่า “กลุ่มยังเติร์ก” โดยมี พลเอก สัณห์ จิตรปฏิมา เป็นหัวหน้าผู้ก่อการในการยึดอำนาจรัฐบาลพลเอก เปรม ติณสูลานนท์ มีการต่อสู้และปะทะกันในหลายจุด แต่ผู้ก่อการดังกล่าวไม่สามารถยึดอำนาจรัฐบาลได้ หลังจากเหตุการณ์ยุติ ได้ปรากฏชื่อขุนพลที่ช่วยค้ำยันอำนาจให้กับรัฐบาล นั่นคือ “พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก” ซึ่งขณะนั้นดำรงตำแหน่งแม่ทัพภาคที่ 2 หลังจากนั้น ชื่อของพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก เป็นที่รู้จักในฐานะขุนพลคู่ใจของพลเอก เปรม ติณสูลานนท์ และก้าวขึ้นมาเป็น “ผู้บัญชาการทหารบก” แต่แล้วความสัมพันธ์ของทั้งคู่ก็ตึงเครียดขึ้นจนนำไปสู่เหตุการณ์ “ปลดกลางอากาศ” พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก จากผู้บัญชาการทหารบก ในปี พ.ศ. 2529 ก่อนหน้าที่พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก จะเกษียณอายุราชการไม่กี่เดือน หลังจากนั้นบทบาททางการเมืองของพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ยังคงโลดแล่นอยู่ในเวทีการเมือง โดยเป็นผู้ก่อตั้งพรรคปวงชนชาวไทย และเข้าร่วมกับรัฐบาลพลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ ในตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี ก่อนจะถูกคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ (รสช.) เข้ายึดอำนาจในปี พ.ศ. 2534 หลังจากนั้นได้ร่วมก่อตั้งพรรคชาติพัฒนา โดยเป็นรองหัวหน้าพรรค และยังคงมีบทบาทางการเมืองเรื่อยมา อาทิเช่น สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และสมาชิกวุฒิสภาจากการเลือกตั้งของจังหวัดเลย

'''<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>'''

          พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก เกิดเมื่อวันที่ 31 สิงหาคม พ.ศ. 2468 ที่กรุงเทพมหานคร เป็นบุตรของพัทโท พิณ กำลังเอก และนางสาคร กำลังเอก[[#_ftn2|[2]]]  สำเร็จการศึกษาชั้นประถมศึกษาตอนต้นจากโรงเรียนพรหมวิทยามูล และได้เข้าศึกษาต่อที่โรงเรียนวัดเบญจมบพิตร และโรงเรียนอำนวยศิลป์ จนสำเร็จการศึกษาในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 ในปี พ.ศ. 2484 ต่อมาพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก สามารถสอบเข้าในโรงเรียนเตรียมนายร้อยทหารบก รุ่นที่ 5[[#_ftn3|[3]]] ในปี พ.ศ. 2487 จนกระทั่งสำเร็จการศึกษาในปี พ.ศ. 2491[[#_ftn4|[4]]]

หลังจากสำเร็จการศึกษาแล้ว ได้ประจำกองบังคับการ กองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 5 ก่อนจะย้ายมาประจำกองบังคับการ กรมทหารราบที่ 1และติดยศร้อยตรีในปี พ.ศ. 2492[[#_ftn5|[5]]]  หลังจากเริ่มรับราชการแล้ว พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้เข้าศึกษาในโรงเรียนเสนาธิการทหารบก ชุดที่ 4 และวิทยาลัยการทัพอากาศ ชุดที่ 5  รวมถึงวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร รุ่นที่ 22[[#_ftn6|[6]]]

พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก สมรสครั้งแรกกับท่านผู้หญิงประภาศรี กำลังเอก เมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2474 กระทั่งท่านผู้หญิงประภาศรีถึงแก่อนิจกรรม เมื่อวันที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2526 โดยมีบุตรธิดารวมกันทั้งสิ้น 3 คน คือ พลเอก ฐิติวัจน์ กำลังเอก พันตำรวจเอก ทินภัทร กำลังเอก (เสียชีวิต) และ พลโทหญิง คุณหญิงเวณิกา ทวีชัยการ และสมรสใหม่อีกครั้งกับ นางพรสรร กำลังเอก (พรประภา) บุตรสาวของ ดร.ถาวร พรประภา และดร.อุษา พรประภา ผู้ก่อตั้งบริษัทสยามกลการ[[#_ftn7|[7]]] พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ถึงแก่อนิจกรรมด้วยอาการติดเชื้อทางปอด ณ โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า ในวันที่ 19 มกราคม พ.ศ. 2558 เวลา 06.20 น. สิริรวมอายุได้ 89 ปี[[#_ftn8|[8]]]

'''<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>'''

          พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก เริ่มรับราชการครั้งแรกในปี พ.ศ. 2491 ประจำกองบังคับการ กองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 5 ต่อมาย้ายไปประจำกองบังคับการ กรมทหารราบที่ 1 ในปี พ.ศ. 2492 รับพระราชทานยศร้อยตรี ในปี พ.ศ. 2493 เป็นผู้บังคับหมวด กองพันทหารราบที่ 1 กรมผสมที่ 21 พ.ศ. 2494 ประจำกองบังคับการ กรมทหารราบที่ 21 และรับพระราชทานยศร้อยโท พ.ศ. 2495 เป็นนายทหารยานยนต์ หมวดบริการขนส่ง ร้อยบริการ กรมทหารราบที่ 21 พ.ศ. 2496 เป็นนายทหารยานยนต์ กองพันทหารราบที่ 4 กรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ ผู้บังคับกองร้อยที่ 4 กองพันที่ 4 กรมทหารราบที่ 1 รักษาพระองค์ พ.ศ. 2497 รับพระราชทานยศร้อยเอก พ.ศ. 2500 เป็นนายทหารฝ่ายยุทธการและการฝึก กองพันทหารราบที่ 2 กรมผสมที่ 21 พ.ศ. 2501 เป็นนายทหารฝ่ายยุทธการและการฝึก กองพันที่ 4 กรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ และรับพระราชทานยศพันตรี พ.ศ. 2503 เป็นรองผู้บังคับกองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ พ.ศ. 2505 เป็นหัวหน้าแผนก ศูนย์การทหารราบ และรับพระราชทานยศพันโท พ.ศ. 2508 เป็นผู้บังคับกองพันบริการ มณฑลทหารบกที่ 1 พ.ศ. 2511 เป็นผู้บังคับที่พัก กองพลทหารอาสาสมัคร  พ.ศ. 2513 เป็นหัวหน้ากองธุรการและบริการ สถาบันวิชาการทหารบกชั้นสูง และรับพระราชทานยศพันเอก พ.ศ. 2514 เป็นรองผู้บังคับการกรมผสมที่ 23  พ.ศ. 2515 เป็นผู้บังคับการกรมผสมที่ 23  พ.ศ. 2519 เป็นรองผู้บัญชาการกองพลที่ 3 พ.ศ. 2520 เป็นผู้บัญชาการกองพลที่ 3 และรับพระราชทานยศพลตรี พ.ศ. 2522 เป็นผู้บัญชาการกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ พ.ศ. 2523 เป็นรองแม่ทัพกองทัพภาคที่ 2[[#_ftn9|[9]]]

ภายหลังเหตุการณ์ “กบฏเมษาฮาวาย” ในปี พ.ศ. 2524 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก เป็นแม่ทัพภาคที่ 1 และขึ้นเป็นผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก และรับพระราชทานยศพลโท และพลเอกตามลำดับ ปี พ.ศ. 2525 เป็นผู้บัญชาการทหารบก และรองผู้บัญชาการทหารสูงสุด ต่อมาในปี พ.ศ. 2526 เป็นผู้บัญชาการทหารสูงสุด ผู้บัญชาการทหารบก รวมถึงได้รับพระราชทานยศพลเรือเอกและพลอากาศเอก[[#_ftn10|[10]]] ในปี พ.ศ. 2529 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก มีความขัดแย้งกับพลเอก เปรม ติณสูลานนท์ อย่างมากจนกระทั่งนำไปสู่การปลดพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ออกจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก ในวันที่ 27 พฤษภาคม พ.ศ. 2529 โดยให้เหลือเพียงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารสูงสุด และเกษียณอายุราชการในตำแหน่งนี้[[#_ftn11|[11]]]

นอกจากนี้ในระหว่างรับราชการอยู่นั้น พลเอก อาทิตย์ กำลังเอกยังมีบทบาทในงานราชพิเศษอื่น ๆ อาทิเช่น ราชการสงคราม ณ ประเทศเกาหลี และประเทศเวียดนาม ราชองครักษ์เวร สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ  นายทหารพิเศษประจำกรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ สมาชิกวุฒิสภานายทหารพิเศษประจำกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ นายทหารพิเศษประจำกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ นายทหารพิเศษประจำกรมทหารราบที่ 31 รักษาพระองค์ กรมทหารปืนใหญ่ที่ 1 รักษาพระองค์ กรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์ กรมทหารม้าที่ 4 รักษาพระองค์ และกองพันทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์ และตุลาการศาลทหารสูงสุด[[#_ftn12|[12]]]

หลังเกษียณอายุราชการไปแล้ว พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้ก่อตั้งพรรคการเมืองชื่อว่า “พรรคปวงชนชาวไทย” และได้เข้าเป็นหัวหน้าพรรค โดยลงสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรครั้งแรก ในพื้นที่จังหวัดเลย เมื่อปี พ.ศ. 2531 ต่อมาได้ร่วมรัฐบาลกับพลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ โดยพลเอก อาทิตย์ ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี ในปี พ.ศ. 2533 ต่อมาในปี พ.ศ. 2534 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้รับการแต่งตั้งเป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงกลาโหม และขณะที่กำลังจะเดินทางไปเข้าเฝ้าถวายสัตย์ปฏิญาณตน ณ จังหวัดเชียงใหม่นั้นเอง คณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ (รสช.) ได้เข้ายึดอำนาจ และจับกุมตัวพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก รวมทั้งพลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ ไว้ได้สำเร็จ แต่บทบาทของพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ยังคงอยู่ในการเมืองไทย โดยในปี พ.ศ. 2535 ภายหลังเหตุการณ์ “พฤษภาทมิฬ” พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้ร่วมกันก่อตั้งพรรคการเมืองขึ้นมาในชื่อ “พรรคชาติพัฒนา” โดยมีพลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ เป็นหัวหน้าพรรค และพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก เป็นรองหัวหน้าพรรค แต่พลเอก อาทิตย์ ยังคงมีบทบาททางการเมืองในฐานะสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเรื่อยมา จนกระทั่งปี พ.ศ. 2543 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้รับการเลือกตั้งเป็นสมาชิกวุฒิสภา ในจังหวัดเลย หลังจากวุฒิสภาหมดวาระ ในปี พ.ศ. 2549 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ก็บทบาททางการเมืองที่น้อยลงอย่างชัดเจน[[#_ftn13|[13]]]

'''<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>'''

          นับตั้งแต่เริ่มแรกที่พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก เริ่มรับราชการได้ไม่นานนัก เป็นช่วงจังหวะที่มีการชุมนุมทางการเมือง เพื่อต่อต้านการเลือกตั้งที่สกปรกของนักศึกษาและประชาชนในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ ถึงเดือนมีนาคม พ.ศ. 2500 โดยมีการเดินขบวนใหญ่ในวันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2500[[#_ftn14|[14]]] ระหว่างนั้น พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก มียศเพียงร้อยเอก ได้นำกำลังเข้าควบคุมสถานการณ์ในพระนคร ทว่าพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก กลับเปิดทางให้กลุ่มผู้ต่อต้านรัฐบาลได้เข้าพบกับจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ที่ทำเนียบรัฐบาล จนทำให้เหตุการณ์ยุติลงได้โดยไม่มีการนองเลือด ส่งผลให้พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้รับฉายาว่า “วีรบุรุษสะพานมัฆวาน”[[#_ftn15|[15]]]

          พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ในฐานะนายทหาร ยังเคยผ่านสมรภูมิสำคัญของโลกคือ “สงครามเกาหลี” ในปี พ.ศ. 2493 และ “สงครามเวียดนาม” ในปี พ.ศ. 2512[[#_ftn16|[16]]] นอกจากนี้ในช่วงที่พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย (พคท.) ยังเคลื่อนไหวอยู่ในประเทศไทยนั้น พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ก็เป็นกำลังสำคัญในการปราบปรามกลุ่ม พคท. โดยเฉพาะอย่างยิ่งในพื้นที่จังหวัดเลย ซึ่งเป็นฐานที่มั่นสำคัญแห่งหนึ่งของ พคท. โดยพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้ยึดถือหลักการเมืองนำการทหาร และชักนำประชาชนให้เข้ามามีส่วนร่วมปกป้องท้องถิ่นของตน โดยจัดตั้ง "ไทยอาสาป้องกันตนเอง" (ทสป.) นอกจากนี้ยังทำการฝึกการใช้อาวุธ อบรมจิตใจให้มีความรักหวงแหนถิ่นกำเนิด การฝึกดังกล่าวกลายเป็นงานสำคัญระดับชาติในการต่อสู้กับคอมมิวนิสต์ ต่อมาได้รับการเปลี่ยนชื่อเป็น "ไทยอาสาป้องกันชาติ" (ทสปช.) สามารถสกัดกั้นการขยายตัวของฝ่ายก่อการร้าย อีกทั้งยังก่อให้เกิดความสามัคคีและเป็นที่เชื่อถือ ศรัทธา ของประชาชนทุกหมู่เหล่า[[#_ftn17|[17]]]

          ผลงานสำคัญทางการเมืองที่ทำให้ชื่อของ “พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก” เป็นที่รู้จักโดยทั่วไปนั่นคือ การเป็นผู้ปราบปราม “กลุ่มยังเติร์ก” ที่มีความพยายามยึดอำนาจจากรัฐบาลพลเอกเปรม ติณสูลานนท์ ซึ่งในขณะนั้นพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ดำรงตำแหน่งรองแม่ทัพที่ 2 และมียศเพียงพลตรีเท่านั้น โดยพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้กราบบังคมทูลพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถและเชื่อพระวงศ์อื่น ๆ ไปประทับ ณ กองทัพภาคที่ 2 จังหวัดนครราชสีมา รวมถึงติดต่อให้พลเอก เปรม ติณสูลานนท์ นายกรัฐมนตรีไปอยู่ด้วยกันที่กองทัพภาคที่ 2 และได้รับการแต่งตั้งเป็น “ผู้บัญชาการกองกำลังปราบปรามผู้ก่อความไม่สงบ”[[#_ftn18|[18]]] เมื่อเหตุการณ์สงบลง และฝ่ายรัฐบาลมีชัยชนะ พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้รับการเลื่อนยศและตำแหน่งขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยในปี พ.ศ. 2525 สามารถขึ้นเป็น “ผู้บัญชาการทหารบก” นับว่ารวดเร็วมาก[[#_ftn19|[19]]] ต่อมาในปี พ.ศ. 2526 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้ดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารสูงสุดอีกตำแหน่งหนึ่งด้วย พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก จึงเป็นเสมือนขุนพลค้ำบัลลังก์ให้กับพลเอกเปรม ติณสูลานนท์ นายกรัฐมนตรีในขณะนั้น[[#_ftn20|[20]]] เมื่อมีอำนาจมากขึ้น ส่งผลให้พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก กล้าออกมาวิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลมากขึ้น อาทิเช่น เสนอประเด็นเรื่องการแก้ไขรัฐธรรมนูญ การต่ออายุราชการของตน การปรับลดค่าเงินบาท ฯลฯ และกรณีปรับลดค่าเงินบาทนี่เอง ที่ทำให้พลเอก อาทิตย์ กำลังเอกถูก “ปลดกลางอากาศ” ออกจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก ในวันที่ 27 พฤษภาคม พ.ศ. 2529[[#_ftn21|[21]]]

          ผลงานในฐานะนักการเมืองของพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก คือการก่อตั้ง “พรรคปวงชนชาวไทย” และลงสมัครรับเลือกตั้งในปี พ.ศ. 2531 ต่อมาได้ร่วมรัฐบาลพลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ โดยดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี ต่อมาในปี พ.ศ. 2534 ได้รับการแต่งตั้งเป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงกลาโหม แต่ขณะที่พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก กำลังจะไปเข้าเฝ้าถวายสัตย์ปฏิญาณตนต่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวนั้น คณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ ได้บุกจับกุมตัว และยึดอำนาจรัฐบาลได้เป็นผลสำเร็จ หลังจากนั้นในปี พ.ศ. 2535 พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ได้ร่วมก่อตั้ง “พรรคชาติพัฒนา” ขึ้นมาโดยดำรงตำแหน่งรองหัวหน้าพรรค และร่วมในคณะรัฐมนตรีอีกหลายสมัย จนกระทั่งพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ตัดสินใจสมัครเป็นสมาชิกวุฒิสภาจังหวัดเลย และได้รับการเลือกตั้ง หลังจากนั้นก็ยุติบทบาททางการเมืองลงไป[[#_ftn22|[22]]]

          พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ยังเคยถูกพลเอก พัลลภ ปิ่นมณี นายทหารกลุ่มยังเติร์ก ซึ่งมีความไม่พอใจในตัวพลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ที่พยายามกวาดล้างกลุ่มยังเติร์ก จนนำมาสู่การลอบสังหารถึง 3 ครั้ง แต่พลเอก อาทิตย์ กำลังเอก ก็รอดมาได้ทั้ง 3 ครั้ง[[#_ftn23|[23]]]

'''<u>บรรณานุกรม</u>'''

บดินทร์ สายแสง, '''รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2521: การตีกลับพลังประชาธิปไตย''' '''หลัง 14 ตุลาฯ สู่การปกครองแบบผสม,''' (วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต  มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2556).

สุธาชัย ยิ้มประเสริฐ, '''สายธารประวัติศาสตร์ประชาธิปไตยไทย''',(กรุงเทพฯ : มูลนิธิสายธารประชาธิปไตย, 2551).

เสถียร จันทิมาธร, '''เส้นทางสู่อำนาจ มนูญ รูปขจร อาทิตย์ กำลังเอก ใต้เงาเปรม ติณสูลานนท์''', (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์มติชน, 2549).

<u>เว็บไซต์</u>

ย้อนรำลึก 'บิ๊กซัน' จากเจิดจรัส สู่อาทิตย์อัสดง, เข้าถึงจาก <[http://www.thairath.co.th/content/475909 http://www.thairath.co.th/content/475909]> เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.

ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก <[http://www.rta.mi.th/command/command31.htm http://www.rta.mi.th/command/command31.htm]> เมื่อวันที่  26 พฤษภาคม 2559.

ตะวันลับฟ้า’พล.อ.อาทิตย์ กำลังเอก’, เข้าถึงจาก <[http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.htm http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.htm]>l เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.

<u>'''อ้างอิง'''</u>
<div><div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] กองบรรณาธิการสยามใหม่, บทเรียน กบฏ 1 เมษา, (กรุงเทพฯ : ศึกษิตสยาม, 2524), น. 93-96, อ้างจาก บดินทร์ สายแสง, รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2521: การตีกลับพลังประชาธิปไตยหลัง 14 ตุลาฯ สู่การปกครองแบบผสม, (วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2556), น. 99.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] ย้อนรำลึก 'บิ๊กซัน' จากเจิดจรัส สู่อาทิตย์อัสดง, เข้าถึงจาก [http://www.thairath.co.th/content/475909 http://www.thairath.co.th/content/475909] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] เสถียร จันทิมาธร, เส้นทางสู่อำนาจ มนูญ รูปขจร อาทิตย์ กำลังเอก ใต้เงาเปรม ติณสูลานนท์, (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์มติชน, 2549),น. 132.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm http://www.rta.mi.th/command/command31.htm] เมื่อวันที่  26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ย้อนรำลึก 'บิ๊กซัน' จากเจิดจรัส สู่อาทิตย์อัสดง, เข้าถึงจาก [http://www.thairath.co.th/content/475909 http://www.thairath.co.th/content/475909] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] ตะวันลับฟ้า'พล.อ.อาทิตย์ กำลังเอก', เข้าถึงจาก [http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] ย้อนรำลึก 'บิ๊กซัน' จากเจิดจรัส สู่อาทิตย์อัสดง, เข้าถึงจาก [http://www.thairath.co.th/content/475909 http://www.thairath.co.th/content/475909] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm http://www.rta.mi.th/command/command31.htm] เมื่อวันที่  26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] ตะวันลับฟ้า'พล.อ.อาทิตย์ กำลังเอก', เข้าถึงจาก [http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm http://www.rta.mi.th/command/command31.htm] เมื่อวันที่  26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] ย้อนรำลึก 'บิ๊กซัน' จากเจิดจรัส สู่อาทิตย์อัสดง, เข้าถึงจาก [http://www.thairath.co.th/content/475909 http://www.thairath.co.th/content/475909] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] สุธาชัย ยิ้มประเสริฐ, สายธารประวัติศาสตร์ประชาธิปไตยไทย,(กรุงเทพฯ : มูลนิธิสายธารประชาธิปไตย, 2551), น. 80.
</div> <div id="ftn15">
[[#_ftnref15|[15]]] ตะวันลับฟ้า'พล.อ.อาทิตย์ กำลังเอก', เข้าถึงจาก [http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn16">
[[#_ftnref16|[16]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, เข้าถึงจาก [http://www.rta.mi.th/command/command31.htm http://www.rta.mi.th/command/command31.htm] เมื่อวันที่  26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn17">
[[#_ftnref17|[17]]] ตะวันลับฟ้า'พล.อ.อาทิตย์ กำลังเอก', เข้าถึงจาก [http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html http://www.komchadluek.net/detail/20150120/199784.html] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn18">
[[#_ftnref18|[18]]] เสถียร จันทิมาธร, อ้างแล้ว, น.123.
</div> <div id="ftn19">
[[#_ftnref19|[19]]] เพิ่งอ้าง, น. 128.
</div> <div id="ftn20">
[[#_ftnref20|[20]]] เพิ่งอ้าง, น. 130.
</div> <div id="ftn21">
[[#_ftnref21|[21]]] ย้อนรำลึก 'บิ๊กซัน' จากเจิดจรัส สู่อาทิตย์อัสดง, เข้าถึงจาก [http://www.thairath.co.th/content/475909 http://www.thairath.co.th/content/475909] เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม 2559.
</div> <div id="ftn22">
[[#_ftnref22|[22]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn23">
[[#_ftnref23|[23]]] เพิ่งอ้าง.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

อดุล อดุลเดชจรัส

2017-07-11T09:29:28Z

WikiSysop:

<div>
 

ผู้เรียบเรียง :  ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว และ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ : รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต

----
<p style="text-align: center;">'''''“ในทัศนะของผม และเท่าที่ผมรู้จักสนิทสนมกับท่านเวลาหนึ่ง พลตำรวจเอกอดุล อดุลเดชจรัส เป็นผู้ที่มีความซื่อสัตย์สุจริตต่อหน้าที่ คำนึงถึงแต่ผลประโยชน์ของชาติไทย ไม่คิดถึงประโยชน์ส่วนตัวและมีความจงรักภักดีต่อชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และรัฐธรรมนูญอย่างลึกซึ้ง ยากที่จะหาผู้ใดเสมอเหมือน”'''''</p> <p style="text-align: right;">'''''ป๋วย อึ้งภากรณ์[[#_ftn1|[1]]]'''''</p> </div>
<u>'''พลเอก อดุล อดุลเดชจรัส '''</u>

         “นายพลตาดุ” เป็นสมญานามของพลตำรวจเอก อดุล อดุลเดชจรัส หนึ่งในคณะราษฎรผู้มีส่วนร่วมในการเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 เขาเคยดำรงตำแหน่งสำคัญเป็นจำนวนมาก เช่น องคมนตรี รองนายกรัฐมนตรี อธิบดีกรมตำรวจ และผู้บัญชาการทหารบก และเป็นหนึ่งในผู้มีบทบาทสำคัญในการก่อตั้งพรรคสหชีพเพื่อสนับสนุนนายปรีดี พนมยงค์ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สองอีกด้วย

<u>'''ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว'''</u>

          พลตำรวจเอก อดุล อดุลเดชจรัส หรือมีนามเดิมว่า บัตร พึ่งพระคุณ เกิดเมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2437 ที่บ้านพักถนนเจริญกรุง อำเภอบางรัก จังหวัดพระนคร เป็นบุตรคนที่ 3 ของหลวงบุรีรัฐพิจารณ์ และ นางจันทร์ พึ่งพระคุณ บิดาได้นำตัวไปถวายงานเป็นมหาดเล็กในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ จึงทำให้ท่านได้พักอาศัยอยู่ในวังปารุสตั้งแต่เด็ก

          เด็กชายบัตร ได้รับการศึกษาขั้นต้นที่โรงเรียนอัสสัมชัญ และหลังจากนั้นจึงได้ไปเข้ารับการศึกษาที่โรงเรียนนายร้อยทหารบก ใน พ.ศ. 2452 ถึง พ.ศ. 2457 และไปเข้าศึกษาเป็นนักเรียนที่ทำการนายน้อยประจำกรมทหารปืนใหญ่ที่ 3 ในปี พ.ศ. 2458

          หลวงอดุลได้สมรสกับนางเปี่ยมสุข อดุลเดชจรัส   มีบุตรธิดารวมกันทั้งสิ้น 4 คน ขอให้ระบุชื่อว่าประกอบด้วยใครบ้าง    

<u>'''หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ'''[[#_ftn2|'''''[2]''''']]</u>

          ประวัติการรับราชการของหลวงอดุลมีพัฒนาการตามลำดับดังต่อไปนี้ เริ่มต้นจากการรับพระราชทานยศนายร้อยตรี ใน พ.ศ.2459 ต่อมาได้รับการแต่งตั้งให้เป็นนายทหารคนสนิทผู้บังคับการปืนใหญ่ และนายทหารคนสนิทผู้บังคับการโรงเรียนปืนใหญ่ใน พ.ศ.2462 และได้เลื่อนขั้นมารับพระราชทานยศนายร้อยโท ใน พ.ศ.2463

          ใน พ.ศ.2466 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับกองร้อย 2 กรมทหารปืนใหญ่ที่ 10 จนเมื่อ พ.ศ.2468 จึงได้รับการเลื่อนชั้นยศเข้ารับพระราชทานยศนายร้อยเอก และเมื่อ พ.ศ.2469 จึงได้เข้ารับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นขุนอดุลเดชจรัส

          ใน พ.ศ.2470 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับกองร้อยทหารปืนใหญ่ที่ 5 และเข้ารับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นหลวงอดุลเดชจรัส ใน พ.ศ.2473 และได้รับการแต่งตั้งให้เป็นหัวหน้าการตรวจอากาศกองบังคับการทหารปืนใหญ่ในปีเดียวกัน

          พ.ศ.2475 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับกองพันทหารปืนใหญ่ที่ 2 และได้เข้ารับพระราชทานยศนายพันตรี ใน พ.ศ.2476 และได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งรองอธิบดีกรมตำรวจ<br/> รวมทั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรประเภท 2 ในปีเดียวกัน

          ใน พ.ศ.2477 เข้ารับพระราชทานยศนายพันโท และใน พ.ศ.2478 จึงได้เข้ารับพระราชทานยศนายพันตำรวจเอก และได้ก้าวเข้าสู่ตำแหน่งสูงสุดของวงการตำรวจใน พ.ศ.2479 ด้วยการเข้ารับตำแหน่งอธิบดีกรมตำรวจ

          ปี พ.ศ.2480 เริ่มมารับตำแหน่งทางการเมืองด้วยการดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย และมาได้รับพระราชทานยศนายพันเอกใน พ.ศ.2481 และได้รับพระราชทานยศนายพลตำรวจตรีใน พ.ศ.2482

          พ.ศ.2483 ได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งผู้บังคับการตำรวจสนาม ต่อมาใน พ.ศ.2484  ได้ทำหน้าที่ว่าราชการแทนนายกรัฐมนตรีชั่วคราว และใน พ.ศ.2485 ได้เข้ารับพระราชทานยศนายพลตำรวจโท

          พ.ศ.2486 ได้ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี และได้รับพระราชทานยศพลตำรวจเอก พลเอก พลอากาศเอก และพลเรือเอกในปีเดียวกัน

          ปีพ.ศ.2488 - 2489 ได้ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข จนกระทั่งในปี พ.ศ.2489 จึงได้รับตำแหน่งสูงสุดของกองทัพบกคือผู้บัญชาการทหารบก<br/> พ.ศ.2490 ลาออกจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก

          ในส่วนของการปฏิบัติงานราชการพิเศษหรือการได้รับตำแหน่งพิเศษนั้นมีดังต่อไปนี้ ใน พ.ศ.2479 ได้รับตำแหน่งราชองครักษ์พิเศษ ใน พ.ศ.2487 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นกรรมการที่ปรึกษาป้องกันภัยทางอากาศแห่งราชอาณาจักร พ.ศ.2488 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นที่ปรึกษากรรมการตามพระราชบัญญัติอาชญากรสงครามพุทธศักราช 2488 ใน พ.ศ.2490 ได้ดำรงตำแหน่งเป็นอภิรัฐมนตรี และนายทหารพิเศษประจำกองทัพบก และใน พ.ศ.2492 ได้ดำรงตำแหน่งเป็นองคมนตรี

          ในส่วนของเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญพระราชทานที่หลวงอดุลได้รับ มีดังต่อไปนี้ พ.ศ.2454 ได้รับพระราชทานเหรียญราชาภิเษก รัชกาลที่ 6 พ.ศ.2467 ได้รับพระราชทานเบญจมาภรณ์มงกุฎสยาม พ.ศ.2468 ได้รับพระราชทานเหรียญราชาภิเษก รัชกาลที่ 7 พ.ศ.2474 จักรมาลา ได้รับพระราชทานเหรียญฉลองพระนคร 150 ปี ต่อมาใน พ.ศ.2477 ได้รับพระราชทานเหรียญดุษฎีมาลา (ราชการแผ่นดิน) พ.ศ.2480 ทวีติยาภรณ์มงกุฎไทย พ.ศ.2481 ได้รับประถมาภรณ์มงกุฎไทยและเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 8 ชั้นที่ 1 ต่อมาในพ.ศ.2482 ได้รับพระราชทานประถมาภรณ์ช้างเผือก พ.ศ.2484 ได้รับพระราชทานเหรียญชัยสมรภูมิ มหาวชิรมงกุฎและใน พ.ศ.2486 ได้รับพระราชทานมหาปรมาภรณ์ช้างเผือก และสุดท้ายใน พ.ศ.2493 ได้รับพระราชทานเหรียญบรมราชาภิเษก (ทอง) รัชกาลที่ 9

<u>'''ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง'''</u>

          นอกจากเคยดำรงตำแหน่งสำคัญๆหลายตำแหน่งแล้ว หลวงอดุลได้ชื่อว่าเป็นตำรวจที่มีชื่อเสียงมากที่สุดคนหนึ่งในประวัติศาสตร์ของไทย เนื่องจากบุคลิกลักษณะส่วนตัวและการทำงานของท่าน ดังที่ “เกียรติ” ได้เขียนถึงหลวงอดุลเอาไว้ในหนังสือพิมพ์เดลินิวส์ประจำวันที่ 4 มกราคม พ.ศ. 2513 ดังนี้

          “อาจกล่าวได้ว่า “หลวงอดุลฯ เป็นอธิบดีกรมตำรวจในยุคประชาธิปไตยที่ปฏิวัติกิจการของตำรวจ จริงอยู่ แม้จะมีบ้างที่รุนแรงเกินไปสำหรับการปฏิวัติครั้งนั้น แต่ความเป็นตำรวจในยุคนั้นก็มีอะไรหลายอย่างที่ทำให้ตำรวจมีหน้ามีตาและมีอำนาจขึ้นโดย “กำลัง” ของนายพล “ตาดุ” ผู้นี้ เขาเป็นอธิบดีกรมตำรวจที่ถือกฎหมายเป็นใหญ่ เล่ากันว่าในสมัยที่หลวงอดุลฯ สั่งจับรัฐมนตรีในคณะรัฐบาล จอมพล ป. พิบูลสงครามนั้น จอมพล ป. ฯ โกรธมาก แต่ก็ทำอะไรไม่ได้ จึงใช้วิธีเอาน้ำเย็นเข้าลูบ โดยมีจดหมายส่วนตัวถึงหลวงอดุลฯ ขอให้ปล่อยรัฐมนตรีร่วมคณะที่ถูกสั่งจับ หลวงอดุลฯ บันทึกตอบมาในจดหมายส่วนตัวถึงนายกรัฐมนตรีเกลอเก่าว่า ใครทำผิดกฎหมายจับทั้งนั้น ถ้านายกรัฐมนตรีทำผิดก็จับเหมือนกัน ผลคือจอมพบ ป. นิ่งเงียบและไม่ขอร้องกันอีกต่อไป แม้จะเพียงให้เพื่อนรัฐมนตรีที่ถูกจับมีประกันหรือไม่ต้องคุมขังในห้องขังที่สถานีตำรวจเหมือนกับผู้ต้องหาธรรมดาก็ไม่ขอกันอีกต่อไป”[[#_ftn3|[3]]]

          นอกจากนี้อีกบทบาทสำคัญของหลวงอดุลก็คือในช่วงระหว่างสงครามมหาเอเชียบูรพา ได้เข้าร่วมกับขบวนการเสรีไทย และมีส่วนช่วย ให้งานเสรีไทยดำเนินไปได้สะดวก ป้องกันมิให้เสรีไทยที่ถูกจับกุมต้องได้รับทุกข์ทรมานจากการกระทำของญี่ปุ่น ประการสำคัญคือมีส่วนในการแก้ไขสถานการณ์ของชาติให้รอดพ้นจากการเป็นประเทศผู้แพ้สงคราม

          ในช่วงท้ายของชีวิตของพลตำรวจเอกอดุล เดชจรัส ทางราชการได้สร้างเรือนหลังเล็กในบริเวณวังปารุสกวันให้เป็นที่พัก จนถึงแก่อนิจกรรมเมื่อวันที่ 17 ธันวาคม พ.ศ. 2512 ที่[https://th.wikipedia.org/wiki/โรงพยาบาลรามาธิบดี โรงพยาบาลรามาธิบดี] ด้วย[https://th.wikipedia.org/wiki/ชรา โรคชรา] สิริอายุทั้งสิ้น 75 ปี

'''<u>บรรณานุกรม</u>'''

ป๋วย อึ้งภากรณ์, '''คนที่ผมรู้จัก''', (กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์,2559)

ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, พลเอก หลวงอดุล อดุลเดชจรัส (บัตร พึ่งพระคุณ) ผู้บัญชาการทหารบกลำดับที่ 14 (ระหว่าง 26 มิถุนายน 2489 – 8 พฤศจิกายน 2490), '''กองทัพบก''', (ไม่ปรากฏวันที่), Retrieved From: [http://www.rta.mi.th/command/command14.htm http://www.rta.mi.th/command/command14.htm], April 6, 2016.     

สุพจน์ ด่านตระกูล (รวบรวม) , '''พล. ต. อ. อดุล อดุลเดชจรัส พูดถึงข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ เกี่ยวกับ นายปรีดี พนมยงค์ และ จอมพล ป. พิบูลสงคราม''', (กรุงเทพฯ: ศิริพรการพิมพ์, 2522)
<div><u>'''อ้างอิง '''</u> <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] ป๋วย อึ้งภากรณ์, '''คนที่ผมรู้จัก''', (กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2559), น. 82.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, พลเอก หลวงอดุล อดุลเดชจรัส (บัตร พึ่งพระคุณ) ผู้บัญชาการทหารบกลำดับที่ 14 (ระหว่าง 26 มิถุนายน 2489 – 8 พฤศจิกายน 2490), '''กองทัพบก''', (ไม่ปรากฏวันที่), Retrieved From: [http://www.rta.mi.th/command/command14.htm http://www.rta.mi.th/command/command14.htm], April 6, 2016.     
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] สุพจน์ ด่านตระกูล (รวบรวม) , '''พล. ต. อ. อดุล อดุลเดชจรัส พูดถึงข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ เกี่ยวกับ นายปรีดี พนมยงค์ และ จอมพล ป. พิบูลสงคราม''', (กรุงเทพฯ: ศิริพรการพิมพ์, 2522), น. 60-61.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

อดุล อดุลเดชจรัส

2017-07-11T09:28:20Z

WikiSysop: สร้างหน้าด้วย "<div>   ผู้เรียบเรียง :  ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อรรถสิทธิ..."

<div>
 

ผู้เรียบเรียง :  ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว และ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ : รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต

'''''“ในทัศนะของผม และเท่าที่ผมรู้จักสนิทสนมกับท่านเวลาหนึ่ง พลตำรวจเอกอดุล อดุลเดชจรัส เป็นผู้ที่มีความซื่อสัตย์สุจริตต่อหน้าที่ คำนึงถึงแต่ผลประโยชน์ของชาติไทย ไม่คิดถึงประโยชน์ส่วนตัวและมีความจงรักภักดีต่อชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และรัฐธรรมนูญอย่างลึกซึ้ง ยากที่จะหาผู้ใดเสมอเหมือน”'''''
<p style="text-align: right;">'''''ป๋วย อึ้งภากรณ์[[#_ftn1|[1]]]'''''</p> </div>
<u>'''พลเอก อดุล อดุลเดชจรัส '''</u>

         “นายพลตาดุ” เป็นสมญานามของพลตำรวจเอก อดุล อดุลเดชจรัส หนึ่งในคณะราษฎรผู้มีส่วนร่วมในการเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 เขาเคยดำรงตำแหน่งสำคัญเป็นจำนวนมาก เช่น องคมนตรี รองนายกรัฐมนตรี อธิบดีกรมตำรวจ และผู้บัญชาการทหารบก และเป็นหนึ่งในผู้มีบทบาทสำคัญในการก่อตั้งพรรคสหชีพเพื่อสนับสนุนนายปรีดี พนมยงค์ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สองอีกด้วย

<u>'''ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว'''</u>

          พลตำรวจเอก อดุล อดุลเดชจรัส หรือมีนามเดิมว่า บัตร พึ่งพระคุณ เกิดเมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2437 ที่บ้านพักถนนเจริญกรุง อำเภอบางรัก จังหวัดพระนคร เป็นบุตรคนที่ 3 ของหลวงบุรีรัฐพิจารณ์ และ นางจันทร์ พึ่งพระคุณ บิดาได้นำตัวไปถวายงานเป็นมหาดเล็กในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ จึงทำให้ท่านได้พักอาศัยอยู่ในวังปารุสตั้งแต่เด็ก

          เด็กชายบัตร ได้รับการศึกษาขั้นต้นที่โรงเรียนอัสสัมชัญ และหลังจากนั้นจึงได้ไปเข้ารับการศึกษาที่โรงเรียนนายร้อยทหารบก ใน พ.ศ. 2452 ถึง พ.ศ. 2457 และไปเข้าศึกษาเป็นนักเรียนที่ทำการนายน้อยประจำกรมทหารปืนใหญ่ที่ 3 ในปี พ.ศ. 2458

          หลวงอดุลได้สมรสกับนางเปี่ยมสุข อดุลเดชจรัส   มีบุตรธิดารวมกันทั้งสิ้น 4 คน ขอให้ระบุชื่อว่าประกอบด้วยใครบ้าง    

<u>'''หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ'''[[#_ftn2|'''''[2]''''']]</u>

          ประวัติการรับราชการของหลวงอดุลมีพัฒนาการตามลำดับดังต่อไปนี้ เริ่มต้นจากการรับพระราชทานยศนายร้อยตรี ใน พ.ศ.2459 ต่อมาได้รับการแต่งตั้งให้เป็นนายทหารคนสนิทผู้บังคับการปืนใหญ่ และนายทหารคนสนิทผู้บังคับการโรงเรียนปืนใหญ่ใน พ.ศ.2462 และได้เลื่อนขั้นมารับพระราชทานยศนายร้อยโท ใน พ.ศ.2463

          ใน พ.ศ.2466 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับกองร้อย 2 กรมทหารปืนใหญ่ที่ 10 จนเมื่อ พ.ศ.2468 จึงได้รับการเลื่อนชั้นยศเข้ารับพระราชทานยศนายร้อยเอก และเมื่อ พ.ศ.2469 จึงได้เข้ารับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นขุนอดุลเดชจรัส

          ใน พ.ศ.2470 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับกองร้อยทหารปืนใหญ่ที่ 5 และเข้ารับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นหลวงอดุลเดชจรัส ใน พ.ศ.2473 และได้รับการแต่งตั้งให้เป็นหัวหน้าการตรวจอากาศกองบังคับการทหารปืนใหญ่ในปีเดียวกัน

          พ.ศ.2475 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับกองพันทหารปืนใหญ่ที่ 2 และได้เข้ารับพระราชทานยศนายพันตรี ใน พ.ศ.2476 และได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งรองอธิบดีกรมตำรวจ<br/> รวมทั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรประเภท 2 ในปีเดียวกัน

          ใน พ.ศ.2477 เข้ารับพระราชทานยศนายพันโท และใน พ.ศ.2478 จึงได้เข้ารับพระราชทานยศนายพันตำรวจเอก และได้ก้าวเข้าสู่ตำแหน่งสูงสุดของวงการตำรวจใน พ.ศ.2479 ด้วยการเข้ารับตำแหน่งอธิบดีกรมตำรวจ

          ปี พ.ศ.2480 เริ่มมารับตำแหน่งทางการเมืองด้วยการดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย และมาได้รับพระราชทานยศนายพันเอกใน พ.ศ.2481 และได้รับพระราชทานยศนายพลตำรวจตรีใน พ.ศ.2482

          พ.ศ.2483 ได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งผู้บังคับการตำรวจสนาม ต่อมาใน พ.ศ.2484  ได้ทำหน้าที่ว่าราชการแทนนายกรัฐมนตรีชั่วคราว และใน พ.ศ.2485 ได้เข้ารับพระราชทานยศนายพลตำรวจโท

          พ.ศ.2486 ได้ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี และได้รับพระราชทานยศพลตำรวจเอก พลเอก พลอากาศเอก และพลเรือเอกในปีเดียวกัน

          ปีพ.ศ.2488 - 2489 ได้ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข จนกระทั่งในปี พ.ศ.2489 จึงได้รับตำแหน่งสูงสุดของกองทัพบกคือผู้บัญชาการทหารบก<br/> พ.ศ.2490 ลาออกจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก

          ในส่วนของการปฏิบัติงานราชการพิเศษหรือการได้รับตำแหน่งพิเศษนั้นมีดังต่อไปนี้ ใน พ.ศ.2479 ได้รับตำแหน่งราชองครักษ์พิเศษ ใน พ.ศ.2487 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นกรรมการที่ปรึกษาป้องกันภัยทางอากาศแห่งราชอาณาจักร พ.ศ.2488 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นที่ปรึกษากรรมการตามพระราชบัญญัติอาชญากรสงครามพุทธศักราช 2488 ใน พ.ศ.2490 ได้ดำรงตำแหน่งเป็นอภิรัฐมนตรี และนายทหารพิเศษประจำกองทัพบก และใน พ.ศ.2492 ได้ดำรงตำแหน่งเป็นองคมนตรี

          ในส่วนของเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญพระราชทานที่หลวงอดุลได้รับ มีดังต่อไปนี้ พ.ศ.2454 ได้รับพระราชทานเหรียญราชาภิเษก รัชกาลที่ 6 พ.ศ.2467 ได้รับพระราชทานเบญจมาภรณ์มงกุฎสยาม พ.ศ.2468 ได้รับพระราชทานเหรียญราชาภิเษก รัชกาลที่ 7 พ.ศ.2474 จักรมาลา ได้รับพระราชทานเหรียญฉลองพระนคร 150 ปี ต่อมาใน พ.ศ.2477 ได้รับพระราชทานเหรียญดุษฎีมาลา (ราชการแผ่นดิน) พ.ศ.2480 ทวีติยาภรณ์มงกุฎไทย พ.ศ.2481 ได้รับประถมาภรณ์มงกุฎไทยและเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 8 ชั้นที่ 1 ต่อมาในพ.ศ.2482 ได้รับพระราชทานประถมาภรณ์ช้างเผือก พ.ศ.2484 ได้รับพระราชทานเหรียญชัยสมรภูมิ มหาวชิรมงกุฎและใน พ.ศ.2486 ได้รับพระราชทานมหาปรมาภรณ์ช้างเผือก และสุดท้ายใน พ.ศ.2493 ได้รับพระราชทานเหรียญบรมราชาภิเษก (ทอง) รัชกาลที่ 9

<u>'''ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง'''</u>

          นอกจากเคยดำรงตำแหน่งสำคัญๆหลายตำแหน่งแล้ว หลวงอดุลได้ชื่อว่าเป็นตำรวจที่มีชื่อเสียงมากที่สุดคนหนึ่งในประวัติศาสตร์ของไทย เนื่องจากบุคลิกลักษณะส่วนตัวและการทำงานของท่าน ดังที่ “เกียรติ” ได้เขียนถึงหลวงอดุลเอาไว้ในหนังสือพิมพ์เดลินิวส์ประจำวันที่ 4 มกราคม พ.ศ. 2513 ดังนี้

          “อาจกล่าวได้ว่า “หลวงอดุลฯ เป็นอธิบดีกรมตำรวจในยุคประชาธิปไตยที่ปฏิวัติกิจการของตำรวจ จริงอยู่ แม้จะมีบ้างที่รุนแรงเกินไปสำหรับการปฏิวัติครั้งนั้น แต่ความเป็นตำรวจในยุคนั้นก็มีอะไรหลายอย่างที่ทำให้ตำรวจมีหน้ามีตาและมีอำนาจขึ้นโดย “กำลัง” ของนายพล “ตาดุ” ผู้นี้ เขาเป็นอธิบดีกรมตำรวจที่ถือกฎหมายเป็นใหญ่ เล่ากันว่าในสมัยที่หลวงอดุลฯ สั่งจับรัฐมนตรีในคณะรัฐบาล จอมพล ป. พิบูลสงครามนั้น จอมพล ป. ฯ โกรธมาก แต่ก็ทำอะไรไม่ได้ จึงใช้วิธีเอาน้ำเย็นเข้าลูบ โดยมีจดหมายส่วนตัวถึงหลวงอดุลฯ ขอให้ปล่อยรัฐมนตรีร่วมคณะที่ถูกสั่งจับ หลวงอดุลฯ บันทึกตอบมาในจดหมายส่วนตัวถึงนายกรัฐมนตรีเกลอเก่าว่า ใครทำผิดกฎหมายจับทั้งนั้น ถ้านายกรัฐมนตรีทำผิดก็จับเหมือนกัน ผลคือจอมพบ ป. นิ่งเงียบและไม่ขอร้องกันอีกต่อไป แม้จะเพียงให้เพื่อนรัฐมนตรีที่ถูกจับมีประกันหรือไม่ต้องคุมขังในห้องขังที่สถานีตำรวจเหมือนกับผู้ต้องหาธรรมดาก็ไม่ขอกันอีกต่อไป”[[#_ftn3|[3]]]

          นอกจากนี้อีกบทบาทสำคัญของหลวงอดุลก็คือในช่วงระหว่างสงครามมหาเอเชียบูรพา ได้เข้าร่วมกับขบวนการเสรีไทย และมีส่วนช่วย ให้งานเสรีไทยดำเนินไปได้สะดวก ป้องกันมิให้เสรีไทยที่ถูกจับกุมต้องได้รับทุกข์ทรมานจากการกระทำของญี่ปุ่น ประการสำคัญคือมีส่วนในการแก้ไขสถานการณ์ของชาติให้รอดพ้นจากการเป็นประเทศผู้แพ้สงคราม

          ในช่วงท้ายของชีวิตของพลตำรวจเอกอดุล เดชจรัส ทางราชการได้สร้างเรือนหลังเล็กในบริเวณวังปารุสกวันให้เป็นที่พัก จนถึงแก่อนิจกรรมเมื่อวันที่ 17 ธันวาคม พ.ศ. 2512 ที่[https://th.wikipedia.org/wiki/โรงพยาบาลรามาธิบดี โรงพยาบาลรามาธิบดี] ด้วย[https://th.wikipedia.org/wiki/ชรา โรคชรา] สิริอายุทั้งสิ้น 75 ปี

'''<u>บรรณานุกรม</u>'''

ป๋วย อึ้งภากรณ์, '''คนที่ผมรู้จัก''', (กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์,2559)

ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, พลเอก หลวงอดุล อดุลเดชจรัส (บัตร พึ่งพระคุณ) ผู้บัญชาการทหารบกลำดับที่ 14 (ระหว่าง 26 มิถุนายน 2489 – 8 พฤศจิกายน 2490), '''กองทัพบก''', (ไม่ปรากฏวันที่), Retrieved From: [http://www.rta.mi.th/command/command14.htm http://www.rta.mi.th/command/command14.htm], April 6, 2016.     

สุพจน์ ด่านตระกูล (รวบรวม) , '''พล. ต. อ. อดุล อดุลเดชจรัส พูดถึงข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ เกี่ยวกับ นายปรีดี พนมยงค์ และ จอมพล ป. พิบูลสงคราม''', (กรุงเทพฯ: ศิริพรการพิมพ์, 2522)
<div><u>'''อ้างอิง '''</u> <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] ป๋วย อึ้งภากรณ์, '''คนที่ผมรู้จัก''', (กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2559), น. 82.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] ทำเนียบผู้บัญชาการทหารบก, พลเอก หลวงอดุล อดุลเดชจรัส (บัตร พึ่งพระคุณ) ผู้บัญชาการทหารบกลำดับที่ 14 (ระหว่าง 26 มิถุนายน 2489 – 8 พฤศจิกายน 2490), '''กองทัพบก''', (ไม่ปรากฏวันที่), Retrieved From: [http://www.rta.mi.th/command/command14.htm http://www.rta.mi.th/command/command14.htm], April 6, 2016.     
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] สุพจน์ ด่านตระกูล (รวบรวม) , '''พล. ต. อ. อดุล อดุลเดชจรัส พูดถึงข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ เกี่ยวกับ นายปรีดี พนมยงค์ และ จอมพล ป. พิบูลสงคราม''', (กรุงเทพฯ: ศิริพรการพิมพ์, 2522), น. 60-61.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

ยงยุทธ ติยะไพรัช

2017-07-11T09:20:26Z

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  ศ.นรนิติ เศรษฐบุตร

----
<p style="text-align: center;"><br/> '''''“ผมได้ประสบการณ์จากที่ต่าง ๆ มาเยอะแยะ แล้วก็ได้รู้จักคนเยอะแยะ<br/> ทำไมเราไม่ทำอะไรให้บ้านให้เมืองบ้าง ผมเคยพูดติดตลกกับทุกคนว่า<br/> ผมมีโอกาสเป็น ส.ส. เป็นรัฐมนตรี เป็นอะไรมาหลายอย่างแล้ว<br/> เหลืออีกตำแหน่งหนึ่ง คือ ภารโรงประจำจังหวัด”'''''</p>
 

'''นายยงยุทธ ติยะไพรัช[[#_ftn1|[1]]]'''

          “ภารโรงประจำหวัด” เป็นคำที่แปลกหู และไม่คุ้นชินนัก ทว่าเป็นคำพูดที่เสมือนเป็นการประกาศเจตนารมณ์ของนักการเมืองคนสำคัญในจังหวัดเชียงราย นั่นคือ “นายยงยุทธ ติยะไพรัช” อดีต ส.ส. จังหวัดเชียงรายหลายสมัย เส้นทางในฐานะผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองของนายยงยุทธ ติยะไพรัช เริ่มต้นจากการเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จนกระทั่งได้ดำรงตำแหน่งอื่น ๆ นั่นคือ เลขานุการรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี และเลขาธิการนายกรัฐมนตรี นอกจากนี้ นายยงยุทธ ติยะไพรัช ยังเคยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในรัฐบาลของพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร อีกด้วย แต่เส้นทางการเมืองของเขาไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบ เมื่อต้องเผชิญกับการยึดอำนาจเมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2549 โดยคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข ทำให้เขาถูกควบคุมตัวเป็น 1 ในแกนนำรัฐบาลที่ถูกควบคุมตัว หลังจากนั้นนายยงยุทธ ติยะไพรัช กลับมามีบทบาททางการเมืองอีกครั้งในฐานะ “ประธานรัฐสภา” แต่อยู่ในตำแหน่งได้เพียง 3 เดือน ก็ต้องพ้นจากตำแหน่ง และเป็น 1 ในกรรมการบริหารพรรคพลังประชาชนที่ถูกตัดสิทธิทางการเมือง เป็นเวลา 5 ปี หลังจากนั้นชื่อของนายยงยุทธ ติยะไพรัช เงียบหายไป จนกระทั่งปรากฏออกมาอีกครั้งในช่วงปี พ.ศ. 2557 ในฐานะ “ประธานมูลนิธิรักเชียงราย”

 

'''<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>'''

          นายยงยุทธ ติยะไพรัช เกิดเมื่อวันที่ 3 เมษายน พ.ศ. 2504 ที่จังหวัดเชียงราย เป็นบุตรของนายแต้ซ้ง แซ่เตีย และนางจม แซ่เตีย นายยงยุทธ ติยะไพรัช สมรสกับนางสลักจิต หรือ สลักจฤฎดิ์ ติยะไพรัช อดีตนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงราย มีบุตร-ธิดา รวม 3 คน

นายยงยุทธ ติยะไพรัช สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาจากโรงเรียนสามัคคีวิทยาคม จังหวัดเชียงราย หลังจากนั้นได้เข้าศึกษาต่อในระดับปริญญาตรีที่คณะเกษตรศาสตร์ สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการอาหาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ในปี พ.ศ. 2526 โดยมีรหัสนักศึกษา 2208701 และปี พ.ศ. 2536 ได้เข้าศึกษาในระดับปริญญาโทที่คณะรัฐศาสตร์ สาขาการเมืองการปกครอง มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นอกจากนี้นายยงยุทธ ติยะไพรัช ยังสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอก สาขา Urban Environmental Management ในปี พ.ศ. 2555 จาก สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT)[[#_ftn2|[2]]]

 

'''<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>'''

          นายยงยุทธ ติยะไพรัช เริ่มเป็นที่รู้จักในฐานะ “นักการเมือง” โดยเริ่มงานกับพรรคเอกภาพ โดยสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (ส.ส.) ในเขตจังหวัดเชียงราย และได้รับการเลือกตั้งเป็นครั้งแรก ในปี พ.ศ. 2538 แต่ปฏิบัติหน้าที่ในฐานะ ส.ส. สมัยแรก ได้เพียง 1 ปี เท่านั้น เนื่องจากมีการยุบสภา และมีการเลือกตั้งครั้งใหม่ ในปี พ.ศ. 2539 ในการนี้นายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ย้ายไปสังกัดพรรคประชาธิปัตย์ ซึ่งก็ได้รับการเลือกตั้งสมัยที่สอง เป็น ส.ส. ในสภาผู้แทนราษฎร ชุดที่ 20 ต่อมานายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้เข้าดำรงตำแหน่งเลขานุการ รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี (คุณหญิงสุพัตรา มาศดิตถ์)[[#_ftn3|[3]]] จนกระทั่งสภาผู้แทนราษฎร ชุดที่ 20 สิ้นสุดลงจากการประกาศยุบสภาของนายกรัฐมนตรี

          การเป็น ส.ส. สมัยที่สามของนายยงยุทธ ติยะไพรัช เกิดขึ้นภายหลังเลือกตั้งครั้งแรกตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2540 และนายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ย้ายไปสังกัดพรรคไทยรักไทย และร่วมงานทางการเมืองกับพรรคไทยรักไทยเรื่อยมา โดยในช่วงเวลาของสภาผู้แทนราษฎรชุดนี้ นายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ดำรงตำแหน่งสำคัญ ๆ ประกอบด้วย โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2544 ถึงเดือนตุลาคม พ.ศ. 2545 ต่อมมาได้ย้ายไปดำรงตำแหน่งเลขาธิการนายกรัฐมนตรีจนถึงครบวาระของสภาผู้แทนราษฎร ชุดที่ 21 ในปี พ.ศ. 2548 เมื่อมีการเลือกตั้งใหม่ ปรากฏว่าพรรคไทยรักไทยได้คะแนนเสียงข้างมากเด็ดขาด โดยมีจำนวน ส.ส. ทั้งสิ้น 375 คน สามารถจัดตั้งรัฐบาลพรรคเดียวได้เป็นครั้งแรก ซึ่งในช่วงเวลานี้นายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม จนกระทั่งถูกยึดอำนาจในปี พ.ศ. 2549 โดยคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข (คปค.) และถูกควบคุมตัวอยู่เป็นเวลา 11 วัน[[#_ftn4|[4]]] ส่งผลให้บทบาทของนายยงยุทธ ติยะไพรัช เงียบหายไป

          ต่อมาศาลรัฐธรรมนูญได้มีคำวินิจฉัยให้ยุบพรรคไทยรักไทย เมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม พ.ศ. 2550 สมาชิกพรรคไทยรักไทยจึงย้ายไปสังกัด “พรรคพลังประชาชน” โดยนายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ดำรงตำแหน่งรองหัวหน้าพรรค เมื่อมีการเลือกตั้งเกิดขึ้นในปลายปี พ.ศ. 2550 พรรคพลังประชาชนได้เสียงข้างมาก และนายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ดำรงตำแหน่ง “ประธานรัฐสภา” ทว่าอยู่ในตำแหน่งได้เพียง 3 เดือนเท่านั้น เนื่องจากคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) มีมติให้ใบแดงแก่นายยงยุทธ ติยะไพรัช เนื่องจากมีการร้องเรียนว่านายยงยุทธ ติยะไพรัช ทุจริตการเลือกตั้ง ที่จังหวัดเชียงราย ส่งผลให้ต้องยุติบทบาททางการเมืองลงไป และด้วยเหตุที่นายยงยุทธ ติยะไพรัช เป็นกรรมการบริหารพรรคการเมืองที่ทำผิดกฎหมาย จึงส่งผลให้ปลายปี พ.ศ. 2551 ศาลรัฐธรรมนูญได้มีคำวินิจฉัยให้ยุบพรรคพลังประชาชน และได้ตัดสิทธินายยงยุทธ ติยะไพรัชในฐานะกรรมการบริหารพรรค เป็นเวลา 5 ปี ปัจจุบันนายยงยุทธ ติยะไพรัช ดำรงตำแหน่ง “ประธานมูลนิธิรักเชียงราย”

 

'''<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>'''

          นายยงยุทธ ติยะไพรัช เป็นบุคคลที่มีความใกล้ชิดกับพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรีอย่างยิ่ง เห็นได้ชัดจากการทำงานที่ใกล้ชิดมาโดยตลอด ทั้งโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เลขาธิการนายกรัฐมนตรี ไปจนถึงรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยในรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร สมัยที่ 1 นั้น นายยงยุทธ ติยะไพรัช นับว่าเป็น 1 ในทีมงานที่คอยดูแลเรื่อง “ภาพลักษณ์” ของนายกรัฐมนตรี ตลอดจนทำหน้าที่ในการประสานงานและให้ข้อมูลกับสื่อมวลชน ในฐานะโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี และความใกล้ชิดระหว่างนายยงยุทธ ติยะไพรัช กับพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร ซึ่งดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีอยู่ในขณะนั้น ได้เพิ่มระดับความใกล้ชิดมากขึ้น โดยนายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นเลขาธิการนายกรัฐมนตรี ซึ่งทำหน้าที่ใกล้ชิดนายกรัฐมนตรีมากยิ่งขึ้น รวมถึงมีหน้าที่ในการขับเคลื่อนนโยบายสำคัญของรัฐบาล อาทิเช่น นโยบายต่อสู้กับยาเสพติด นโยบายแก้ปัญหาความยากจน เป็นต้น[[#_ftn5|[5]]] และสามารถสร้างคะแนนนิยมที่สูงมากให้กับรัฐบาล

          ในช่วงที่ดำรงตำแหน่งประธานรัฐสภา ในช่วงปี พ.ศ. 2551 บทบาทของนายยงยุทธ ติยะไพรัช ถูกจัดวางให้เป็นนักประนีประนอม เพื่อแก้ปัญหาความขัดแย้งทางการเมือง ซึ่งแต่เดิมนั้นภาพลักษณ์ของนายยงยุทธ ติยะไพรัช มีภาพลักษณ์ที่แข็งกร้าว ในลักษณะ “ตาต่อตา ฟันต่อฟัน” และได้เปลี่ยนมาสู่ภาพที่ประนีประนอมมากขึ้น เพื่อลดความตึงเครียดในการเผชิญหน้ากันของคู่ขัดแย้ง[[#_ftn6|[6]]] แต่นายยงยุทธก็อยู่ในตำแหน่งนี้ได้เพียง 3 เดือนเศษเท่านั้น เนื่องจาก กกต. มีมติให้ใบแดงแก่เขา โดยนายยงยุทธ ติยะไพรัชได้แถลงข่าวลาออกในวันที่ 30 เมษายน พ.ศ. 2551[[#_ftn7|[7]]] และกรณีนายยงยุทธ ติยะไพรัช เป็นเหตุให้ศาลรัฐธรรมนูญมีคำวินิจฉัยให้ยุบพรรคพลังประชาชน เนื่องจากนายยงยุทธ ติยะไพรัช เป็นรองหัวหน้าพรรค เข้าข่ายความผิดตามมาตรา 237 วรรคสอง ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 มาตรา 103 วรรคสอง ของพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้ง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และการได้มาซึ่งสมาชิกวุฒิสภา พ.ศ. 2550 และมาตรา 94 (2) พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยพรรคการเมือง พ.ศ. 2550[[#_ftn8|[8]]] และถูกตัดสิทธิทางการเมืองเป็นเวลา 5 ปี

          หลังจากถูกตัดสิทธิทางการเมือง นายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้ทุ่มเทให้กับการทำงาน “การเมืองท้องถิ่น” ในจังหวัดเชียงราย ได้สนับสนุนนางสลักจฤฎดิ์ (สลักจิต) ติยะไพรัช ภรรยาของเขาให้เป็นนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงราย ในปี พ.ศ. 2555 แต่อยู่ในตำแหน่งได้เพียง 2 ปี กกต. ก็มีคำพิพากษาของศาลฎีกาให้จำคุกนางสลักจฤฎดิ์ ติยะไพรัช ในกรณีแจ้งความเท็จ[[#_ftn9|[9]]] ส่งผลให้นางสลักจฤฎดิ์ต้องพ้นจากตำแหน่งนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงราย ต่อมานายยงยุทธ ติยะไพรัช จึงผลักดันนางบุศริณธญ์ วรพัฒนานันท์ (ติยะไพรัช) พี่สาวของตนให้ลงสมัครรับเลือกตั้งแทนนางสลักจฤฎดิ์ แม้ว่านางบุศริณธญ์จะได้รับการเลือกตั้ง แต่ต่อมา กกต. ก็มีมติให้ใบเหลืองแก่นางบุศริณธญ์ เนื่องจากมีการใช้เจ้าหน้าที่ของรัฐกระทำการที่เป็นคุณเป็นโทษแก่ผู้สมัคร[[#_ftn10|[10]]]

ปัจจุบันนายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้จัดตั้ง “มูลนิธิรักเชียงราย” โดยดำรงตำแหน่งประธานมูลนิธิด้วยตนเอง ซึ่งมูลนิธิดังกล่าวมียุทธศาสตร์ในการพัฒนาจังหวัดเชียงราย อยู่ 2 ประการ คือ การพัฒนาคน และการพัฒนาจังหวัดเชียงราย[[#_ftn11|[11]]]

 

'''<u>ฉายาและข้อวิจารณ์</u>'''

          นายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้รับฉายาจากสื่อมวลชนว่า “ยุทธ ตู้เย็น” เนื่องจาก ในปี พ.ศ. 2547 ขณะที่นายยงยุทธ ติยะไพรัช ดำรงตำแหน่งเลขาธิการนายกรัฐมนตรี ประกอบกับรัฐบาลกำลังขับเคลื่อนนโยบาย “สงครามยาเสพติด” นายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้นำกำลังตำรวจกองปราบปรามเข้าล้อมบ้านตระกูล “ศตะกูรมะ” ในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา เนื่องจากนายยงยุทธกล่าวหาว่าบ้านหลังดังกล่าวมีการผลิตยาเสพติด และเป็นแหล่งซ่องสุมของกลุ่มผู้ค้ายาเสพติด อีกทั้งในระหว่างการจับกุมนั้นเจ้าหน้าที่ได้ใช้กำลังและอาวุธปืนยิงถล่มจนทรัพย์สินในบ้านเสียหาย หนึ่งในนั้นคือ “ตู้เย็น”[[#_ftn12|[12]]] ต่อมาวันที่ 15 ตุลาคม พ.ศ. 2550 ศาลจังหวัดพระนครศรีอยุธยา โดยศาลพิจารณารับฟ้องในข้อหาร่วมกันพยายามฆ่าผู้อื่น เป็นเจ้าพนักงานปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ และบุกรุกในเวลากลางคืน จากนั้น ทั้งหมดได้ใช้ตำแหน่งและหลักทรัพย์ยื่นต่อศาลขอประกันตัวออกไป[[#_ftn13|[13]]]

          ในขณะที่ดำรงตำแหน่งประธานรัฐสภา นายยงยุทธ ติยะไพรัช ไม่ได้รับการยอมรับจากพรรคประชาธิปัตย์ เนื่องจากช่วงเวลานั้นนายยงยุทธ ติยะไพรัช กำลังถูก กกต. พิจารณาเรื่องการทุจริตการเลือกตั้ง โดยได้รับฉายาว่า “ประธานสภาสีเทา” ซึ่งทางพรรคประชาธิปัตย์ได้ให้เหตุผลเพิ่มเติมว่า

''“คนที่จะมาทำหน้าที่นี้ควรมีเกียรติประวัติที่ดี มีบารมี และเป็นที่ยอมรับของ ส.ส. ทั้งสภา มีสถานะที่มั่นคง ดำรงตำแหน่งได้ครบวาระ เนื่องจากเราไม่อยากได้ประธานสภาสีเทา แต่ต้องการประธานสภาที่ใสสะอาดปราศจากข้อสงสัยใด ๆ”''[[#_ftn14|[14]]]

ในช่วงเวลาที่นายยงยุทธ ติยะไพรัช ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ระหว่างนี้ต้องเผชิญกับวิกฤติทางการเมือง โดยนายยงยุทธ ติยะไพรัช ได้รับข้อกล่าวหาว่า มีส่วนสำคัญในการใช้ตำแหน่งเกื้อหนุนต่อการต่อสู้ทางการเมือง นั่นคือ การกล่าวหาว่านายยงยุทธ ติยะไพรัช มีส่วนสำคัญในการให้ข้าราชการกรมป่าไม้ เข้าร่วมชุมนุมใน “คาราวานคนจน” ซึ่งเป็นกลุ่มสนับสนุนรัฐบาล[[#_ftn15|[15]]]  นอกจากนี้นายยงยุทธ ติยะไพรัช เป็นผู้ให้ข่าวว่ามีการปลดอาวุธปืนจากเจ้าหน้าที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ในช่วงเวลา 2 เดือน ก่อนการยึดอำนาจ[[#_ftn16|[16]]]

 

'''<u>บรรณานุกรม</u>'''

ชู ‘หมัก’ นายกฯ เชิงสัญลักษณ์ เชิดบท ‘ยุทธ’ นักประนีประนอม ลบข้อกล่าวหาร้ายแรงที่สุดในชีวิต.  '''เนชั่นสุดสัปดาห์''' (25-31 มกราคม 2551).

ยงยุทธ-ผู้การโก๋ เจอข้อหาหนัก ยิงถล่มบ้าน ‘ศตะกูรมะ’ อ้างผลิตยานรก. '''แนวหน้า''' (วันที่ 16 ตุลาคม  2550).

ลาออก. '''มติชนสุดสัปดาห์''' (2-8 พฤษภาคม 2551).

เส้นทางวิบากของยงยุทธ ติยะไพรัช กับเนวิน ชิดชอบ. '''มติชนสุดสัปดาห์''' (18-24 มกราคม 2551).

เส้นทาง ‘สายล่อฟ้า’ สู่ประธานสภา ‘สีเทา’ ภารกิจหนักอึ้งของ ‘ยงยุทธ’, '''มติชนสุดสัปดาห์''' (วันที่ 25-  31 มกราคม 2551).

อิศรินทร์ และคณะ. '''ในคืนยะเยือก''' (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์มติชน, 2552).

 

'''<u>เว็บไซต์</u>'''

หอประวัติมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (หอศิลป์ปิ่นมาลา) เข้าถึงจาก <[http://library.cmu.ac.th/pinmala/alumni_detail.php?StudentID=2208701&ayear=2545%20> http://library.cmu.ac.th/pinmala/alumni_detail.php?StudentID=2208701&ayear=2545 >]เมื่อวันที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559.

บทวิเคราะห์การยุบพรรคการเมืองตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 237 วรรคสอง เข้าถึงจาก <[http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1539>%20เมื่อ http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1539> เมื่อ]วันที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559.

2 ตระกูล'ติยะไพรัช-จงสุทธนามณี'<br/> เข้าถึงจาก <[http://www.komchadluek.net/detail/20140318/181011.html>%20เมื่อวันที่%2027%20เมษายน%20พ.ศ http://www.komchadluek.net/detail/20140318/181011.html> เมื่อวันที่ 27 เมษายน พ.ศ]. 2559.

กกต. มีมติให้ตั้งใหม่ นายก อบจ.เชียงราย แจกใบเหลือง "บุศริณธญ์" พี่สาว "ยงยุทธ ติยะไพรัช" เข้าถึงจาก <[http://www.innnews.co.th/shownews/show?newscode=604243>%20เมื่อ http://www.innnews.co.th/shownews/show?newscode=604243> เมื่อ]วันที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559.

'ยงยุทธ' ขอเป็น'ภารโรงประจำจังหวัด' เข้าถึงจาก <[http://www.komchadluek.net/detail/20140430/183837.html>%20เมื่อวันที่%2027%20เมษายน%20พ.ศ http://www.komchadluek.net/detail/20140430/183837.html> เมื่อวันที่ 27 เมษายน พ.ศ]. 2559.
<div><br/> <u>'''อ้างอิง'''</u> <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] นายยงยุทธ ติยะไพรัช ให้สัมภาษณ์ในรายการหน้าที่พลเมือง ช่วงกล้าท้าชน ตอน ภารโรงประจำจังหวัด ยงยุทธ ติยะไพรัช ออกอากาศในช่องไทยพีบีเอส เมื่อวันที่ 8 มิถุนายน พ.ศ. 2557.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] หอประวัติมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (หอศิลป์ปิ่นมาลา), เข้าถึงจาก [http://library.cmu.ac.th/pinmala/alumni_detail.php?StudentID=2208701&ayear=2545%20เข้าถึง http://library.cmu.ac.th/pinmala/alumni_detail.php?StudentID=2208701&ayear=2545 เข้าถึง]เมื่อวันที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] เส้นทางวิบากของยงยุทธ ติยะไพรัช กับเนวิน ชิดชอบ, มติชนสุดสัปดาห์ (18-24 มกราคม 2551), น.8.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] อิศรินทร์ และคณะ, ในคืนยะเยือก, (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์มติชน, 2552), น. 184.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] เพิ่งอ้าง, น. 192.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] ชู ‘หมัก’ นายกฯ เชิงสัญลักษณ์ เชิดบท ‘ยุทธ’ นักประนีประนอม ลบข้อกล่าวหาร้ายแรงที่สุดในชีวิต, เนชั่นสุดสัปดาห์ (25-31 มกราคม 2551), น. 12.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] ลาออก, มติชนสุดสัปดาห์ (2-8 พฤษภาคม 2551), น.7.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] บทวิเคราะห์การยุบพรรคการเมืองตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 237 วรรคสอง, เข้าถึงจาก [http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1539%20เมื่อ http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1539 เมื่อ]วันที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] 2 ตระกูล'ติยะไพรัช-จงสุทธนามณี', เข้าถึงจาก [http://www.komchadluek.net/detail/20140318/181011.html%20เมื่อวันที่%2027%20เมษายน%20พ.ศ http://www.komchadluek.net/detail/20140318/181011.html เมื่อวันที่ 27 เมษายน พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] กกต. มีมติให้ตั้งใหม่ นายก อบจ.เชียงราย แจกใบเหลือง "บุศริณธญ์" พี่สาว "ยงยุทธ ติยะไพรัช", เข้าถึงจาก [http://www.innnews.co.th/shownews/show?newscode=604243%20เมื่อ http://www.innnews.co.th/shownews/show?newscode=604243 เมื่อ]วันที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] 'ยงยุทธ'ขอเป็น'ภารโรงประจำจังหวัด', เข้าถึงจาก [http://www.komchadluek.net/detail/20140430/183837.html%20เมื่อวันที่%2027%20เมษายน%20พ.ศ http://www.komchadluek.net/detail/20140430/183837.html เมื่อวันที่ 27 เมษายน พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] ชู ‘หมัก’ นายกฯ เชิงสัญลักษณ์ เชิดบท ‘ยุทธ’ นักประนีประนอม ลบข้อกล่าวหาร้ายแรงที่สุดในชีวิต, เนชั่นสุดสัปดาห์ (25-31 มกราคม 2551), น. 12.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] ยงยุทธ-ผู้การโก๋ เจอข้อหาหนัก ยิงถล่มบ้าน ‘ศตะกูรมะ’ อ้างผลิตยานรก, แนวหน้า (วันที่ 16 ตุลาคม 2550), น.7.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] เส้นทาง ‘สายล่อฟ้า’ สู่ประธานสภา ‘สีเทา’ ภารกิจหนักอึ้งของ ‘ยงยุทธ’, มติชนสุดสัปดาห์ (วันที่ 25-31 มกราคม 2551), น.12.
</div> <div id="ftn15">
[[#_ftnref15|[15]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn16">
[[#_ftnref16|[16]]]อิศรินทร์ และคณะ, อ้างแล้ว, น.173-192.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร]]

โภคิน พลกุล

2017-07-11T08:51:13Z

WikiSysop:

ผู้เรียบเรียง : ผศ.ดร.อรรถสิทธิ์ พานแก้ว 

ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ :  ศ.นรนิติ เศรษฐบุตร

----
<p style="text-align: center;">''''' “ผมไม่ได้อยากเป็นอะไรนะ แต่อยากเห็นกฎกติกา ไม่ดีต้องแก้<br/> ไม่ใช่เราเป็นผู้พิพากษา เป็นตุลาการ เราจะบอกอะไรก็ได้<br/> เพราะไม่มีใครมานั่นกับเรา ด้วยตัวเราเอง<br/> เราต้องบอกเลยว่าสิ่งที่เราจะบอกต้องเป็นสิ่งที่ถูก สิ่งที่เป็นธรรม<br/> ไม่ใช่มาจากความเชื่อของเรา มาจากความหมั่นไส้ของเรา”'''''</p>
'''''ดร.โภคิน พลกุล ''[[#_ftn1|''[1]'']]'''

'''         '''

“อำนาจตุลาการ” เป็นหนึ่งในอำนาจนิติบัญญัติ ที่ถูกแบ่งออกเป็น 3 ฝ่าย นั่นคือ อำนาจนิติบัญญัติ อำนาจบริหาร และอำนาจตุลาการ ซึ่งในสังคมการเมืองไทยนั้น มีน้อยคนนักที่เคยอยู่ในระดับสูงสุดของการใช้อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 ฝ่าย โดยมาจากการกระบวนการที่ถูกต้อง ซึ่งหนึ่งในนั้นคือ “ดร.โภคิน พลกุล” นักวิชาการ และนักกฎหมายมหาชนแถวหน้าของเมืองไทย ผู้ที่เคยดำรงตำแหน่งสูงสุดของสถาบันการเมืองที่ใช้อำนาจอธิปไตยทั้ง 3 ฝ่าย นั่นคือ เคยดำรงตำแหน่ง “ประธานรัฐสภา” อันเป็นประมุขของฝ่ายนิติบัญญัติ เคยดำรงตำแหน่ง “รองนายกรัฐมนตรี” อันเป็นรองประมุขของฝ่ายบริหาร และเคยดำรงตำแหน่ง “รองประธานศาลปกครองสูงสุด” อันเป็นศาลสูงสุดในระบบศาลคู่ของไทย ที่ประกอบด้วย ศาลยุติธรรมและศาลปกครอง ปัจจุบัน ดร.โภคิน พลกุล ดำรงตำแหน่งในองค์กรและสมาคมต่าง ๆ ได้แก่ ประธานสมาพันธ์สัตว์ปีกสวยงามแห่งประเทศไทย และนายกสมาคมวัฒนธรรมและเศรษฐกิจไทย-จีน

<u>ประวัติการศึกษาและชีวิตครอบครัว</u>

          ดร.โภคิน พลกุล เกิดเมื่อวันที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2495 ที่กรุงเทพมหานคร เป็นบุตรของนายศรีกรุง พลกุล กับนางอรุณี พลกุล[[#_ftn2|[2]]]  ดร.โภคิน พลกุล สำเร็จการศึกษาระดับอนุบาลจากโรงเรียนอนุบาลสวนเด็ก และเข้าศึกษาต่อในระดับประถมศึกษา ณ โรงเรียนอัสสัมชัญ บางรัก ในปี พ.ศ. 2501 จนกระทั่งจบการศึกษาในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ในปี พ.ศ. 2512 หลังจากนั้น ได้เข้าศึกษาต่อในระดับอุดมศึกษาในคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จนกระทั่งสำเร็จการศึกษาเป็นนิติศาสตรบัณฑิต (เกียรตินิยมดี) ในปี พ.ศ. 2517 หลังจากนั้น ในปี พ.ศ. 2518 ดร.โภคิน พลกุล ได้สำเร็จการศึกษาในระดับเนติบัณฑิตไทย  ในปี พ.ศ. 2520 ได้รับประกาศนียบัตรชั้นสูงทางกฎหมายมหาชน มหาวิทยาลัยปารีส 2 ต่อมาปี พ.ศ. 2522 ได้รับประกาศนียบัตรชั้นสูงทางความรู้ เกี่ยวกับโลกที่ 3 จากมหาวิทยาลัยปารีส 2 ในปี พ.ศ. 2523 ได้สำเร็จการศึกษาในระดับปริญญาเอกกฎหมายมหาชน จากมหาวิทยาลัยปารีส 2[[#_ftn3|[3]]]  และในปี พ.ศ. 2526 ได้รับการอบรมเรื่อง "การเรียนการสอน" ที่มหาวิทยาลัย Surrey ประเทศอังกฤษ (ทุนมหาวิทยาลัยรามคำแหง)[[#_ftn4|[4]]]

          ดร.โภคิน พลกุล สมรสกับนางรุ่งระวี พลกุล มีบุตรธิดารวม 2 คน คือ นายภัทร พลกุล และนางสาวสุขสินี พลกุล[[#_ftn5|[5]]]

'''<u>หน้าที่การงานและตำแหน่งทางการเมืองที่สำคัญ</u>'''

          ดร.โภคิน พลกุล เริ่มต้นด้วยการเข้ารับราชการในกระทรวงการต่างประเทศ เมื่อปี พ.ศ. 2517 ในตำแหน่งนายเวรประจำกรมองค์การระหว่างประเทศ กระทรวงการต่างประเทศ จนกระทั่งถึงปี พ.ศ.2523 ได้เป็นอาจารย์ประจำคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง ต่อมาในปี พ.ศ. 2528 เป็นหัวหน้าภาควิชากฎหมายมหาชน มหาวิทยาลัยรามคำแหง ปี พ.ศ. 2531 เป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ มหาวิทยาลัยรามคำแหง ปี พ.ศ. 2532 เป็นรองอธิการบดีฝ่ายวิชาการและวิเทศสัมพันธ์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง ปี พ.ศ. 2534 เป็นผู้อำนวยการบัณฑิตศึกษา คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง และยังเป็นอาจารย์พิเศษวิชากฎหมายมหาชน กฎหมายรัฐธรรมนูญ กฎหมายปกครอง คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตอีกด้วย[[#_ftn6|[6]]]

          ดร.โภคิน พลกุล ยังดำรงตำแหน่งในหน่วยงานองค์ต่าง ๆ ประกอบด้วย เลขาธิการสมาคมกฎหมายมหาชนแห่งประเทศไทย ปี พ.ศ. 2524 กรรมการบริหารการประปาส่วนภูมิภาค ปี พ.ศ. 2528 กรรมการสภามหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ ปี พ.ศ. 2530 อุปนายกสมาคมกฎหมายมหาชนแห่งประเทศไทย ปี พ.ศ. 2531 กรรมการสภาสถาบันเทคโนโลยีสังคม (เกริก) ปี พ.ศ. 2533 กรรมการข้าราชการพลเรือนในมหาวิทยาลัย ปี พ.ศ. 2533 กรรมการกฤษฎีกา ปี พ.ศ. 2533 กรรมการทบวงมหาวิทยาลัย ปี พ.ศ. 2533 กรรมการสถาบันอุดมศึกษาเอกชน ปี พ.ศ. 2534 กรรมาธิการวิสามัญเพื่อพิจารณาศึกษาแนวทางแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ปี พ.ศ. 2535 นายกสมาคมกฎหมายมหาชนแห่งประเทศไทย ปี พ.ศ. 2535 กรรมการการประปานครหลวง ปี พ.ศ. 2536 กรรมการข้าราชการตำรวจ ปี พ.ศ. 2537 กรรมการกลั่นกรองฝ่ายเศรษฐกิจ ปี พ.ศ. 2540 ตุลาการศาลปกครองสูงสุด ปี พ.ศ. 2543 และเป็น “รองประธานศาลปกครองสูงสุด คนที่ 2” ปีเดียวกัน ซึ่งมีความสำคัญอย่างยิ่งในฝ่ายตุลาการ ต่อมาเป็นกรรมการนโยบายตำรวจแห่งชาติโดยตำแหน่ง ปี พ.ศ. 2547 กรรมการตรวจสอบและติดตามการบริหารงานตำรวจแห่งชาติ (กต.ตร.) และประธานกรรมการจริยธรรมสภาผู้แทนราษฎร ปี พ.ศ. 2548[[#_ftn7|[7]]] นอกจากนี้ ดร. โภคิน พลกุล ยังเคยดำรงตำแหน่งกรรมการสภามหาวิทยาลัยผู้ทรงคุณวุฒิของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์อีกด้วย[[#_ftn8|[8]]]

นอกจากนี้ ดร.โภคิน พลกุล ยังได้รับแต่งตั้งให้ดำรงสำคัญทางการเมืองอีกหลายตำแหน่ง ซึ่งเป็นองค์กรที่ใช้อำนาจทั้งในทางนิติบัญญัติ บริหาร และตุลาการ โดยเริ่มต้นจากปี พ.ศ. 2535 เป็นที่ปรึกษากฎหมายรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ปี พ.ศ. 2537 เป็นกรรมาธิการวิสามัญสภาผู้แทนราษฎร และกรรมาธิการวิสามัญวุฒิสภา ปี พ.ศ. 2538 รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในรัฐบาลของนายบรรหาร ศิลปอาชา และเป็นรองประธานกรรมการปฏิรูปทางการเมือง คนที่ 1 ในปี พ.ศ. 2538 เช่นกัน ต่อมาในปี พ.ศ. 2539  เป็นรองประธานคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย และเป็นรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในรัฐบาลของพลเอก ชวลิต ยงใจยุทธ ปี พ.ศ. 2539 ต่อมา ปี พ.ศ. 2540 เป็นที่ปรึกษาประจำคณะทำงานของผู้นำฝ่ายค้านในสภาผู้แทนราษฎร และเป็นรองหัวหน้าพรรคความหวังใหม่[[#_ftn9|[9]]]

ดร.โภคิน พลกุล ยังได้ดำรงตำแหน่ง “รองนายกรัฐมนตรี” ในรัฐบาลของพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร ในปี พ.ศ. 2546 ซึ่งมีความสำคัญอย่างยิ่งในฝ่ายบริหาร ต่อมาในปี พ.ศ. 2547 ได้ดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย จนกระทั่งรัฐบาลสิ้นสุดอายุ เมื่อมีการเลือกตั้งเกิดขึ้นในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548 ดร.โภคิน พลกุล ได้สมัครเป็น ส.ส. แบบบัญชีรายชื่อ ในนามพรรคไทยรักไทย ภายหลังการเลือกตั้ง ดร.โภคิน พลกุล ได้รับการเสนอชื่อให้ดำรงตำแหน่งประธานสภาผู้แทนราษฎร โดยเป็นประธานสภาผู้แทนราษฎรคนที่ 22 และเป็น “ประธานรัฐสภา”[[#_ftn10|[10]]] โดยตำแหน่งอีกตำแหน่งด้วย ต่อมาวันที่ 7 มิถุนายน พ.ศ. 2548 ดร.โภคิน พลกุล ได้รับการแต่งตั้งเป็นรองหัวหน้าพรรคไทยรักไทย[[#_ftn11|[11]]] จนกระทั่งมีการยุบสภา เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2549 จนกระทั่งรัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร ถูกยึดอำนาจในวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2549 โดยคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข (คปค.) และนำมาสู่การยุบพรรคไทยรักไทย และตัดสิทธิทางการเมืองของกรรมการบริหารพรรคไทยรักไทยเป็นเวลา 5 ปี ส่งผลให้บทบาทของดร.โภคิน พลกุล เงียบหายไป และเมื่อครบกำหนด 5 ปี ดร.โภคิน พลกุล ได้เข้ามาช่วยงานการเมืองในรัฐบาลของนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร โดยดำรงตำแหน่งเป็นที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2555[[#_ftn12|[12]]]

นอกจากนี้ ดร.โภคิน พลกุล ยังสนใจการเลี้ยงนกแก้วเป็นอย่างยิ่ง และได้รวมตัวกับกลุ่มเพื่อนก่อตั้งฟาร์มนกแก้วในชื่อ “สวนปาล์มฟาร์มนก” เพื่อเป็นแหล่งเพาะพันธุ์นกแก้วนานาชนิด จนเป็นแหล่งเรียนรู้และศึกษาเรื่องนกแก้วสำหรับเด็กและเยาวชน ตลอดจนผู้ที่สนใจในเรื่องนกแก้ว[[#_ftn13|[13]]] ซึ่งปัจจุบันดร.โภคิน พลกุล ยังได้ดำรงตำแหน่ง “ประธานสมาพันธ์สัตว์ปีกสวยงามแห่งประเทศไทย”[[#_ftn14|[14]]] นอกจากนี้ ดร.โภคิน พลกุล ยังดำรงตำแหน่ง “นายกสมาคมวัฒนธรรมและเศรษฐกิจไทย-จีน”[[#_ftn15|[15]]] อีกด้วย

'''<u>ผลงานที่สำคัญในทางการเมือง</u>'''

          ดร.โภคิน พลกุล ได้เป็นที่รู้จักมาจากเส้นทางสายนักวิชาการและนักกฎหมายมหาชน ก่อนจะเบนเข็มมาสู่เส้นทางการเมือง ซึ่งเริ่มจากการดำรงตำแหน่งที่ปรึกษารัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ในปี พ.ศ. 2535 โดยระหว่างที่นักกฎหมายมหาชนนั้น ดร.โภคิน พลกุล ได้ผลิตงานวิชาการหลายชิ้น ที่มีความสำคัญต่อโครงสร้างสถาบันการเมืองไทย โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “สถาบันรัฐธรรมนูญ” ซึ่งผลงานสำคัญที่มีการตีพิมพ์ออกมา ได้แก่  “ปัญหาชั้นสูงทางกฎหมายมหาชน 2 : คดีปกครองในฝรั่งเศส”    “รายงานผลการศึกษาวิจัยเบื้องต้นโครงการศึกษาวิจัยเรื่องแนวทางการพัฒนากฎหมายเกี่ยวกับการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองท้องถิ่นเล่ม 1” “หลักกฎหมายมหาชน”  “การปฏิรูประบบราชการในยุคโลกาภิวัฒน์”  “การรับฟังความคิดเห็นสาธารณะโดยวิธีประชาพิจารณ์ การมีส่วนร่วมของ ประชาชนในการบริหารราชการแผ่นดิน” “หลักกฎหมายมหาชน เล่ม 1 ภาพรวมเกี่ยวกับกฎหมายมหาชนตามแนวคิดฝรั่งเศส ความสัมพันธ์และความแตกต่างกับกฎหมายรัฐธรรมนูญและกฎหมายปกครอง รัฐในความหมายของกฎหมายมหาชน หลักการที่เป็นรากฐานของกฎหมายมหาชน”  “กฎหมายมหาชนกับการปฏิรูประบบราชการในยุคโลกาภิวัฒน์” (แต่งร่วมกับ ดร.ชาญชัย แสวงศักดิ์) “พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ.2540 : หนทางสู่ราชการในระบบเปิดกรุงเทพมหานคร” “งานวิจัย เรื่อง แนวทางการพัฒนากฎหมายเกี่ยวกับการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองท้องถิ่น” (รศ.ดร.โภคิน พลกุล และคณะ) และ “ท่านปรีดีกับศาลปกครอง”[[#_ftn16|[16]]]  

          และในระหว่างที่ดำรงตำแหน่งในทางการเมืองนั้น ดร.โภคิน พลกุล แม้จะมีบทบาทและภาพลักษณ์เป็น “ที่ปรึกษากฎหมาย” แต่ก็มีผลงานที่เป็นที่ประจักษ์อยู่หลายประการ โดยในช่วงที่มีการจัดทำร่างรัฐธรรมนูญ ฉบับ พ.ศ. 2540 ดร.โภคินก็เป็นฟังเฟืองในการพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญก่อนมีการประกาศใช้อย่างเป็นทางการ นอกจากนี้ในช่วงที่ดร.โภคิน พลกุลดำรงตำแหน่งประธานรัฐสภา มีการริเริ่มการจัดสร้างรัฐสภาแห่งใหม่ขึ้นเป็นแรกอีกด้วย[[#_ftn17|[17]]] แต่ที่เห็นชัดเจนที่สุดคือการเป็นฝ่ายกฎหมายให้กับรัฐบาลตั้งแต่รัฐบาลพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร มาจนกระทั่งรัฐบาลนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร โดยเป็นคณะทำงานฝ่ายกฎหมายให้กับพรรคไทยรักไทย และพรรคเพื่อไทยอีกด้วย ภาพของ ดร.โภคิน พลกุล ที่ปรากฏผ่านสื่อมักจะเป็นตัวแทนของพรรคในการออกมาให้สัมภาษณ์สื่อมวลชนเกี่ยวกับประเด็นทางกฎหมายหลาย ๆ ประเด็น เช่น ประเด็นการแก้ไขรัฐธรรมนูญ อำนาจหน้าที่ของศาลรัฐธรรมนูญ ฯลฯ[[#_ftn18|[18]]]

'''<u>บรรณานุกรม</u>'''

ใคร ๆ ก็ไปสุวรรณภูมิ, '''เนชั่นสุดสัปดาห์''' (24-30 ตุลาคม 2548).

บุคคลแนวหน้า: สัมมนา, '''แนวหน้า '''(วันที่ 2 ธันวาคม 2558).

<u>เว็บไซต์</u>

เพราะ “อคติ” จึง “อยุติธรรม” “โภคิน พลกุล” ตั้งข้อหาศาล รธน. ล้มอำนาจพิเศษ ทวงคืนอำนาจประชาชน<br/> เข้าถึงจาก <[http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/ http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

รู้จักคน รู้จักข่าว,<br/> เข้าถึงจาก <[http://www.thairath.co.th/person/8514 http://www.thairath.co.th/person/8514]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

ประวัติกรรมการสภามหาวิทยาลัย,<br/> เข้าถึงจาก <[http://www.tu.ac.th/org/ofrector/tu_council/record/pokin.htm http://www.tu.ac.th/org/ofrector/tu_council/record/pokin.htm]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

ทำเนียบประธานรัฐสภา,<br/> เข้าถึงจาก <[http://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_news.php?nid=2385&filename=index http://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_news.php?nid=2385&filename=index]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

ประวัติความเป็นมาสวนปาล์มฟาร์มนก,

เข้าถึงจาก <[http://suanpalmfarmnok.com/index.php?option=com_content&view=article&id=131&Itemid=165 http://suanpalmfarmnok.com/index.php?option=com_content&view=article&id=131&Itemid=165]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

จังหวัดฉะเชิงเทรา ร่วมกับสมาพันธ์สัตว์ปีกสวยงามแห่งประเทศไทย เตรียมจัดงาน “มหกรรมสัตว์ปีกสวยงามแห่งประเทศไทย ครั้งที่ 5 ,<br/> เข้าถึงจาก <[http://thainews.prd.go.th/CenterWeb/News/NewsDetail?NT01_NewsID=TNECO5812140010022 http://thainews.prd.go.th/CenterWeb/News/NewsDetail?NT01_NewsID=TNECO5812140010022]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

ผลงานของรศ.ดร.โภคิน พลกุล,<br/> เข้าถึงจาก <[http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1086 http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1086]> เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.

 
<div>'''อ้างอิง''' <div id="ftn1">
[[#_ftnref1|[1]]] บทสัมภาษณ์โภคิน พลกุล , เข้าถึงจาก เพราะ “อคติ” จึง “อยุติธรรม” “โภคิน พลกุล” ตั้งข้อหาศาล รธน. ล้มอำนาจพิเศษ ทวงคืนอำนาจประชาชน [http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/%20เมื่อ http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/ เมื่อ]วันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn2">
[[#_ftnref2|[2]]] รู้จักคน รู้จักข่าว, เข้าถึงจาก ไทยรัฐออนไลน์ [http://www.thairath.co.th/person/8514%20เมื่อวันที่%2023%20พฤษภาคม%20พ.ศ http://www.thairath.co.th/person/8514 เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn3">
[[#_ftnref3|[3]]] ประวัติกรรมการสภามหาวิทยาลัย, เข้าถึงจาก [http://www.tu.ac.th/org/ofrector/tu_council/record/pokin.htm%20เมื่อวันที่%2023%20พฤษภาคม%20พ.ศ http://www.tu.ac.th/org/ofrector/tu_council/record/pokin.htm เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn4">
[[#_ftnref4|[4]]] รู้จักคน รู้จักข่าว, เข้าถึงจาก ไทยรัฐออนไลน์ [http://www.thairath.co.th/person/8514 http://www.thairath.co.th/person/8514] เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn5">
[[#_ftnref5|[5]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn6">
[[#_ftnref6|[6]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn7">
[[#_ftnref7|[7]]] เพิ่งอ้าง.
</div> <div id="ftn8">
[[#_ftnref8|[8]]] ประวัติกรรมการสภามหาวิทยาลัย, เข้าถึงจาก [http://www.tu.ac.th/org/ofrector/tu_council/record/pokin.htm%20เมื่อวันที่%2023%20พฤษภาคม%20พ.ศ http://www.tu.ac.th/org/ofrector/tu_council/record/pokin.htm เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ]. 2559.
</div> <div id="ftn9">
[[#_ftnref9|[9]]] รู้จักคน รู้จักข่าว, เข้าถึงจาก ไทยรัฐออนไลน์ [http://www.thairath.co.th/person/8514 http://www.thairath.co.th/person/8514] เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn10">
[[#_ftnref10|[10]]] ทำเนียบประธานรัฐสภา, เข้าถึงจาก [http://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_news.php?nid=2385&filename=index%20เมื่อ http://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_news.php?nid=2385&filename=index เมื่อ]วันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn11">
[[#_ftnref11|[11]]] รู้จักคน รู้จักข่าว, เข้าถึงจาก ไทยรัฐออนไลน์ [http://www.thairath.co.th/person/8514 http://www.thairath.co.th/person/8514] เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn12">
[[#_ftnref12|[12]]] เพราะ “อคติ” จึง “อยุติธรรม” “โภคิน พลกุล” ตั้งข้อหาศาล รธน. ล้มอำนาจพิเศษ ทวงคืนอำนาจประชาชน, เข้าถึงจาก[http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/%20เมื่อ http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/ เมื่อ]วันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn13">
[[#_ftnref13|[13]]] ประวัติความเป็นมาสวนปาล์มฟาร์มนก, เข้าถึงจาก [http://suanpalmfarmnok.com/index.php?option=com_content&view=article&id=131&Itemid=165%20เมื่อ http://suanpalmfarmnok.com/index.php?option=com_content&view=article&id=131&Itemid=165 เมื่อ]วันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn14">
[[#_ftnref14|[14]]] จังหวัดฉะเชิงเทรา ร่วมกับสมาพันธ์สัตว์ปีกสวยงามแห่งประเทศไทย เตรียมจัดงาน “มหกรรมสัตว์ปีกสวยงามแห่งประเทศไทย ครั้งที่ 5 , เข้าถึงจาก [http://thainews.prd.go.th/CenterWeb/News/NewsDetail?NT01_NewsID=TNECO5812140010022%20เมื่อ http://thainews.prd.go.th/CenterWeb/News/NewsDetail?NT01_NewsID=TNECO5812140010022 เมื่อ]วันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn15">
[[#_ftnref15|[15]]] บุคคลแนวหน้า: สัมมนา, แนวหน้า (วันที่ 2 ธันวาคม 2558), น 4.

[[#_ftnref16|[16]]] ผลงานของรศ.ดร.โภคิน พลกุล, เข้าถึงจาก [http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1086 http://www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1086] เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> <div id="ftn17">
[[#_ftnref17|[17]]] ใคร ๆ ก็ไปสุวรรณภูมิ, เนชั่นสุดสัปดาห์ (24-30 ตุลาคม 2548), น.8-9.
</div> <div id="ftn18">
[[#_ftnref18|[18]]] เพราะ “อคติ” จึง “อยุติธรรม” “โภคิน พลกุล” ตั้งข้อหาศาล รธน. ล้มอำนาจพิเศษ ทวงคืนอำนาจประชาชน, เข้าถึงจาก[http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/%20เมื่อ http://thaipublica.org/2012/08/pokin-pallakul/ เมื่อ]วันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2559.
</div> </div>
[[Category:สมาชิกคณะราษฎร|ภ]]