<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="th">
	<id>https://wiki.kpi.ac.th/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Sukanya</id>
	<title>ฐานข้อมูลการเมืองการปกครอง สถาบันพระปกเกล้า - การเข้ามีส่วนร่วมของผู้ใช้ [th]</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki.kpi.ac.th/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=Sukanya"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A9:%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%97%E0%B8%B5%E0%B9%88%E0%B9%80%E0%B8%82%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%99/Sukanya"/>
	<updated>2026-05-20T19:01:37Z</updated>
	<subtitle>การเข้ามีส่วนร่วมของผู้ใช้</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.42.1</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%93%E0%B8%B5%E0%B8%95%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B9%83%E0%B8%9A&amp;diff=6599</id>
		<title>กรณีตากใบ</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%93%E0%B8%B5%E0%B8%95%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B9%83%E0%B8%9A&amp;diff=6599"/>
		<updated>2011-03-22T05:13:11Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: ย้อนการแก้ไขของ Sukanya (Talk) ไปยังรุ่นของ Apirom&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;ผู้เรียบเรียง&#039;&#039;&#039; อรอนงค์ และ รศ.ดร.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;ผู้ทรงคุณวุฒิประจำบทความ&#039;&#039;&#039; รองศาสตราจารย์นรนิติ เศรษฐบุตร และ รองศาสตราจารย์ ดร.นิยม รัฐอมฤต&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;กรณีตากใบ&#039;&#039;&#039; เป็นเหตุการณ์สังหารหมู่ที่เกิดขึ้นที่อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส ประเทศไทย เมื่อวันที่ 25 ตุลาคม พ.ศ. 2547 เหตุการณ์เริ่มจากการชุมนุมเพื่อเรียกร้องความเป็นธรรมให้กับผู้ประท้วงที่ก่อความไม่สงบที่ถูกจับกุม 6 คน และต่อมารัฐได้ใช้มาตรการในการสลายการชุมนุม จนนำไปสู่การจับกุมผู้ประท้วงและมีผู้เสียชีวิตระหว่างขนส่งผู้ต้องหา 84 ศพ และสูญหายอีกจำนวนมากกว่า 60 คน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	&#039;&#039;&#039;คำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรี ที่ 335/2547 ลงวันที่ 2 พฤศจิกายน 2547&#039;&#039;&#039; แต่งตั้ง[[คณะกรรมการอิสระสอบข้อเท็จจริงกรณีมีผู้เสียชีวิตในเหตุการณ์อำเภอตากใบ]] จังหวัดนราธิวาสได้กำหนดให้คณะกรรมการอิสระมีอำนาจและหน้าที่ในการสอบข้อเท็จจริงถึงพฤติการณ์ที่เกิดขึ้นให้ได้ความว่า การใช้อำนาจรัฐเข้าควบคุมสถานการณ์และความสงบเรียบร้อย การสลายการชุมนุม การต่อต้านขัดขืนการใช้อำนาจรัฐ การควบคุมตัวผู้ชุมนุมและการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุม ตลอดจนเหตุแห่งการบาดเจ็บและเสียชีวิตมีสาเหตุเกิดขึ้นได้อย่างไร มีพฤติการณ์ประการใด กระทำไปโดยถูกต้องตามกฎหมาย ระเบียบ หลักวิชาหรือมาตรฐานในการควบคุมหรือเคลื่อนย้ายบุคคลในสถานการณ์เช่นนั้นหรือไม่ ประการใด หากไม่เป็นไปตามนั้น มีผู้สมควรต้องรับผิดชอบประการใดหรือไม่ และมีมาตรการป้องกันตลอดจนช่วยเหลือหรือแก้ไขเยียวยาเพื่อบรรเทาความเสียหายแก่ครอบครัวผู้เสียชีวิตอย่างไร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ประเด็นพิจารณาของคณะกรรมการอิสระฯ==&lt;br /&gt;
ในการดำเนินการตามคำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรีดังกล่าว คณะกรรมการอิสระฯจึงมีมติกำหนดประเด็นเพื่อพิจารณาดังนี้ คือ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1.การชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 มีการจัดตั้งหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2.ผู้ชุมนุมพกพาอาวุธมาด้วยหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3.มาตรการที่เจ้าหน้าที่ใช้ก่อนการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาสเป็นไปตามมาตรฐานและเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4.เหตุผลในการสลายและวิธีการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาสเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5.การควบคุมตัวผู้ชุมนุมทั้งหมดเหมาะสมและกระทำได้ตามกฎหมายหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6.การเลือกใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เพื่อควบคุมตัวผู้ถูกควบคุมเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7.การเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี มีมาตรฐานหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8.การใช้เวลาในการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จนกระทั่งนำผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9.การดูแลผู้ถูกควบคุม ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เป็นไปอย่างเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10. มีผู้สูญหายจากเหตุการณ์ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 หรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.ผู้รับผิดชอบการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส การขนย้ายผู้ถูกควบคุมตัวจาก สภ.อ.ตากใบไปที่อิงคยุทธบริหาร และการดำเนินการที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 1===&lt;br /&gt;
;การชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 มีการจัดตั้งหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า การมาชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ในวันที่ 25 ตลุาคม 2547 มีด้วยกันหลายสาเหตุ แต่มีอยู่ 2 สาเหตุที่มีการแจ้งหรือนัดหมายกันล่วงหน้า คือ การชุมนุมเรียกร้องให้ปล่อยตัว ชุดรักษาความปลอดภัยหมู่บ้าน (ชรบ.) ทั้ง 6 คน และการมาละหมาดฮายัด&#039;&#039;(การขอพรต่อพระผู้เป็นเจ้า)&#039;&#039; ให้แก่ ชรบ. ทั้ง 6 คน ประกอบกับก่อนวันที่ 25 ตุลาคม 2547 มีเหตุการณ์ชุมนุมประท้วงเจ้าหน้าที่สองครั้ง ครั้งที่หนึ่งที่อำเภอปะนาเระ จังหวัดปัตตานี ครั้งที่สอง ชาวบ้านอำเภอสุไหงปาดี ไม่พอใจทหาร โดยกล่าวหาว่าทหารยิงปืนถูกขาหญิงไทยมุสลิมคนหนึ่ง แต่เมื่อแพทย์ตรวจแล้วพบว่ามีรอยถลอกเล็กน้อยและไม่ใช่เกิดจากรอยกระสุนปืน แต่การชุมนุมประท้วงดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อทำให้มีการถอนทหารออกจากฐานปฏิบัติการดังกล่าว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้วเห็นว่า การชุมนุมประท้วงที่หน้า สภ.อ.ตากใบ ไม่ว่าจะเป็นพิจารณาข้อมูลเชิงพฤติกรรมของผู้ชุมนุมบางส่วนในขณะเกิดเหตุ หรือหลังเกิดเหตุ เป็นการกระทำที่มีการวางแผนมาก่อนโดยคนกลุ่มหนึ่ง มีการจัดตั้งคล้ายกับการชุมนุมคัดค้านเจ้าหน้าที่ก่อนหน้านั้นสองครั้ง ที่อำเภอปะนาเระ จังหวัดปัตตานี และที่อำเภอสุไหงปาดี จังหวัดนราธิวาส โดยเคลื่อนไหวตามสถานการณ์ มีความมุ่งหมายที่กำหนดไว้แน่นนอน การเรียกร้องให้ปล่อยตัว ชรบ. 6 คนเป็นเพียงข้อกล่าวอ้างเท่านั้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แกนนำผู้ชุมชนดูเสมือนจงใจให้การชุมนุมเกิดขึ้นช่วงเดือนถือศีลอดของชาวไทยมุสลิม จงใจให้เกิดการยืดเยื้อ น่าจะมีเบื้องหลังมากกว่าการชุมนุมเรียกร้องตามปกติ มีการวางแผนยั่วยุเจ้าหน้าที่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในขณะที่กลุ่มคนมาชุมนุมประท้วง เจ้าหน้าที่ระบุได้เฉพาะแกนนำกลุ่มหนึ่งประมาณ 30 คนที่อยู่ด้านหน้าเท่านั้น ผู้ชุมนุมที่เหลือไม่สามารถแยกแยะได้ว่าผู้ใดบ้างที่มาร่วมชุมนุมเพราะคำชักชวนหรือได้รับแจ้งให้มาละหมาดฮายัดให้ ชรบ.หรือมาให้กำลังใจ ชรบ.หรือเป็นประเภทที่มาดูด้วยความอยากรู้อยากเห็น มาทราบชัดเจนเมื่อมีการควบคุมตัวและมีการซักถามในภายหลัง ซึ่งส่วนใหญ่มาเพราะอยากรู้อยากเห็นหรือถูกชักชวนให้มาร่วมละหมาดฮายัด หรือมาให้กำลังใจ ชรบ.ทั้ง 6 คน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 2===&lt;br /&gt;
;ผู้ชุมนุมพกพาอาวุธมาด้วยหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงจากภาครัฐและกลุ่มผู้ชุมนุมซึ่งได้สอบถามในภายหลังสรุปได้ดังนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ภาครัฐ ทั้งรายงานของ กอ.สสส.จชต. ที่กราบเรียนนายกรัฐมนตรีและคำชี้แจงของ มทภ.4 ([[พลโท พิศาล วัฒนวงศ์คีรี|พล.ท.พิศาล วัฒนวงศ์คีรี]]) สรุปได้ว่าในกลุ่มชุมนุมมีการพกพาอาวุธมาด้วย&lt;br /&gt;
ภาคประชาชน สำหรับกรณีที่ทางการได้ตรวจพบอาวุธสงคราม ระเบิด มีดดาบในแม่น้ำหลังสลายการชุมนุมในวันรุ่งขึ้น (วันที่ 26 ตุลาคม 2547) นั้น ผู้ถูกควบคุมซึ่งให้ข้อมูลในภายหลังทุกคนยืนยันว่า ในที่ชุมนุมไม่ได้พบเห็นว่า มีผู้ใดพกพาอาวุธเข้าไปในบริเวณที่เกิดเหตุ และในการเดินผ่านด่านหรือจุดสกัดต่างๆ จะถูกตรวจค้นจากเจ้าหน้าที่ตำรวจและทหารอย่างละเอียด ผู้ให้ข้อมูลบางคนให้ปากคำว่าระหว่างสลายการชุมนุม ถ้ามีอาวุธคงมีการใช้อาวุธตอบโต้เจ้าหน้าที่อย่างแน่นอนและการสูญเสียของฝ่ายเจ้าหน้าที่คงมีมากกว่านี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้ว เห็นว่าการที่ภาครัฐรายงานว่าผู้เข้าชุมนุมบางส่วนซุกซ่อนอาวุธมาด้วยนั้น โดยเฉพาะอาวุธสงครามและกระสุนจำนวนมากที่เจ้าหน้าที่ยึดได้หลังจากสลายการชุมนุมในวันนั้น และจากการที่งมอาวุธได้จากแม่น้ำต้องมีหลักฐานมาอ้างมากกว่านี้จึงจะทำให้เชื่อได้ อย่างไรก็ดี รอยกระสุนปืนที่โรงพัก ต้นไม้หรือที่พักในสวนสาธารณะมีทิศทางมาจากกลุ่มผู้ชุมนุม และเจ้าหน้าที่ตำรวจรายหนึ่งได้รับบาดเจ็บจากกระสุนที่มีทิศทางมาจากกลุ่มผู้ชุมนุม ก็แสดงว่ากลุ่มผู้ชุมนุมมีอาวุธ ซึ่งคงมีจำนวนไม่มากและไม่กี่คนเท่านั้น เพราะถ้าแกนนำผู้ชุมนุมมีอาวุธมากจริงและใช้อาวุธยิงเจ้าหน้าที่แบบต่อสู้กัน เจ้าหน้าที่คงตายและบาดเจ็บอีกหลายคน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 3===&lt;br /&gt;
;มาตรการที่เจ้าหน้าที่ใช้ก่อนการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า ในช่วงเช้าของวันที่ 25 ตุลาคม 2547 เจ้าหน้าที่ได้ตั้งด่านสกัดผู้เดินทางไม่ให้ไปยัง สภ.อ.ตากใบ แต่ไม่สามารถสกัดกั้นได้&lt;br /&gt;
	ข้อเท็จจริงปรากฏต่อไปด้วยว่า เจ้าหน้าที่ระดับสูงคือ รอง ผอ.สสส.จชต. (นายศิวะ แสงมณี) มทภ.4 ปลัดจังหวัดนราธิวาส และผู้นำศาสนาอิสลาม และบิดาของ ชรบ.ซึ่งต้องคดีคนหนึ่งและมารดาของ ชรบ.ซึ่งต้องคดีอีกคนหนึ่ง ได้พยายามเจรจาด้วยภาษาไทยและภาษามลายูท้องถิ่นหลายครั้งเพื่อขอให้กลุ่มผู้ชุมนุมแยกย้ายกลับไป รวมทั้งได้พูดผ่านเครื่องขยายเสียงว่าให้ผู้ชุมนุมแยกย้ายกลับไป มิฉะนั้นเจ้าหน้าที่จำต้องสลายการชุมนุม แต่ก็ไม่ประสบความสำเร็จ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้วเห็นว่า มาตรการที่เจ้าหน้าที่ใช้ไม่ว่าจะเป็นการสกัดกั้นผู้เดินทางไม่ให้เข้าไปยัง สภ.อ.ตากใบ หรือการเจรจา 5 ถึง 6 ครั้ง ซึ่งดำเนินการโดยเจ้าหน้าที่ ผู้นำทางศาสนา และบิดามารดาของ ชรบ. 6 คน ที่ถูกจับกุมนั้น เป็นไปอย่างเหมาะสมแล้ว อย่างไรก็ตาม คณะกรรมการอิสระมีข้อสังเกตว่า หากการสกัดกั้นมิให้ผู้เดินทางเข้าไปยัง สภ.อ.ตากใบประสบความสำเร็จ ผู้ชุมนุมอาจจะมีจำนวนน้อยกว่านี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ ข้อเท็จจริงจากการสอบถามผู้ชุมนุมในภายหลัง ปรากฏว่า การพูดผ่านเครื่องขยายเสียง เพื่อให้ผู้ชุมนุมแยกย้ายกันกลับไปนั้น ผู้ชุมนุมบางส่วนไม่ได้ยิน เพราะมีแกนนำในการชุมนุมพยายามโห่ร้องส่งเสียงดังอยู่เสมอ คณะกรรมการอิสระจึงมีข้อสังเกตว่า ในการใช้เครื่องขยายเสียงเพื่อเจรจากับผู้ชุมนุมนั้น ควรคำนึงถึงกำลังของเครื่องขยายเสียงกับการโห่ร้องส่งเสียงดังของแกนนำในการชุมนุม เพื่อกลับเสียงจากเครื่องขยายเสียงและทิศทางที่ลมพัดพาด้วย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 4===&lt;br /&gt;
;เหตุผลในการสลายและวิธีการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า ในการวางแผนสลายการชุมนุม ที่ประชุมของผู้บริหารระดับสุงในพื้นที่ได้ข้อสรุปว่า จะเจรจาขอร้องให้กลุ่มผู้ชุมนุมแยกย้ายกันกลับไปและหากเวลา 17.00 น. กลุ่มผู้ชุมนุมยังไม่แยกย้ายกันกลับไป และเกิดเหตุจลาจลขึ้น มทภ.4 ซึ่งเป็นผู้ใช้อำนาจตามประกาศกฎอัยการศึก จะเป็นผู้ใช้อำนาจสั่งสลายการชุมนุม โดยให้ ผบ.พล.ร.5 (พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร) เป็นผู้ควบคุมตามหลักสากลในการใช้กำลัง ซึ่งถือว่ากองพลทหารราบ เป็นหน่วยทางยุทธวิธีสูงสุด และเมื่อเวลาประมาณ 15.00 น. การเจรจาเพื่อขอให้ผู้ชุมนุมแยกย้ายกันกลับไป ยังไม่ประสบความสำเร็จ สถานการณ์เริ่มตึงเครียด กลุ่มผู้ชุมนุมใช้สิ่งของต่างๆ ก้อนอิฐ เศษไม้ ขว้างปาใส่เจ้าหน้าที่และพยายามใช้กำภลังเข้ามาภายใน สภ.อ.ตากใบ ชุดปราบจลาจลจากหน่วยปฏิบัติการพิเศษ (นปพ.) กองบังคับการตำรวจภูธรจังหวัดนราธิวาส เข้าผลักดันฝูงชน แต่สถานการณ์รุนแรงมากขึ้น ฝูงชนใช้กำลังโถมเข้าหาเจ้าหน้าที่ มทภ.4 จึงมีคำสั่งให้สลายการชุมนุม โดยการใช้น้ำจากรถดับเพลิงของเทศบาลตำบลตากใบฉีดน้ำเข้าใส่ฝูงชน ใช้แก๊สน้ำตา และขณะเดียวกันมีเสียงปืนดังขึ้นมาจากทางด้านผู้ชุมนุม ทำให้เจ้าหน้าที่ตำรวจบาดเจ็บสาหัสหนึ่งนาย เจ้าหน้าที่จึงยิงปืนขึ้นฟ้าหลายชุด และใช้เวลาในการสลายการชุมนุมประมาณ 30 นาที จึงสามารถควบคุมสถานการณ์ไว้ได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การสลายการชุมนุมทำให้ฝ่ายผู้ชุมนุมเสียชีวิต 7 ศพ (5 ศพถูกกระสุนปืนที่บริเวณศีรษะ) เจ้าหน้าที่ได้รับบาดเจ็บ 14 นาย (1 นายถูกกระสุนปืน) ผู้ชุมนุมถูกควบคุมตัว 1,370 คน&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้วเห็นว่า เจ้าหน้าที่มีเหตุอันสมควรที่เชื่อได้ว่า หากปล่อยให้เหตุการณ์ยืดเยื้อออกไป ก็จะทำให้เหตุการณ์ลุกลามบานปลาย จนมิอาจควบคุมได้ และอาจเกิดความเสียหายอย่างรุนแรง ต่อสถานที่ราชการ และเจ้าหน้าที่ เนื่องจากกลุ่มผู้ชุมนุมมีจำนวนมาก และบางส่วนก็มีการวางแผนล่วงหน้า พร้อมทั้งมีไม้ ก้อนหินและอาจมีอาวุธอื่นๆ ซุกซ่อนอยู่ ประกอบกับภาวะความกดดันอย่างรุนแรงต่อเจ้าหน้าที่ ที่ต่อเนื่องมายาวนาน การตัดสินใจใช้กำลังเข้าสลายการชุมนุม จึงถือได้ว่า เป็นไปตามเหตุผลและความจำเป็นของสถานการณ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาถึงวิธีการสลายการชุมนุมที่ใช้กำลังติดอาวุธใช้กระสุนจริง โดยเฉพาะใช้กำลังทหารเกณฑ์และทหารพรานซึ่งมีวุฒิภาวะไม่สูงพอเข้าร่วมในการเข้าสลายการชุมนุมนั้นคณะกรรมการอิสระเห็นว่า เป็นวิธีการที่ไม่เหมาะสม ไม่เป็นไปตามแบบแผนและวิธีปฏิบัติที่ใช้กันตามหลักสากล อย่างไรก็ตาม การใช้กำลังทหารเข้าปฏิบัติการสลายการชุมนุมตลอดจนใช้อาวุธและกระสุนจริงเป็นความจำเป็นตามสถานการณ์ ดังนั้น เมื่อมีการเสียชีวิตและการบาดเจ็บเกิดขึ้นทั้งฝ่ายผู้ชุมนุมและฝ่ายเจ้าหน้าที่ จึงควรเป็นอำนาจหน้าที่ขององค์กรในกระบวนการยุติธรรม ที่จะต้องดำเนินการพิสูจน์เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมแก่ทุกฝ่ายต่อไป&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำหรับกรณีที่มีข่าวว่า มีการจ่อยิงศีรษะผู้เข้าร่วมชุมนุมนั้น ผลจากการชันสูตรพลิกศพไม่ปรากฏว่ามีการใช้อาวุธปืนจ่อยิงผู้ร่วมชุมนุมแต่อย่างใด&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 5===&lt;br /&gt;
;การควบคุมตัวผู้ชุมนุมทั้งหมดเหมาะสมและกระทำได้ตามกฎหมายหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า ก่อนการสลายการชุมนุม เจ้าหน้าที่ประสงค์จะควบคุมตัว เฉพาะบุคคลที่เป็นแกนนำ ในการชุมนุมเท่านั้น แต่เมื่อสถานการณ์เปลี่ยนแปลงไป จึงตัดสินใจควบคุมตัวผู้ชุมนุมทั้งหมด และเมื่อมีคำสั่งให้ผู้ถูกควบคุมทั้งหมดถอดเสื้อออก จึงทำให้เจ้าหน้าที่ไม่อาจทราบได้ว่า ผู้ถูกควบคุมคนใดเป็นแกนนำในการชุมนุม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงแล้วเห็นว่า ในเบื้องต้นเจ้าหน้าที่ต้องการควบคุมเฉพาะกลุ่มแกนนำประมาณ 30 ถึง 40 คน เท่านั้น จึงเตรียมใช้รถบรรทุกที่ขนส่งทหารพราน จำนวน 4 คัน เพื่อขนส่งผู้ถูกควบคุมตัว แต่เมื่อมีการควบคุมตัวผู้ร่วมชุมนุมจำนวนมากขึ้น เพราะไม่สามารถจำแนกแกนนำจากผู้ร่วมชุมนุมได้ จำเป็นต้องปรับแผนเอาตัวผู้ชุมนุมทั้งหมดไว้ก่อน แล้วค่อยคัดออกในภายหลัง เป็นเหตุให้เกิดความบกพร่อง ในการเตรียมการและการปฏิบัติหลายประการ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำหรับการกักตัวผู้ชุมนุมนั้น มทภ.4 มีอำนาจกักตัวผู้ชุมนุมไว้ได้ไม่เกิน 7 วัน ตามมาตร 15 ทวิ แห่งพระราชบัญญัติกฎอัยการศึก พุทธศักราช 2457&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 6===&lt;br /&gt;
;การเลือกใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เพื่อควบคุมตัวผู้ถูกควบคุมเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระพิจารณาข้อเท็จจริงแล้วเห็นว่า การเลือกใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เพื่อควบคุมตัวผู้ถูกควบคุมเป็นการเลือกที่เหมาะสมแล้ว เพราะมีผู้ถูกควบคุมจำนวนมาก สถานที่ที่จะใช้ควบคุมตัวในจังหวัดนราธิวาส มีไม่เพียงพอ และไม่เหมาะสม จึงตัดสินใจใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี เนื่องจากมีเรือนจำทหารที่จะใช้ควบคุมตัวผู้ชุมนุมได้ และมีโรงพยาบาลทหาร ที่จะรักษาพยาบาลผู้ถูกควบคุมตัวที่ป่วยและบาดเจ็บได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 7===&lt;br /&gt;
;การเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหารจังหวัดปัตตานี มีมาตรฐานหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า จำนวนรถบรรทุกที่ใช้ขนส่งเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจำนวน 1,370 คน มีไม่เพียงพอ จึงได้สั่งให้นำรถบรรทุกทั้งของทหารและตำรวจมาเพิ่ม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระพิจารณาข้อเท็จจริงดังกล่าวแล้วเห็นว่า การเคลื่อนย้ายผู้ชุมนุมจากตากใบไปค่ายอิงคยุทธบริหาร ค่อนข้างจะเป็นไปด้วยความสับสนและฉุกละหุกภายใต้สถานการณ์ขณะนั้น เมื่อความเสียหายอย่างร้ายแรงเกิดขึ้นเพราะมีคนตายมาก จึงต้องทบทวนหาข้อบกพร่องในทุกขั้นตอน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การเตรียมรถในช่วงเวลาฉุกละหุก แม้จำนวนรถจะแตกต่างกันไปบ้าง แต่ถ้าเชื่อตามเอกสารที่ทหารจัดส่งมาให้ คือมีรถของตำรวจ ทหาร และนาวิกโยธิน รวม 28 คัน และจำนวนผู้ถูกควบคุมซึ่งขณะนั้นยังไม่ทราบจำนวนที่แน่นอน เพิ่งมาทราบทีหลังว่ากว่า 1,300 คน คิดเฉลี่ยคันละกว่า 50 คน ซึ่งเป็นจำนวนที่บรรทุกได้ แต่เมื่อรถคันแรกๆ บรรทุกไม่ถึง 50 คน คันหลังต้องบรรทุกมากกว่า 50 คน โดยแน่แท้ เพราะเจ้าหน้าที่ต้องพยายามบรรทุกให้หมด อีกทั้งต้องมารับคนอีกกลุ่มหนึ่งที่ถูกสกัดและควบคุมตัวไว้ที่สามแยกตากใบก็ต้องพยายามบรรทุกคนขึ้นไปให้หมด ผลจึงปรากฏว่ามีผู้เสียชีวิตจำนวนมากอยู่ในรถบรรทุกคันหลังๆ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:ท่าของผู้ถูกควบคุมบนรถบรรทุก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	สำหรับวิธีการเคลื่อนย้ายนั้น ผู้ถูกควบคุมส่วนใหญ่อ้างว่าถูกบังคับให้นอนคว่ำหน้าทับซ้อนกันหลายชั้น บางคนพูดถึง 3-4 ชั้น ในขณะที่ทางเจ้าหน้าที่อ้างว่าให้นั่งไปและยืนไป มีรถคันหนึ่งในสี่คันแรกที่มีการนอนทับซ้อนกัน และต้องมาขนลงหลังจากที่ ผบช.ภ.9 และ มทภ.4 มาพบและสั่งให้เอาลง ผู้สื่อข่าวหนังสือพิมพ์มติชนซึ่งถ่ายภาพรถบรรทุกผู้ควบคุมคันหนึ่ง ซึ่งนอนทับซ้อนกันหลายชั้นได้ชี้แจงว่าได้ยิน ผบช.ภ.9 และ มทภ.4 สั่งให้เจ้าหน้าที่เอาคนลงมา แต่ไม่ได้อยู่ดูว่ามีการปฏิบัติตามคำสั่งหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า น่าจะฟังได้ว่ามีการเอาผู้ชุมนุมนอนทับซ้อนกันจริงในรถบรรทุกคันแรกของขบวนแรกจนผู้บังคับบัญชามาเห็น จึงสั่งให้เอาคนลงมาและจัดขึ้นไปใหม่ ซึ่งต่อมาไม่น่าจะมีการสั่งให้เอาคนนอนทับซ้อนกันหลายชั้นเช่นนั้นอีก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อย่างไรก็ดี คงปฏิเสธไม่ได้ว่าไม่มีการทับซ้อนในรถคันหลังๆ เพราะจากรายงานของคณะอนุกรรมการแสวงหาข้อเท็จจริง และพยานหลักฐานด้านการแพทย์และพยาบาล ซึ่งพิจารณาผลชันสูตรพลิกศพ และจากการสอบถามแพทย์ผู้รักษาผู้บาดเจ็บ และการเยี่ยมผู้บาดเจ็บล้วนสรุปได้ว่า การเสียชีวิตส่วนใหญ่ของผู้ถูกควบคุมอยู่ในสถาวะอ่อนแอ ช่วยตัวเองไม่ได้เต็มที ขาดอาหารและน้ำประกอบกับได้รับอากาศหายใจน้อย เนื่องจากกล้ามเนื้อที่ใช้ในการหายใจอ่อนแรงลงและจากการกดทับ ซึ่งอาจจะเป็นได้ทั้ง &amp;quot;แนวนอน แนวดิ่ง และแนวเฉียง&amp;quot; เพราะการบรรทุกที่แน่นเกินไป หลายรายตายจากสาเหตุจากการถูกกดทับ ที่หน้าอก หลายรายมีภาวะเสียสมดุลของสารในเลือด มีภาวะการทำลายกล้ามเนื้อเกิดขึ้น &#039;&#039;(Rhabdomyolysis)&#039;&#039; และอาจมีอาการไตวายชนิดเฉียบพลัน &#039;&#039;(Acute renal fallure)&#039;&#039; ซึ่งเป็นสาเหตุของการตายทั้งสิ้น เพราะฉะนั้น การทับกันคงมีจริง แต่ทับแบบไหน แนวนอน แนวดิ่ง หรือแนวเฉียง ซึ่งทุกแนวทำให้เกิด &#039;&#039;Compression Syndrome&#039;&#039; ทำให้กล้ามเนื้อขาดเลือดไปเลี้ยงได้ทั้งนั้น ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้ถึงแก่ความตายได้หากเกิดขึ้นเป็นเวลานาน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
เหตุผลอีกประการหนึ่งคือรถบรรทุกคันหลังเสียเวลาการลำเลียงคนลงนานกว่าคันแรกๆ ประกอบกับการอัดทับ และความอ่อนเพลียจากการอดอาหารและน้ำ เสียแรงตลอดทั้งวัน ความต้านทานของร่างกายจึงน้อยลง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ ผลการชันสูตรพลิกศพยืนยันว่า ผู้เสียชีวิตทั้ง 78 คน ไม่มีผู้ใดเสียชีวิตมาจากสาเหตุคอหัก และไม่มีร่องรอยของการรัดคอหรือการครอบถุงพลาสติค&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการเห็นว่า สิ่งที่เกิดขึ้นต้องถือว่าผู้บังคับบัญชาที่เกี่ยวข้องขาดการใช้วิจารณญาณเป็นอย่างมาก ละเลยไม่ดูแลการลำเลียงและเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมให้แล้วเสร็จ แต่ปล่อยให้เป็นหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ทหารระดับชั้นผู้น้อย ที่มีข้อจำกัดด้านประสบการณ์ และมุ่งแต่เพียงปฏิบัติภารกิจให้ลุล่วงไปเท่านั้นโดยไม่คำนึงถึงปัจจัยอื่นประกอบ เนื่องจากเจ้าหน้าที่เหล่านี้ไม่เคยมีประสบการณ์มาก่อนจึงไม่อาจคาดได้ว่าจะเกิดการตายเช่นนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 8===&lt;br /&gt;
;การใช้เวลาในการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จนกระทั่งนำผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า รถบรรทุกผู้ถูกควบคุมขบวนที่สอง(จำนวน 22 คัน หรือ 24 คัน) ซึ่งพบผู้เสียชีวิต 77 รายใช้เวลาเดินทางจาก สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี ประมาณ 5 ชั่วโมง โดยมีการหยุดระหว่างทางเนื่องจากมีการวางเรือใบหรือการเปลี่ยนเวรหรือรับผู้ถูกควบคุมเพิ่มขึ้น และใช้เวลาลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุกอีกนานจนแล้วเสร็จคันสุดท้ายเมื่อเวลาประมาณ 01.00 น. ของวันที่ 26 ตุลาคม 2547 เนื่องจากสภาพถนนหน้าเรือนจำทหารบกในค่ายอิงคยุทธบริหารมีขนาดเล็ก รถบรรทุกไม่สามารถเข้าไปพร้อมๆ กันได้หลายคัน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงแล้วเห็นว่า เนื่องจากระยะเวลาการเดินทางจาก สภ.อ.ตากใบ ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหารซึ่งห่างประมาณ 150 กิโลเมตร มีการหยุดระหว่างทางและขบวนรถเป็นขบวนที่ยาว 22 คัน หรือ 24 คัน การเดินทางเป็นไปอย่างล่าช้า เพราะเป็นเวลากลางคืนมีฝนตกหนัก มีการวางสิ่งกีดขวาง ประกอบกับมีข่าวว่าจะมีการชิงตัวผู้ถูกควบคุมตัว ทำให้การเดินทางไม่สามารถเคลื่อนที่ได้เร็วเท่าที่ควร ระยะเวลาที่ใช้มายังค่ายอิงคยุทธบริหาร 5 ชั่วโมง จึงเป็นระยะเวลาเหมาะสมภายใต้วิสัย และพฤติการณ์ในสถานการณ์ดังกล่าวแล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำหรับระยะเวลาที่ใช้ในการลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ เรือนจำทหารบกในค่ายอิงคยุทธบริหารนั้น คณะกรรมการอิสระเห็นว่า ด้วยสภาพถนนหน้าเรือนจำทหารบกแคบรถบรรทุกไม่สามารถเข้าไปพร้อมๆ กัน หรือสวนกันได้ทำให้การลำเลียงคนลงเป็นไปอย่างล่าช้าระยะเวลาที่ใช้ในการลำเลียงคนลงจากรถบรรทุก จึงเหมาะสมตามเหตุการณ์และสภาพของสถานที่แล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อย่างไรก็ตาม แม้การใช้เวลาในการลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ เรือนจำทหารบก จะเป็นไปอย่างเหมาะสม ตามสถานการณ์ก็ตาม คณะกรรมการอิสระเห็นว่า เมื่อมีการพบผู้เสียชีวิตในรถบรรทุกแล้ว เจ้าหน้าที่ที่ควบคุมดูแลการลำเลียง มิได้สั่งให้ดำเนินการใดกับรถบรรทุกที่จอดรออยู่หรือแจ้งให้ผู้ควบคุมรถของรถบรรทุกคันอื่นๆ ทราบ เพื่อดำเนินการใดๆ เช่น รีบนำผู้ถูกควบคุมลงพื้นด่วนเพื่อบรรเทาความเสียหายที่เกิดขึ้น การละเลยไม่คำนึงถึงการบรรเทาความเสียหายดังกล่าวนี้ เป็นสิ่งที่ไม่น่าจะเกิดขึ้น และเป็นการกระทำที่ไม่รับผิดชอบ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 9===&lt;br /&gt;
;การดูแลผู้ถูกควบคุม ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เป็นไปอย่างเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
	ผู้ถูกควบคุมตัวและเจ้าหน้าที่ต่างให้ถ้อยคำสอดคล้องกันว่าการดูแลผู้ถูกควบคุมที่บริเวณเรือนจำจังหวัดทหารบก ที่โรงพยาบาล ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร เป็นไปอย่างดี ซึ่งยังรวมไปถึงการช่วยเหลือของแพทย์และเจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลแห่งอื่นๆ ทั้งของจังหวัดปัตตานี และจังหวัดข้างเคียง ซึ่งได้รับผู้ป่วยจากโรงพยาบาลค่ายอิงคยุทธบริหารไปรักษาพยาบาลต่อ คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่าผู้ถูกควบคุมและผู้เจ็บป่วยได้รับการดูแลอย่างดีมีประสิทธิภาพและเหมาะสมแล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 10===&lt;br /&gt;
;มีผู้สูญหายจากเหตุการณ์ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 หรือไม่&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงว่า ณ ขณะนี้มีบุคคลซึ่งมีภูมิลำเนาอยู่ในจังหวัดนราธิวาส จังหวัดปัตตานี และจังหวัดยะลา ได้หายไปจำนวน 7 คน โดยมีการแจ้งเรื่องราวไว้ต่อคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดนราธิวาสแล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระเห็นว่าหน่วยงานภาครัฐโดยเฉพาะหน่วยงานพื้นที่ ต้องเร่งสืบหาข้อเท็จจริงเป็นการด่วน และประสานไปยังทายาทของผู้สูญหาย พร้อมทั้งจัดการเยียวยา บำรุงขวัญในเบื้องต้น เพื่อให้เห็นว่าเจ้าหน้าที่มิได้นิ่งนอนใจต่อเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น และเจ้าหน้าที่มีความห่วงใยในความเป็นอยู่ และทุกข์สุขของประชาชนโดยทั่วถึงเป็นอย่างดียิ่งตลอดมา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 11===&lt;br /&gt;
;ผู้รับผิดชอบในการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส การขนย้ายผู้ถูกควบคุมตัวจาก สภ.อ.ตากใบ ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร และการดำเนินการที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ในการพิจารณาว่าผู้ใดควรรับผิดชอบในเหตุการณ์นี้ คณะกรรมการอิสระ เห็นว่าเมื่อ มทภ.4 ได้ออกประกาศเมื่อวันที่ 5 มกราคม พ.ศ.2547 เรื่อง การใช้กฎอัยการศึกในเขตอำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส มทภ.4 จึงมีอำนาจเหนือเจ้าหน้าที่ฝ่ายพลเรือน ในสถานที่เกี่ยวกับยุทธ์ การระงับปราบปราม หรือการรักษาความสงบเรียบร้อย และเจ้าหน้าที่ฝ่ายพลเรือน ต้องปฏิบัติตามความต้องการของเจ้าหน้าที่ฝ่ายทหาร (มาตรา 6 แห่งพระราชบัญญัติกฎอัยการศึก พุทธศักราช 2457) ข้อเท็จจริงปรากฏต่อมาว่าในการวางแผนการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ มทภ.4 ได้สั่งให้ ผบ.พล.ร.5 (พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร) เป็นผู้ควบคุมกำลังและเป็นหน่วยภาคยุทธวิธีในการดำเนินการ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====ผู้รับผิดชอบในการสลายการชุมนุมใน สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส และการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี====&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ผบ.พล.ร.5 เป็นผู้รับผิดชอบในการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ ที่ทำให้มีผู้เสียชีวิต 7 คน และบาดเจ็บอีกจำนวนหนึ่ง รวมทั้งรับผิดชอบในการควบคุมตัวผู้ชุมนุม การลำเลียงผู้ชุมนุมขึ้นรถบรรทุก และการเคลื่อนย้ายผู้ชุมนุมซึ่งถูกควบคุมตัวบนรถบรรทุกไปยังเรือนจำจังหวัดทหารบก ค่ายอิงยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี และปรากฏข้อเท็จจริงว่า พล.ต.เฉลิมชัย วุรุฬห์เพชร ไม่ได้อยู่ควบคุมดูแลภารกิจที่ได้รับมอบหมายให้ลุล่วง แต่ได้ออกจากพื้นที่ไปพบนายกรัฐมนตรีที่อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส เมื่อเวลาประมาณ 19.30 น. โดยไม่มีเหตุผลและความจำเป็น คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ปฏิบัติหน้าที่บกพร่อง ไม่ครบถ้วนตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจากผู้บังคับบัญชา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====ผู้รับผิดชอบที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี====&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงว่า พล.ต.สินชัย นุตสถิตย์ รอง มทภ.4 ซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบงานการข่าวและสายงานยุทธการได้รับคำสั่งจาก มทภ.4 ให้จัดเตรียมทั้งน้ำ อาหาร และพื้นที่ เพื่อรองรับผู้ถูกควบคุมที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี ดังนั้น เมื่อการลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุกที่เรือนจำจังหวัดทหารบกปัตตานี ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร และพบว่าในรถบรรทุกมีคนตาย แต่กลับมิได้มีคำสั่งหรือดำเนินการใดๆ กับผู้ควบคุมรถบรรทุกหรือผู้ถูกควบคุมที่จอดรออยู่ เพื่อบรรเทาความเสียหายที่เห็นว่าน่าจะเกิดขึ้น จึงเป็นการปฏิบัติหน้าที่บกพร่อง ไม่ครบถ้วนตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจากผู้บังคับบัญชา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====ผู้รับผิดชอบในสถานการณ์โดยรวม====&lt;br /&gt;
	โดยที่ พล.ท.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี มทภ.4 เป็นผู้มีอำนาจสูงสุดเมื่อประกาศกฎอัยการศึก แม้จะได้มอบหมายให้ พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ผบ.พล.ร.5 และ พล.ต.สินชัย นุตสถิตย์ รอง มทภ.4 เป็นผู้รับผิดชอบตามที่กล่าว ใน 11.1 และ 11.2 แล้วก็ตาม มทภ.4 ก็ยังคงต้องรับผิดชอบในการติดตาม ควบคุม และสอดส่องดูแลว่าภารกิจที่ได้มอบหมายให้ผู้ใต้บังคับบัญชา ปฏิบัติประสบความสำเร็จ หรือมีปัญหาความยุ่งยากประการใด แม้จะมีข้อเท็จจริงปรากฏว่า เมื่อเวลาประมาณ 01.30 น. ของวันที่ 26 ตุลาคม 2547 มทภ.4 ก็ได้ทราบข่าวว่ามีคนตายที่ค่ายอิงคยุทธบริหารประมาณ 70 คน แล้ว แต่ก็มิได้ดำเนินการอะไร จนถึงวันที่ 27 ตุลาคม 2547 มทภ.4 จึงเข้ามาที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร เพื่อมาตอบข้อสอบถามของคณะกรรมาธิการวิสามัญวุฒิสภา ซึ่งเดินทางมายังค่ายอิงคยุทธบริหาร เพื่อหาข้อมูลการตายของผู้ชุมนุม 78 คน คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า พล.ท.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี มทภ.4 ปฏิบัติหน้าที่บกพร่อง ขาดความรับผิดชอบในฐานะที่เป็นผู้บังคับบัญชา ซึ่งมีหน้าที่ติดตามดูแลภารกิจที่ได้มอบหมาย ให้แก่ผู้ใต้บังคับบัญชาปฏิบัติอย่างใกล้ชิด&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====บทเรียนจากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น====&lt;br /&gt;
	จากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น ผู้เริ่มก่อเหตุการณ์คือกลุ่มแกนนำบางคนที่ต้องการให้สถานการณ์ยืดเยื้อ เจ้าหน้าที่ซึ่งเป็นฝ่ายเข้าไปดูแลรักษาความสงบเรียบร้อย แต่ละคนได้ปฏิบัติหน้าที่ของตนภายใต้ข้อจำกัดหลายประการ ซึ่งอาจนำไปสู่ข้อบกพร่องไม่มากก็น้อย อย่างไรก็ดี เจ้าหน้าที่ไม่มีเจตนาที่จะก่อให้เกิดการเสียชีวิต บาดเจ็บ อนึ่ง ในเหตุการณ์นี้มีข้อสังเกตว่าข้าราชการ ทหาร ตำรวจ และเจ้าหน้าที่หลายท่านได้ตั้งใจปฏิบัติหน้าที่อย่างเสียสละ กล้าหาญ จึงต้องนำเหตุการณ์นี้มาศึกษาเสนอแนะเพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายเช่นนี้ขึ้นอีก และการเสียชีวิตของผู้ชุมนุมจำนวนมากระหว่างการเคลื่อนย้ายจาก สภ.อ.ตากใบมายังค่ายอิงคยุทธบริหารนั้น เป็นสิ่งที่ไม่มีใครคาดถึงและไม่มีเจตนาที่จะให้เกิดเหตุการณ์ที่เศร้าสลดเช่นนี้&lt;br /&gt;
ภาคที่ 4&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ข้อเสนอแนะของคณะกรรมการอิสระฯ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;1.ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการสลายการชุมนุม&lt;br /&gt;
	เพื่อป้องกันมิให้เกิดการเสียชีวิตในกรณีมีการชุมนุมประท้วงเช่นนี้อีก ให้ชุดปราบจลาจลของตำรวจที่ได้รับการฝึกอบรม และมีความพร้อมในเรื่องอุปกรณ์การปฏิบัติงานในพื้นที่เป็นหลัก สำหรับชุดปราบปรามจลาจลของฝ่ายทหาร จะใช้เป็นกองหนุนในกรณีที่กำลังตำรวจมีไม่พอเท่านั้น และห้ามติดอาวุธ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;2.ข้อเสนอแนะในการควบคุมตัวและการเคลื่อนย้ายผู้ชุมนุม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:2.1 ในการควบคุมตัวผู้ชุมนุม ควรควบคุมเฉพาะแกนนำในการชุมนุม หรือผู้ต้องสงสัยเท่านั้น และในกรณีที่มีความจำเป็นต้องควบคุมตัวผู้เข้าร่วมชุมนุมจำนวนมาก ควรจัดให้มีการสอบสวนเบื้องต้น เพื่อแยกประชาชนที่ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องออกโดยเร็วที่สุด นอกจากนี้ ควรต้องมีมาตรการเพื่อเปิดทางให้ประชาชนผู้มาร่วมชุมนุมถอนตัวออกจากที่ชุมนุมได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:2.2 ยานพาหนะที่ใช้ต้องจัดให้มีจำนวนมากเพียงพอ และต้องมีเจ้าหน้าที่ชั้นสัญญาบัตรควบคุมขบวน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:2.3 หากระยะทางที่ไกล ควรจัดให้ผู้ถูกควบคุมตัวทุกคนได้นั่งไป&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;3.ข้อเสนอแนะแนวทางการบริหารงานในพื้นที่ [[3 จังหวัดชายแดนภาคใต้]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:3.1 การจัดตั้งองค์กรบริหารราชการ ควรจัดตั้งให้มีลักษณะพลเรือนมากขึ้น โดยให้องค์กรประชาชนมีส่วนร่วมมากขึ้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:3.2 ควรใช้นโยบายการเมืองนำการทหาร และน้อมนำแนวพระราชดำรัสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวที่ว่า &#039;&#039;&#039;&amp;quot;เข้าถึง เข้าใจ และพัฒนา&amp;quot;&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:3.3 ควรนำองค์กรเครือข่ายอาสาสมัครภาคประชาชนในระดับตำบล และหมู่บ้านทุกองค์กรมาสนับสนุนการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ดูเพิ่มเติม==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
*[[กรณีมัสยิดกรือเซะ]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[category:เหตุการณ์สำคัญทางการเมืองไทย สมัย พ.ศ. 2520-ปัจจุบัน]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%93%E0%B8%B5%E0%B8%95%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B9%83%E0%B8%9A&amp;diff=6598</id>
		<title>กรณีตากใบ</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%93%E0%B8%B5%E0%B8%95%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B9%83%E0%B8%9A&amp;diff=6598"/>
		<updated>2011-03-22T05:12:07Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: ย้อนการแก้ไขของ Apirom (Talk) ไปยังรุ่นของ Tora&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{รอผู้ทรง}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;ผู้เรียบเรียง&#039;&#039;&#039; อรอนงค์ และ รศ.ดร.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;กรณีตากใบ&#039;&#039;&#039; เป็นเหตุการณ์สังหารหมู่ที่เกิดขึ้นที่อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส ประเทศไทย เมื่อวันที่ 25 ตุลาคม พ.ศ. 2547 เหตุการณ์เริ่มจากการชุมนุมเพื่อเรียกร้องความเป็นธรรมให้กับผู้ประท้วงที่ก่อความไม่สงบที่ถูกจับกุม 6 คน และต่อมารัฐได้ใช้มาตรการในการสลายการชุมนุม จนนำไปสู่การจับกุมผู้ประท้วงและมีผู้เสียชีวิตระหว่างขนส่งผู้ต้องหา 84 ศพ และสูญหายอีกจำนวนมากกว่า 60 คน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	&#039;&#039;&#039;คำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรี ที่ 335/2547 ลงวันที่ 2 พฤศจิกายน 2547&#039;&#039;&#039; แต่งตั้ง[[คณะกรรมการอิสระสอบข้อเท็จจริงกรณีมีผู้เสียชีวิตในเหตุการณ์อำเภอตากใบ]] จังหวัดนราธิวาสได้กำหนดให้คณะกรรมการอิสระมีอำนาจและหน้าที่ในการสอบข้อเท็จจริงถึงพฤติการณ์ที่เกิดขึ้นให้ได้ความว่า การใช้อำนาจรัฐเข้าควบคุมสถานการณ์และความสงบเรียบร้อย การสลายการชุมนุม การต่อต้านขัดขืนการใช้อำนาจรัฐ การควบคุมตัวผู้ชุมนุมและการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุม ตลอดจนเหตุแห่งการบาดเจ็บและเสียชีวิตมีสาเหตุเกิดขึ้นได้อย่างไร มีพฤติการณ์ประการใด กระทำไปโดยถูกต้องตามกฎหมาย ระเบียบ หลักวิชาหรือมาตรฐานในการควบคุมหรือเคลื่อนย้ายบุคคลในสถานการณ์เช่นนั้นหรือไม่ ประการใด หากไม่เป็นไปตามนั้น มีผู้สมควรต้องรับผิดชอบประการใดหรือไม่ และมีมาตรการป้องกันตลอดจนช่วยเหลือหรือแก้ไขเยียวยาเพื่อบรรเทาความเสียหายแก่ครอบครัวผู้เสียชีวิตอย่างไร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ประเด็นพิจารณาของคณะกรรมการอิสระฯ==&lt;br /&gt;
ในการดำเนินการตามคำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรีดังกล่าว คณะกรรมการอิสระฯจึงมีมติกำหนดประเด็นเพื่อพิจารณาดังนี้ คือ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1.การชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 มีการจัดตั้งหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2.ผู้ชุมนุมพกพาอาวุธมาด้วยหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3.มาตรการที่เจ้าหน้าที่ใช้ก่อนการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาสเป็นไปตามมาตรฐานและเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4.เหตุผลในการสลายและวิธีการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาสเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5.การควบคุมตัวผู้ชุมนุมทั้งหมดเหมาะสมและกระทำได้ตามกฎหมายหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6.การเลือกใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เพื่อควบคุมตัวผู้ถูกควบคุมเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7.การเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี มีมาตรฐานหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8.การใช้เวลาในการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จนกระทั่งนำผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9.การดูแลผู้ถูกควบคุม ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เป็นไปอย่างเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10. มีผู้สูญหายจากเหตุการณ์ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 หรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.ผู้รับผิดชอบการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส การขนย้ายผู้ถูกควบคุมตัวจาก สภ.อ.ตากใบไปที่อิงคยุทธบริหาร และการดำเนินการที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 1===&lt;br /&gt;
;การชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 มีการจัดตั้งหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า การมาชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ในวันที่ 25 ตลุาคม 2547 มีด้วยกันหลายสาเหตุ แต่มีอยู่ 2 สาเหตุที่มีการแจ้งหรือนัดหมายกันล่วงหน้า คือ การชุมนุมเรียกร้องให้ปล่อยตัว ชุดรักษาความปลอดภัยหมู่บ้าน (ชรบ.) ทั้ง 6 คน และการมาละหมาดฮายัด&#039;&#039;(การขอพรต่อพระผู้เป็นเจ้า)&#039;&#039; ให้แก่ ชรบ. ทั้ง 6 คน ประกอบกับก่อนวันที่ 25 ตุลาคม 2547 มีเหตุการณ์ชุมนุมประท้วงเจ้าหน้าที่สองครั้ง ครั้งที่หนึ่งที่อำเภอปะนาเระ จังหวัดปัตตานี ครั้งที่สอง ชาวบ้านอำเภอสุไหงปาดี ไม่พอใจทหาร โดยกล่าวหาว่าทหารยิงปืนถูกขาหญิงไทยมุสลิมคนหนึ่ง แต่เมื่อแพทย์ตรวจแล้วพบว่ามีรอยถลอกเล็กน้อยและไม่ใช่เกิดจากรอยกระสุนปืน แต่การชุมนุมประท้วงดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อทำให้มีการถอนทหารออกจากฐานปฏิบัติการดังกล่าว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้วเห็นว่า การชุมนุมประท้วงที่หน้า สภ.อ.ตากใบ ไม่ว่าจะเป็นพิจารณาข้อมูลเชิงพฤติกรรมของผู้ชุมนุมบางส่วนในขณะเกิดเหตุ หรือหลังเกิดเหตุ เป็นการกระทำที่มีการวางแผนมาก่อนโดยคนกลุ่มหนึ่ง มีการจัดตั้งคล้ายกับการชุมนุมคัดค้านเจ้าหน้าที่ก่อนหน้านั้นสองครั้ง ที่อำเภอปะนาเระ จังหวัดปัตตานี และที่อำเภอสุไหงปาดี จังหวัดนราธิวาส โดยเคลื่อนไหวตามสถานการณ์ มีความมุ่งหมายที่กำหนดไว้แน่นนอน การเรียกร้องให้ปล่อยตัว ชรบ. 6 คนเป็นเพียงข้อกล่าวอ้างเท่านั้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แกนนำผู้ชุมชนดูเสมือนจงใจให้การชุมนุมเกิดขึ้นช่วงเดือนถือศีลอดของชาวไทยมุสลิม จงใจให้เกิดการยืดเยื้อ น่าจะมีเบื้องหลังมากกว่าการชุมนุมเรียกร้องตามปกติ มีการวางแผนยั่วยุเจ้าหน้าที่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ในขณะที่กลุ่มคนมาชุมนุมประท้วง เจ้าหน้าที่ระบุได้เฉพาะแกนนำกลุ่มหนึ่งประมาณ 30 คนที่อยู่ด้านหน้าเท่านั้น ผู้ชุมนุมที่เหลือไม่สามารถแยกแยะได้ว่าผู้ใดบ้างที่มาร่วมชุมนุมเพราะคำชักชวนหรือได้รับแจ้งให้มาละหมาดฮายัดให้ ชรบ.หรือมาให้กำลังใจ ชรบ.หรือเป็นประเภทที่มาดูด้วยความอยากรู้อยากเห็น มาทราบชัดเจนเมื่อมีการควบคุมตัวและมีการซักถามในภายหลัง ซึ่งส่วนใหญ่มาเพราะอยากรู้อยากเห็นหรือถูกชักชวนให้มาร่วมละหมาดฮายัด หรือมาให้กำลังใจ ชรบ.ทั้ง 6 คน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 2===&lt;br /&gt;
;ผู้ชุมนุมพกพาอาวุธมาด้วยหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงจากภาครัฐและกลุ่มผู้ชุมนุมซึ่งได้สอบถามในภายหลังสรุปได้ดังนี้&lt;br /&gt;
	ภาครัฐ ทั้งรายงานของ กอ.สสส.จชต. ที่กราบเรียนนายกรัฐมนตรีและคำชี้แจงของ มทภ.4 ([[พลโท พิศาล วัฒนวงศ์คีรี|พล.ท.พิศาล วัฒนวงศ์คีรี]]) สรุปได้ว่าในกลุ่มชุมนุมมีการพกพาอาวุธมาด้วย&lt;br /&gt;
	ภาคประชาชน สำหรับกรณีที่ทางการได้ตรวจพบอาวุธสงคราม ระเบิด มีดดาบในแม่น้ำหลังสลายการชุมนุมในวันรุ่งขึ้น (วันที่ 26 ตุลาคม 2547) นั้น ผู้ถูกควบคุมซึ่งให้ข้อมูลในภายหลังทุกคนยืนยันว่า ในที่ชุมนุมไม่ได้พบเห็นว่า มีผู้ใดพกพาอาวุธเข้าไปในบริเวณที่เกิดเหตุ และในการเดินผ่านด่านหรือจุดสกัดต่างๆ จะถูกตรวจค้นจากเจ้าหน้าที่ตำรวจและทหารอย่างละเอียด ผู้ให้ข้อมูลบางคนให้ปากคำว่าระหว่างสลายการชุมนุม ถ้ามีอาวุธคงมีการใช้อาวุธตอบโต้เจ้าหน้าที่อย่างแน่นอนและการสูญเสียของฝ่ายเจ้าหน้าที่คงมีมากกว่านี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้ว เห็นว่าการที่ภาครัฐรายงานว่าผู้เข้าชุมนุมบางส่วนซุกซ่อนอาวุธมาด้วยนั้น โดยเฉพาะอาวุธสงครามและกระสุนจำนวนมากที่เจ้าหน้าที่ยึดได้หลังจากสลายการชุมนุมในวันนั้น และจากการที่งมอาวุธได้จากแม่น้ำต้องมีหลักฐานมาอ้างมากกว่านี้จึงจะทำให้เชื่อได้ อย่างไรก็ดี รอยกระสุนปืนที่โรงพัก ต้นไม้หรือที่พักในสวนสาธารณะมีทิศทางมาจากกลุ่มผู้ชุมนุม และเจ้าหน้าที่ตำรวจรายหนึ่งได้รับบาดเจ็บจากกระสุนที่มีทิศทางมาจากกลุ่มผู้ชุมนุม ก็แสดงว่ากลุ่มผู้ชุมนุมมีอาวุธ ซึ่งคงมีจำนวนไม่มากและไม่กี่คนเท่านั้น เพราะถ้าแกนนำผู้ชุมนุมมีอาวุธมากจริงและใช้อาวุธยิงเจ้าหน้าที่แบบต่อสู้กัน เจ้าหน้าที่คงตายและบาดเจ็บอีกหลายคน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 3===&lt;br /&gt;
;มาตรการที่เจ้าหน้าที่ใช้ก่อนการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า ในช่วงเช้าของวันที่ 25 ตุลาคม 2547 เจ้าหน้าที่ได้ตั้งด่านสกัดผู้เดินทางไม่ให้ไปยัง สภ.อ.ตากใบ แต่ไม่สามารถสกัดกั้นได้&lt;br /&gt;
	ข้อเท็จจริงปรากฏต่อไปด้วยว่า เจ้าหน้าที่ระดับสูงคือ รอง ผอ.สสส.จชต. (นายศิวะ แสงมณี) มทภ.4 ปลัดจังหวัดนราธิวาส และผู้นำศาสนาอิสลาม และบิดาของ ชรบ.ซึ่งต้องคดีคนหนึ่งและมารดาของ ชรบ.ซึ่งต้องคดีอีกคนหนึ่ง ได้พยายามเจรจาด้วยภาษาไทยและภาษามลายูท้องถิ่นหลายครั้งเพื่อขอให้กลุ่มผู้ชุมนุมแยกย้ายกลับไป รวมทั้งได้พูดผ่านเครื่องขยายเสียงว่าให้ผู้ชุมนุมแยกย้ายกลับไป มิฉะนั้นเจ้าหน้าที่จำต้องสลายการชุมนุม แต่ก็ไม่ประสบความสำเร็จ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้วเห็นว่า มาตรการที่เจ้าหน้าที่ใช้ไม่ว่าจะเป็นการสกัดกั้นผู้เดินทางไม่ให้เข้าไปยัง สภ.อ.ตากใบ หรือการเจรจา 5 ถึง 6 ครั้ง ซึ่งดำเนินการโดยเจ้าหน้าที่ ผู้นำทางศาสนา และบิดามารดาของ ชรบ. 6 คน ที่ถูกจับกุมนั้น เป็นไปอย่างเหมาะสมแล้ว อย่างไรก็ตาม คณะกรรมการอิสระมีข้อสังเกตว่า หากการสกัดกั้นมิให้ผู้เดินทางเข้าไปยัง สภ.อ.ตากใบประสบความสำเร็จ ผู้ชุมนุมอาจจะมีจำนวนน้อยกว่านี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	นอกจากนี้ ข้อเท็จจริงจากการสอบถามผู้ชุมนุมในภายหลัง ปรากฏว่า การพูดผ่านเครื่องขยายเสียง เพื่อให้ผู้ชุมนุมแยกย้ายกันกลับไปนั้น ผู้ชุมนุมบางส่วนไม่ได้ยิน เพราะมีแกนนำในการชุมนุมพยายามโห่ร้องส่งเสียงดังอยู่เสมอ คณะกรรมการอิสระจึงมีข้อสังเกตว่า ในการใช้เครื่องขยายเสียงเพื่อเจรจากับผู้ชุมนุมนั้น ควรคำนึงถึงกำลังของเครื่องขยายเสียงกับการโห่ร้องส่งเสียงดังของแกนนำในการชุมนุม เพื่อกลับเสียงจากเครื่องขยายเสียงและทิศทางที่ลมพัดพาด้วย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 4===&lt;br /&gt;
;เหตุผลในการสลายและวิธีการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า ในการวางแผนสลายการชุมนุม ที่ประชุมของผู้บริหารระดับสุงในพื้นที่ได้ข้อสรุปว่า จะเจรจาขอร้องให้กลุ่มผู้ชุมนุมแยกย้ายกันกลับไปและหากเวลา 17.00 น. กลุ่มผู้ชุมนุมยังไม่แยกย้ายกันกลับไป และเกิดเหตุจลาจลขึ้น มทภ.4 ซึ่งเป็นผู้ใช้อำนาจตามประกาศกฎอัยการศึก จะเป็นผู้ใช้อำนาจสั่งสลายการชุมนุม โดยให้ ผบ.พล.ร.5 (พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร) เป็นผู้ควบคุมตามหลักสากลในการใช้กำลัง ซึ่งถือว่ากองพลทหารราบ เป็นหน่วยทางยุทธวิธีสูงสุด และเมื่อเวลาประมาณ 15.00 น. การเจรจาเพื่อขอให้ผู้ชุมนุมแยกย้ายกันกลับไป ยังไม่ประสบความสำเร็จ สถานการณ์เริ่มตึงเครียด กลุ่มผู้ชุมนุมใช้สิ่งของต่างๆ ก้อนอิฐ เศษไม้ ขว้างปาใส่เจ้าหน้าที่และพยายามใช้กำภลังเข้ามาภายใน สภ.อ.ตากใบ ชุดปราบจลาจลจากหน่วยปฏิบัติการพิเศษ (นปพ.) กองบังคับการตำรวจภูธรจังหวัดนราธิวาส เข้าผลักดันฝูงชน แต่สถานการณ์รุนแรงมากขึ้น ฝูงชนใช้กำลังโถมเข้าหาเจ้าหน้าที่ มทภ.4 จึงมีคำสั่งให้สลายการชุมนุม โดยการใช้น้ำจากรถดับเพลิงของเทศบาลตำบลตากใบฉีดน้ำเข้าใส่ฝูงชน ใช้แก๊สน้ำตา และขณะเดียวกันมีเสียงปืนดังขึ้นมาจากทางด้านผู้ชุมนุม ทำให้เจ้าหน้าที่ตำรวจบาดเจ็บสาหัสหนึ่งนาย เจ้าหน้าที่จึงยิงปืนขึ้นฟ้าหลายชุด และใช้เวลาในการสลายการชุมนุมประมาณ 30 นาที จึงสามารถควบคุมสถานการณ์ไว้ได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	การสลายการชุมนุมทำให้ฝ่ายผู้ชุมนุมเสียชีวิต 7 ศพ (5 ศพถูกกระสุนปืนที่บริเวณศีรษะ) เจ้าหน้าที่ได้รับบาดเจ็บ 14 นาย (1 นายถูกกระสุนปืน) ผู้ชุมนุมถูกควบคุมตัว 1,370 คน&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงข้างต้นแล้วเห็นว่า เจ้าหน้าที่มีเหตุอันสมควรที่เชื่อได้ว่า หากปล่อยให้เหตุการณ์ยืดเยื้อออกไป ก็จะทำให้เหตุการณ์ลุกลามบานปลาย จนมิอาจควบคุมได้ และอาจเกิดความเสียหายอย่างรุนแรง ต่อสถานที่ราชการ และเจ้าหน้าที่ เนื่องจากกลุ่มผู้ชุมนุมมีจำนวนมาก และบางส่วนก็มีการวางแผนล่วงหน้า พร้อมทั้งมีไม้ ก้อนหินและอาจมีอาวุธอื่นๆ ซุกซ่อนอยู่ ประกอบกับภาวะความกดดันอย่างรุนแรงต่อเจ้าหน้าที่ ที่ต่อเนื่องมายาวนาน การตัดสินใจใช้กำลังเข้าสลายการชุมนุม จึงถือได้ว่า เป็นไปตามเหตุผลและความจำเป็นของสถานการณ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาถึงวิธีการสลายการชุมนุมที่ใช้กำลังติดอาวุธใช้กระสุนจริง โดยเฉพาะใช้กำลังทหารเกณฑ์และทหารพรานซึ่งมีวุฒิภาวะไม่สูงพอเข้าร่วมในการเข้าสลายการชุมนุมนั้นคณะกรรมการอิสระเห็นว่า เป็นวิธีการที่ไม่เหมาะสม ไม่เป็นไปตามแบบแผนและวิธีปฏิบัติที่ใช้กันตามหลักสากล อย่างไรก็ตาม การใช้กำลังทหารเข้าปฏิบัติการสลายการชุมนุมตลอดจนใช้อาวุธและกระสุนจริงเป็นความจำเป็นตามสถานการณ์ ดังนั้น เมื่อมีการเสียชีวิตและการบาดเจ็บเกิดขึ้นทั้งฝ่ายผู้ชุมนุมและฝ่ายเจ้าหน้าที่ จึงควรเป็นอำนาจหน้าที่ขององค์กรในกระบวนการยุติธรรม ที่จะต้องดำเนินการพิสูจน์เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมแก่ทุกฝ่ายต่อไป&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	สำหรับกรณีที่มีข่าวว่า มีการจ่อยิงศีรษะผู้เข้าร่วมชุมนุมนั้น ผลจากการชันสูตรพลิกศพไม่ปรากฏว่ามีการใช้อาวุธปืนจ่อยิงผู้ร่วมชุมนุมแต่อย่างใด&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 5===&lt;br /&gt;
;การควบคุมตัวผู้ชุมนุมทั้งหมดเหมาะสมและกระทำได้ตามกฎหมายหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า ก่อนการสลายการชุมนุม เจ้าหน้าที่ประสงค์จะควบคุมตัว เฉพาะบุคคลที่เป็นแกนนำ ในการชุมนุมเท่านั้น แต่เมื่อสถานการณ์เปลี่ยนแปลงไป จึงตัดสินใจควบคุมตัวผู้ชุมนุมทั้งหมด และเมื่อมีคำสั่งให้ผู้ถูกควบคุมทั้งหมดถอดเสื้อออก จึงทำให้เจ้าหน้าที่ไม่อาจทราบได้ว่า ผู้ถูกควบคุมคนใดเป็นแกนนำในการชุมนุม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงแล้วเห็นว่า ในเบื้องต้นเจ้าหน้าที่ต้องการควบคุมเฉพาะกลุ่มแกนนำประมาณ 30 ถึง 40 คน เท่านั้น จึงเตรียมใช้รถบรรทุกที่ขนส่งทหารพราน จำนวน 4 คัน เพื่อขนส่งผู้ถูกควบคุมตัว แต่เมื่อมีการควบคุมตัวผู้ร่วมชุมนุมจำนวนมากขึ้น เพราะไม่สามารถจำแนกแกนนำจากผู้ร่วมชุมนุมได้ จำเป็นต้องปรับแผนเอาตัวผู้ชุมนุมทั้งหมดไว้ก่อน แล้วค่อยคัดออกในภายหลัง เป็นเหตุให้เกิดความบกพร่อง ในการเตรียมการและการปฏิบัติหลายประการ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	สำหรับการกักตัวผู้ชุมนุมนั้น มทภ.4 มีอำนาจกักตัวผู้ชุมนุมไว้ได้ไม่เกิน 7 วัน ตามมาตร 15 ทวิ แห่งพระราชบัญญัติกฎอัยการศึก พุทธศักราช 2457&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 6===&lt;br /&gt;
;การเลือกใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เพื่อควบคุมตัวผู้ถูกควบคุมเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระพิจารณาข้อเท็จจริงแล้วเห็นว่า การเลือกใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เพื่อควบคุมตัวผู้ถูกควบคุมเป็นการเลือกที่เหมาะสมแล้ว เพราะมีผู้ถูกควบคุมจำนวนมาก สถานที่ที่จะใช้ควบคุมตัวในจังหวัดนราธิวาส มีไม่เพียงพอ และไม่เหมาะสม จึงตัดสินใจใช้ค่ายอิงคยุทธบริหาร อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี เนื่องจากมีเรือนจำทหารที่จะใช้ควบคุมตัวผู้ชุมนุมได้ และมีโรงพยาบาลทหาร ที่จะรักษาพยาบาลผู้ถูกควบคุมตัวที่ป่วยและบาดเจ็บได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 7===&lt;br /&gt;
;การเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหารจังหวัดปัตตานี มีมาตรฐานหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า จำนวนรถบรรทุกที่ใช้ขนส่งเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจำนวน 1,370 คน มีไม่เพียงพอ จึงได้สั่งให้นำรถบรรทุกทั้งของทหารและตำรวจมาเพิ่ม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระพิจารณาข้อเท็จจริงดังกล่าวแล้วเห็นว่า การเคลื่อนย้ายผู้ชุมนุมจากตากใบไปค่ายอิงคยุทธบริหาร ค่อนข้างจะเป็นไปด้วยความสับสนและฉุกละหุกภายใต้สถานการณ์ขณะนั้น เมื่อความเสียหายอย่างร้ายแรงเกิดขึ้นเพราะมีคนตายมาก จึงต้องทบทวนหาข้อบกพร่องในทุกขั้นตอน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	การเตรียมรถในช่วงเวลาฉุกละหุก แม้จำนวนรถจะแตกต่างกันไปบ้าง แต่ถ้าเชื่อตามเอกสารที่ทหารจัดส่งมาให้ คือมีรถของตำรวจ ทหาร และนาวิกโยธิน รวม 28 คัน และจำนวนผู้ถูกควบคุมซึ่งขณะนั้นยังไม่ทราบจำนวนที่แน่นอน เพิ่งมาทราบทีหลังว่ากว่า 1,300 คน คิดเฉลี่ยคันละกว่า 50 คน ซึ่งเป็นจำนวนที่บรรทุกได้ แต่เมื่อรถคันแรกๆ บรรทุกไม่ถึง 50 คน คันหลังต้องบรรทุกมากกว่า 50 คน โดยแน่แท้ เพราะเจ้าหน้าที่ต้องพยายามบรรทุกให้หมด อีกทั้งต้องมารับคนอีกกลุ่มหนึ่งที่ถูกสกัดและควบคุมตัวไว้ที่สามแยกตากใบก็ต้องพยายามบรรทุกคนขึ้นไปให้หมด ผลจึงปรากฏว่ามีผู้เสียชีวิตจำนวนมากอยู่ในรถบรรทุกคันหลังๆ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:ท่าของผู้ถูกควบคุมบนรถบรรทุก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	สำหรับวิธีการเคลื่อนย้ายนั้น ผู้ถูกควบคุมส่วนใหญ่อ้างว่าถูกบังคับให้นอนคว่ำหน้าทับซ้อนกันหลายชั้น บางคนพูดถึง 3-4 ชั้น ในขณะที่ทางเจ้าหน้าที่อ้างว่าให้นั่งไปและยืนไป มีรถคันหนึ่งในสี่คันแรกที่มีการนอนทับซ้อนกัน และต้องมาขนลงหลังจากที่ ผบช.ภ.9 และ มทภ.4 มาพบและสั่งให้เอาลง ผู้สื่อข่าวหนังสือพิมพ์มติชนซึ่งถ่ายภาพรถบรรทุกผู้ควบคุมคันหนึ่ง ซึ่งนอนทับซ้อนกันหลายชั้นได้ชี้แจงว่าได้ยิน ผบช.ภ.9 และ มทภ.4 สั่งให้เจ้าหน้าที่เอาคนลงมา แต่ไม่ได้อยู่ดูว่ามีการปฏิบัติตามคำสั่งหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า น่าจะฟังได้ว่ามีการเอาผู้ชุมนุมนอนทับซ้อนกันจริงในรถบรรทุกคันแรกของขบวนแรกจนผู้บังคับบัญชามาเห็น จึงสั่งให้เอาคนลงมาและจัดขึ้นไปใหม่ ซึ่งต่อมาไม่น่าจะมีการสั่งให้เอาคนนอนทับซ้อนกันหลายชั้นเช่นนั้นอีก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	อย่างไรก็ดี คงปฏิเสธไม่ได้ว่าไม่มีการทับซ้อนในรถคันหลังๆ เพราะจากรายงานของคณะอนุกรรมการแสวงหาข้อเท็จจริง และพยานหลักฐานด้านการแพทย์และพยาบาล ซึ่งพิจารณาผลชันสูตรพลิกศพ และจากการสอบถามแพทย์ผู้รักษาผู้บาดเจ็บ และการเยี่ยมผู้บาดเจ็บล้วนสรุปได้ว่า การเสียชีวิตส่วนใหญ่ของผู้ถูกควบคุมอยู่ในสถาวะอ่อนแอ ช่วยตัวเองไม่ได้เต็มที ขาดอาหารและน้ำประกอบกับได้รับอากาศหายใจน้อย เนื่องจากกล้ามเนื้อที่ใช้ในการหายใจอ่อนแรงลงและจากการกดทับ ซึ่งอาจจะเป็นได้ทั้ง &amp;quot;แนวนอน แนวดิ่ง และแนวเฉียง&amp;quot; เพราะการบรรทุกที่แน่นเกินไป หลายรายตายจากสาเหตุจากการถูกกดทับ ที่หน้าอก หลายรายมีภาวะเสียสมดุลของสารในเลือด มีภาวะการทำลายกล้ามเนื้อเกิดขึ้น &#039;&#039;(Rhabdomyolysis)&#039;&#039; และอาจมีอาการไตวายชนิดเฉียบพลัน &#039;&#039;(Acute renal fallure)&#039;&#039; ซึ่งเป็นสาเหตุของการตายทั้งสิ้น เพราะฉะนั้น การทับกันคงมีจริง แต่ทับแบบไหน แนวนอน แนวดิ่ง หรือแนวเฉียง ซึ่งทุกแนวทำให้เกิด &#039;&#039;Compression Syndrome&#039;&#039; ทำให้กล้ามเนื้อขาดเลือดไปเลี้ยงได้ทั้งนั้น ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้ถึงแก่ความตายได้หากเกิดขึ้นเป็นเวลานาน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	เหตุผลอีกประการหนึ่งคือรถบรรทุกคันหลังเสียเวลาการลำเลียงคนลงนานกว่าคันแรกๆ ประกอบกับการอัดทับ และความอ่อนเพลียจากการอดอาหารและน้ำ เสียแรงตลอดทั้งวัน ความต้านทานของร่างกายจึงน้อยลง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ ผลการชันสูตรพลิกศพยืนยันว่า ผู้เสียชีวิตทั้ง 78 คน ไม่มีผู้ใดเสียชีวิตมาจากสาเหตุคอหัก และไม่มีร่องรอยของการรัดคอหรือการครอบถุงพลาสติค&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการเห็นว่า สิ่งที่เกิดขึ้นต้องถือว่าผู้บังคับบัญชาที่เกี่ยวข้องขาดการใช้วิจารณญาณเป็นอย่างมาก ละเลยไม่ดูแลการลำเลียงและเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมให้แล้วเสร็จ แต่ปล่อยให้เป็นหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ทหารระดับชั้นผู้น้อย ที่มีข้อจำกัดด้านประสบการณ์ และมุ่งแต่เพียงปฏิบัติภารกิจให้ลุล่วงไปเท่านั้นโดยไม่คำนึงถึงปัจจัยอื่นประกอบ เนื่องจากเจ้าหน้าที่เหล่านี้ไม่เคยมีประสบการณ์มาก่อนจึงไม่อาจคาดได้ว่าจะเกิดการตายเช่นนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 8===&lt;br /&gt;
;การใช้เวลาในการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมจาก สภ.อ.ตากใบ จนกระทั่งนำผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงสรุปได้ว่า รถบรรทุกผู้ถูกควบคุมขบวนที่สอง(จำนวน 22 คัน หรือ 24 คัน) ซึ่งพบผู้เสียชีวิต 77 รายใช้เวลาเดินทางจาก สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี ประมาณ 5 ชั่วโมง โดยมีการหยุดระหว่างทางเนื่องจากมีการวางเรือใบหรือการเปลี่ยนเวรหรือรับผู้ถูกควบคุมเพิ่มขึ้น และใช้เวลาลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุกอีกนานจนแล้วเสร็จคันสุดท้ายเมื่อเวลาประมาณ 01.00 น. ของวันที่ 26 ตุลาคม 2547 เนื่องจากสภาพถนนหน้าเรือนจำทหารบกในค่ายอิงคยุทธบริหารมีขนาดเล็ก รถบรรทุกไม่สามารถเข้าไปพร้อมๆ กันได้หลายคัน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระได้พิจารณาข้อเท็จจริงแล้วเห็นว่า เนื่องจากระยะเวลาการเดินทางจาก สภ.อ.ตากใบ ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหารซึ่งห่างประมาณ 150 กิโลเมตร มีการหยุดระหว่างทางและขบวนรถเป็นขบวนที่ยาว 22 คัน หรือ 24 คัน การเดินทางเป็นไปอย่างล่าช้า เพราะเป็นเวลากลางคืนมีฝนตกหนัก มีการวางสิ่งกีดขวาง ประกอบกับมีข่าวว่าจะมีการชิงตัวผู้ถูกควบคุมตัว ทำให้การเดินทางไม่สามารถเคลื่อนที่ได้เร็วเท่าที่ควร ระยะเวลาที่ใช้มายังค่ายอิงคยุทธบริหาร 5 ชั่วโมง จึงเป็นระยะเวลาเหมาะสมภายใต้วิสัย และพฤติการณ์ในสถานการณ์ดังกล่าวแล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำหรับระยะเวลาที่ใช้ในการลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ เรือนจำทหารบกในค่ายอิงคยุทธบริหารนั้น คณะกรรมการอิสระเห็นว่า ด้วยสภาพถนนหน้าเรือนจำทหารบกแคบรถบรรทุกไม่สามารถเข้าไปพร้อมๆ กัน หรือสวนกันได้ทำให้การลำเลียงคนลงเป็นไปอย่างล่าช้าระยะเวลาที่ใช้ในการลำเลียงคนลงจากรถบรรทุก จึงเหมาะสมตามเหตุการณ์และสภาพของสถานที่แล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อย่างไรก็ตาม แม้การใช้เวลาในการลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุก ณ เรือนจำทหารบก จะเป็นไปอย่างเหมาะสม ตามสถานการณ์ก็ตาม คณะกรรมการอิสระเห็นว่า เมื่อมีการพบผู้เสียชีวิตในรถบรรทุกแล้ว เจ้าหน้าที่ที่ควบคุมดูแลการลำเลียง มิได้สั่งให้ดำเนินการใดกับรถบรรทุกที่จอดรออยู่หรือแจ้งให้ผู้ควบคุมรถของรถบรรทุกคันอื่นๆ ทราบ เพื่อดำเนินการใดๆ เช่น รีบนำผู้ถูกควบคุมลงพื้นด่วนเพื่อบรรเทาความเสียหายที่เกิดขึ้น การละเลยไม่คำนึงถึงการบรรเทาความเสียหายดังกล่าวนี้ เป็นสิ่งที่ไม่น่าจะเกิดขึ้น และเป็นการกระทำที่ไม่รับผิดชอบ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 9===&lt;br /&gt;
;การดูแลผู้ถูกควบคุม ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี เป็นไปอย่างเหมาะสมหรือไม่&lt;br /&gt;
	ผู้ถูกควบคุมตัวและเจ้าหน้าที่ต่างให้ถ้อยคำสอดคล้องกันว่าการดูแลผู้ถูกควบคุมที่บริเวณเรือนจำจังหวัดทหารบก ที่โรงพยาบาล ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร เป็นไปอย่างดี ซึ่งยังรวมไปถึงการช่วยเหลือของแพทย์และเจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลแห่งอื่นๆ ทั้งของจังหวัดปัตตานี และจังหวัดข้างเคียง ซึ่งได้รับผู้ป่วยจากโรงพยาบาลค่ายอิงคยุทธบริหารไปรักษาพยาบาลต่อ คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่าผู้ถูกควบคุมและผู้เจ็บป่วยได้รับการดูแลอย่างดีมีประสิทธิภาพและเหมาะสมแล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 10===&lt;br /&gt;
;มีผู้สูญหายจากเหตุการณ์ในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 หรือไม่&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงว่า ณ ขณะนี้มีบุคคลซึ่งมีภูมิลำเนาอยู่ในจังหวัดนราธิวาส จังหวัดปัตตานี และจังหวัดยะลา ได้หายไปจำนวน 7 คน โดยมีการแจ้งเรื่องราวไว้ต่อคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดนราธิวาสแล้ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระเห็นว่าหน่วยงานภาครัฐโดยเฉพาะหน่วยงานพื้นที่ ต้องเร่งสืบหาข้อเท็จจริงเป็นการด่วน และประสานไปยังทายาทของผู้สูญหาย พร้อมทั้งจัดการเยียวยา บำรุงขวัญในเบื้องต้น เพื่อให้เห็นว่าเจ้าหน้าที่มิได้นิ่งนอนใจต่อเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น และเจ้าหน้าที่มีความห่วงใยในความเป็นอยู่ และทุกข์สุขของประชาชนโดยทั่วถึงเป็นอย่างดียิ่งตลอดมา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===รายระเอียดประเด็นพิจารณาที่ 11===&lt;br /&gt;
;ผู้รับผิดชอบในการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส การขนย้ายผู้ถูกควบคุมตัวจาก สภ.อ.ตากใบ ไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร และการดำเนินการที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ในการพิจารณาว่าผู้ใดควรรับผิดชอบในเหตุการณ์นี้ คณะกรรมการอิสระ เห็นว่าเมื่อ มทภ.4 ได้ออกประกาศเมื่อวันที่ 5 มกราคม พ.ศ.2547 เรื่อง การใช้กฎอัยการศึกในเขตอำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส มทภ.4 จึงมีอำนาจเหนือเจ้าหน้าที่ฝ่ายพลเรือน ในสถานที่เกี่ยวกับยุทธ์ การระงับปราบปราม หรือการรักษาความสงบเรียบร้อย และเจ้าหน้าที่ฝ่ายพลเรือน ต้องปฏิบัติตามความต้องการของเจ้าหน้าที่ฝ่ายทหาร (มาตรา 6 แห่งพระราชบัญญัติกฎอัยการศึก พุทธศักราช 2457) ข้อเท็จจริงปรากฏต่อมาว่าในการวางแผนการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ มทภ.4 ได้สั่งให้ ผบ.พล.ร.5 (พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร) เป็นผู้ควบคุมกำลังและเป็นหน่วยภาคยุทธวิธีในการดำเนินการ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====ผู้รับผิดชอบในการสลายการชุมนุมใน สภ.อ.ตากใบ จังหวัดนราธิวาส และการเคลื่อนย้ายผู้ถูกควบคุมไปยังค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี====&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ผบ.พล.ร.5 เป็นผู้รับผิดชอบในการสลายการชุมนุมที่ สภ.อ.ตากใบ ที่ทำให้มีผู้เสียชีวิต 7 คน และบาดเจ็บอีกจำนวนหนึ่ง รวมทั้งรับผิดชอบในการควบคุมตัวผู้ชุมนุม การลำเลียงผู้ชุมนุมขึ้นรถบรรทุก และการเคลื่อนย้ายผู้ชุมนุมซึ่งถูกควบคุมตัวบนรถบรรทุกไปยังเรือนจำจังหวัดทหารบก ค่ายอิงยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี และปรากฏข้อเท็จจริงว่า พล.ต.เฉลิมชัย วุรุฬห์เพชร ไม่ได้อยู่ควบคุมดูแลภารกิจที่ได้รับมอบหมายให้ลุล่วง แต่ได้ออกจากพื้นที่ไปพบนายกรัฐมนตรีที่อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส เมื่อเวลาประมาณ 19.30 น. โดยไม่มีเหตุผลและความจำเป็น คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ปฏิบัติหน้าที่บกพร่อง ไม่ครบถ้วนตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจากผู้บังคับบัญชา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====ผู้รับผิดชอบที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี====&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
	ปรากฏข้อเท็จจริงว่า พล.ต.สินชัย นุตสถิตย์ รอง มทภ.4 ซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบงานการข่าวและสายงานยุทธการได้รับคำสั่งจาก มทภ.4 ให้จัดเตรียมทั้งน้ำ อาหาร และพื้นที่ เพื่อรองรับผู้ถูกควบคุมที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี ดังนั้น เมื่อการลำเลียงผู้ถูกควบคุมลงจากรถบรรทุกที่เรือนจำจังหวัดทหารบกปัตตานี ณ ค่ายอิงคยุทธบริหาร และพบว่าในรถบรรทุกมีคนตาย แต่กลับมิได้มีคำสั่งหรือดำเนินการใดๆ กับผู้ควบคุมรถบรรทุกหรือผู้ถูกควบคุมที่จอดรออยู่ เพื่อบรรเทาความเสียหายที่เห็นว่าน่าจะเกิดขึ้น จึงเป็นการปฏิบัติหน้าที่บกพร่อง ไม่ครบถ้วนตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจากผู้บังคับบัญชา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====ผู้รับผิดชอบในสถานการณ์โดยรวม====&lt;br /&gt;
	โดยที่ พล.ท.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี มทภ.4 เป็นผู้มีอำนาจสูงสุดเมื่อประกาศกฎอัยการศึก แม้จะได้มอบหมายให้ พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ผบ.พล.ร.5 และ พล.ต.สินชัย นุตสถิตย์ รอง มทภ.4 เป็นผู้รับผิดชอบตามที่กล่าว ใน 11.1 และ 11.2 แล้วก็ตาม มทภ.4 ก็ยังคงต้องรับผิดชอบในการติดตาม ควบคุม และสอดส่องดูแลว่าภารกิจที่ได้มอบหมายให้ผู้ใต้บังคับบัญชา ปฏิบัติประสบความสำเร็จ หรือมีปัญหาความยุ่งยากประการใด แม้จะมีข้อเท็จจริงปรากฏว่า เมื่อเวลาประมาณ 01.30 น. ของวันที่ 26 ตุลาคม 2547 มทภ.4 ก็ได้ทราบข่าวว่ามีคนตายที่ค่ายอิงคยุทธบริหารประมาณ 70 คน แล้ว แต่ก็มิได้ดำเนินการอะไร จนถึงวันที่ 27 ตุลาคม 2547 มทภ.4 จึงเข้ามาที่ค่ายอิงคยุทธบริหาร เพื่อมาตอบข้อสอบถามของคณะกรรมาธิการวิสามัญวุฒิสภา ซึ่งเดินทางมายังค่ายอิงคยุทธบริหาร เพื่อหาข้อมูลการตายของผู้ชุมนุม 78 คน คณะกรรมการอิสระจึงเห็นว่า พล.ท.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี มทภ.4 ปฏิบัติหน้าที่บกพร่อง ขาดความรับผิดชอบในฐานะที่เป็นผู้บังคับบัญชา ซึ่งมีหน้าที่ติดตามดูแลภารกิจที่ได้มอบหมาย ให้แก่ผู้ใต้บังคับบัญชาปฏิบัติอย่างใกล้ชิด&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
====บทเรียนจากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น====&lt;br /&gt;
	จากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น ผู้เริ่มก่อเหตุการณ์คือกลุ่มแกนนำบางคนที่ต้องการให้สถานการณ์ยืดเยื้อ เจ้าหน้าที่ซึ่งเป็นฝ่ายเข้าไปดูแลรักษาความสงบเรียบร้อย แต่ละคนได้ปฏิบัติหน้าที่ของตนภายใต้ข้อจำกัดหลายประการ ซึ่งอาจนำไปสู่ข้อบกพร่องไม่มากก็น้อย อย่างไรก็ดี เจ้าหน้าที่ไม่มีเจตนาที่จะก่อให้เกิดการเสียชีวิต บาดเจ็บ อนึ่ง ในเหตุการณ์นี้มีข้อสังเกตว่าข้าราชการ ทหาร ตำรวจ และเจ้าหน้าที่หลายท่านได้ตั้งใจปฏิบัติหน้าที่อย่างเสียสละ กล้าหาญ จึงต้องนำเหตุการณ์นี้มาศึกษาเสนอแนะเพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายเช่นนี้ขึ้นอีก และการเสียชีวิตของผู้ชุมนุมจำนวนมากระหว่างการเคลื่อนย้ายจาก สภ.อ.ตากใบมายังค่ายอิงคยุทธบริหารนั้น เป็นสิ่งที่ไม่มีใครคาดถึงและไม่มีเจตนาที่จะให้เกิดเหตุการณ์ที่เศร้าสลดเช่นนี้&lt;br /&gt;
ภาคที่ 4&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ข้อเสนอแนะของคณะกรรมการอิสระฯ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;1.ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการสลายการชุมนุม&lt;br /&gt;
	เพื่อป้องกันมิให้เกิดการเสียชีวิตในกรณีมีการชุมนุมประท้วงเช่นนี้อีก ให้ชุดปราบจลาจลของตำรวจที่ได้รับการฝึกอบรม และมีความพร้อมในเรื่องอุปกรณ์การปฏิบัติงานในพื้นที่เป็นหลัก สำหรับชุดปราบปรามจลาจลของฝ่ายทหาร จะใช้เป็นกองหนุนในกรณีที่กำลังตำรวจมีไม่พอเท่านั้น และห้ามติดอาวุธ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;2.ข้อเสนอแนะในการควบคุมตัวและการเคลื่อนย้ายผู้ชุมนุม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:2.1 ในการควบคุมตัวผู้ชุมนุม ควรควบคุมเฉพาะแกนนำในการชุมนุม หรือผู้ต้องสงสัยเท่านั้น และในกรณีที่มีความจำเป็นต้องควบคุมตัวผู้เข้าร่วมชุมนุมจำนวนมาก ควรจัดให้มีการสอบสวนเบื้องต้น เพื่อแยกประชาชนที่ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องออกโดยเร็วที่สุด นอกจากนี้ ควรต้องมีมาตรการเพื่อเปิดทางให้ประชาชนผู้มาร่วมชุมนุมถอนตัวออกจากที่ชุมนุมได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:2.2 ยานพาหนะที่ใช้ต้องจัดให้มีจำนวนมากเพียงพอ และต้องมีเจ้าหน้าที่ชั้นสัญญาบัตรควบคุมขบวน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:2.3 หากระยะทางที่ไกล ควรจัดให้ผู้ถูกควบคุมตัวทุกคนได้นั่งไป&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;3.ข้อเสนอแนะแนวทางการบริหารงานในพื้นที่ [[3 จังหวัดชายแดนภาคใต้]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:3.1 การจัดตั้งองค์กรบริหารราชการ ควรจัดตั้งให้มีลักษณะพลเรือนมากขึ้น โดยให้องค์กรประชาชนมีส่วนร่วมมากขึ้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:3.2 ควรใช้นโยบายการเมืองนำการทหาร และน้อมนำแนวพระราชดำรัสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวที่ว่า &#039;&#039;&#039;&amp;quot;เข้าถึง เข้าใจ และพัฒนา&amp;quot;&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
:3.3 ควรนำองค์กรเครือข่ายอาสาสมัครภาคประชาชนในระดับตำบล และหมู่บ้านทุกองค์กรมาสนับสนุนการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ดูเพิ่มเติม==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
*[[กรณีมัสยิดกรือเซะ]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[category:เหตุการณ์สำคัญทางการเมืองไทย สมัย พ.ศ. 2520-ปัจจุบัน]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%97%E0%B8%94%E0%B8%AA%E0%B8%AD%E0%B8%9A&amp;diff=6363</id>
		<title>ทดสอบ</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%97%E0%B8%94%E0%B8%AA%E0%B8%AD%E0%B8%9A&amp;diff=6363"/>
		<updated>2011-03-01T02:43:29Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: หน้าที่ถูกสร้างด้วย &amp;#039;test test test&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;test test test&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2445</id>
		<title>เอกสารวิจัยของสถาบันในห้องสมุด ปี 50 และ 51</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2445"/>
		<updated>2009-08-31T11:08:15Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;รายชื่องานวิจัยของสถาบันที่มีให้บริการในห้องสมุด ปี 2550-2551&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประเภทเอกสาร : สิ่งพิมพ์สถาบันพระปกเกล้า (เฉพาะงานวิจัย)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. [[ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]:ชลัท คงสืบพันธ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. [[Culture and electoral politics in Southern Thailand : a study of party identify, group formation and the symbolic construction of political allegiances in SongKhla province Askew]] : Marc Richrad&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3. [[การปกครองท้องถิ่นในรัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา]]: นรนิติ เศรษฐบุตร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4. [[การสื่อสารเรื่องประชาธิปไตยเป็นเรื่องใกล้ตัวจากเยาวชนถึงเยาวชนในจังหวัดเชียงใหม่]]: ศิริพร กิตติวรากูล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5. [[แนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชน]]และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมทางสังคมในกระบวนการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม ???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%c7%d1%b4%c3%d0%b4%d1%ba%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%bb%c3%d0%aa%d2%b8%d4%bb%e4%b5%c2%e1%c5%d0%be%c4%b5%d4%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86704&amp;amp;nx=1 การวัดระดับความเป็นประชาธิปไตยและพฤติกรรมการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร]:ถวิลวดี บุรีกุล  สติธร ธนานิธิโชติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7. การวิจัยประเมินผลการพัฒนาศักยภาพในการป้องกันและแก้ไข ปัญหาอุบัติเหตุทางถนนระดับจังหวัด : สถาบันพระปกเกล้า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8. [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดนครศรีธรรมราช]]:ณรงค์ บุญสวยขวัญ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81467&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดปัตตานี]: บูฆอรี ยีหมะ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10.[[วัฒนธรรมการเมืองท้องถิ่นกับการพัฒนาประชาธิปไตย]]:สุชาติ ศรียารัณย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของผู้เคยดำรงตำแหน่งทางการเมือง]]ต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช....:สถาบันพระปกเกล้า / สำนักงานสถิติแห่งชาติ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
12.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย]] พุทธศักราช:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
13.[[โครงการวิจัยประเมินผลการใช้จ่ายของเงินกองทุนเพื่อพัฒนาพรรคการเมือง ประจำปี 2548]] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
14.[[พัฒนาการระบบคณะรัฐมนตรีไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองวันที่ 24 มิถุนายน 2475 - 6 ตุลาคม 2519]] : ปิยนาถ บุนนาค???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
15.[[รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาดัชนีวัดผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี]]ในสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
16.[[องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับสาธารณสมบัติของแผ่นดิน]]:ธรรมรังสี วรรณโก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
17.[[การสำรวจทัศนคติของประชาชน]] เรื่อง ความขัดแย้งในประเทศไทย:ถวิลวดี บุรีกุล และ วิศิษฎ ชัชวาลทิพากร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
18.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4%be%d1%b7%c5%d8%a7:&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81468&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพัทลุง]:สานิตย์ เพชรกาฬ  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
19.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81461&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดฉะเชิงเทรา]: ศรุดา สมพอง  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
20.[[Local democrcy in Thailand]]:Woothisan Tanchai  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
21.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dsp&amp;amp;bid=10129&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b4%d8%ca&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz ดุสิตธานี]: นรนิติ เศรษฐบุตร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
22.[[สภาพปัจจุบัน ปัญหาและแนวโน้มบริบทการเปลี่ยนแปลงสังคมโลกและสังคมไทยภายใต้กระแส]]โลกาภิวัฒน์ : นิยม รัฐอมฤต &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
23.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
24.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540] :   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
25.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%b5%d4%b4%b5%d2%c1%e1%c5%d0%bb%c3%d0%e0%c1%d4%b9%bc%c5%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%a4%b3%d0%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3%b5%c3%c7%a8%e0%a7%d4%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86085&amp;amp;nx=1 โครงการติดตามและประเมินผลการทำงานของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน] : ดมิศา มุกด์มณี/ดวงมณี เลาวกุล  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
26.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d0%ba%ba%a7%ba%bb%c3%d0%c1%d2%b3%cd%a7%a4%ec%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81498&amp;amp;nx=1 ระบบงบประมาณองค์กรอิสระ]: เอื้อมพร ตสาริกา /วิโรจน์ อาลี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
27.[[นโยบายเศรษฐกิจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว]] : ชูศรี มณีพฤกษ์  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
28.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
29.[[การก่อการร้ายสากล]]:ประภัสสร์ เทพชาตรี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
30.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@87152&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพิษณุโลก]: ชาญณวุฒ ไชยรักษา  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
31.[[การศึกษาระบบกฎหมายที่ใช้บังคับกับหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ]]:บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ก64 	1 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
32.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%ca%b6%d2%b9%d0+%e2%a4%c3%a7%ca%c3%e9%d2%a7%e1%c5%d0%a1%d2%c3%ba%c3%d4%cb%d2%c3%a8%d1%b4%a1%d2%c3%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81487&amp;amp;nx=1 สถานะ โครงสร้างและการบริหารจัดการขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกรณีศึกษาสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน] : ชลัท จงสืบพันธ์ /สมเจตน์ ไวยาการณ์ /เผด็จการ ด้วงโท 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
33.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%bc%d9%e9%e4%b5%e8%ca%c7%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86156&amp;amp;nx=1 โครงการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยผู้ไต่สวนอิสระ] : บวรศักดิ์ อุวรรณโณ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
34.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%a4%b3%d0%c3%d1%b0%c1%b9%b5%c3%d5+Cabinet&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83787&amp;amp;nx=1 รายงานการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยคณะรัฐมนตรี Cabinet law ฉบับสมบูรณ์] : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
35.[[โครงการสำรวจความต้องการของรัฐสภาเพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตอบสนองความต้องการของประชาชน]] : นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
36.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81471&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเลย] : ไชยวุฒิ มนตรีรักษ์   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
37 [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดยโสธร]] : พิชญ์ สมพอง   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
38.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81463&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเชียงใหม่] : รักฎา เมธีโภคพงษ์ /วีระ เลิศสมพร &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
39. การจัดการปัญหาชุมชนด้วยองค์กรชุมชน กรณีศึกษา กลุ่มอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ตำบลโพกรวม อำเภอเมือง จังหวัดสิงห์บุรี : วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
40.[[การวิจัยประเด็นหลักในการจัดทำรัฐธรรมนูญ]] : วัชรา ไชยสาร ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
41.[[ระบบการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วมระดับจังหวัด]] : ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
42.[[รางวัลแห่งความเป็นเลิศด้านการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม]] : ถวิลวดี บุรีกุล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
43.[http://192.168.199.12/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d3%c3%c7%a8%a4%c7%d2%c1%a4%d4%b4%e0%cb%e7%b9%a2%cd%a7%bb%c3%d0%aa%d2%aa%b9%e0%a1%d5%e8%c2%c7%a1%d1%ba%a4%c7%d2%c1%be%d6%a7%be%cd%e3%a8%b5%e8%cd%a1%d2%c3%ba%c3%d4%a1%d2%c3%ca%d2%b8%d2%c3%b3%d0%e1%c5%d0%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%cb%b9%e8%c7%c2%a7%d2%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81715&amp;amp;nx=1 รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550]] : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
44.[[ทุนทางสังคมของผู้หญิง]]:ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
45.[[Public Opinion and Political Power in Thailand]]:Robert B./Thawilwadee Bureekul&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
46.รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550 : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า  * รายการเดียวกับข้อ 43&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
47.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2+%be%d8%b7%b8&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
48.[[การเมืองการปกครองไทย 2550]]:ถวิลวดี บุรีกุล/สุนีย์ อาภาวุฒิชัย/ณัฏฐกาญจน์ ศุกลรัตนเมธี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
49.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%bb%c3%d0%c1%c7%c5%bc%c5+%ca%d1%a7%e0%a4%c3%d2%d0%cb%ec+%e1%c5%d0%a8%d1%b4%b7%d3%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d1%c1%c1%b9%d2%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%ca%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83775&amp;amp;nx=1 การประมวลผล สังเคราะห์ และจัดทำรายงานผลการสัมมนาโครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญและปฏิรูประบบการเมือง] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
50.การศึกษารูปแบบในการพัฒนายกระดับศักยภาพของสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลในการเข้าไปหนุนเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ในการบริหารจัดการท้องถิ่น : กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบล พื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ : โอฬาร อ่องฬะ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
51.[[การศึกษาความเข้าใจประชาธิปไตยของคนในชุมชน]]:วิเวก หนูมาก ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
52.การพัฒนาสื่อนวัตกรรมเกี่ยวกับประชาธิปไตยขั้นพื้นฐานในกลุ่มเยาวชนและภาคครัวเรือน เรื่อง ความสำคัญและกระบวนการเสนอร่างพระราชบัญญัติในการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนตามระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ด้วยโปรแกรมสถานการณ์จำลอง : ธีราพร เรือนจรูญ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
53.การต้านคอร์รัปชั่นของภาคประชาชนอย่างบูรณาการและยั่งยืนกับการพัฒนาประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม :เครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.)??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
54.[[การสร้างจิตสำนึกพลเมืองในการมีส่วนร่วมเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์]] กรณีศึกษา การดูแลผู้ป่วยจิตเวชและครอบครัวในชุมชน:เมธิศา พงษ์ศักดิ์ศรี??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
55.[[การตรวจสอบทุจริตคอร์รัปชั่นโดยภาคประชาชน]] ศึกษากรณีเครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.):วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ   ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
56.[[โครงการนวัตกรรมสร้างเสริมประชาธิปไตย]] การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ บ้านแก่งหลวง ตำบลแม่ปาน อำเภอลอง จังหวัดแพร่:ศรัญญู สมศักดิ์และคณะ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แหล่งข้อมูล : [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=gsf&amp;amp;frm=simsch&amp;amp;db=Main&amp;amp;skin=u ห้องสมุดสถาบันพระปกเกล้า]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2444</id>
		<title>เอกสารวิจัยของสถาบันในห้องสมุด ปี 50 และ 51</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2444"/>
		<updated>2009-08-31T11:07:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;รายชื่องานวิจัยของสถาบันที่มีให้บริการในห้องสมุด ปี 2550-2551&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประเภทเอกสาร : สิ่งพิมพ์สถาบันพระปกเกล้า (เฉพาะงานวิจัย)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. [[ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]:ชลัท คงสืบพันธ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. [[Culture and electoral politics in Southern Thailand : a study of party identify, group formation and the symbolic construction of political allegiances in SongKhla province Askew]] : Marc Richrad&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3. [[การปกครองท้องถิ่นในรัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา]]: นรนิติ เศรษฐบุตร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4. [[การสื่อสารเรื่องประชาธิปไตยเป็นเรื่องใกล้ตัวจากเยาวชนถึงเยาวชนในจังหวัดเชียงใหม่]]: ศิริพร กิตติวรากูล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5. [[แนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชน]]และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมทางสังคมในกระบวนการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม ???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%c7%d1%b4%c3%d0%b4%d1%ba%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%bb%c3%d0%aa%d2%b8%d4%bb%e4%b5%c2%e1%c5%d0%be%c4%b5%d4%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86704&amp;amp;nx=1 การวัดระดับความเป็นประชาธิปไตยและพฤติกรรมการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร]:ถวิลวดี บุรีกุล  สติธร ธนานิธิโชติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7. การวิจัยประเมินผลการพัฒนาศักยภาพในการป้องกันและแก้ไข ปัญหาอุบัติเหตุทางถนนระดับจังหวัด : สถาบันพระปกเกล้า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8. [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดนครศรีธรรมราช]]:ณรงค์ บุญสวยขวัญ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81467&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดปัตตานี]: บูฆอรี ยีหมะ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10.[[วัฒนธรรมการเมืองท้องถิ่นกับการพัฒนาประชาธิปไตย]]:สุชาติ ศรียารัณย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของผู้เคยดำรงตำแหน่งทางการเมือง]]ต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช....:สถาบันพระปกเกล้า / สำนักงานสถิติแห่งชาติ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
12.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย]] พุทธศักราช:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
13.[[โครงการวิจัยประเมินผลการใช้จ่ายของเงินกองทุนเพื่อพัฒนาพรรคการเมือง ประจำปี 2548]] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
14.[[พัฒนาการระบบคณะรัฐมนตรีไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองวันที่ 24 มิถุนายน 2475 - 6 ตุลาคม 2519]] : ปิยนาถ บุนนาค???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
15.[[รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาดัชนีวัดผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี]]ในสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
16.[[องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับสาธารณสมบัติของแผ่นดิน]]:ธรรมรังสี วรรณโก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
17.[[การสำรวจทัศนคติของประชาชน]] เรื่อง ความขัดแย้งในประเทศไทย:ถวิลวดี บุรีกุล และ วิศิษฎ ชัชวาลทิพากร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
18.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4%be%d1%b7%c5%d8%a7:&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81468&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพัทลุง]:สานิตย์ เพชรกาฬ  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
19.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81461&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดฉะเชิงเทรา]: ศรุดา สมพอง  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
20.[[Local democrcy in Thailand]]:Woothisan Tanchai  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
21.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dsp&amp;amp;bid=10129&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b4%d8%ca&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz ดุสิตธานี]: นรนิติ เศรษฐบุตร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
22.[[สภาพปัจจุบัน ปัญหาและแนวโน้มบริบทการเปลี่ยนแปลงสังคมโลกและสังคมไทยภายใต้กระแสโลกาภิวัฒ]]น์ : นิยม รัฐอมฤต &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
23.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
24.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540] :   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
25.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%b5%d4%b4%b5%d2%c1%e1%c5%d0%bb%c3%d0%e0%c1%d4%b9%bc%c5%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%a4%b3%d0%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3%b5%c3%c7%a8%e0%a7%d4%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86085&amp;amp;nx=1 โครงการติดตามและประเมินผลการทำงานของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน] : ดมิศา มุกด์มณี/ดวงมณี เลาวกุล  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
26.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d0%ba%ba%a7%ba%bb%c3%d0%c1%d2%b3%cd%a7%a4%ec%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81498&amp;amp;nx=1 ระบบงบประมาณองค์กรอิสระ]: เอื้อมพร ตสาริกา /วิโรจน์ อาลี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
27.[[นโยบายเศรษฐกิจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว]] : ชูศรี มณีพฤกษ์  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
28.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
29.[[การก่อการร้ายสากล]]:ประภัสสร์ เทพชาตรี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
30.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@87152&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพิษณุโลก]: ชาญณวุฒ ไชยรักษา  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
31.[[การศึกษาระบบกฎหมายที่ใช้บังคับกับหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ]]:บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ก64 	1 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
32.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%ca%b6%d2%b9%d0+%e2%a4%c3%a7%ca%c3%e9%d2%a7%e1%c5%d0%a1%d2%c3%ba%c3%d4%cb%d2%c3%a8%d1%b4%a1%d2%c3%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81487&amp;amp;nx=1 สถานะ โครงสร้างและการบริหารจัดการขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกรณีศึกษาสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน] : ชลัท จงสืบพันธ์ /สมเจตน์ ไวยาการณ์ /เผด็จการ ด้วงโท 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
33.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%bc%d9%e9%e4%b5%e8%ca%c7%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86156&amp;amp;nx=1 โครงการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยผู้ไต่สวนอิสระ] : บวรศักดิ์ อุวรรณโณ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
34.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%a4%b3%d0%c3%d1%b0%c1%b9%b5%c3%d5+Cabinet&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83787&amp;amp;nx=1 รายงานการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยคณะรัฐมนตรี Cabinet law ฉบับสมบูรณ์] : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
35.[[โครงการสำรวจความต้องการของรัฐสภาเพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตอบสนองความต้องการของประชาชน]] : นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
36.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81471&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเลย] : ไชยวุฒิ มนตรีรักษ์   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
37 [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดยโสธร]] : พิชญ์ สมพอง   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
38.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81463&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเชียงใหม่] : รักฎา เมธีโภคพงษ์ /วีระ เลิศสมพร &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
39. การจัดการปัญหาชุมชนด้วยองค์กรชุมชน กรณีศึกษา กลุ่มอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ตำบลโพกรวม อำเภอเมือง จังหวัดสิงห์บุรี : วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
40.[[การวิจัยประเด็นหลักในการจัดทำรัฐธรรมนูญ]] : วัชรา ไชยสาร ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
41.[[ระบบการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วมระดับจังหวัด]] : ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
42.[[รางวัลแห่งความเป็นเลิศด้านการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม]] : ถวิลวดี บุรีกุล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
43.[http://192.168.199.12/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d3%c3%c7%a8%a4%c7%d2%c1%a4%d4%b4%e0%cb%e7%b9%a2%cd%a7%bb%c3%d0%aa%d2%aa%b9%e0%a1%d5%e8%c2%c7%a1%d1%ba%a4%c7%d2%c1%be%d6%a7%be%cd%e3%a8%b5%e8%cd%a1%d2%c3%ba%c3%d4%a1%d2%c3%ca%d2%b8%d2%c3%b3%d0%e1%c5%d0%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%cb%b9%e8%c7%c2%a7%d2%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81715&amp;amp;nx=1 รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550]] : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
44.[[ทุนทางสังคมของผู้หญิง]]:ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
45.[[Public Opinion and Political Power in Thailand]]:Robert B./Thawilwadee Bureekul&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
46.รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550 : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า  * รายการเดียวกับข้อ 43&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
47.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2+%be%d8%b7%b8&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
48.[[การเมืองการปกครองไทย 2550]]:ถวิลวดี บุรีกุล/สุนีย์ อาภาวุฒิชัย/ณัฏฐกาญจน์ ศุกลรัตนเมธี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
49.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%bb%c3%d0%c1%c7%c5%bc%c5+%ca%d1%a7%e0%a4%c3%d2%d0%cb%ec+%e1%c5%d0%a8%d1%b4%b7%d3%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d1%c1%c1%b9%d2%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%ca%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83775&amp;amp;nx=1 การประมวลผล สังเคราะห์ และจัดทำรายงานผลการสัมมนาโครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญและปฏิรูประบบการเมือง] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
50.การศึกษารูปแบบในการพัฒนายกระดับศักยภาพของสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลในการเข้าไปหนุนเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ในการบริหารจัดการท้องถิ่น : กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบล พื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ : โอฬาร อ่องฬะ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
51.[[การศึกษาความเข้าใจประชาธิปไตยของคนในชุมชน]]:วิเวก หนูมาก ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
52.การพัฒนาสื่อนวัตกรรมเกี่ยวกับประชาธิปไตยขั้นพื้นฐานในกลุ่มเยาวชนและภาคครัวเรือน เรื่อง ความสำคัญและกระบวนการเสนอร่างพระราชบัญญัติในการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนตามระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ด้วยโปรแกรมสถานการณ์จำลอง : ธีราพร เรือนจรูญ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
53.การต้านคอร์รัปชั่นของภาคประชาชนอย่างบูรณาการและยั่งยืนกับการพัฒนาประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม :เครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.)??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
54.[[การสร้างจิตสำนึกพลเมืองในการมีส่วนร่วมเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์]] กรณีศึกษา การดูแลผู้ป่วยจิตเวชและครอบครัวในชุมชน:เมธิศา พงษ์ศักดิ์ศรี??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
55.[[การตรวจสอบทุจริตคอร์รัปชั่นโดยภาคประชาชน]] ศึกษากรณีเครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.):วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ   ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
56.[[โครงการนวัตกรรมสร้างเสริมประชาธิปไตย]] การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ บ้านแก่งหลวง ตำบลแม่ปาน อำเภอลอง จังหวัดแพร่:ศรัญญู สมศักดิ์และคณะ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แหล่งข้อมูล : [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=gsf&amp;amp;frm=simsch&amp;amp;db=Main&amp;amp;skin=u ห้องสมุดสถาบันพระปกเกล้า]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2443</id>
		<title>เอกสารวิจัยของสถาบันในห้องสมุด ปี 50 และ 51</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2443"/>
		<updated>2009-08-31T11:07:02Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;รายชื่องานวิจัยของสถาบันที่มีให้บริการในห้องสมุด ปี 2550-2551&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประเภทเอกสาร : สิ่งพิมพ์สถาบันพระปกเกล้า (เฉพาะงานวิจัย)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. [[ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]:ชลัท คงสืบพันธ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. [[Culture and electoral politics in Southern Thailand : a study of party identify, group formation and the symbolic construction of political allegiances in SongKhla province Askew]] : Marc Richrad&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3. [[การปกครองท้องถิ่นในรัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา]]: นรนิติ เศรษฐบุตร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4. [[การสื่อสารเรื่องประชาธิปไตยเป็นเรื่องใกล้ตัวจากเยาวชนถึงเยาวชนในจังหวัดเชียงใหม่]]: ศิริพร กิตติวรากูล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5. [[แนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชน]]และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมทางสังคมในกระบวนการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม ???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%c7%d1%b4%c3%d0%b4%d1%ba%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%bb%c3%d0%aa%d2%b8%d4%bb%e4%b5%c2%e1%c5%d0%be%c4%b5%d4%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86704&amp;amp;nx=1 การวัดระดับความเป็นประชาธิปไตยและพฤติกรรมการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร]:ถวิลวดี บุรีกุล  สติธร ธนานิธิโชติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7. การวิจัยประเมินผลการพัฒนาศักยภาพในการป้องกันและแก้ไข ปัญหาอุบัติเหตุทางถนนระดับจังหวัด : สถาบันพระปกเกล้า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8. [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดนครศรีธรรมราช]]:ณรงค์ บุญสวยขวัญ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81467&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดปัตตานี]: บูฆอรี ยีหมะ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10.[[วัฒนธรรมการเมืองท้องถิ่นกับการพัฒนาประชาธิปไตย]]:สุชาติ ศรียารัณย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของผู้เคยดำรงตำแหน่งทางการเมือง]]ต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช....:สถาบันพระปกเกล้า / สำนักงานสถิติแห่งชาติ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
12.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย]] พุทธศักราช:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
13.[[โครงการวิจัยประเมินผลการใช้จ่ายของเงินกองทุนเพื่อพัฒนาพรรคการเมือง ประจำปี 2548]] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
14.[[พัฒนาการระบบคณะรัฐมนตรีไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองวันที่ 24 มิถุนายน 2475 - 6 ตุลาคม 2519]] : ปิยนาถ บุนนาค???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
15.[[รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาดัชนีวัดผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี]]ในสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
16.[[องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับสาธารณสมบัติของแผ่นดิน]]:ธรรมรังสี วรรณโก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
17.[[การสำรวจทัศนคติของประชาชน]] เรื่อง ความขัดแย้งในประเทศไทย:ถวิลวดี บุรีกุล และ วิศิษฎ ชัชวาลทิพากร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
18.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4%be%d1%b7%c5%d8%a7:&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81468&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพัทลุง]:สานิตย์ เพชรกาฬ  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
19.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81461&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดฉะเชิงเทรา]: ศรุดา สมพอง  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
20.[[Local democrcy in Thailand]]:Woothisan Tanchai  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
21.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dsp&amp;amp;bid=10129&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b4%d8%ca&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz ดุสิตธานี]: นรนิติ เศรษฐบุตร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
22.[[สภาพปัจจุบัน ปัญหาและแนวโน้มบริบทการเปลี่ยนแปลงสังคมโลกและสังคมไทยภายใต้กระแสโลกาภิ]]วัฒน์ : นิยม รัฐอมฤต &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
23.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
24.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540] :   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
25.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%b5%d4%b4%b5%d2%c1%e1%c5%d0%bb%c3%d0%e0%c1%d4%b9%bc%c5%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%a4%b3%d0%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3%b5%c3%c7%a8%e0%a7%d4%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86085&amp;amp;nx=1 โครงการติดตามและประเมินผลการทำงานของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน] : ดมิศา มุกด์มณี/ดวงมณี เลาวกุล  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
26.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d0%ba%ba%a7%ba%bb%c3%d0%c1%d2%b3%cd%a7%a4%ec%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81498&amp;amp;nx=1 ระบบงบประมาณองค์กรอิสระ]: เอื้อมพร ตสาริกา /วิโรจน์ อาลี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
27.[[นโยบายเศรษฐกิจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว]] : ชูศรี มณีพฤกษ์  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
28.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
29.[[การก่อการร้ายสากล]]:ประภัสสร์ เทพชาตรี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
30.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@87152&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพิษณุโลก]: ชาญณวุฒ ไชยรักษา  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
31.[[การศึกษาระบบกฎหมายที่ใช้บังคับกับหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ]]:บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ก64 	1 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
32.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%ca%b6%d2%b9%d0+%e2%a4%c3%a7%ca%c3%e9%d2%a7%e1%c5%d0%a1%d2%c3%ba%c3%d4%cb%d2%c3%a8%d1%b4%a1%d2%c3%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81487&amp;amp;nx=1 สถานะ โครงสร้างและการบริหารจัดการขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกรณีศึกษาสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน] : ชลัท จงสืบพันธ์ /สมเจตน์ ไวยาการณ์ /เผด็จการ ด้วงโท 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
33.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%bc%d9%e9%e4%b5%e8%ca%c7%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86156&amp;amp;nx=1 โครงการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยผู้ไต่สวนอิสระ] : บวรศักดิ์ อุวรรณโณ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
34.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%a4%b3%d0%c3%d1%b0%c1%b9%b5%c3%d5+Cabinet&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83787&amp;amp;nx=1 รายงานการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยคณะรัฐมนตรี Cabinet law ฉบับสมบูรณ์] : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
35.[[โครงการสำรวจความต้องการของรัฐสภาเพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตอบสนองความต้องการของประชาชน]] : นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
36.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81471&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเลย] : ไชยวุฒิ มนตรีรักษ์   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
37 [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดยโสธร]] : พิชญ์ สมพอง   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
38.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81463&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเชียงใหม่] : รักฎา เมธีโภคพงษ์ /วีระ เลิศสมพร &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
39. การจัดการปัญหาชุมชนด้วยองค์กรชุมชน กรณีศึกษา กลุ่มอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ตำบลโพกรวม อำเภอเมือง จังหวัดสิงห์บุรี : วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
40.[[การวิจัยประเด็นหลักในการจัดทำรัฐธรรมนูญ]] : วัชรา ไชยสาร ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
41.[[ระบบการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วมระดับจังหวัด]] : ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
42.[[รางวัลแห่งความเป็นเลิศด้านการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม]] : ถวิลวดี บุรีกุล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
43.[http://192.168.199.12/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d3%c3%c7%a8%a4%c7%d2%c1%a4%d4%b4%e0%cb%e7%b9%a2%cd%a7%bb%c3%d0%aa%d2%aa%b9%e0%a1%d5%e8%c2%c7%a1%d1%ba%a4%c7%d2%c1%be%d6%a7%be%cd%e3%a8%b5%e8%cd%a1%d2%c3%ba%c3%d4%a1%d2%c3%ca%d2%b8%d2%c3%b3%d0%e1%c5%d0%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%cb%b9%e8%c7%c2%a7%d2%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81715&amp;amp;nx=1 รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550]] : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
44.[[ทุนทางสังคมของผู้หญิง]]:ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
45.[[Public Opinion and Political Power in Thailand]]:Robert B./Thawilwadee Bureekul&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
46.รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550 : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า  * รายการเดียวกับข้อ 43&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
47.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2+%be%d8%b7%b8&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
48.[[การเมืองการปกครองไทย 2550]]:ถวิลวดี บุรีกุล/สุนีย์ อาภาวุฒิชัย/ณัฏฐกาญจน์ ศุกลรัตนเมธี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
49.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%bb%c3%d0%c1%c7%c5%bc%c5+%ca%d1%a7%e0%a4%c3%d2%d0%cb%ec+%e1%c5%d0%a8%d1%b4%b7%d3%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d1%c1%c1%b9%d2%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%ca%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83775&amp;amp;nx=1 การประมวลผล สังเคราะห์ และจัดทำรายงานผลการสัมมนาโครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญและปฏิรูประบบการเมือง] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
50.การศึกษารูปแบบในการพัฒนายกระดับศักยภาพของสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลในการเข้าไปหนุนเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ในการบริหารจัดการท้องถิ่น : กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบล พื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ : โอฬาร อ่องฬะ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
51.[[การศึกษาความเข้าใจประชาธิปไตยของคนในชุมชน]]:วิเวก หนูมาก ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
52.การพัฒนาสื่อนวัตกรรมเกี่ยวกับประชาธิปไตยขั้นพื้นฐานในกลุ่มเยาวชนและภาคครัวเรือน เรื่อง ความสำคัญและกระบวนการเสนอร่างพระราชบัญญัติในการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนตามระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ด้วยโปรแกรมสถานการณ์จำลอง : ธีราพร เรือนจรูญ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
53.การต้านคอร์รัปชั่นของภาคประชาชนอย่างบูรณาการและยั่งยืนกับการพัฒนาประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม :เครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.)??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
54.[[การสร้างจิตสำนึกพลเมืองในการมีส่วนร่วมเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์]] กรณีศึกษา การดูแลผู้ป่วยจิตเวชและครอบครัวในชุมชน:เมธิศา พงษ์ศักดิ์ศรี??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
55.[[การตรวจสอบทุจริตคอร์รัปชั่นโดยภาคประชาชน]] ศึกษากรณีเครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.):วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ   ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
56.[[โครงการนวัตกรรมสร้างเสริมประชาธิปไตย]] การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ บ้านแก่งหลวง ตำบลแม่ปาน อำเภอลอง จังหวัดแพร่:ศรัญญู สมศักดิ์และคณะ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แหล่งข้อมูล : [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=gsf&amp;amp;frm=simsch&amp;amp;db=Main&amp;amp;skin=u ห้องสมุดสถาบันพระปกเกล้า]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2442</id>
		<title>เอกสารวิจัยของสถาบันในห้องสมุด ปี 50 และ 51</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2442"/>
		<updated>2009-08-31T11:06:19Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;รายชื่องานวิจัยของสถาบันที่มีให้บริการในห้องสมุด ปี 2550-2551&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประเภทเอกสาร : สิ่งพิมพ์สถาบันพระปกเกล้า (เฉพาะงานวิจัย)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. [[ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]:ชลัท คงสืบพันธ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. [[Culture and electoral politics in Southern Thailand : a study of party identify, group formation and the symbolic construction of political allegiances in SongKhla province Askew]] : Marc Richrad&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3. [[การปกครองท้องถิ่นในรัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา]]: นรนิติ เศรษฐบุตร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4. [[การสื่อสารเรื่องประชาธิปไตยเป็นเรื่องใกล้ตัวจากเยาวชนถึงเยาวชนในจังหวัดเชียงใหม่]]: ศิริพร กิตติวรากูล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5. [[แนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชน]]และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมทางสังคมในกระบวนการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม ???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%c7%d1%b4%c3%d0%b4%d1%ba%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%bb%c3%d0%aa%d2%b8%d4%bb%e4%b5%c2%e1%c5%d0%be%c4%b5%d4%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86704&amp;amp;nx=1 การวัดระดับความเป็นประชาธิปไตยและพฤติกรรมการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร]:ถวิลวดี บุรีกุล  สติธร ธนานิธิโชติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7. การวิจัยประเมินผลการพัฒนาศักยภาพในการป้องกันและแก้ไข ปัญหาอุบัติเหตุทางถนนระดับจังหวัด : สถาบันพระปกเกล้า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8. [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดนครศรีธรรมราช]]:ณรงค์ บุญสวยขวัญ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81467&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดปัตตานี]: บูฆอรี ยีหมะ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10.[[วัฒนธรรมการเมืองท้องถิ่นกับการพัฒนาประชาธิปไตย]]:สุชาติ ศรียารัณย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของผู้เคยดำรงตำแหน่งทางการเมือง]]ต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช....:สถาบันพระปกเกล้า / สำนักงานสถิติแห่งชาติ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
12.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย]] พุทธศักราช:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
13.[[โครงการวิจัยประเมินผลการใช้จ่ายของเงินกองทุนเพื่อพัฒนาพรรคการเมือง ประจำปี 2548]] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
14.[[พัฒนาการระบบคณะรัฐมนตรีไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองวันที่ 24 มิถุนายน 2475 - 6 ตุลาคม 2519]] : ปิยนาถ บุนนาค???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
15.[[รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาดัชนีวัดผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี]]ในสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
16.[[องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับสาธารณสมบัติของแผ่นดิน]]:ธรรมรังสี วรรณโก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
17.[[การสำรวจทัศนคติของประชาชน]] เรื่อง ความขัดแย้งในประเทศไทย:ถวิลวดี บุรีกุล และ วิศิษฎ ชัชวาลทิพากร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
18.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4%be%d1%b7%c5%d8%a7:&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81468&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพัทลุง]:สานิตย์ เพชรกาฬ  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
19.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81461&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดฉะเชิงเทรา]: ศรุดา สมพอง  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
20.[[Local democrcy in Thailand]]:Woothisan Tanchai  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
21.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dsp&amp;amp;bid=10129&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b4%d8%ca&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz ดุสิตธานี]: นรนิติ เศรษฐบุตร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
22.[[สภาพปัจจุบัน ปัญหาและแนวโน้มบริบทการเปลี่ยนแปลงสังคมโลกและสังคมไทยภายใต้กระแสโลกา]]ภิวัฒน์ : นิยม รัฐอมฤต &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
23.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
24.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540] :   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
25.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%b5%d4%b4%b5%d2%c1%e1%c5%d0%bb%c3%d0%e0%c1%d4%b9%bc%c5%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%a4%b3%d0%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3%b5%c3%c7%a8%e0%a7%d4%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86085&amp;amp;nx=1 โครงการติดตามและประเมินผลการทำงานของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน] : ดมิศา มุกด์มณี/ดวงมณี เลาวกุล  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
26.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d0%ba%ba%a7%ba%bb%c3%d0%c1%d2%b3%cd%a7%a4%ec%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81498&amp;amp;nx=1 ระบบงบประมาณองค์กรอิสระ]: เอื้อมพร ตสาริกา /วิโรจน์ อาลี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
27.[[นโยบายเศรษฐกิจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว]] : ชูศรี มณีพฤกษ์  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
28.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
29.[[การก่อการร้ายสากล]]:ประภัสสร์ เทพชาตรี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
30.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@87152&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพิษณุโลก]: ชาญณวุฒ ไชยรักษา  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
31.[[การศึกษาระบบกฎหมายที่ใช้บังคับกับหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ]]:บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ก64 	1 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
32.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%ca%b6%d2%b9%d0+%e2%a4%c3%a7%ca%c3%e9%d2%a7%e1%c5%d0%a1%d2%c3%ba%c3%d4%cb%d2%c3%a8%d1%b4%a1%d2%c3%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81487&amp;amp;nx=1 สถานะ โครงสร้างและการบริหารจัดการขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกรณีศึกษาสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน] : ชลัท จงสืบพันธ์ /สมเจตน์ ไวยาการณ์ /เผด็จการ ด้วงโท 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
33.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%bc%d9%e9%e4%b5%e8%ca%c7%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86156&amp;amp;nx=1 โครงการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยผู้ไต่สวนอิสระ] : บวรศักดิ์ อุวรรณโณ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
34.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%a4%b3%d0%c3%d1%b0%c1%b9%b5%c3%d5+Cabinet&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83787&amp;amp;nx=1 รายงานการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยคณะรัฐมนตรี Cabinet law ฉบับสมบูรณ์] : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
35.[[โครงการสำรวจความต้องการของรัฐสภาเพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตอบสนองความต้องการของประชาชน]] : นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
36.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81471&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเลย] : ไชยวุฒิ มนตรีรักษ์   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
37 [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดยโสธร]] : พิชญ์ สมพอง   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
38.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81463&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเชียงใหม่] : รักฎา เมธีโภคพงษ์ /วีระ เลิศสมพร &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
39. การจัดการปัญหาชุมชนด้วยองค์กรชุมชน กรณีศึกษา กลุ่มอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ตำบลโพกรวม อำเภอเมือง จังหวัดสิงห์บุรี : วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
40.[[การวิจัยประเด็นหลักในการจัดทำรัฐธรรมนูญ]] : วัชรา ไชยสาร ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
41.[[ระบบการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วมระดับจังหวัด]] : ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
42.[[รางวัลแห่งความเป็นเลิศด้านการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม]] : ถวิลวดี บุรีกุล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
43.[http://192.168.199.12/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d3%c3%c7%a8%a4%c7%d2%c1%a4%d4%b4%e0%cb%e7%b9%a2%cd%a7%bb%c3%d0%aa%d2%aa%b9%e0%a1%d5%e8%c2%c7%a1%d1%ba%a4%c7%d2%c1%be%d6%a7%be%cd%e3%a8%b5%e8%cd%a1%d2%c3%ba%c3%d4%a1%d2%c3%ca%d2%b8%d2%c3%b3%d0%e1%c5%d0%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%cb%b9%e8%c7%c2%a7%d2%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81715&amp;amp;nx=1 รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550]] : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
44.[[ทุนทางสังคมของผู้หญิง]]:ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
45.[[Public Opinion and Political Power in Thailand]]:Robert B./Thawilwadee Bureekul&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
46.รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550 : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า  * รายการเดียวกับข้อ 43&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
47.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2+%be%d8%b7%b8&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
48.[[การเมืองการปกครองไทย 2550]]:ถวิลวดี บุรีกุล/สุนีย์ อาภาวุฒิชัย/ณัฏฐกาญจน์ ศุกลรัตนเมธี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
49.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%bb%c3%d0%c1%c7%c5%bc%c5+%ca%d1%a7%e0%a4%c3%d2%d0%cb%ec+%e1%c5%d0%a8%d1%b4%b7%d3%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d1%c1%c1%b9%d2%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%ca%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83775&amp;amp;nx=1 การประมวลผล สังเคราะห์ และจัดทำรายงานผลการสัมมนาโครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญและปฏิรูประบบการเมือง] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
50.การศึกษารูปแบบในการพัฒนายกระดับศักยภาพของสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลในการเข้าไปหนุนเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ในการบริหารจัดการท้องถิ่น : กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบล พื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ : โอฬาร อ่องฬะ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
51.[[การศึกษาความเข้าใจประชาธิปไตยของคนในชุมชน]]:วิเวก หนูมาก ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
52.การพัฒนาสื่อนวัตกรรมเกี่ยวกับประชาธิปไตยขั้นพื้นฐานในกลุ่มเยาวชนและภาคครัวเรือน เรื่อง ความสำคัญและกระบวนการเสนอร่างพระราชบัญญัติในการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนตามระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ด้วยโปรแกรมสถานการณ์จำลอง : ธีราพร เรือนจรูญ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
53.การต้านคอร์รัปชั่นของภาคประชาชนอย่างบูรณาการและยั่งยืนกับการพัฒนาประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม :เครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.)??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
54.[[การสร้างจิตสำนึกพลเมืองในการมีส่วนร่วมเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์]] กรณีศึกษา การดูแลผู้ป่วยจิตเวชและครอบครัวในชุมชน:เมธิศา พงษ์ศักดิ์ศรี??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
55.[[การตรวจสอบทุจริตคอร์รัปชั่นโดยภาคประชาชน]] ศึกษากรณีเครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.):วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ   ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
56.[[โครงการนวัตกรรมสร้างเสริมประชาธิปไตย]] การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ บ้านแก่งหลวง ตำบลแม่ปาน อำเภอลอง จังหวัดแพร่:ศรัญญู สมศักดิ์และคณะ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แหล่งข้อมูล : [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=gsf&amp;amp;frm=simsch&amp;amp;db=Main&amp;amp;skin=u ห้องสมุดสถาบันพระปกเกล้า]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2441</id>
		<title>เอกสารวิจัยของสถาบันในห้องสมุด ปี 50 และ 51</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2441"/>
		<updated>2009-08-31T11:05:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;รายชื่องานวิจัยของสถาบันที่มีให้บริการในห้องสมุด ปี 2550-2551&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประเภทเอกสาร : สิ่งพิมพ์สถาบันพระปกเกล้า (เฉพาะงานวิจัย)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. [[ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]:ชลัท คงสืบพันธ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. [[Culture and electoral politics in Southern Thailand : a study of party identify, group formation and the symbolic construction of political allegiances in SongKhla province Askew]] : Marc Richrad&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3. [[การปกครองท้องถิ่นในรัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา]]: นรนิติ เศรษฐบุตร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4. [[การสื่อสารเรื่องประชาธิปไตยเป็นเรื่องใกล้ตัวจากเยาวชนถึงเยาวชนในจังหวัดเชียงใหม่]]: ศิริพร กิตติวรากูล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5. [[แนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชน]]และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมทางสังคมในกระบวนการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม ???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%c7%d1%b4%c3%d0%b4%d1%ba%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%bb%c3%d0%aa%d2%b8%d4%bb%e4%b5%c2%e1%c5%d0%be%c4%b5%d4%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86704&amp;amp;nx=1 การวัดระดับความเป็นประชาธิปไตยและพฤติกรรมการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร]:ถวิลวดี บุรีกุล  สติธร ธนานิธิโชติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7. การวิจัยประเมินผลการพัฒนาศักยภาพในการป้องกันและแก้ไข ปัญหาอุบัติเหตุทางถนนระดับจังหวัด : สถาบันพระปกเกล้า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8. [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดนครศรีธรรมราช]]:ณรงค์ บุญสวยขวัญ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81467&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดปัตตานี]: บูฆอรี ยีหมะ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10.[[วัฒนธรรมการเมืองท้องถิ่นกับการพัฒนาประชาธิปไตย]]:สุชาติ ศรียารัณย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของผู้เคยดำรงตำแหน่งทางการเมือง]]ต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช....:สถาบันพระปกเกล้า / สำนักงานสถิติแห่งชาติ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
12.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย]] พุทธศักราช:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
13.[[โครงการวิจัยประเมินผลการใช้จ่ายของเงินกองทุนเพื่อพัฒนาพรรคการเมือง ประจำปี 2548]] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
14.[[พัฒนาการระบบคณะรัฐมนตรีไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองวันที่ 24 มิถุนายน 2475 - 6 ตุลาคม 2519]] : ปิยนาถ บุนนาค???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
15.[[รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาดัชนีวัดผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี]]ในสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
16.[[องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับสาธารณสมบัติของแผ่นดิน]]:ธรรมรังสี วรรณโก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
17.[[การสำรวจทัศนคติของประชาชน]] เรื่อง ความขัดแย้งในประเทศไทย:ถวิลวดี บุรีกุล และ วิศิษฎ ชัชวาลทิพากร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
18.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4%be%d1%b7%c5%d8%a7:&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81468&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพัทลุง]:สานิตย์ เพชรกาฬ  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
19.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81461&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดฉะเชิงเทรา]: ศรุดา สมพอง  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
20.[[Local democrcy in Thailand]]:Woothisan Tanchai  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
21.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dsp&amp;amp;bid=10129&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b4%d8%ca&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz ดุสิตธานี]: นรนิติ เศรษฐบุตร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
22.[[สภาพปัจจุบัน ปัญหาและแนวโน้มบริบทการเปลี่ยนแปลงสังคมโลกและสังคมไทยภายใต้กระแส]]โลกาภิวัฒน์ : นิยม รัฐอมฤต &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
23.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
24.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540] :   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
25.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%b5%d4%b4%b5%d2%c1%e1%c5%d0%bb%c3%d0%e0%c1%d4%b9%bc%c5%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%a4%b3%d0%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3%b5%c3%c7%a8%e0%a7%d4%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86085&amp;amp;nx=1 โครงการติดตามและประเมินผลการทำงานของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน] : ดมิศา มุกด์มณี/ดวงมณี เลาวกุล  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
26.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d0%ba%ba%a7%ba%bb%c3%d0%c1%d2%b3%cd%a7%a4%ec%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81498&amp;amp;nx=1 ระบบงบประมาณองค์กรอิสระ]: เอื้อมพร ตสาริกา /วิโรจน์ อาลี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
27.[[นโยบายเศรษฐกิจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว]] : ชูศรี มณีพฤกษ์  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
28.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
29.[[การก่อการร้ายสากล]]:ประภัสสร์ เทพชาตรี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
30.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@87152&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพิษณุโลก]: ชาญณวุฒ ไชยรักษา  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
31.[[การศึกษาระบบกฎหมายที่ใช้บังคับกับหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ]]:บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ก64 	1 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
32.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%ca%b6%d2%b9%d0+%e2%a4%c3%a7%ca%c3%e9%d2%a7%e1%c5%d0%a1%d2%c3%ba%c3%d4%cb%d2%c3%a8%d1%b4%a1%d2%c3%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81487&amp;amp;nx=1 สถานะ โครงสร้างและการบริหารจัดการขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกรณีศึกษาสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน] : ชลัท จงสืบพันธ์ /สมเจตน์ ไวยาการณ์ /เผด็จการ ด้วงโท 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
33.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%bc%d9%e9%e4%b5%e8%ca%c7%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86156&amp;amp;nx=1 โครงการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยผู้ไต่สวนอิสระ] : บวรศักดิ์ อุวรรณโณ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
34.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%a4%b3%d0%c3%d1%b0%c1%b9%b5%c3%d5+Cabinet&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83787&amp;amp;nx=1 รายงานการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยคณะรัฐมนตรี Cabinet law ฉบับสมบูรณ์] : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
35.[[โครงการสำรวจความต้องการของรัฐสภาเพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตอบสนองความต้องการของประชาชน]] : นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
36.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81471&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเลย] : ไชยวุฒิ มนตรีรักษ์   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
37 [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดยโสธร]] : พิชญ์ สมพอง   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
38.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81463&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเชียงใหม่] : รักฎา เมธีโภคพงษ์ /วีระ เลิศสมพร &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
39. การจัดการปัญหาชุมชนด้วยองค์กรชุมชน กรณีศึกษา กลุ่มอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ตำบลโพกรวม อำเภอเมือง จังหวัดสิงห์บุรี : วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
40.[[การวิจัยประเด็นหลักในการจัดทำรัฐธรรมนูญ]] : วัชรา ไชยสาร ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
41.[[ระบบการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วมระดับจังหวัด]] : ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
42.[[รางวัลแห่งความเป็นเลิศด้านการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม]] : ถวิลวดี บุรีกุล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
43.[http://192.168.199.12/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d3%c3%c7%a8%a4%c7%d2%c1%a4%d4%b4%e0%cb%e7%b9%a2%cd%a7%bb%c3%d0%aa%d2%aa%b9%e0%a1%d5%e8%c2%c7%a1%d1%ba%a4%c7%d2%c1%be%d6%a7%be%cd%e3%a8%b5%e8%cd%a1%d2%c3%ba%c3%d4%a1%d2%c3%ca%d2%b8%d2%c3%b3%d0%e1%c5%d0%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%cb%b9%e8%c7%c2%a7%d2%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81715&amp;amp;nx=1 รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550]] : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
44.[[ทุนทางสังคมของผู้หญิง]]:ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
45.[[Public Opinion and Political Power in Thailand]]:Robert B./Thawilwadee Bureekul&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
46.รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550 : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า  * รายการเดียวกับข้อ 43&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
47.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2+%be%d8%b7%b8&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
48.[[การเมืองการปกครองไทย 2550]]:ถวิลวดี บุรีกุล/สุนีย์ อาภาวุฒิชัย/ณัฏฐกาญจน์ ศุกลรัตนเมธี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
49.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%bb%c3%d0%c1%c7%c5%bc%c5+%ca%d1%a7%e0%a4%c3%d2%d0%cb%ec+%e1%c5%d0%a8%d1%b4%b7%d3%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d1%c1%c1%b9%d2%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%ca%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83775&amp;amp;nx=1 การประมวลผล สังเคราะห์ และจัดทำรายงานผลการสัมมนาโครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญและปฏิรูประบบการเมือง] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
50.การศึกษารูปแบบในการพัฒนายกระดับศักยภาพของสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลในการเข้าไปหนุนเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ในการบริหารจัดการท้องถิ่น : กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบล พื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ : โอฬาร อ่องฬะ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
51.[[การศึกษาความเข้าใจประชาธิปไตยของคนในชุมชน]]:วิเวก หนูมาก ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
52.การพัฒนาสื่อนวัตกรรมเกี่ยวกับประชาธิปไตยขั้นพื้นฐานในกลุ่มเยาวชนและภาคครัวเรือน เรื่อง ความสำคัญและกระบวนการเสนอร่างพระราชบัญญัติในการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนตามระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ด้วยโปรแกรมสถานการณ์จำลอง : ธีราพร เรือนจรูญ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
53.การต้านคอร์รัปชั่นของภาคประชาชนอย่างบูรณาการและยั่งยืนกับการพัฒนาประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม :เครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.)??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
54.[[การสร้างจิตสำนึกพลเมืองในการมีส่วนร่วมเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์]] กรณีศึกษา การดูแลผู้ป่วยจิตเวชและครอบครัวในชุมชน:เมธิศา พงษ์ศักดิ์ศรี??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
55.[[การตรวจสอบทุจริตคอร์รัปชั่นโดยภาคประชาชน]] ศึกษากรณีเครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.):วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ   ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
56.[[โครงการนวัตกรรมสร้างเสริมประชาธิปไตย]] การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ บ้านแก่งหลวง ตำบลแม่ปาน อำเภอลอง จังหวัดแพร่:ศรัญญู สมศักดิ์และคณะ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แหล่งข้อมูล : [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=gsf&amp;amp;frm=simsch&amp;amp;db=Main&amp;amp;skin=u ห้องสมุดสถาบันพระปกเกล้า]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2440</id>
		<title>เอกสารวิจัยของสถาบันในห้องสมุด ปี 50 และ 51</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%96%E0%B8%B2%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B8%E0%B8%94_%E0%B8%9B%E0%B8%B5_50_%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0_51&amp;diff=2440"/>
		<updated>2009-08-31T11:04:58Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;รายชื่องานวิจัยของสถาบันที่มีให้บริการในห้องสมุด ปี 2550-2551&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประเภทเอกสาร : สิ่งพิมพ์สถาบันพระปกเกล้า (เฉพาะงานวิจัย)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. [[ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540]]:ชลัท คงสืบพันธ์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. [[Culture and electoral politics in Southern Thailand : a study of party identify, group formation and the symbolic construction of political allegiances in SongKhla province Askew]] : Marc Richrad&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
3. [[การปกครองท้องถิ่นในรัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา]]: นรนิติ เศรษฐบุตร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
4. [[การสื่อสารเรื่องประชาธิปไตยเป็นเรื่องใกล้ตัวจากเยาวชนถึงเยาวชนในจังหวัดเชียงใหม่]]: ศิริพร กิตติวรากูล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
5. [[แนวทางการมีส่วนร่วมของประชาชน]]และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมทางสังคมในกระบวนการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม ???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
6. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%c7%d1%b4%c3%d0%b4%d1%ba%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%bb%c3%d0%aa%d2%b8%d4%bb%e4%b5%c2%e1%c5%d0%be%c4%b5%d4%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86704&amp;amp;nx=1 การวัดระดับความเป็นประชาธิปไตยและพฤติกรรมการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร]:ถวิลวดี บุรีกุล  สติธร ธนานิธิโชติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
7. การวิจัยประเมินผลการพัฒนาศักยภาพในการป้องกันและแก้ไข ปัญหาอุบัติเหตุทางถนนระดับจังหวัด : สถาบันพระปกเกล้า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
8. [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดนครศรีธรรมราช]]:ณรงค์ บุญสวยขวัญ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
9. [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81467&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดปัตตานี]: บูฆอรี ยีหมะ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
10.[[วัฒนธรรมการเมืองท้องถิ่นกับการพัฒนาประชาธิปไตย]]:สุชาติ ศรียารัณย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของผู้เคยดำรงตำแหน่งทางการเมือง]]ต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช....:สถาบันพระปกเกล้า / สำนักงานสถิติแห่งชาติ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
12.[[ผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อประเด็นในการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย]] พุทธศักราช:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
13.[[โครงการวิจัยประเมินผลการใช้จ่ายของเงินกองทุนเพื่อพัฒนาพรรคการเมือง ประจำปี 2548]] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
14.[[พัฒนาการระบบคณะรัฐมนตรีไทยหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองวันที่ 24 มิถุนายน 2475 - 6 ตุลาคม 2519]] : ปิยนาถ บุนนาค???&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
15.[[รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาดัชนีวัดผลการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี]]ในสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข:สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
16.[[องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับสาธารณสมบัติของแผ่นดิน]]:ธรรมรังสี วรรณโก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
17.[[การสำรวจทัศนคติของประชาชน]] เรื่อง ความขัดแย้งในประเทศไทย:ถวิลวดี บุรีกุล และ วิศิษฎ ชัชวาลทิพากร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
18.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4%be%d1%b7%c5%d8%a7:&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81468&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพัทลุง]:สานิตย์ เพชรกาฬ  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
19.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81461&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดฉะเชิงเทรา]: ศรุดา สมพอง  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
20.[[Local democrcy in Thailand]]:Woothisan Tanchai  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
21.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dsp&amp;amp;bid=10129&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b4%d8%ca&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz ดุสิตธานี]: นรนิติ เศรษฐบุตร  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
22.สภาพปัจจุบัน ปัญหาและแนวโน้มบริบทการเปลี่ยนแปลงสังคมโลกและสังคมไทยภายใต้กระแสโลกาภิวัฒน์ : นิยม รัฐอมฤต &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
23.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
24.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540] :   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
25.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%b5%d4%b4%b5%d2%c1%e1%c5%d0%bb%c3%d0%e0%c1%d4%b9%bc%c5%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%a4%b3%d0%a1%c3%c3%c1%a1%d2%c3%b5%c3%c7%a8%e0%a7%d4%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86085&amp;amp;nx=1 โครงการติดตามและประเมินผลการทำงานของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน] : ดมิศา มุกด์มณี/ดวงมณี เลาวกุล  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
26.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d0%ba%ba%a7%ba%bb%c3%d0%c1%d2%b3%cd%a7%a4%ec%a1%c3&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81498&amp;amp;nx=1 ระบบงบประมาณองค์กรอิสระ]: เอื้อมพร ตสาริกา /วิโรจน์ อาลี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
27.[[นโยบายเศรษฐกิจของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว]] : ชูศรี มณีพฤกษ์  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
28.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%e3%aa%e9%e1%c5%d0%a2%e9%cd%a4%e9%b9%be%ba%e0%be%d7%e8%cd%b9%d3%e4%bb%ca%d9%e8%a1%d2%c3%e1%a1%e9%e4%a2%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81846&amp;amp;nx=1 การใช้และข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
29.[[การก่อการร้ายสากล]]:ประภัสสร์ เทพชาตรี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
30.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1%b4&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@87152&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดพิษณุโลก]: ชาญณวุฒ ไชยรักษา  &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
31.[[การศึกษาระบบกฎหมายที่ใช้บังคับกับหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ]]:บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ก64 	1 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
32.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%ca%b6%d2%b9%d0+%e2%a4%c3%a7%ca%c3%e9%d2%a7%e1%c5%d0%a1%d2%c3%ba%c3%d4%cb%d2%c3%a8%d1%b4%a1%d2%c3%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81487&amp;amp;nx=1 สถานะ โครงสร้างและการบริหารจัดการขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกรณีศึกษาสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน] : ชลัท จงสืบพันธ์ /สมเจตน์ ไวยาการณ์ /เผด็จการ ด้วงโท 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
33.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%bc%d9%e9%e4%b5%e8%ca%c7%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86156&amp;amp;nx=1 โครงการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยผู้ไต่สวนอิสระ] : บวรศักดิ์ อุวรรณโณ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
34.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%a1%d2%c3%c8%d6%a1%c9%d2%e0%be%d7%e8%cd%c2%a1%c3%e8%d2%a7%a1%ae%cb%c1%d2%c2%c7%e8%d2%b4%e9%c7%c2%a4%b3%d0%c3%d1%b0%c1%b9%b5%c3%d5+Cabinet&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83787&amp;amp;nx=1 รายงานการศึกษาเพื่อยกร่างกฎหมายว่าด้วยคณะรัฐมนตรี Cabinet law ฉบับสมบูรณ์] : &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
35.[[โครงการสำรวจความต้องการของรัฐสภาเพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตอบสนองความต้องการของประชาชน]] : นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
36.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81471&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเลย] : ไชยวุฒิ มนตรีรักษ์   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
37 [[นักการเมืองถิ่นจังหวัดยโสธร]] : พิชญ์ สมพอง   &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
38.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%b9%d1%a1%a1%d2%c3%e0%c1%d7%cd%a7%b6%d4%e8%b9%a8%d1%a7%cb%c7%d1&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81463&amp;amp;nx=1 นักการเมืองถิ่นจังหวัดเชียงใหม่] : รักฎา เมธีโภคพงษ์ /วีระ เลิศสมพร &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
39. การจัดการปัญหาชุมชนด้วยองค์กรชุมชน กรณีศึกษา กลุ่มอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ตำบลโพกรวม อำเภอเมือง จังหวัดสิงห์บุรี : วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
40.[[การวิจัยประเด็นหลักในการจัดทำรัฐธรรมนูญ]] : วัชรา ไชยสาร ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
41.[[ระบบการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วมระดับจังหวัด]] : ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
42.[[รางวัลแห่งความเป็นเลิศด้านการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม]] : ถวิลวดี บุรีกุล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
43.[http://192.168.199.12/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d3%c3%c7%a8%a4%c7%d2%c1%a4%d4%b4%e0%cb%e7%b9%a2%cd%a7%bb%c3%d0%aa%d2%aa%b9%e0%a1%d5%e8%c2%c7%a1%d1%ba%a4%c7%d2%c1%be%d6%a7%be%cd%e3%a8%b5%e8%cd%a1%d2%c3%ba%c3%d4%a1%d2%c3%ca%d2%b8%d2%c3%b3%d0%e1%c5%d0%a1%d2%c3%b7%d3%a7%d2%b9%a2%cd%a7%cb%b9%e8%c7%c2%a7%d2%b9&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@81715&amp;amp;nx=1 รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550]] : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
44.[[ทุนทางสังคมของผู้หญิง]]:ถวิลวดี บุรีกุล 	&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
45.[[Public Opinion and Political Power in Thailand]]:Robert B./Thawilwadee Bureekul&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
46.รายงานผลการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับความพึงพอใจต่อการบริการสาธารณะและการทำงานของหน่วยงานต่างๆ พ.ศ.2550 : สำนักงานสถิติแห่งชาติ/สถาบันพระปกเกล้า  * รายการเดียวกับข้อ 43&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
47.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a4%c7%d2%c1%e0%bb%e7%b9%cd%d4%ca%c3%d0%a2%cd%a7%cd%a7%a4%ec%a1%c3%b5%d2%c1%c3%d1%b0%b8%c3%c3%c1%b9%d9%ad%e1%cb%e8%a7%c3%d2%aa%cd%d2%b3%d2%a8%d1%a1%c3%e4%b7%c2+%be%d8%b7%b8&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@86360&amp;amp;nx=1 ความเป็นอิสระขององค์กรตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540] : ชลัท จงสืบพันธ์ &lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
48.[[การเมืองการปกครองไทย 2550]]:ถวิลวดี บุรีกุล/สุนีย์ อาภาวุฒิชัย/ณัฏฐกาญจน์ ศุกลรัตนเมธี &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
49.[http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=dig&amp;amp;lang=0&amp;amp;db=Main&amp;amp;pat=%a1%d2%c3%bb%c3%d0%c1%c7%c5%bc%c5+%ca%d1%a7%e0%a4%c3%d2%d0%cb%ec+%e1%c5%d0%a8%d1%b4%b7%d3%c3%d2%c2%a7%d2%b9%bc%c5%a1%d2%c3%ca%d1%c1%c1%b9%d2%e2%a4%c3%a7%a1%d2%c3%ca%e8%a7&amp;amp;cat=tit&amp;amp;skin=u&amp;amp;lpp=16&amp;amp;catop=&amp;amp;scid=zzz&amp;amp;ref=T:@83775&amp;amp;nx=1 การประมวลผล สังเคราะห์ และจัดทำรายงานผลการสัมมนาโครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญและปฏิรูประบบการเมือง] : สถาบันพระปกเกล้า &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
50.การศึกษารูปแบบในการพัฒนายกระดับศักยภาพของสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลในการเข้าไปหนุนเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ในการบริหารจัดการท้องถิ่น : กรณีศึกษาองค์การบริหารส่วนตำบล พื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ : โอฬาร อ่องฬะ ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
51.[[การศึกษาความเข้าใจประชาธิปไตยของคนในชุมชน]]:วิเวก หนูมาก ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
52.การพัฒนาสื่อนวัตกรรมเกี่ยวกับประชาธิปไตยขั้นพื้นฐานในกลุ่มเยาวชนและภาคครัวเรือน เรื่อง ความสำคัญและกระบวนการเสนอร่างพระราชบัญญัติในการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนตามระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ด้วยโปรแกรมสถานการณ์จำลอง : ธีราพร เรือนจรูญ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
53.การต้านคอร์รัปชั่นของภาคประชาชนอย่างบูรณาการและยั่งยืนกับการพัฒนาประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม :เครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.)??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
54.[[การสร้างจิตสำนึกพลเมืองในการมีส่วนร่วมเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์]] กรณีศึกษา การดูแลผู้ป่วยจิตเวชและครอบครัวในชุมชน:เมธิศา พงษ์ศักดิ์ศรี??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
55.[[การตรวจสอบทุจริตคอร์รัปชั่นโดยภาคประชาชน]] ศึกษากรณีเครือข่ายประชาชนต้านคอร์รัปชั่น(คปต.):วีระ สมความคิด/พิศอำไพ คิดชอบ   ??&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
56.[[โครงการนวัตกรรมสร้างเสริมประชาธิปไตย]] การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ บ้านแก่งหลวง ตำบลแม่ปาน อำเภอลอง จังหวัดแพร่:ศรัญญู สมศักดิ์และคณะ??&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แหล่งข้อมูล : [http://elib.kpi.ac.th/elib/cgi-bin/opacexe.exe?op=gsf&amp;amp;frm=simsch&amp;amp;db=Main&amp;amp;skin=u ห้องสมุดสถาบันพระปกเกล้า]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2&amp;diff=1317</id>
		<title>เพื่อไทย</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2&amp;diff=1317"/>
		<updated>2009-03-07T09:56:49Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: พรรคเพื่อไทย (อักษรย่อ: พท. อังกฤษ: Pheu Thai Party - PT) จดทะเบียนจัดตั...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;พรรคเพื่อไทย (อักษรย่อ: พท. อังกฤษ: Pheu Thai Party - PT) จดทะเบียนจัดตั้ง เมื่อวันที่ 20 กันยายน พ.ศ. 2550 โดยมี นายบัณจงศักดิ์ วงศ์รัตนวรรณ เป็นหัวหน้าพรรคคนแรก และ นายโอฬาร กิจเลิศไพโรจน์ เป็นเลขาธิการพรรคคนแรก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำนักงานใหญ่ของพรรค ตั้งอยู่ที่ อาคาร บีบีดี บิลดิง ซอยจินดาถวิล ถนนพระรามที่ 4 แขวงมหาพฤฒาราม เขตบางรัก กรุงเทพมหานคร (ย้ายมาจากอาคารนวสร ถนนพระรามที่ 3 แขวงบางคอแหลม เขตบางคอแหลม กรุงเทพมหานคร) และสำนักงานสาขาพรรคแห่งแรก ตั้งอยู่ที่จังหวัดพิจิตร ซึ่งเป็นสาขาพรรคพลังประชาชนเดิม[1] โดยที่ประชุมคณะกรรมการบริหารพรรคนัดพิเศษ เมื่อวันที่ 21 กันยายน พ.ศ. 2551 มีมติให้ นายสุชาติ ธาดาธำรงเวช เป็นหัวหน้าพรรค นางสาวสุณีย์ เหลืองวิจิตร เป็นเลขาธิการพรรค นายศักดา นพสิทธิ์ เป็นโฆษกพรรค และ นายนิรันดร์ นาเมืองรักษ์ เป็นผู้อำนวยการพรรค[2][3][4]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ต่อมา เมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน ปีเดียวกัน นายสุชาติ ได้ลาออกจากการเป็นหัวหน้าพรรค โดยให้เหตุผลว่า ขณะนี้ บุคคลที่มีประสบการณ์ทางการเมืองจำนวนมาก ได้เข้ามาสมัครเป็นสมาชิกพรรค ตนจึงต้องการเปิดโอกาสให้ผู้ที่เหมาะสม เข้ารับตำแหน่งต่อไป นอกจากนี้ ตนก็ยังเป็นสมาชิกพรรคอยู่ ส่วนจะรับตำแหน่งอื่นภายในพรรคหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับการตัดสินใจของเพื่อนสมาชิก[5] และหลังจากที่ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยให้ยุบพรรคพลังประชาชน เมื่อวันที่ 2 ธันวาคมแล้ว ส.ส.และสมาชิกพรรคเกือบทั้งหมด ได้ย้ายเข้าสังกัดพรรคเพื่อไทย[6]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
จากนั้น เมื่อวันที่ 7 ธันวาคม มีการประชุมใหญ่วิสามัญ ครั้งที่ 4/2551 ของพรรคขึ้น ที่อาคารที่ทำการพรรค โดยมีวาระสำคัญคือ การลงมติเลือกหัวหน้าพรรค และคณะกรรมการบริหารพรรคชุดใหม่ โดยในส่วนหัวหน้าพรรค มีการเสนอชื่อนายยงยุทธ วิชัยดิษฐ รักษาการรองหัวหน้าพรรค เพียงรายชื่อเดียว นายยงยุทธจึงได้รับตำแหน่งหัวหน้าพรรคไปอย่างไม่มีคู่แข่ง ส่วนนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ที่ได้รับการคาดหมายว่าจะขึ้นเป็นหัวหน้าพรรคคนใหม่นั้น ที่ประชุมมีมติให้ดำรงตำแหน่ง กรรมการคัดเลือกผู้สมัครลงรับเลือกตั้งของพรรค[7]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[หมวดหมู่:พรรคการเมือง]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1316</id>
		<title>พรรคการเมือง</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1316"/>
		<updated>2009-03-07T09:52:17Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{รอผู้ทรง}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;ผู้เขียน&#039;&#039;&#039; เข็มทอง  ต้นสกุลรุ่งเรือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ความเบื้องต้น==&lt;br /&gt;
สิทธิในการแสดงความคิดเห็นเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่ติดตัวมาแต่กำเนิด ในการปกครอง[[ระบอบประชาธิปไตย]]นั้น รัฐต้องรับรองและคุ้มครองสิทธิในการแสดงความคิดเห็นของประชาชน ซึ่งสิทธิในการแสดงความคิดเห็นนั้นต่อมาได้ขยายตัวออกไปเป็นสิทธิในการรวมตัวเพื่อแสดงความคิดเห็นนั้น เพราะสิทธิในการแสดงความคิดเห็นนั้น ย่อมไร้ประโยชน์หากประชาชนที่มีความคิดเห็นดังกล่าวไม่สามารถเข้ามารวมตัวเพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็น  ซึ่งคือการจัดตั้ง และเข้าเป็นสมาชิกพรรคการเมืองนั่นเอง  พรรคการเมืองจึงเป็นองค์กรทางการเมืองประเภทหนึ่งที่มีความสำคัญต่อระบอบประชาธิปไตยสมัยใหม่เป็นอย่างยิ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ความหมายของพรรคการเมือง==&lt;br /&gt;
มีผู้ให้ความหมายของพรรคการเมืองไว้มากมาย โดยส่วนใหญ่มีลักษณะร่วมกันอยู่สามประการ ดังนี้ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๑. เป็นกลุ่มบุคคลที่มีการจัดตั้งองค์กรร่วมกัน&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๒. มี[[อุดมการณ์ทางการเมือง]]ร่วมกัน คือ สมาชิกส่วนใหญ่มีความเห็นในทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมในแนวทางกว้างๆคล้ายๆกัน  &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๓. มีวัตถุประสงค์ให้ได้มาซึ่งอำนาจมหาชน และใช้อำนาจนั้นดำเนินการหรือบริหารประเทศให้บรรลุวัตถุประสงค์ข้างต้น  ลักษณะประการนี้สำคัญยิ่งเพราะโดยธรรมชาติในสังคมอาจมีการรวมตัวกันของบุคคลที่มีความคิดเห็นคล้ายกันเข้าด้วยกัน หากแต่ถ้ากลุ่มดังกล่าวไม่ประสงค์จะเข้ามาบริหารประเทศแล้ว ย่อมไม่ใช่พรรคการเมือง อาจเป็นสหภาพแรงงาน สมาคม หรือมูลนิธิเท่านั้น &lt;br /&gt;
โดยสรุป ความหมายของพรรคการเมือง คือ กลุ่มบุคคลที่มีการจัดตั้งองค์กรร่วมกันโดยมีอุดมการณ์ทางการเมืองเหมือนกัน โดยกลุ่มดังกล่าวมีวัตถุประสงค์จะยึดกุมอำนาจรัฐ หรือกล่าวอีกนัยหนึ่ง คือ เข้าเป็นรัฐบาลเพื่อดำเนินการตามอุดมการณ์ของตนให้สัมฤทธิ์ผล&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==หน้าที่ของพรรคการเมือง==&lt;br /&gt;
แม้หน้าที่ของพรรคการเมืองจะมีอยู่หลายประการ แต่อาจแยกหน้าที่หลักของพรรคการเมืองออกเป็นสองประการใหญ่ๆ  หน้าที่อื่นๆนั้นเพียงแต่แยกย่อยออกจากหน้าที่หลักทั้งสองประการนี้เท่านั้น หน้าที่ของพรรคการเมือง คือ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;๑.	พรรคการเมืองเป็นตัวกลางเชื่อมความต้องการและบทบาทของประชาชนกับรัฐบาล&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;ลำพังประชาชนแต่ละคนนั้นย่อมไม่มีอิทธิพลต่อรัฐบาล หากแต่ถ้าประชาชนที่มีความเห็นตรงกันมารวมตัวกันเข้า ทำความคิดเห็นของตนให้เป็นปึกแผ่นเป็นนโยบายของพรรคการเมืองเพื่อเสนอต่อประชาชนคนอื่นๆพิจารณาเลือกตั้งพรรคของตน  ความต้องการของประชาชนจึงจะมีน้ำหนักขึ้น  พรรคการเมืองจะเป็นผู้รวบรวม คัดเลือก และส่งผ่านประเด็นเกี่ยวกับผลประโยชน์ของประชาชนและกลุ่มผลประโยชน์ต่างๆที่เป็นฐานเสียงของตนเข้าสู่การพิจารณาของรัฐ และผลักดันให้รัฐบาลนำความต้องการดังกล่าวไปปฏิบัติ ทำให้รัฐบาลมีโอกาสได้สื่อสารกับประชาชนผ่านตัวกลาง &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;นอกจากนี้ ในแง่ตัวกลางเชื่อมบทบาทของประชาชนกับรัฐบาล พรรคการเมืองยังเปิดโอกาสให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการเมือง โดยคัดเลือกผู้มีความสามารถมาเป็นผู้สมัครรับเลือกตั้งเพื่อชิงชัยเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร หรือรัฐบาลแทนประชาชนส่วนใหญ่  โดยในหน้าที่นี้ พรรคการเมืองต้องส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ด้านการเมืองการปกครองประเทศด้วย&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;๒.	พรรคการเมืองเป็นผู้ใช้อำนาจทางการเมือง&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;หากพรรคการเมืองสามารถชนะ[[การเลือกตั้ง]]ได้เสียงข้างมากในรัฐสภา และจัดตั้งรัฐบาล พรรคการเมืองย่อมเป็นผู้กำหนดกฎหมายตามความประสงค์ของประชาชน และนำกฎหมายนั้นไปยังคับใช้ พรรคการเมืองกลายเป็นผู้นำความต้องการของประชาชนมาปฏิบัติให้เกิดผลด้วยตนเอง นอกจากนี้ การใช้อำนาจพรรคการเมืองยังหมายรวมถึงการที่พรรคการเมืองเป็นฝ่ายค้านที่คอยตรวจสอบควบคุมการใช้อำนาจของฝ่ายรัฐบาล โดยการตั้งกระทู้ถาม พิจารณากลั่นกรองร่างพระราชบัญญัติ รวมทั้งการเสนอญัตติอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาล&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==คุณค่าของพรรคการเมืองต่อการปกครองระบอบประชาธิปไตย==&lt;br /&gt;
แม้แต่ในการปกครองระบอบที่ไม่เป็นประชาธิปไตย ก็ยังสามารถมีพรรคการเมืองได้ อาทิ [[พรรคคอมมิวนิสต์]]ในประเทศที่มีการปกครองระบอบสังคมนิยม แต่พรรคการเมืองเหล่านั้นไม่สามารถทำหน้าที่พรรคการเมืองได้ เพราะมิได้เป็นตัวกลางเสนอความต้องการของประชาชนให้แก่รัฐบาล ตลอดจนมิได้เปิดโอกาสให้ประชาชนที่สนใจเข้ามามีส่วนร่วมในทางการเมืองแต่อย่างใด ในส่วนการใช้อำนาจรัฐ พรรคการเมืองเหล่านั้นมิได้ทำหน้าที่ตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐให้แก่ประชาชนดังเช่นที่พรรคการเมืองควรทำ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
จะเห็นได้ว่า พรรคการเมืองจะปฏิบัติหน้าที่ของตนได้ก็แต่ในภาวการณ์ที่มีพรรคการเมืองหลายพรรคเข้าร่วมแข่งขันกัน อันจะเกิดในบรรยากาศประชาธิปไตย ซึ่งรับรองความเสมอภาค สิทธิในการเข้าถึงข้อมูล สิทธิในการชุมนุม สิทธิในแสดงความคิดเห็น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แต่เดิม ในการปกครองระบอบประชาธิปไตยทางตรง พรรคการเมืองไม่ใช่เรื่องจำเป็น แต่เมื่อสังคมสลับซับซ้อนยิ่งขึ้น ประชาธิปไตยทางตรงย่อมใช้ไม่ได้ผล เนื่องจากมีประชาชนจำนวนมาก จึงเกิดเป็นประชาธิปไตยแบบตัวแทนขึ้น ความจำเป็นที่จะต้องมีพรรคการเมืองก็ปรากฏเด่นชัดขึ้น เพราะผู้แทนอิสระนั้นมีความคิดเห็นต่างๆได้หลากหลายกันออกไป การรวมตัวกันเป็นพรรคการเมืองโดยยอมทิ้งความเห็นเล็กน้อยที่ไม่ตรงกันเพื่อผลประโยชน์ร่วมกันที่สำคัญกว่าจะช่วยลดความสับสนในการเลือกผู้แทนของประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งให้มีตัวเลือกที่น้อยลงและชัดเจนมากยิ่งขึ้น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การจัดตั้งขึ้นเป็นพรรคการเมืองนั้นทำให้การเรียกร้องของประชาชนดำรงอยู่ต่อไปโดยไม่ขึ้นอยู่กับปัจเจกแต่ละคน เพราะแม้ว่าผู้ก่อตั้งพรรคการเมืองจะตายไป พรรคการเมืองก็ไม่สิ้นสุดลงไปด้วย หากแต่สามารถถูกรับช่วงต่อไปโดยสมาชิกพรรคคนอื่นๆ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในด้านการใช้อำนาจนิติบัญญัติ พรรคการเมืองจะช่วยพิจารณากลั่นกรองความคิดเห็นของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรโดยถี่ถ้วนภายในพรรคการเมืองก่อน จึงเสนอต่อสภา  ทำให้การทำงานของฝ่ายนิติบัญญัติรวดเร็ว ทันเหตุการณ์ และรอบคอบมากขึ้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
พรรคการเมืองทำให้รัฐบาลมีเสถียรภาพมากขึ้น หากรัฐบาลจะดำเนินนโยบายในทางใดก็สามารถรู้ได้ว่ามีสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่ยังสนับสนุนตนอยู่เท่าใด เพราะผู้แทนเหล่านั้นสังกัดในพรรคร่วมรัฐบาลเดียวกัน หากผู้แทนคนใดจะกระทำตนนอกลู่นอกทางก็ยังมีวินัยพรรคการเมืองที่ตนสังกัดอยู่คอยควบคุมอยู่อีกชั้นหนึ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปัจจุบัน หน้าที่ต่างๆที่พรรคการเมืองเคยมีอาจเริ่มถูกแทนที่ด้วยสถาบันอื่น อาทิ สื่อ หรือ องค์การภาคประชาชน เข้ามาตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐแทนพรรคการเมือง และในบางคราว อาจทำได้ดีกว่าพรรคการเมือง หรือ การที่ประชาชนสามารถเข้ามามีส่วนร่วมในการปกครองได้โดยตรง อาทิ เข้าชื่อเสนอกฎหมาย หรือถอดถอนผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ทำให้พรรคการเมืองไม่ได้มีบทบาทเท่าเดิมเช่นที่เคยมีมา แต่โดยสภาพสังคมปัจจุบัน พรรคการเมืองยังเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่งหากประชาชนต้องการธำรงประชาธิปไตยไว้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ดูเพิ่มเติืม==&lt;br /&gt;
[[:หมวดหมู่:พรรคการเมือง|รายชื่อพรรคการเมืองไทย]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[category:พรรคการเมือง]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1315</id>
		<title>พรรคการเมือง</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1315"/>
		<updated>2009-03-07T09:51:46Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{รอผู้ทรง}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;ผู้เขียน&#039;&#039;&#039; เข็มทอง  ต้นสกุลรุ่งเรือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ความเบื้องต้น==&lt;br /&gt;
สิทธิในการแสดงความคิดเห็นเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่ติดตัวมาแต่กำเนิด ในการปกครอง[[ระบอบประชาธิปไตย]]นั้น รัฐต้องรับรองและคุ้มครองสิทธิในการแสดงความคิดเห็นของประชาชน ซึ่งสิทธิในการแสดงความคิดเห็นนั้นต่อมาได้ขยายตัวออกไปเป็นสิทธิในการรวมตัวเพื่อแสดงความคิดเห็นนั้น เพราะสิทธิในการแสดงความคิดเห็นนั้น ย่อมไร้ประโยชน์หากประชาชนที่มีความคิดเห็นดังกล่าวไม่สามารถเข้ามารวมตัวเพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็น  ซึ่งคือการจัดตั้ง และเข้าเป็นสมาชิกพรรคการเมืองนั่นเอง  พรรคการเมืองจึงเป็นองค์กรทางการเมืองประเภทหนึ่งที่มีความสำคัญต่อระบอบประชาธิปไตยสมัยใหม่เป็นอย่างยิ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ความหมายของพรรคการเมือง==&lt;br /&gt;
มีผู้ให้ความหมายของพรรคการเมืองไว้มากมาย โดยส่วนใหญ่มีลักษณะร่วมกันอยู่สามประการ ดังนี้ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๑. เป็นกลุ่มบุคคลที่มีการจัดตั้งองค์กรร่วมกัน&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๒. มี[[อุดมการณ์ทางการเมือง]]ร่วมกัน คือ สมาชิกส่วนใหญ่มีความเห็นในทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมในแนวทางกว้างๆคล้ายๆกัน  &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๓. มีวัตถุประสงค์ให้ได้มาซึ่งอำนาจมหาชน และใช้อำนาจนั้นดำเนินการหรือบริหารประเทศให้บรรลุวัตถุประสงค์ข้างต้น  ลักษณะประการนี้สำคัญยิ่งเพราะโดยธรรมชาติในสังคมอาจมีการรวมตัวกันของบุคคลที่มีความคิดเห็นคล้ายกันเข้าด้วยกัน หากแต่ถ้ากลุ่มดังกล่าวไม่ประสงค์จะเข้ามาบริหารประเทศแล้ว ย่อมไม่ใช่พรรคการเมือง อาจเป็นสหภาพแรงงาน สมาคม หรือมูลนิธิเท่านั้น &lt;br /&gt;
โดยสรุป ความหมายของพรรคการเมือง คือ กลุ่มบุคคลที่มีการจัดตั้งองค์กรร่วมกันโดยมีอุดมการณ์ทางการเมืองเหมือนกัน โดยกลุ่มดังกล่าวมีวัตถุประสงค์จะยึดกุมอำนาจรัฐ หรือกล่าวอีกนัยหนึ่ง คือ เข้าเป็นรัฐบาลเพื่อดำเนินการตามอุดมการณ์ของตนให้สัมฤทธิ์ผล&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==หน้าที่ของพรรคการเมือง==&lt;br /&gt;
แม้หน้าที่ของพรรคการเมืองจะมีอยู่หลายประการ แต่อาจแยกหน้าที่หลักของพรรคการเมืองออกเป็นสองประการใหญ่ๆ  หน้าที่อื่นๆนั้นเพียงแต่แยกย่อยออกจากหน้าที่หลักทั้งสองประการนี้เท่านั้น หน้าที่ของพรรคการเมือง คือ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;๑.	พรรคการเมืองเป็นตัวกลางเชื่อมความต้องการและบทบาทของประชาชนกับรัฐบาล&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;ลำพังประชาชนแต่ละคนนั้นย่อมไม่มีอิทธิพลต่อรัฐบาล หากแต่ถ้าประชาชนที่มีความเห็นตรงกันมารวมตัวกันเข้า ทำความคิดเห็นของตนให้เป็นปึกแผ่นเป็นนโยบายของพรรคการเมืองเพื่อเสนอต่อประชาชนคนอื่นๆพิจารณาเลือกตั้งพรรคของตน  ความต้องการของประชาชนจึงจะมีน้ำหนักขึ้น  พรรคการเมืองจะเป็นผู้รวบรวม คัดเลือก และส่งผ่านประเด็นเกี่ยวกับผลประโยชน์ของประชาชนและกลุ่มผลประโยชน์ต่างๆที่เป็นฐานเสียงของตนเข้าสู่การพิจารณาของรัฐ และผลักดันให้รัฐบาลนำความต้องการดังกล่าวไปปฏิบัติ ทำให้รัฐบาลมีโอกาสได้สื่อสารกับประชาชนผ่านตัวกลาง &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;นอกจากนี้ ในแง่ตัวกลางเชื่อมบทบาทของประชาชนกับรัฐบาล พรรคการเมืองยังเปิดโอกาสให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการเมือง โดยคัดเลือกผู้มีความสามารถมาเป็นผู้สมัครรับเลือกตั้งเพื่อชิงชัยเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร หรือรัฐบาลแทนประชาชนส่วนใหญ่  โดยในหน้าที่นี้ พรรคการเมืองต้องส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ด้านการเมืองการปกครองประเทศด้วย&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;๒.	พรรคการเมืองเป็นผู้ใช้อำนาจทางการเมือง&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;หากพรรคการเมืองสามารถชนะ[[การเลือกตั้ง]]ได้เสียงข้างมากในรัฐสภา และจัดตั้งรัฐบาล พรรคการเมืองย่อมเป็นผู้กำหนดกฎหมายตามความประสงค์ของประชาชน และนำกฎหมายนั้นไปยังคับใช้ พรรคการเมืองกลายเป็นผู้นำความต้องการของประชาชนมาปฏิบัติให้เกิดผลด้วยตนเอง นอกจากนี้ การใช้อำนาจพรรคการเมืองยังหมายรวมถึงการที่พรรคการเมืองเป็นฝ่ายค้านที่คอยตรวจสอบควบคุมการใช้อำนาจของฝ่ายรัฐบาล โดยการตั้งกระทู้ถาม พิจารณากลั่นกรองร่างพระราชบัญญัติ รวมทั้งการเสนอญัตติอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาล&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==คุณค่าของพรรคการเมืองต่อการปกครองระบอบประชาธิปไตย==&lt;br /&gt;
แม้แต่ในการปกครองระบอบที่ไม่เป็นประชาธิปไตย ก็ยังสามารถมีพรรคการเมืองได้ อาทิ [[พรรคคอมมิวนิสต์]]ในประเทศที่มีการปกครองระบอบสังคมนิยม แต่พรรคการเมืองเหล่านั้นไม่สามารถทำหน้าที่พรรคการเมืองได้ เพราะมิได้เป็นตัวกลางเสนอความต้องการของประชาชนให้แก่รัฐบาล ตลอดจนมิได้เปิดโอกาสให้ประชาชนที่สนใจเข้ามามีส่วนร่วมในทางการเมืองแต่อย่างใด ในส่วนการใช้อำนาจรัฐ พรรคการเมืองเหล่านั้นมิได้ทำหน้าที่ตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐให้แก่ประชาชนดังเช่นที่พรรคการเมืองควรทำ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
จะเห็นได้ว่า พรรคการเมืองจะปฏิบัติหน้าที่ของตนได้ก็แต่ในภาวการณ์ที่มีพรรคการเมืองหลายพรรคเข้าร่วมแข่งขันกัน อันจะเกิดในบรรยากาศประชาธิปไตย ซึ่งรับรองความเสมอภาค สิทธิในการเข้าถึงข้อมูล สิทธิในการชุมนุม สิทธิในแสดงความคิดเห็น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แต่เดิม ในการปกครองระบอบประชาธิปไตยทางตรง พรรคการเมืองไม่ใช่เรื่องจำเป็น แต่เมื่อสังคมสลับซับซ้อนยิ่งขึ้น ประชาธิปไตยทางตรงย่อมใช้ไม่ได้ผล เนื่องจากมีประชาชนจำนวนมาก จึงเกิดเป็นประชาธิปไตยแบบตัวแทนขึ้น ความจำเป็นที่จะต้องมีพรรคการเมืองก็ปรากฏเด่นชัดขึ้น เพราะผู้แทนอิสระนั้นมีความคิดเห็นต่างๆได้หลากหลายกันออกไป การรวมตัวกันเป็นพรรคการเมืองโดยยอมทิ้งความเห็นเล็กน้อยที่ไม่ตรงกันเพื่อผลประโยชน์ร่วมกันที่สำคัญกว่าจะช่วยลดความสับสนในการเลือกผู้แทนของประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งให้มีตัวเลือกที่น้อยลงและชัดเจนมากยิ่งขึ้น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การจัดตั้งขึ้นเป็นพรรคการเมืองนั้นทำให้การเรียกร้องของประชาชนดำรงอยู่ต่อไปโดยไม่ขึ้นอยู่กับปัจเจกแต่ละคน เพราะแม้ว่าผู้ก่อตั้งพรรคการเมืองจะตายไป พรรคการเมืองก็ไม่สิ้นสุดลงไปด้วย หากแต่สามารถถูกรับช่วงต่อไปโดยสมาชิกพรรคคนอื่นๆ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในด้านการใช้อำนาจนิติบัญญัติ พรรคการเมืองจะช่วยพิจารณากลั่นกรองความคิดเห็นของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรโดยถี่ถ้วนภายในพรรคการเมืองก่อน จึงเสนอต่อสภา  ทำให้การทำงานของฝ่ายนิติบัญญัติรวดเร็ว ทันเหตุการณ์ และรอบคอบมากขึ้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
พรรคการเมืองทำให้รัฐบาลมีเสถียรภาพมากขึ้น หากรัฐบาลจะดำเนินนโยบายในทางใดก็สามารถรู้ได้ว่ามีสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่ยังสนับสนุนตนอยู่เท่าใด เพราะผู้แทนเหล่านั้นสังกัดในพรรคร่วมรัฐบาลเดียวกัน หากผู้แทนคนใดจะกระทำตนนอกลู่นอกทางก็ยังมีวินัยพรรคการเมืองที่ตนสังกัดอยู่คอยควบคุมอยู่อีกชั้นหนึ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปัจจุบัน หน้าที่ต่างๆที่พรรคการเมืองเคยมีอาจเริ่มถูกแทนที่ด้วยสถาบันอื่น อาทิ สื่อ หรือ องค์การภาคประชาชน เข้ามาตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐแทนพรรคการเมือง และในบางคราว อาจทำได้ดีกว่าพรรคการเมือง หรือ การที่ประชาชนสามารถเข้ามามีส่วนร่วมในการปกครองได้โดยตรง อาทิ เข้าชื่อเสนอกฎหมาย หรือถอดถอนผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ทำให้พรรคการเมืองไม่ได้มีบทบาทเท่าเดิมเช่นที่เคยมีมา แต่โดยสภาพสังคมปัจจุบัน พรรคการเมืองยังเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่งหากประชาชนต้องการธำรงประชาธิปไตยไว้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ดูเพิ่มเติืม==&lt;br /&gt;
[[:หมวดหมู่:เว็บเบราว์เซอร์|รายชื่อพรรคการเมืองไทย]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[category:พรรคการเมือง]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B9%88:%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1314</id>
		<title>หมวดหมู่:พรรคการเมือง</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B9%88:%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1314"/>
		<updated>2009-03-07T09:48:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: ทำหน้าว่าง&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B9%88:%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1313</id>
		<title>หมวดหมู่:พรรคการเมือง</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B9%88:%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87&amp;diff=1313"/>
		<updated>2009-03-07T09:47:06Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: {{รอผู้ทรง}}  ---- &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;ผู้เขียน&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; เข็มทอง  ต้นสกุลรุ่งเรือง  ----   ==ควา...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{รอผู้ทรง}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;ผู้เขียน&#039;&#039;&#039; เข็มทอง  ต้นสกุลรุ่งเรือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ความเบื้องต้น==&lt;br /&gt;
สิทธิในการแสดงความคิดเห็นเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่ติดตัวมาแต่กำเนิด ในการปกครอง[[ระบอบประชาธิปไตย]]นั้น รัฐต้องรับรองและคุ้มครองสิทธิในการแสดงความคิดเห็นของประชาชน ซึ่งสิทธิในการแสดงความคิดเห็นนั้นต่อมาได้ขยายตัวออกไปเป็นสิทธิในการรวมตัวเพื่อแสดงความคิดเห็นนั้น เพราะสิทธิในการแสดงความคิดเห็นนั้น ย่อมไร้ประโยชน์หากประชาชนที่มีความคิดเห็นดังกล่าวไม่สามารถเข้ามารวมตัวเพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็น  ซึ่งคือการจัดตั้ง และเข้าเป็นสมาชิกพรรคการเมืองนั่นเอง  พรรคการเมืองจึงเป็นองค์กรทางการเมืองประเภทหนึ่งที่มีความสำคัญต่อระบอบประชาธิปไตยสมัยใหม่เป็นอย่างยิ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ความหมายของพรรคการเมือง==&lt;br /&gt;
มีผู้ให้ความหมายของพรรคการเมืองไว้มากมาย โดยส่วนใหญ่มีลักษณะร่วมกันอยู่สามประการ ดังนี้ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๑. เป็นกลุ่มบุคคลที่มีการจัดตั้งองค์กรร่วมกัน&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๒. มี[[อุดมการณ์ทางการเมือง]]ร่วมกัน คือ สมาชิกส่วนใหญ่มีความเห็นในทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมในแนวทางกว้างๆคล้ายๆกัน  &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;๓. มีวัตถุประสงค์ให้ได้มาซึ่งอำนาจมหาชน และใช้อำนาจนั้นดำเนินการหรือบริหารประเทศให้บรรลุวัตถุประสงค์ข้างต้น  ลักษณะประการนี้สำคัญยิ่งเพราะโดยธรรมชาติในสังคมอาจมีการรวมตัวกันของบุคคลที่มีความคิดเห็นคล้ายกันเข้าด้วยกัน หากแต่ถ้ากลุ่มดังกล่าวไม่ประสงค์จะเข้ามาบริหารประเทศแล้ว ย่อมไม่ใช่พรรคการเมือง อาจเป็นสหภาพแรงงาน สมาคม หรือมูลนิธิเท่านั้น &lt;br /&gt;
โดยสรุป ความหมายของพรรคการเมือง คือ กลุ่มบุคคลที่มีการจัดตั้งองค์กรร่วมกันโดยมีอุดมการณ์ทางการเมืองเหมือนกัน โดยกลุ่มดังกล่าวมีวัตถุประสงค์จะยึดกุมอำนาจรัฐ หรือกล่าวอีกนัยหนึ่ง คือ เข้าเป็นรัฐบาลเพื่อดำเนินการตามอุดมการณ์ของตนให้สัมฤทธิ์ผล&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==หน้าที่ของพรรคการเมือง==&lt;br /&gt;
แม้หน้าที่ของพรรคการเมืองจะมีอยู่หลายประการ แต่อาจแยกหน้าที่หลักของพรรคการเมืองออกเป็นสองประการใหญ่ๆ  หน้าที่อื่นๆนั้นเพียงแต่แยกย่อยออกจากหน้าที่หลักทั้งสองประการนี้เท่านั้น หน้าที่ของพรรคการเมือง คือ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;๑.	พรรคการเมืองเป็นตัวกลางเชื่อมความต้องการและบทบาทของประชาชนกับรัฐบาล&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;ลำพังประชาชนแต่ละคนนั้นย่อมไม่มีอิทธิพลต่อรัฐบาล หากแต่ถ้าประชาชนที่มีความเห็นตรงกันมารวมตัวกันเข้า ทำความคิดเห็นของตนให้เป็นปึกแผ่นเป็นนโยบายของพรรคการเมืองเพื่อเสนอต่อประชาชนคนอื่นๆพิจารณาเลือกตั้งพรรคของตน  ความต้องการของประชาชนจึงจะมีน้ำหนักขึ้น  พรรคการเมืองจะเป็นผู้รวบรวม คัดเลือก และส่งผ่านประเด็นเกี่ยวกับผลประโยชน์ของประชาชนและกลุ่มผลประโยชน์ต่างๆที่เป็นฐานเสียงของตนเข้าสู่การพิจารณาของรัฐ และผลักดันให้รัฐบาลนำความต้องการดังกล่าวไปปฏิบัติ ทำให้รัฐบาลมีโอกาสได้สื่อสารกับประชาชนผ่านตัวกลาง &amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;นอกจากนี้ ในแง่ตัวกลางเชื่อมบทบาทของประชาชนกับรัฐบาล พรรคการเมืองยังเปิดโอกาสให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการเมือง โดยคัดเลือกผู้มีความสามารถมาเป็นผู้สมัครรับเลือกตั้งเพื่อชิงชัยเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร หรือรัฐบาลแทนประชาชนส่วนใหญ่  โดยในหน้าที่นี้ พรรคการเมืองต้องส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ด้านการเมืองการปกครองประเทศด้วย&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;๒.	พรรคการเมืองเป็นผู้ใช้อำนาจทางการเมือง&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;หากพรรคการเมืองสามารถชนะ[[การเลือกตั้ง]]ได้เสียงข้างมากในรัฐสภา และจัดตั้งรัฐบาล พรรคการเมืองย่อมเป็นผู้กำหนดกฎหมายตามความประสงค์ของประชาชน และนำกฎหมายนั้นไปยังคับใช้ พรรคการเมืองกลายเป็นผู้นำความต้องการของประชาชนมาปฏิบัติให้เกิดผลด้วยตนเอง นอกจากนี้ การใช้อำนาจพรรคการเมืองยังหมายรวมถึงการที่พรรคการเมืองเป็นฝ่ายค้านที่คอยตรวจสอบควบคุมการใช้อำนาจของฝ่ายรัฐบาล โดยการตั้งกระทู้ถาม พิจารณากลั่นกรองร่างพระราชบัญญัติ รวมทั้งการเสนอญัตติอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาล&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==คุณค่าของพรรคการเมืองต่อการปกครองระบอบประชาธิปไตย==&lt;br /&gt;
แม้แต่ในการปกครองระบอบที่ไม่เป็นประชาธิปไตย ก็ยังสามารถมีพรรคการเมืองได้ อาทิ [[พรรคคอมมิวนิสต์]]ในประเทศที่มีการปกครองระบอบสังคมนิยม แต่พรรคการเมืองเหล่านั้นไม่สามารถทำหน้าที่พรรคการเมืองได้ เพราะมิได้เป็นตัวกลางเสนอความต้องการของประชาชนให้แก่รัฐบาล ตลอดจนมิได้เปิดโอกาสให้ประชาชนที่สนใจเข้ามามีส่วนร่วมในทางการเมืองแต่อย่างใด ในส่วนการใช้อำนาจรัฐ พรรคการเมืองเหล่านั้นมิได้ทำหน้าที่ตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐให้แก่ประชาชนดังเช่นที่พรรคการเมืองควรทำ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
จะเห็นได้ว่า พรรคการเมืองจะปฏิบัติหน้าที่ของตนได้ก็แต่ในภาวการณ์ที่มีพรรคการเมืองหลายพรรคเข้าร่วมแข่งขันกัน อันจะเกิดในบรรยากาศประชาธิปไตย ซึ่งรับรองความเสมอภาค สิทธิในการเข้าถึงข้อมูล สิทธิในการชุมนุม สิทธิในแสดงความคิดเห็น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แต่เดิม ในการปกครองระบอบประชาธิปไตยทางตรง พรรคการเมืองไม่ใช่เรื่องจำเป็น แต่เมื่อสังคมสลับซับซ้อนยิ่งขึ้น ประชาธิปไตยทางตรงย่อมใช้ไม่ได้ผล เนื่องจากมีประชาชนจำนวนมาก จึงเกิดเป็นประชาธิปไตยแบบตัวแทนขึ้น ความจำเป็นที่จะต้องมีพรรคการเมืองก็ปรากฏเด่นชัดขึ้น เพราะผู้แทนอิสระนั้นมีความคิดเห็นต่างๆได้หลากหลายกันออกไป การรวมตัวกันเป็นพรรคการเมืองโดยยอมทิ้งความเห็นเล็กน้อยที่ไม่ตรงกันเพื่อผลประโยชน์ร่วมกันที่สำคัญกว่าจะช่วยลดความสับสนในการเลือกผู้แทนของประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งให้มีตัวเลือกที่น้อยลงและชัดเจนมากยิ่งขึ้น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การจัดตั้งขึ้นเป็นพรรคการเมืองนั้นทำให้การเรียกร้องของประชาชนดำรงอยู่ต่อไปโดยไม่ขึ้นอยู่กับปัจเจกแต่ละคน เพราะแม้ว่าผู้ก่อตั้งพรรคการเมืองจะตายไป พรรคการเมืองก็ไม่สิ้นสุดลงไปด้วย หากแต่สามารถถูกรับช่วงต่อไปโดยสมาชิกพรรคคนอื่นๆ &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในด้านการใช้อำนาจนิติบัญญัติ พรรคการเมืองจะช่วยพิจารณากลั่นกรองความคิดเห็นของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรโดยถี่ถ้วนภายในพรรคการเมืองก่อน จึงเสนอต่อสภา  ทำให้การทำงานของฝ่ายนิติบัญญัติรวดเร็ว ทันเหตุการณ์ และรอบคอบมากขึ้น&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
พรรคการเมืองทำให้รัฐบาลมีเสถียรภาพมากขึ้น หากรัฐบาลจะดำเนินนโยบายในทางใดก็สามารถรู้ได้ว่ามีสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่ยังสนับสนุนตนอยู่เท่าใด เพราะผู้แทนเหล่านั้นสังกัดในพรรคร่วมรัฐบาลเดียวกัน หากผู้แทนคนใดจะกระทำตนนอกลู่นอกทางก็ยังมีวินัยพรรคการเมืองที่ตนสังกัดอยู่คอยควบคุมอยู่อีกชั้นหนึ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปัจจุบัน หน้าที่ต่างๆที่พรรคการเมืองเคยมีอาจเริ่มถูกแทนที่ด้วยสถาบันอื่น อาทิ สื่อ หรือ องค์การภาคประชาชน เข้ามาตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐแทนพรรคการเมือง และในบางคราว อาจทำได้ดีกว่าพรรคการเมือง หรือ การที่ประชาชนสามารถเข้ามามีส่วนร่วมในการปกครองได้โดยตรง อาทิ เข้าชื่อเสนอกฎหมาย หรือถอดถอนผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ทำให้พรรคการเมืองไม่ได้มีบทบาทเท่าเดิมเช่นที่เคยมีมา แต่โดยสภาพสังคมปัจจุบัน พรรคการเมืองยังเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่งหากประชาชนต้องการธำรงประชาธิปไตยไว้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ดูเพิ่มเติืม==&lt;br /&gt;
[[รายชื่อพรรคการเมืองไทย]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[category:พรรคการเมือง]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%A2%E0%B9%8C&amp;diff=1312</id>
		<title>ประชาธิปัตย์</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%A2%E0%B9%8C&amp;diff=1312"/>
		<updated>2009-03-07T09:45:37Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: พรรคประชาธิปัตย์ เป็นพรรคการเมืองที่เก่าแก่ที่สุดที่ไ...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;พรรคประชาธิปัตย์ เป็นพรรคการเมืองที่เก่าแก่ที่สุดที่ได้มีการก่อตั้งก่อนที่จะมีพระราช บัญญัติพรรคการเมืองโดยก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 6 เมษายน 2489 โดยมี นายควง อภัยวงศ์ เป็น หัวหน้าพรรคคนแรกและ ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช เป็นเลขาธิการพรรคคนแรก ตลอดระยะเวลา 60 ปีที่ ผ่านมาพรรคประชาธิปัตย์ได้ดำเนินการต่อสู้ทางการเมืองใน ระบอบประชาธิปไตยอย่างต่อเนื่องซึ่งพอจะจำแนกออกได้เป็น 4 ยุค กล่าวคือ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ยุคที่หนึ่ง (2489-2501) : ยุคแห่งการสร้างพรรค และสร้างประชาธิปไตย ต่อต้านเผด็จการ ในระยะต้นสภาพการเ มืองของประเทศไทยมีความผันผวนเนื่องจากอยู่ใน ระหว่าง การเริ่มต้น การดำเนินงานทางการเมืองอยู่ในวงแคบพรรคประชาธิปัตย์ได้มีการดำเนินการ ทางการเมืองที่ สำคัญสรุปได้ดังนี้ * ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคฝ่ายค้านรัฐบาลนายปรีดี พนมยงค์&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นรัฐบาลรับเชิญของคณะรัฐประหาร พ.ศ 2490&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคฝ่ายค้านรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลย์สงคราม&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคฝ่ายค้านรัฐบาลแห่งกลุ่มจอมพล สฤษดิ์ ธนะรัชต์&lt;br /&gt;
ระหว่างปี 2501-2511 บทบาททางการเมืองของพรรคประชาธิปัตย์ได้หยุดชั่วคราว เมื่อ&lt;br /&gt;
จอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ได้ทำการยึดอำนาจการปกครอง และเป็นเผด็จการเบ็ดเสร็จในปี 2501&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ยุคที่สอง (2511-2519) : ยุคแห่งการฟื้นฟูพรรค และเชิดชูประชาธิปไตย ภายหลังการประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2511 ทางพรรคฯได้มีการ ดำเนินการทางการเมืองที่สำคัญดังนี้&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคฝ่ายค้านรัฐบาลจอมพล ถนอม กิตติขจร&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นรัฐบาลหลังการเลือกตั้ง พ.ศ. 2518&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นฝ่ายค้านรัฐบาล ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นรัฐบาลหลังการเลือกตั้ง พ.ศ. 2519&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ยุคที่สาม (2522-2533) : ยุคแห่งการปรับปรุงนโยบาย และเข้ามีส่วนร่วมในการบริหารบ้านเมือง ในปี พ.ศ. 2521 ได้มีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญใหม่ และจัดให้มีการเลือกตั้งในวันที่ 22 เมษายน 2522 นับเป็นการเข้าสู่ยุคที่สามทางการเมืองของพรรคประชาธิปัตย์ ซึ่งทางพรรคฯ ได้มีการดำเนินการทางการเมืองที่สำคัญสรุปได้ดังนี้&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคฝ่ายค้านรัฐบาลพลเอกเกรียงศักดิ์ ชมะนันท์&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคร่วมรัฐบาลพลเอกเปรม ติณสูลานนท์ (1, 2, 3, 4, 5)&lt;br /&gt;
* ปฏิบัติหน้าที่เป็นพรรคร่วมรัฐบาลพลเอกชาติชาย ชุณหะวัณ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ยุคที่สี่ (ปลายปี 2533-ปัจจุบัน) :ยุคแห่งการเป็นรัฐบาลของประชาชนและฝ่ายค้านที่มี ประสิทธิภาพ&lt;br /&gt;
ในวันที่ 12 ธันวาคม 2533 พรรคประชาธิปัตย์ได้ประกาศถอนตัวจากการเป็นพรรค ร่วมพรัฐบาลพลเอกชาติชายชุณหะวัณซึ่งหลังจากนั้นได้เกิดผันแปรทางการเมือง อย่างรุนแรงนำ มาถึงเหตุการณ์ยึดอำนาจของ“คณะ รสช.” และเหตุการณ์ “พฤษภาทมิฬ” ในที่สุด ท่ามกลางวิกฤติการทางการเมองในยุคที่สี่นี้พรรคประชาธิปัตย์ได้เข้ามามี บทบาทในการ ต่อต้านเผด็จการเคียงบ่าเคียงไหล่กับประชาชนจนกระทั่งเหตุการณ์สงบและนำไป สู่การเลือก ตั้งในเดือนกันยายน 2535 ซึ่งพรรคประชาธิปัตย์ได้รับชัยชนะขาวสะอาดมีส.ส ได้รับเลือกตั้ง มากที่สุดเป็นจำนวน 79 คนและได้เป็นพรรคแกนนำในการจัดตั้งรัฐบาลโดยมีนายชวน หลีกภัยเป็นนายกรัฐมนตรีคนแรกที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชนดำเนินการ บริหารบ้าน เมือง มาเป็นระยะเวลา2ปีครึ่งจนมาถึงกลางปี2538 ซึ่งมีเหตุการณ์พลิกผันทางการเมืองจน นำมาสู่ การยุบสภาทำให้มีการจัดการเลือกตั้งใหม่ในวันที่ 2 กรกฏาคม2538 ซึ่งสมาชิกพรรค ประชาธิปัตย์ได้ รับเลือกตั้งเข้ามาเป็นส.ส 86 คนและดำเนินการทางการเมืองเป็นฝ่ายค้าน รัฐบาลนายบรรหาร ศิลปอาชา ซึ่งทางพรรคได้พิสูจน์ถึงการเป็นพรรคฝ่ายค้านที่มีประสิทธิ ภาพต่อสู้กับการปกครองประเทศที่ไม่โปร่งใส จนในที่สุดนายบรรหาร ศิลปอาชาต้อง ประกาศ ยุบสภาและจัดให้มีการเลือกตั้งในวันที่ 17 พฤศจิกายน 2539 จากการดำเนินการทางการเมืองที่ต่อเนื่องตลอดระยะเวลา 60 ปี พรรคประชาธิปัตย์ ได้ต่อสู้ กับระบอบเผด็จการเดิมมาในหลายยุคสมัยบางครั้งแสดงบทบาทในฐานะพรรคฝ่ายค้าน บางครั้งแสดงบทบาทในฐานะฝ่ายรัฐบาลแต่ทั้งนี้ไม่ว่าจะมีบทบาทและฐานะอย่างไร ในการต่อสู้ ทางการเมืองพรรคประชาธิปัตย์ยังคงยึดมั่นการดำเนินการทางการเมืองในระบอบ ประชาธิป ไตย อันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขยึดถืออุดมคติ 4 ประการของพรรคยืนหยัดพิทักษ์รักษา ผลประโยชน์ของคนส่วนใหญ่และมุ่งมั่นสร้างสังคมที่เป็นธรรมให้บังเกิดขึ้น ด้วยจิตใจและ การอุทิศตัวในหลักการแห่งความซื่อสัตย์สุจริต&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[หมวดหมู่:พรรคการเมือง]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%90%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%A3_%E0%B8%9E.%E0%B8%A8._2494&amp;diff=1259</id>
		<title>รัฐประหาร พ.ศ. 2494</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%90%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%A3_%E0%B8%9E.%E0%B8%A8._2494&amp;diff=1259"/>
		<updated>2009-03-02T07:42:01Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{รอผู้ทรง}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;ผู้เรียบเรียง&#039;&#039;&#039; ณัฐพล และ รศ.ดร.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การรัฐประหาร 29 พฤศจิกายน 2494 ของคณะทหารที่เรียกตนเองว่า “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” เป็นผลต่อเนื่องมาจากความร่วมมือระหว่างกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมและพรรคประชาธิปัตย์ได้ร่างรัฐธรรมนูญ 2492 หรือ “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” ที่กำหนดโครงสร้างทางการเมืองที่ให้พระมหากษัตริย์มีอำนาจมากในการควบคุมทางการเมืองผ่านวุฒิสภาที่มาจากการแต่งตั้ง อีกทั้ง การที่ผู้สำเร็จราชการฯเข้าแทรกแซงกิจการทางการเมือง และการกีดกัน “คณะรัฐประหาร” ออกไปจากการเมืองนั้น ทำให้รัฐบาลของจอมพล ป. พิบูลสงครามบริหารราชการแผ่นดินด้วยความยากลำบาก การรัฐประหาร 2494 จึงเป็นการยุติอำนาจกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมออกไปจากการเมืองไทย ซึ่งเป็นสะท้อนให้เห็นถึงการต่อสู้ระหว่างคณะทหารที่มีจอมพล ป. -ผู้นำที่มาจากคณะราษฎรกับกลุ่มอำนาจเก่าที่ยังคงดำรงอยู่ภายหลังการปฏิวัติ 2475 &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==สภาพปัญหาที่ก่อให้เกิดการรัฐประหาร==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ภายหลังการขับไล่รัฐบาลนายควงลงจากตำแหน่ง ในเดือนเมษายน 2491  จอมพล ป.ได้กลับขึ้นมาเป็นนายกรัฐมนตรีครั้งที่สอง ทำให้เกิดการเผชิญหน้ากันของสองขั้วอำนาจระหว่างกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมกับจอมพลป. นายกรัฐมนตรีผู้มาจากคณะราษฎร และผู้นำ “คณะรัฐประหาร”ภายใต้มรดกของระบอบการเมืองที่กลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมและพรรคประชาธิปัตย์ได้วางไว้ นั่นก็คือ ความสัมพันธ์ทางการเมืองภายใต้รัฐธรรมนูญฉบับ 2492  ที่ไม่สมดุลระหว่างอำนาจของพระมหากษัตริย์กับรัฐบาลและรัฐสภา เนื่องจากเป็นระบอบการเมืองที่พระมหากษัตริย์มีอำนาจมากโดยปลอดจากการถ่วงดุลจากรัฐบาลและรัฐสภา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;1.ปัญหาจากรัฐธรรมนูญ 2492 หรือ “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การพยายามสถาปนาโครงสร้างและกำหนดกติกาการเมืองให้ที่เป็นที่พอใจของกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมนับเป็นเป้าหมายที่สำคัญในการร่างรัฐธรรมนูญ 2492 โดยกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมและพรรคประชาธิปัตย์ได้ริเริ่มให้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่โดยคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ ผู้ร่างส่วนใหญ่เป็นขุนนางในระบอบเก่าและนักกฎหมายอนุรักษ์-กษัตริย์นิยม คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญนี้ มีจำนวน 9 คน คือ เจ้าพระยาศรีธรรมาธิเบศ พระยาศรีวิสารวาจา พระยาเทพวิทุรพหุลศรุตาบดี พระยาอรรถการียนิพนธ์ หลวงประกอบนิติสาร หม่อมราชวงศ์ เสนีย์ ปราโมช นายสุวิชช์  พันธเศรษฐ และนายเพียร ราชธรรมนิเทศ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สาระสำคัญในรัฐธรรมนูญฉบับ 2492    จึงกำหนดกติกาและระบอบการเมืองที่เพิ่มอำนาจให้พระมหากษัตริย์ในทางการเมือง และกีดกัน “คณะรัฐประหาร” ออกไปจาการเมือง และได้มีการประดิษฐ์ระบอบการเมืองที่ต้องการขึ้น ด้วยการใช้คำว่า “ประเทศไทยมีการปกครองระบอบประชาธิปไตย มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข”(มาตรา 2) ขึ้น นับเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์การเมืองการปกครองของไทย อีกทั้ง คณะผู้ร่างฯมีวัตถุประสงค์ถวายอำนาจให้เป็น“ส่วนพระองค์โดยแท้”จึงการบัญญัติข้อความในหลายมมาตราที่เพิ่มอำนาจพระมหากษัตริย์ เช่น กำหนดให้การกระทำของกษัตริย์มีอิสระตามพระราชอัธยาศัย เช่น การทรงเลือกและแต่งตั้งประธานองคมนตรีและองคมนตรีตามพระราชอัธยาศัยและให้พ้นตำแหน่งไปตามพระราชอัธยาศัย (มาตรา13,14)    ให้ทรงมีอำนาจในการทรงเลือกและแต่งตั้งสมาชิกวุฒิสภาจำนวน 100 คน โดยมีเพียงประธานองคมนตรีเป็นผู้สนองพระบรมราชโองการ (มาตรา 82 )  เนื่องจากคณะผู้ร่างฯ ต้องการให้วุฒิสภาเป็นตัวแทนพระมหากษัตริย์มิใช่ตัวแทนประชาชนจึงบัญญัติให้พระมหากษัตริย์ทรงไว้ซึ่งอำนาจในทางการเมืองเช่นนี้ ทำให้เกิดข้อถกเถียงถึงอำนาจของพระมหากษัตริย์ในระบอบประชาธิปไตย ภายใต้หลักการ The King Can  Do No Wrong หรือ การกระทำของพระมหากษัตริย์ต้องมีผู้ลงนามสนองพระบรมราชโองการ เนื่องจาก ที่มาของประธานองคมนตรีมิได้รับผิดชอบต่อรัฐสภาแต่กลับมามีอำนาจลงนามสนองพระราชโองการในการแต่งตั้งสมาชิกวุฒิสภา ซึ่งขัดแย้งต่อหลักในการปกครองระบอบประชาธิปไตย เป็นต้น  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ ในบทเฉพาะกาลรัฐธรรมนูญ 2492 นี้อนุญาตให้ วุฒิสภาชุดที่พระมหากษัตริย์แต่งตั้งตามรัฐธรรมนูญฉบับก่อนหน้า(2490) ให้สามารถดำรงตำแหน่งต่อมาได้ตามรัฐธรรมนูญใหม่(2492) ทำให้วุฒิสภาสามารถครอบงำการใช้อำนาจของรัฐสภาได้  กล่าวโดยสรุป นับแต่รัฐธรรมนูญ ฉบับ 2490 และ 2492 นั้น ได้มีการบัญญัติมาตราที่ให้อำนาจพระมหากษัตริย์เข้ามาแทรกแซงการเมืองได้และมีการจัดตั้งองค์กรอภิรัฐมนตรี ซึ่งต่อมากลายเป็นองคมนตรี อันมาจากการเลือกและแต่งตั้งโดยพระมหากษัตริย์อย่างอิสระปราศจากการตรวจสอบและถ่วงดุลจากสถาบันการเมืองตามระบอบประชาธิปไตย เช่น รัฐบาล และรัฐสภา ทั้งนี้ รัฐธรรมนูญทั้งสองฉบับเป็น “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” เหมือนกัน ต่างแต่เพียงรัฐธรรมนูญฉบับหลัง(2492)จัดรูปแบบของการใช้อำนาจของพระมหากษัตริย์ให้ลงตัวมากขึ้นเท่านั้น &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ด้วยสาระที่เพิ่มอำนาจให้กับพระมหากษัตริย์ในทางการเมืองนี้ ไม่แต่เพียงถูกท้วงติงจากนักวิชาการทางรัฐศาสตร์และนักนิติศาสตร์เท่านั้น แต่ในการประชุมรัฐสภาเพื่อพิจารณารับรัฐธรรมนูญนั้น สมาชิกสภาผู้แทนฯบางท่านได้อภิปรายวิจารณ์“ระบอบซ่อนเร้น”ที่ให้อำนาจกษัตริย์มีอำนาจในทางการเมืองว่า “ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ไม่ใช่ประชาธิปไตยอันแท้จริง แต่มีลัทธิการปกครองแปลกประหลาดแทรกซ่อนอยู่ ลัทธินี้ คือ ลัทธินิยมกษัตริย์” และ“ ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้เขียนไว้โดยปรารถนาจะเหนี่ยวรั้งพระมหากษัตริย์ เข้ามาพัวพันกับการเมืองมากเกินไป โดยการถวายอำนาจมากกว่าเดิม … ยังงี้ไม่ใช่รัฐธรรมนูญประชาธิปไตย มันเป็นรัฐธรรมนูญพระมหากษัตริย์อย่างชัดๆทีเดียว ”   &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ คณะผู้ร่างฯรัฐธรรมนูญซึ่งได้รับการสนับสนุนจากกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมและพรรคประชาธิปัตย์ได้พยายามจำกัดอำนาจของ “คณะรัฐประหาร” ที่ได้เคยร่วมมือในการรัฐประหาร 2490  ออกไปจากการเมือง ด้วยการกำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญว่า ห้ามข้าราชการประจำเป็นสมาชิกวุฒิสภาและสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร(มาตรา79 ) และ ข้าราชการประจำเป็นรัฐมนตรีมิได้จะเป็น(มาตรา 142) ส่งผลให้นายทหารใน “คณะรัฐประหาร” ถูกกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมกีดกันออกไปจากการเมือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;2.ปัญหาจากที่มาและบทบาทของวุฒิสภา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ภาพรวมของรัฐธรรมนูญฉบับ 2492 หรือ “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” ฉบับนี้มีแนวโน้มอนุรักษ์นิยมทางการเมือง เช่น ให้ความสำคัญกับการแต่งตั้งด้วยอำนาจของพระมหากษัตริย์มากกว่าการเลือกตั้งของประชาชน เช่น กำหนดให้ ประธานวุฒิสภาที่มาจากการแต่งตั้งเป็นประธานรัฐสภา ซึ่งมีอำนาจเหนือกว่าประธานสภาผู้แทนราษฎรที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชน ด้วยการกำหนดให้ประธานสภาผู้แทนฯเป็นเพียงเป็นรองประธานรัฐสภาเท่านั้น(มาตรา 74)   โดยที่มาวุฒิสภากำหนดให้ พระมหากษัตริย์ทรงเลือกและแต่งตั้ง จำนวน 100 คน ให้ประธานองคมนตรีเป็นผู้ลงนามรับสนองพระบรมราชโองการแต่งตั้งสมาชิกวุฒิสภา(มาตรา 82)  กำหนดให้วุฒิสภาที่มาจากการแต่งตั้งมีอำนาจในการตรวจสอบรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งได้เหมือนกับสมาชิกสภาผู้แทนที่มาจาการเลือกตั้งของประชาชน (มาตรา 128)  กำหนดให้วุฒิสภาที่มาจากการแต่งตั้งสามารถเปิดอภิปรายทั่วไปแบบไม่ลงมติได้(มาตรา 130) ดังนั้น ปัญหาสำคัญที่เกิดขึ้น ตามหลักการการตรวจสอบและถ่วงดุลอำนาจ คือ เมื่อวุฒิสภาที่มาจาการแต่งตั้งมีอำนาจตรวจสอบรัฐบาลได้แล้ว ใครหรือองค์กรใดจะตรวจสอบวุฒิสภาที่มาจากการแต่งตั้ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในขณะที่ในรัฐธรรมนูญฉบับ 2492 มีการเพิ่มอำนาจทางการเมืองให้กับพระมหากษัตริย์ แต่กลับจำกัดอำนาจของประชาชน ซึ่งมีแนวโน้มความเป็นอนุรักษ์นิยมมากขึ้น เช่น รัฐธรรมนูญฉบับนี้ มิได้กำหนดที่มาของสมาชิกวุฒิสภาให้มาจกการเลือกตั้งตามแบบรัฐธรรมนูญ 2489 แต่กลับกำหนดให้สมาชิกวุฒิสภามาจาการแต่งตั้ง หรือแม้แต่อายุผู้สมัครสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ได้กำหนดให้มีอายุไม่ต่ำกว่า 30 ปี (มาตรา 92)  ซึ่งมีแนวโน้มกีดกันคนหนุ่มสาวรุ่นใหม่เข้าดำรงตำแหน่งทางการเมือง ซึ่งอาจเป็นความพยายามการต่อต้านการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ปัญหาจากบทบาทของสมาชิกวุฒิสภาที่มาจากการแต่งตั้ง ตามบทเฉพาะกาลของรัฐธรรมนูญ 2492 ได้เปิดโอกาสให้สมาชิกวุฒิสภาที่ถูกแต่งตั้งจากพระมหากษัตริย์จากรัฐธรรมนูญ 2490  ให้สามารถดำรงตำแหน่งต่อเนื่องได้ สมาชิกวุฒิสภาชุดแต่งตั้งนี้ได้สร้างอุปสรรคในการบริหารของรัฐบาลจอมพล ป. มาก  เช่น การตั้งกระทู้ถามรัฐบาลอย่างต่อเนื่อง และการอภิปรายคัดค้าน ยับยั้งการออกกฎหมายถึง 31 ฉบับจาก 57 ฉบับ   นอกจากนี้ วุฒิสภาชุดนี้ขอเปิดอภิปรายทั่วไปภายหลังการปราบปราม”กบฎแมนฮันตัน”โดยรัฐบาลจอมพล ป. อย่างหนัก ซึ่งถือได้ว่าเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ &lt;br /&gt;
ต่อมา จอมพล ป.ได้กล่าวตอบโต้วุฒิสภาว่าการเปิดอภิปรายของวุฒิสภาที่โจมตีรัฐบาลอย่างหนักนี้เป็นการเล่นบทเป็นฝ่ายค้านต่อรัฐบาล &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;3.ปัญหาความไม่สมดุลทางการเมืองและการแทรกแซงทางการเมืองของผู้สำเร็จราชการฯ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในเดือนมิถุนายน 2492 หรือเพียงสามเดือนหลังประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับนี้ มีรายงานข่าวว่ารัฐบาลประสบความล้มเหลวในการผลักดันบุคคลที่รัฐบาลไว้วางใจให้เป็นองคมนตรี  ในขณะที่รัฐธรรมนูญกำหนดให้พระมหากษัตริย์ทรงมีอำนาจในการเลือกและแต่งตั้งวุฒิสมาชิกซึ่งเป็นสมาชิกจำนวนกึ่งหนึ่งในรัฐสภาได้ ต่อมา ความขัดแย้งระหว่างผู้สำเร็จราชการฯกับรัฐบาลได้เริ่มปรากฎขึ้นในกรณีการแต่งตั้งวุฒิสมาชิก-สมาชิกส่วนใหญ่เป็นพระราชวงศ์และข้าราชการในระบอบเก่า-โดยผู้สำเร็จราชการฯไม่ทรงปรึกษารัฐบาลส่งผลให้ความสัมพันธ์ระหว่างรัฐบาลกับวุฒิสภาไม่ราบรื่น นอกจากนี้ ผู้สำเร็จราชการฯได้เข้าแทรกแซงทางการเมืองด้วยการเข้ามานั่งประทับในการประชุมคณะรัฐมนตรี ซึ่งผิดแบบแผนการปกครองในระบอบประชาธิปไตยทั่วไป จากการที่ทรงเข้ามาประทับในที่ประชุมคณะรัฐมนตรีนี้ได้สร้างความไม่พอใจให้กับจอมพล ป. ในฐานะนายกรัฐมนตรีมาก   &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;4.ปัญหาจากการขาดอำนาจในการควบคุมกองทัพ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
รัฐธรรมนูญฉบับดังกล่าวได้ห้ามข้าราชการดำรงตำแหน่งทางการเมือง เช่น ห้ามข้าราชการดำรงตำแหน่งเป็นสมาชิกวุฒิสภาและสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (มาตรา 79)  ห้ามข้าราชการเป็นรัฐมนตรี (มาตรา 142)	ส่งผลให้จอมพล ป.และนายทหารใน “คณะรัฐประหาร” ต้องเผชิญกับทางเลือกในการดำรงตำแหน่งทางการเมือง หรือดำรงตำแหน่งในระบบราชการ เช่น เมื่อลาออกจากข้าราชการมาดำรงตำแหน่งทางการเมืองทำให้ขาดอำนาจในการควบคุมกองทัพ ด้วยรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ทำให้จอมพล ป. ลาออกจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบกเพื่อเป็นนายกรัฐมนตรี(2491) แม้พลโท ผิน ชุณหะวันจะรับแหน่งนี้แทนก็ตาม  แต่การกำหนดดังกล่าวทำให้รัฐบาลขาดความสามารถในการควบคุมและสั่งการกองทัพ และส่งผลให้ปัญหาการแข่งขันทางการเมืองในภายกองทัพมีผลกระทบต่อเสถียรภาพทางการเมืองของรัฐบาลมาก เช่น การแข่งขันระหว่างพลโทผินกับพลโทกาจ  กาจสงครามในตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก และพลตำรวจตรีเผ่า ศรียานนท์กับพลตรีสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ในระยะเวลาต่อมา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
กล่าวโดยสรุปแล้วรัฐธรรมนูญฉบับดังกล่าว มีสาระเพิ่มอำนาจให้กับพระมหากษัตริย์ในทางการเมือง แต่ลดอำนาจของประชาชนที่แสดงผ่านการเลือกตั้งลง โดยให้ความสำคัญกับการแต่งตั้งมากขึ้น  ตลอดจนจำกัดอำนาจของ “คณะรัฐประหาร” ออกไปจากการเมือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==การรัฐประหาร 29 พฤศจิกายน 2494==&lt;br /&gt;
	&lt;br /&gt;
ในวันที่ 29 พฤศจิกายน 2494 “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” ได้ทำการรัฐประหารล้มรัฐธรรมนูญ 2492 หรือ “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” ลง และได้มีแถลงการณ์ว่า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{cquote|&#039;&#039;คำแถลงการณ์ฉบับที่ 1&#039;&#039; &lt;br /&gt;
&#039;&#039;เนื่องจากสถานการณ์ของโลกในปัจจุบันตกอยู่ในความคับขันทั่วไป ภัยแห่งคอมมิวนิสต์ได้ถูกคุกคามเข้ามาอย่างรุนแรง ในคณะรัฐมนตรีปัจจุบันนี้ก็ยังดี ในรัฐสภาก็ดี มีอิทธิพลของคอมมิวนิสต์เข้าแทรกซึมอยู่เป็นมาก แม้ว่ารัฐบาลจะทำความพยายามสักเพียงใด ก็ไม่สามารถจะแก้ปัญหา เรื่องคอมมิวนิสต์ได้ ทั้งไม่สามารถปราบการทุจริตที่เรียกว่า&#039;&#039; &#039;&#039;คอร์รับชั่น ดังที่มุ่งหมายว่าจะปราบนั้นด้วย ความเสื่อมโทรมมีมากขึ้น จนเป็นทีวิตกกันทั่วไปว่า ประเทศชาติจะไม่สามารถดำรงอยู่ได้ในสถานการณ์การเมืองอย่างนี้ จึงคณะทหารบก ทหารเรือ ทหารอากาศ ตำรวจ ผู้ก่อการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 คณะรัฐประหาร พ.ศ. 2490 พร้อมด้วยประชาชนผู้รักชาติ มุ่งความมั่นคงดำรงอยู่แห่งชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์บรมราชจักรีวงศ์ และระบอบรัฐธรรมนูญ ได้พร้อมกัน เป็นเอกฉันท์ กระทำการเพื่อนำเอารัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับลงวันที่ 10 ธันวาคม พุทธศักราช 2475 กลับมาใช้ให้เป็นความรุ่งเรืองสถาพรแก่ประเทศชาติสืบไป…&#039;&#039; |}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;สาเหตุสำคัญของการรัฐประหาร&#039;&#039;&#039; คือ การยุติ “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” ผลจากการรัฐประหารครั้งนี้ ทำให้รัฐบาลชุดเดิมสิ้นสุดลง ให้รัฐสภาทั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และ สมาชิกวุฒิสภาจากการแต่งตั้งตามรัฐธรรมนูญสิ้นสุดลง ให้มี “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” ขึ้น การประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับ 10 ธันวาคม 2475 ทำให้มีแต่เพียงสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรซึ่งมี 2 ประเภท และให้ “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” ดำเนินการกราบทูลพระกรุณาเพื่อตั้ง สมาชิกสภาประเภท 2 ต่อไป จากนั้นให้มีการตั้งรัฐบาลบริหารประเทศต่อไป &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&#039;&#039;&#039;“คณะบริหารประเทศชั่วคราว”&#039;&#039;&#039; ประกอบด้วย &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1.พลเอกผิน ชุณหะวัณ 2.พลโท เดช เดชประดิยุทธ์ 3.พลโท สฤษดิ์ ธนะรัชต์ 4.พลเรือตรี หลวงยุทธศาสตร์โกศล 5.พลเรือตรี หลวงชำนาญอรรถยุทธ 6.พลเรือตรี สุนทร สุนทรนาวิน 7.พลอากาศเอก ฟื้น รณนภากาศ ฤทธาคนี 8.พลอากาศโท หลวงเชิดวุฒากาศ 9.พลอากาศ หลวงปรุงปรีชากาศ  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ผลกระทบจากการรัฐประหาร 29 พฤศจิกายน 2494==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การยกเลิก“รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” โดย “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” มีขึ้นก่อนพระมหากษัตริย์ทรงเสด็จนิวัตรพระนครไม่กี่วัน การรัฐประหารครั้งนี้เป็นการยุติการครอบงำรัฐสภาโดยวุฒิสภากุล่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยม และลดอำนาจของพระมหากษัตริย์ออกจากการเมือง   โดยจอมพล ป. ได้นำรัฐธรรมนูญฉบับ 10 ธันวาคม 2475 กลับมาใช้อีกครั้งเป็นช่วงเวลาสั้นๆ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
   &lt;br /&gt;
โดยเปรียบเทียบแล้วรัฐธรรมนูญฉบับ 2475 นี้จำกัดอำนาจของพระมหากษัตริย์มากกว่า ฉบับ 2490 , 2492 เช่น การไม่มีคณะองคมนตรีที่พระองค์ทรงสามารถแต่งตั้งได้ตามพระราชอัธยาศัย   การไม่มีวุฒิสภาที่ให้อำนาจพระมหากษัตริย์เลือกและแต่งตั้งด้วยพระองค์เองดังเช่น “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” 2 ฉบับก่อน ดังนั้น อำนาจของพระมหากษัตริย์ที่ลดลงเป็นเหตุให้เกิดความยากในการลงพระนามของพระมหากษัตริย์ส่งผลให้กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากร(พระองค์เจ้าธานีนิวัต)ในฐานะผู้สำเร็จราชการฯขณะนั้น ไม่ยอมลงนามประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับใหม่ของ”คณะบริหารประเทศชั่วคราว”  จวบกระทั่ง เมื่อพระมหากษัตริย์ทรงนิวัตรประเทศไทยแล้ว พระองค์ได้ทรงลงพระนามประกาศใช้รัฐธรรมนูญใหม่ กระนั้นก็ดี การรัฐประหารล้ม“รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม” ได้สร้างความไม่พอพระทัยให้พระมหากษัตริย์มาก กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากรได้บันทึกปฏิกิริยาของพระมหากษัตริย์ต่อเหตุการณ์นี้ ว่า “ ท่านทรงกริ้วมาก ทรงตำหนิหลวงพิบูลฯ[จอมพล ป.]อย่างแรงหลายคำ ท่านว่าฉันไม่พอใจที่คุณหลวงทำเช่นนี้ ”  ดังนั้น อาจกล่าวได้ว่า การรัฐประหาร 2494 ที่เกิดขึ้นสร้างความไม่พอใจให้กับพระมหากษัตริย์และกุล่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมมาก เนื่องจากเป็นการหยุดระบอบการเมืองที่พวกเขาได้เพียรพยายามสร้างขึ้นต้องยุติลง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
จากนั้น “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” ได้ประกาศนำรัฐธรรมนูญฉบับ 10 ธันวาคม 2475 กลับใช้ใหม่ในทางปฏิบัติ ในวันที่ 29 พฤศจิกายน นั้นเอง จอมพล ป.ได้ขึ้นเป็นนายกรัฐมนตรีชั่วคราวพร้อมคณะรัฐมนตรีชั่วครามจำนวน 17 คน  ต่อมา วันที่ 30 พฤศจิกายน “คณะบริหารประเทศชั่วคราว” ได้แต่งตั้งสมาชิกสภาประเภทที่สองจำนวน 123 คน จากนั้น วันที่ 1 ธันวาคมมีการเปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎร และได้มีการลงมติเลือกจอมพล ป. เป็นนายกรัฐมนตรีอีกครั้งหนึ่ง &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ต่อมา จอมพล ป.และคณะรัฐประหารได้เข้าเฝ้าพระมหากษัตริย์ และทรงเริ่มต่อรองให้มีร่างรัฐธรรมนูญใหม่แทนการยอมใช้รัฐธรรมนูญฉบับที่จอมพล ป.เสนอมาแต่เพียงฝ่ายเดียว โดยทรงมีพระราชประสงค์ให้นำแนวคิดในรัฐธรรมนูญ 2492 ที่ถูกล้มเลิกไปมาประกอบการร่างด้วย   และทรงแจ้งพระราชประสงค์ให้ตั้งวุฒิสภาอีกครั้ง โดยทรงให้เหตุผลว่า “การมีแต่สภาเดียวโดยมีสมาชิกประเภทที่ 1 อย่างเดียว [มาจากการเลือกตั้งของประชาชน] ย่อมไม่มีหลักประกันอันเพียงพอ จึ่งควรให้มีสภาที่ 2 [วุฒิสภาที่มาจากการเลือกและแต่งตั้งโดยพระมหากษัตริย์]ขึ้น”  อย่างไรก็ตาม รัฐธรรมนูญฉบับ 2495 ที่ปรากฏต่อมานั้น ซึ่งมีคณะผู้ร่างรัฐธรรมนูญ ประกอบด้วยสมาชิก 8 คน คือ เจ้าพระยาศรีธรรมาธิเบศ พระยาศรีวิสารวาจา พระยาเทพวิทุร หลวงประกอบนิติสาร นายเพียร ราชธรรมนิเทศ พระยาอรรถการีย์นิพนธ์ หม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช นายสุวิชช์ พันธ์เศรษฐและนายหยุด แสงอุทัย   โดยรัฐบาลยอมได้เพียงสาระบางประการใน “รัฐธรรมนูญกษัตริย์นิยม”เท่านั้นที่ยังคงอยู่ เช่น การให้คงมีคณะองคมนตรีที่ทรงตั้งตามพระราชอัธยาศัยต่อไป แต่ไม่ปรากฏข้อความให้ทรงสามารถเลือกและแต่งตั้งวุฒิสภาด้วยพระองค์เองดังเดิมอีก ดังนั้น รัฐธรรมนูญฉบับ 2495 นี้เป็นการจำกัดอำนาจพระมหากษัตริย์ไว้แต่เพียงกิจการส่วนพระองค์เท่านั้น แต่ไม่อนุญาตให้ทรงใช้อำนาจที่สามารถครอบงำรัฐสภาได้อีก ด้วยเหตุนี้ กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากร ทรงบันทึกความรู้สึกที่สะท้อนให้เห็นถึงความไม่พอใจของกลุ่มอนุรักษ์-กษัตริย์นิยมต่อการจำกัดอำนาจกษัตริย์อีก&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==อ้างอิง==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==หนังสือแนะนำให้อ่านต่อ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ณัฐพล ใจจริง (2551) “ คว่ำปฏิวัติ-โค่นคณะราษฎร : การก่อตัวของ ‘ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข’ ” , ฟ้าเดียวกัน ปีที่ 6 ฉบับที่ 1 มกราคม-มีนาคม หน้า104-146.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
มุกดา เอนกลาภากิจ , (2542) “ รัฐธรรมนูญและสถาบันทางการเมือง : ศึกษารัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492” วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
เสน่ห์ จามริก (2549) การเมืองไทยกับพัฒนาการรัฐธรรมนูญ , กรุงเทพฯ : มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นรนิติ เศรษฐบุตร (2550) รัฐธรรมนูญกับการเมืองไทย , กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==บรรณานุกรม==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
กริช สืบสนธิ์ (2515) “บทบาทและพฤติกรรมของวุฒิสภาไทยสมัยต่างๆ”, วิทยานิพนธ์รัฐศาสตร์มหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย,&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ธงชัย วินิจจะกูล (2548 ) ข้ามให้พ้นประชาธิปไตยแบบหลัง 14 ตุลาคม , กรุงเทพฯ : มูลนิธิ 14 ตุลา อนุสรณ์สถาน 14 ตุลา &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ภูมิพลอดุลยเดช , พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ,(2495) “บันทึกพระราชวิจารณ์ เรื่อง ร่างฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไข เพิ่มเติม พ.ศ. 2495 ,17 มกราคม 2495” , หยุด แสงอุทัย , คำอธิบายรัฐธรรมนูญ พุทธศักราช 2475-2495.พระนคร : โรงพิมพ์ชูสิน.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ณัฐพล ใจจริง (2551) “ คว่ำปฏิวัติ-โค่นคณะราษฎร : การก่อตัวของ ‘ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข’ ” , ฟ้าเดียวกัน ปีที่ 6 ฉบับที่ 1 มกราคม-มีนาคม หน้า104-146.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
มุกดา เอนกลาภากิจ , (2542) “ รัฐธรรมนูญและสถาบันทางการเมือง : ศึกษารัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492” วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สุชิน ตันติกุล (2517) “ผลสะท้อนทางการเมืองของรัฐประหาร พ.ศ.2490 ”, วิทยานิพนธ์รัฐศาสตร์มหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สุลักษณ์ ศิวรักษ์ (2528) เรื่อง กรมพิทยาลาภพฤฒิยากร ตามทัศนะของส.ศิวรักษ์ . กรุงเทพฯ : มูลนิธิเสถียรโกเศศ- นาคะประทีป.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร (2503) สมุดภาพสมาชิกรัฐสภา พ.ศ.2475-2501 , พระนคร : บริษัท ชุมนุมช่าง จำกัด .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
หยุด แสงอุทัย (2495) คำอธิบายรัฐธรรมนูญ พุทธศักราช 2475-95 พระนคร : โรงพิมพ์ชูสิน.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อนันต์ พิบูลสงคราม , พลตรี (2540) จอมพล ป. พิบูลสงคราม 2 เล่ม  . กรุงเทพฯ : ตระกูลพิบูลสงคราม.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อนุสรณ์งานพระราชทานเพลิงศพ พลเรือตรี หลวง สังวรณ์ยุทธกิจ (ณ เมรุ วัด ธาตุทอง วันที่ 29 ธันวาคม 2516),กรุงเทพฯ:ชวนพิมพ์.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Handley , Paul (2008 ) “Princes , Politicians , Bureaucrats , Generals : The Evolution of the Privy Council under  the  Constitutional Monarchy” , A paper for 10th International Conference on Thai Studies , Thammasat University ,Bangkok , January 9-11&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Kobkua Suwannathat-Pian,(1995) Thailand’s Durable Premier : Phibun through Three Decades 1932 – 1957. Kuala Lumpur : Oxford University Press .&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==ดูเพิ่มเติม==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[category:เหตุการณ์สำคัญทางการเมืองไทย]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Cquote&amp;diff=1257</id>
		<title>แม่แบบ:Cquote</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Cquote&amp;diff=1257"/>
		<updated>2009-03-02T07:35:45Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| style=&amp;quot;margin:auto; border-collapse:collapse; border-style:none; background-color:{{{bgcolor|transparent}}}; {{&lt;br /&gt;
#if: {{{bgcolor|}}}&lt;br /&gt;
  | border: 1px solid #AAAAAA;&lt;br /&gt;
}}&amp;quot; class=&amp;quot;cquote&amp;quot;&lt;br /&gt;
| width=&amp;quot;20&amp;quot; valign=&amp;quot;top&amp;quot; style=&amp;quot;color:#B2B7F2;font-size:{{#switch:{{{size|{{{2|{{{quotewidth|{{{width|20px}}}}}}}}}}}}&lt;br /&gt;
|10px=20px&lt;br /&gt;
|30px=60px&lt;br /&gt;
|40px=80px&lt;br /&gt;
|50px=100px&lt;br /&gt;
|60px=120px&lt;br /&gt;
|#default=35px}};font-family:&#039;Times New Roman&#039;,serif;font-weight:bold;text-align:left;padding:10px 10px;&amp;quot; | “&lt;br /&gt;
| valign=&amp;quot;top&amp;quot; style=&amp;quot;padding:4px 10px;&amp;quot; | {{{1|Insert the text of the quote here, without quotation marks.}}}&lt;br /&gt;
| width=&amp;quot;20&amp;quot; valign=&amp;quot;bottom&amp;quot; style=&amp;quot;color:#B2B7F2;font-size:{{#switch:{{{size|{{{2|{{{quotewidth|{{{width|20px}}}}}}}}}}}}&lt;br /&gt;
|10px=20px&lt;br /&gt;
|30px=60px&lt;br /&gt;
|40px=80px&lt;br /&gt;
|50px=100px&lt;br /&gt;
|60px=120px&lt;br /&gt;
|#default=36px}};font-family:&#039;Times New Roman&#039;,serif;font-weight:bold;text-align:right;padding:10px 10px;&amp;quot; | ”&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
{{#if:{{{4|}}}{{{5|}}}|&lt;br /&gt;
{{!}} colspan=&amp;quot;3&amp;quot; style=&amp;quot;padding-right: 4%&amp;quot; {{!}} {{#if:{{{4|&amp;lt;noinclude&amp;gt;Origin&amp;lt;/noinclude&amp;gt;}}}|&amp;lt;p style=&amp;quot;font-size:smaller;text-align: right&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;cite style=&amp;quot;font-style:normal;&amp;quot;&amp;gt;—{{{4}}}{{#if:{{{5|&amp;lt;noinclude&amp;gt;Source&amp;lt;/noinclude&amp;gt;}}}|, {{{5}}}}}&amp;lt;/cite&amp;gt;&amp;lt;/p&amp;gt;}}&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
|}&amp;lt;!-- {{subst:FULLPAGENAME}} --&amp;gt;&amp;lt;noinclude&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Cquote&amp;diff=1256</id>
		<title>แม่แบบ:Cquote</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Cquote&amp;diff=1256"/>
		<updated>2009-03-02T07:31:07Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: {| style=&amp;quot;margin:auto; border-collapse:collapse; border-style:none; background-color:{{{bgcolor|transparent}}}; {{ #if: {{{bgcolor|}}}   | border: 1px solid ...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{| style=&amp;quot;margin:auto; border-collapse:collapse; border-style:none; background-color:{{{bgcolor|transparent}}}; {{&lt;br /&gt;
#if: {{{bgcolor|}}}&lt;br /&gt;
  | border: 1px solid #AAAAAA;&lt;br /&gt;
}}&amp;quot; class=&amp;quot;cquote&amp;quot;&lt;br /&gt;
| width=&amp;quot;20&amp;quot; valign=&amp;quot;top&amp;quot; style=&amp;quot;color:#B2B7F2;font-size:{{#switch:{{{size|{{{2|{{{quotewidth|{{{width|20px}}}}}}}}}}}}&lt;br /&gt;
|10px=20px&lt;br /&gt;
|30px=60px&lt;br /&gt;
|40px=80px&lt;br /&gt;
|50px=100px&lt;br /&gt;
|60px=120px&lt;br /&gt;
|#default=35px}};font-family:&#039;Times New Roman&#039;,serif;font-weight:bold;text-align:left;padding:10px 10px;&amp;quot; | “&lt;br /&gt;
| valign=&amp;quot;top&amp;quot; style=&amp;quot;padding:4px 10px;&amp;quot; | {{{1|Insert the text of the quote here, without quotation marks. &amp;lt;noinclude&amp;gt;{{lorem ipsum}}&amp;lt;/noinclude&amp;gt;}}}&lt;br /&gt;
| width=&amp;quot;20&amp;quot; valign=&amp;quot;bottom&amp;quot; style=&amp;quot;color:#B2B7F2;font-size:{{#switch:{{{size|{{{2|{{{quotewidth|{{{width|20px}}}}}}}}}}}}&lt;br /&gt;
|10px=20px&lt;br /&gt;
|30px=60px&lt;br /&gt;
|40px=80px&lt;br /&gt;
|50px=100px&lt;br /&gt;
|60px=120px&lt;br /&gt;
|#default=36px}};font-family:&#039;Times New Roman&#039;,serif;font-weight:bold;text-align:right;padding:10px 10px;&amp;quot; | ”&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
{{#if:{{{4|}}}{{{5|}}}|&lt;br /&gt;
{{!}} colspan=&amp;quot;3&amp;quot; style=&amp;quot;padding-right: 4%&amp;quot; {{!}} {{#if:{{{4|&amp;lt;noinclude&amp;gt;Origin&amp;lt;/noinclude&amp;gt;}}}|&amp;lt;p style=&amp;quot;font-size:smaller;text-align: right&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;cite style=&amp;quot;font-style:normal;&amp;quot;&amp;gt;—{{{4}}}{{#if:{{{5|&amp;lt;noinclude&amp;gt;Source&amp;lt;/noinclude&amp;gt;}}}|, {{{5}}}}}&amp;lt;/cite&amp;gt;&amp;lt;/p&amp;gt;}}&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
|}&amp;lt;!-- {{subst:FULLPAGENAME}} --&amp;gt;&amp;lt;noinclude&amp;gt;&lt;br /&gt;
{{pp-template|small=yes}}&lt;br /&gt;
{{documentation}}&lt;br /&gt;
&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%90%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1%E0%B8%99%E0%B8%B9%E0%B8%8D%E0%B9%81%E0%B8%AB%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%93%E0%B8%B2%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2_%E0%B8%9E.%E0%B8%A8._2475&amp;diff=1122</id>
		<title>รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2475</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%90%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1%E0%B8%99%E0%B8%B9%E0%B8%8D%E0%B9%81%E0%B8%AB%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%93%E0%B8%B2%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2_%E0%B8%9E.%E0%B8%A8._2475&amp;diff=1122"/>
		<updated>2009-02-18T09:06:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;== ความเบื้องต้น : สำหรับการอภิวัตน์กับระบอบรัฐธรรมนูญสยาม ==&lt;br /&gt;
เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 คณะราษฎรได้ทำการอภิวัตน์เปลี่ยนแปลงการปกครอง ประเทศสยามจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบรัฐธรรมนูญ&amp;lt;ref&amp;gt;ปรีดี พนมยงค์ เรียกระบอบการปกครองใหม่นี้ว่า ระบบราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญประชาธิปไตย (ปรีดี พนมยงค์ 2526 : 346), พระยามโนปกรณ์นิติธาดาเรียกว่า ราชาธิปไตยตามรัฐธรรมนูญ (รงส. 34/2475) ในปัจจุบันเป็นที่เข้าใจว่าเป็นการเปลี่ยนแปลงการปกครองจากสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตย&amp;lt;/ref&amp;gt; คณะราษฎรจัดทำร่าง พ.ร.บ. ธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยาม พ.ศ. 2475 ทูลเกล้าถวายพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว และทรงลงพระปรมาภิไธยพระราชทานลงมา ณ วันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ. 2475 พระองค์ทรงเติมคำว่า “ชั่วคราว” กำกับต่อท้ายพระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยาม โดยมีพระราชกระแสรับสั่งแก่คณะราษฎรว่าให้ใช้ พ.ร.บ. ธรรมนูญฯ นี้เป็นการชั่วคราว แล้วให้เสนอสภาผู้แทนราษฎรเพื่อตั้งคณะอนุกรรมการร่างรัฐธรรมนูญฉบับถาวร (ปรีดี พนมยงค์ 2526 : 346)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎรครั้งแรกเมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2475 หลวงประดิษฐมนูธรรม (นายปรีดี พนมยงค์) แถลงต่อสภาฯว่า ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน เป็นฉบับชั่วคราวที่ร่างในเวลาฉุกละหุก อาจบกพร่อง จึงควรให้มีอนุกรรมการ ตรวจแก้ไขเพิ่มเติม ที่ประชุมแต่งตั้งคณะอนุกรรมการร่างพระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน 7 ท่าน มี พระยามโนปกรณ์นิติธาดาเป็นประธานคณะอนุกรรมการฯ และหลวงประดิษฐมนูธรรมเป็นเลขาธิการ มีกรรมการประกอบด้วยพระยาเทพวิฑุร พระยามานวราชเสวี พระยานิติศาสตร์ไพศาลย์ พระยาปรีดานฤเบศร์ และหลวงสินาดโยธารักษ์ (รงส.1/2475, 28 มิถุนายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ต่อมา พระมโนปกรณ์นิติธาดาเสนอต่อสภาผู้แทนราษฎร ขอให้แต่งตั้ง อนุกรรมการฯเพิ่มขึ้นอีก 2 ท่าน ได้แก่พระยาศรีวิศาลวาจาและนายพลเรือโทพระยาราชวังสัน โดยให้เหตุผลว่าจะได้ช่วยกันคิดทำให้งานสำเร็จเร็วขึ้น (รงส.27/2475, 23 กันยายน 2475) เมื่อพิจารณาโครงสร้างคณะอนุกรรมการร่างรัฐธรรมนูญพบว่า อนุกรรมการในปีกคณะราษฎร มีหลวงประดิษฐมนูธรรมส่วนอนุกรรมการท่านอื่นๆ เช่น พระยามโนปกรณ์นิติธาดา พระยาเทพวิทุรพหุลศรุตาบดี พระยามานวราชเสวี และพระยานิติศาสตร์ไพศาลย์ เป็นนักกฎหมายที่จบการศึกษาจากอังกฤษและมีอาวุโสกว่า ขณะที่หลวงประดิษฐ์ฯมี อาวุโสอ่อนที่สุด และเป็นนักกฎหมายจากฝรั่งเศสเพียงคนเดียว (ธำรงศักดิ์ เพชรเลิศอนันต์ 2534 : 113-120) กล่าวได้ว่า ในกระบวนการร่างรัฐธรรมนูญมีการประนีประนอมระหว่างคณะราษฎร ข้าราชการชั้นผู้ใหญ่ และพระมหากษัตริย์ตลอดเวลา ซึ่งรวมถึงการพิจารณาร่าง รัฐธรรมนูญในสภาผู้แทนราษฎรด้วย ดังปรากฏในคำแถลงของประธานอนุกรรมการ ฯ ต่อสภาฯ ว่า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
“…ในการร่างพระธรรมนูญนี้ อนุกรรมการได้ทำการติดต่อกับสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวตลอดเวลา จนถึงอาจจะกล่าวได้ว่า ได้ร่วมมือกันทำข้อความตลอดในร่างที่เสนอมานี้ ได้ทูลเกล้าฯถวาย และทรงเห็นชอบด้วยทุกประการแล้ว และที่กล่าวได้ว่าทรงเห็นชอบนั้น ไม่ใช่แต่เพียงทรงเห็นชอบด้วย อย่างข้อความที่กราบบังคมทูลขึ้นไป ยิ่งกว่านั้น เป็นที่พอพระราชหฤทัยมาก…” (รงส. 34/2475 24 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อนึ่ง สำหรับชื่อเรียก “ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน” นั้น ระหว่างที่คณะอนุกรรมการฯร่างรัฐธรรมนูญฉบับถาวรมีผู้เสนอให้เรียกว่า “รัฐธรรมนูญ” แทน ซึ่งคณะอนุกรรมการก็รับว่า เห็นควรใช้คำว่า “รัฐธรรมนูญ” ที่นายปรีดี พนมยงค์ อธิบายว่า หมายถึง “กฎหมายว่าด้วยระเบียบการปกครองแผ่นดินหรือรัฐ” (ปรีดี พนมยงค์ 2526 : 364-366 และ 374) เป็นที่ยอมรับกันภายหลังว่า ม.จ. วรรณไวทยากร วรวรรณ เป็นผู้เสนอให้ใช้คำว่า “รัฐธรรมนูญ” และกลายมาเป็นธรรมเนียมปฏิบัติว่าถ้าผู้ร่างต้องการให้เป็นรัฐธรรมนูญฉบับถาวรจะใช้คำว่า “รัฐธรรมนูญ” แต่ถ้าจะใช้เป็นฉบับชั่วคราวจะเรียกว่า “ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน” (วิษณุ เครืองาม 2530 : 21 )&amp;lt;ref&amp;gt;เป็นที่น่าสังเกตว่าธรรมเนียมปฏิบัตินี้ได้เปลี่ยนแปลงไปแล้ว ดังจะเห็นได้จากการประกาศใช้รัฐธรรมแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พ.ศ. 2490 และ รัฐธรรมแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พ.ศ. 2549 ซึ่งผู้ร่างเลือกใช้คำว่ารัฐธรรมนูญโดยกำกับด้วยคำว่าชั่วคราวเพื่อแสดงสถานะและมิติทางเวลาของรัฐธรรมนูญ&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สภาผู้แทนราษฎรพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญโดยใช้วิธีพิจารณาแบบอนุกรรมการเต็มสภา และพิจารณาแบบเรียงมาตรา เพื่อเร่งพิจารณาให้เสร็จทันกำหนดฤกษ์พระราชทานรัฐธรรมนูญในวันที่ 10 ธันวาคม พ.ศ. 2475 (รงส. 34/2475 24 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 ==&lt;br /&gt;
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 มีทั้งหมด 68 มาตรา โดย แบ่งออกเป็น 7 หมวด ได้แก่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
หมวด 1 พระมหากษัตริย์ หมวด 2 สิทธิและหน้าที่ของชนชาวสยาม หมวด 3 สภาผู้แทนราษฎร หมวด 4 คณะรัฐมนตรี หมวด 5 ศาล หมวด 6 บทสุดท้าย เป็นหมวดพิเศษเกี่ยวกับการแก้ไขรัฐธรรมนูญ และหมวด 7 การใช้รัฐธรรมนูญและบทเฉพาะกาล&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
วิภาลัย ธีรชัย (2522 : 131- 32) สรุปสาระสำคัญของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 ไว้ดังนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
# อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชนชาวสยามมีพระมหากษัตริย์ เป็นประมุข ทรงใช้อำนาจโดยบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ อำนาจอธิปไตยแบ่งออก เป็น อำนาจนิติบัญญัติ มีสภาผู้แทนราษฎรเป็นผู้ใช้อำนาจบริหารมีคณะรัฐมนตรีเป็นผู้ใช้และอำนาจตุลาการมีศาลเป็นผู้ใช้&lt;br /&gt;
# พระมหากษัตริย์ทรงอยู่ในฐานะอันเป็นที่เคารพสักการะ ผู้ใดจะละเมิดมิได้ ทรงดำรงตำแหน่งจอมทัพ ตามรัฐธรรมนูญกำหนดต้องทรงเป็นพุทธมามกะ และทรงเป็นอัครศาสนูปถัมภก ทรงมีพระราชอำนาจในการประกาศสงคราม ลงนามในสัญญา สันติภาพ ทำสนธิสัญญากับนานาประเทศ และยังทรงมีพระราชอำนาจที่จะพระราชทานอภัยโทษ ทรงเรียกและปิดสมัยประชุมสภาผู้แทนราษฎร ตลอดจนยุบสภาผู้แทนราษฎร&lt;br /&gt;
# พระมหากษัตริย์ทรงแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีโดยคำแนะนำของสภาผู้แทนราษฎร ให้นายกรัฐมนตรีเป็นผู้จัดตั้งคณะรัฐมนตรี&lt;br /&gt;
# สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรอยู่ในตำแหน่งคราวละ 4 ปี มีสมาชิก 2 ประเภท ประกอบด้วย สมาชิกประเภทที่หนึ่งมาจากการเลือกตั้ง 2 ชั้น โดยราษฎรชาย หญิงที่มีอายุ 20 ปีบริบูรณ์ และมีสัญชาติไทยตามกฎหมาย และภายใต้เงื่อนไขที่ระบุไว้ใน พ.ร.บ. เลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2475 โดยจัดการเลือกผู้แทนตำบล แล้วให้ผู้แทนตำบลเลือกผู้แทนราษฎรอีกชั้นหนึ่ง &amp;lt;p&amp;gt; ส่วนสมาชิกประเภทที่สองได้รับแต่งตั้งโดยพระมหากษัตริย์ ตามคำแนะนำของคณะรัฐมนตรี และจะยกเลิกโดยกำหนดระยะเวลาไว้ว่าหากมีจำนวนราษฎรผู้มีสิทธิออกเสียง เลือกตั้งสมาชิกผู้แทนราษฎรจบการศึกษาขั้นประถมศึกษาเกินกว่าครึ่งหนึ่งของ จำนวนผู้มีสิทธิออกเสียงทั้งหมด หรือในระยะเวลา 10 ปี&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
# กำหนดให้พระบรมวงศานุวงศ์ตั้งแต่ชั้นหม่อมเจ้าขึ้นไป ไม่ว่าจะทรงอิศริยศโดยกำเนิดหรือโดยแต่งตั้งก็ตาม ย่อมดำรงอยู่ในฐานะเหนือการเมือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
เมื่อเปรียบเทียบกับ พ.ร.บ. ธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พ.ศ. 2475 มีความแตกต่างกันที่สำคัญ 3 ประการ ดังที่นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ (2540 : 236-237)&lt;br /&gt;
ตั้งข้อสังเกตไว้คือ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประการแรก สภาผู้แทนราษฎรมีอำนาจลดลง สภาผู้แทนราษฎรจะถูกยุบโดย&lt;br /&gt;
พระราชอำนาจในการตราพระราชกฤษฎีกา และให้มีการเลือกตั้งใหม่ภายใน 90 วัน (มาตรา 29) นอกจากนั้นเป็นการประชุมสมัยวิสามัญซึ่งพระมหากษัตริย์จะทรงเรียกประชุมเพื่อประโยชน์แห่งรัฐ (มาตรา 31)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สภาฯมีอำนาจในการตราพระราชบัญญัติและพระราชบัญญัติงบประมาณประจำปี และควบคุมฝ่ายบริหารโดยการตั้งกระทู้ถามและมีมติไม่ไว้วางใจรัฐมนตรีทั้งคณะหรือรายตัว (มาตรา 36, 37, 40 และ 41) และมีอำนาจแต่งตั้งคณะกรรมการวิสามัญเพื่อทำกิจการหรือ&lt;br /&gt;
เพื่อสอบสวนข้อความต่างๆ แต่จะต้องเป็นเรื่องที่อยู่ในวงงานของสภา (มาตรา 43)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประการที่สอง ฝ่ายบริหารหรือคณะรัฐมนตรีมีอำนาจเพิ่มมากขึ้น คณะรัฐมนตรีประกอบด้วยนายกรัฐมนตรี 1 คน และรัฐมนตรีจำนวน 14 ถึง 24 คน มีหน้าที่บริหารราชการแผ่นดิน (มาตรา 46) ไม่จำเป็นต้องเป็นสมาชิกสภาฯ (มาตรา 47) คณะรัฐมนตรีบริหารราชการโดยได้รับความไว้วางใจจากสภา และสิ้นสุดฐานะเมื่อสภาลงมติไม่ไว้วางใจ (มาตรา 51) มีอำนาจในการตราพระราชกำหนด และกราบบังคมทูลขอ ให้พระมหากษัตริย์ตราพระราชกฤษฎีกาโดยไม่ขัดต่อกฎหมาย รวมทั้งพระราชกฤษฎีกายุบสภาผู้แทนราษฎร (มาตรา 52 และ 56)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประการที่สาม พระมหากษัตริย์ทรงได้รับพระราชอำนาจคืนมากขึ้น คือ ตราไว้ในรัฐธรรมนูญว่าทรงอยู่ในฐานะอันเป็นที่เคารพสักการะ ผู้ใดจะละเมิดมิได้ (มาตรา 3) ทรงดำรงตำแหน่งจอมทัพสยาม (มาตรา 4) ทรงเป็นผู้ใช้อำนาจนิติบัญญัติทางสภา ทรงใช้อำนาจบริหารทางคณะรัฐมนตรี และทรงใช้อำนาจตุลาการทางศาล อันเป็นการแบ่งอำนาจอธิปไตยเป็น 3 ทาง ในขณะที่ธรรมนูญการปกครองฉบับแรก แบ่งอำนาจเป็น 4 ทาง (มาตรา 6, 7 และ 8) ทรงมีพระราชอำนาจในการประกาศสงคราม และพระราชอำนาจที่จะพระราชทานอภัยโทษ (มาตรา 54, 55) และยกฐานะให้ พระบรมวงศานุวงศ์ตั้งแต่ชั้นหม่อมเจ้าขึ้นอยู่เหนือการเมือง (มาตรา 11)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== วิวาทะระหว่างการพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญ ==&lt;br /&gt;
ที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎรได้มีข้อถกเถียงประเด็นสำคัญใน 5 ประเด็น ดังต่อไปนี้คือ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== พระราชอำนาจ ===&lt;br /&gt;
พระราชอำนาจ ตามความในมาตรา 6 “พระมหากษัตริย์ทรงใช้อำนาจนิติบัญญัติโดย คำแนะนำและยินยอมของสภาผู้แทนราษฎร”, มาตรา 7 “พระมหากษัตริย์ทรงใช้อำนาจบริหารทางคณะรัฐมนตรี” และ มาตรา 8 “พระมหากษัตริย์ทรงใช้อำนาจตุลาการทางศาลที่ได้ตั้งขึ้นตามกฎหมาย”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
มีข้อถกเถียงเกี่ยวกับการใช้ถ้อยคำซึ่งในร่างรัฐธรรมนูญฯใช้คำว่า พระราชอำนาจ บริหาร พระราชอำนาจนิติบัญญัติ และพระราชอำนาจตุลาการ ประธานอนุกรรมการฯ เสนอให้ตัดคำว่า “พระราช” ออก โดยให้เหตุผลว่า อำนาจนี้ไม่ใช่ของกษัตริย์ แต่เป็นอำนาจที่มาจากประชาชนชาวสยาม ในขณะที่สมาชิกบางส่วนเห็นว่า ควรคงไว้เพื่อรักษาความสุภาพอ่อนโยน (sentiment) แต่เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีอธิบายว่า อาจขัดกับความเป็นจริง (fact) ได้ ถ้าเช่นนั้นควรจะรักษาความเป็นจริงไว้ดีกว่า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประธานอนุกรรมการฯกล่าวเพิ่มเติมว่า ในระบอบรัฐธรรมนูญ (constitutionalism) พระมหากษัตริย์ทรงใช้อำนาจในทางบริหารต่างจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์(absolutism) ที่การบริหารใดๆ เป็นพระราชอำนาจ ดังนั้น การใช้อำนาจของพระมหากษัตริย์จึงต้อง มีกรรมการราษฎร (ที่ต่อมาสภา ฯ มีมติให้เรียกว่ารัฐมนตรี) เป็นผู้ลงนามสนอง พระบรมราชโองการ โดยเฉพาะมาตรา 7 ซึ่งหลวงประดิษฐมนูธรรมกล่าวว่า เป็นบทบัญญัติที่จำกัดพระราชอำนาจบริหารของกษัตริย์ หากความสุภาพนุ่มนวลไม่ขัดกับ ความเป็นจริงก็จะรักษาภาษาสำนวน เพราะ ‘ไม่ต้องการให้ชอกช้ำ’ ไว้ก็ได้ ในที่สุดที่ประชุมเห็นชอบให้ตัดคำว่า “พระราช” ออก (รงส. 35/2475 25 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== ปัญหาการสืบราชสมบัติ ===&lt;br /&gt;
ปัญหาการสืบราชสมบัติ และการกำหนดว่า พระมหากษัตริย์จะต้องทรงปฏิญาณว่าจะรักษาและปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 9 ระบุว่า “การสืบราชสมบัติท่านว่าให้เป็นไปโดยนัยแห่งกฎมณเฑียรบาลว่าด้วยการสืบราชสันตติวงศ์ พ.ศ. 2467 และประกอบด้วยความเห็นชอบของสภาผู้แทนราษฎร” มาตรานี้มีนัยว่า แม้จะมีข้อกำหนดในกฎมณเฑียรบาลเป็นลำดับแต่พระมหากษัตริย์อาจทรงเลือกรัชทายาทโดย ไม่ต้องคำนึงถึงกฎมณเฑียรบาลก็ได้ ดังนั้น เพื่อมิให้ได้คนที่ไม่สมควรเป็นพระเจ้าแผ่นดิน จึงต้องได้รับความเห็นชอบจากสภาผู้แทนราษฎร ซึ่งประธานอนุกรรมการฯ แถลงว่า ตรงกับประเพณีการสืบราชสมบัติของสยามที่ว่า“พระมหากษัตริย์ทรงเสด็จเถลิงถวัลย์สมบัติด้วยประชาชนอัญเชิญเสด็จขึ้นครองราชสมบัติ” ตามหลักอเนกนิกรสโมสรสมมติ (รงส. 36/2475 25 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นายหงวน ทองประเสริฐถามว่า พระมหากษัตริย์ต้องทรงปฏิญาณว่าจะรักษาและปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญเช่นเดียวกับสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือไม่ ประธานอนุกรรมการฯตอบว่า ต้องทรงปฏิญาณ และตามประเพณีราชาภิเษกก็มีการปฏิญาณ อยู่แล้ว นายหงวน ทองประเสริฐ และนายจรูญ สืบแสง ต้องการให้บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ โดยให้เหตุผลว่า พระมหากษัตริย์องค์ต่อๆไปอาจไม่ปฏิญาณ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ขณะที่หลวงประดิษฐ์มนูธรรมอธิบายว่าการที่ไม่บัญญัติหรือเขียนไว้เป็นลายลักษณ์อักษร ไม่ได้เป็นการยกเว้นว่ากษัตริย์ไม่ต้องปฏิญาณเพราะถือเป็นพระราชประเพณีเวลาขึ้นครองราชสมบัติ และขอให้จดบันทึกไว้ในรายงานการประชุม&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประธานอนุกรรมการกล่าวเพิ่มเติมว่า ได้เคยเข้าเฝ้าพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว และทรงมีรับสั่งว่าพระองค์ได้ทรงปฏิญาณเวลาเสวยราชสมบัติและเวลารับเป็นรัชทายาทก็ต้อง ปฏิญาณก่อนดังนั้นจึงถือเป็นพระราชประเพณีแต่นายจรูญยืนยันให้บัญญัติในรัฐธรรมนูญประธานสภาฯจึงขอให้ลงมติ ที่ประชุมฯยืนยันให้คงตามร่างเดิม 48 คะแนน ยืนยันให้เติม 7 คะแนน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== การกำหนดบทบาทของพระบรมวงศานุวงศ์ ===&lt;br /&gt;
การกำหนดบทบาทของพระบรมวงศานุวงศ์ตั้งแต่ชั้นหม่อมเจ้าขึ้นไปให้อยู่เหนือการเมือง และบทบาทของผู้ที่มีบรรดาศักดิ์กับการเมือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
“มาตรา 11 พระบรมวงศานุวงศ์ตั้งแต่ชั้นหม่อมเจ้าขึ้นไป โดยกำเนิดหรือโดยแต่งตั้งก็ตาม ย่อมดำรงอยู่ในฐานะเหนือการเมือง”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ประธาน อนุกรรมการกราบบังคมทูลถามเรียนพระราชปฏิบัติต่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้า อยู่หัวทรงมีลายพระหัตถ์พระราชทานพระบรมราชวินิจฉัยว่าทรงเห็นด้วยดังมีพระ ราชหัตถเลขาความว่า“ในหลักการพระบรมวงศานุวงศ์ย่อมดำรงอยู่ในฐานะอันเป็นที่เคารพ เหนือความที่จะพึงถูกติเตียนไม่ควรแก่ตำแหน่งการเมืองซึ่งเป็นงานที่นำมาทั้งในทางพระเดช และพระคุณ” (พระราชหัตถเลขาถึงพระยามโนปกรณ์นิติธาดา วันที่ 14 พฤศจิกายน 2475) โดยเฉพาะในเวลาการรณรงค์หาเสียงจะมีการโจมตีซึ่งกันและกัน พระยามโนปกรณ์นิติธาดาจึงทูลเสนอว่าให้พระบรมวงศานุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้าขึ้นไปดำรงอยู่เหนือการเมือง พระยาอุดมพงศ์เพ็ญสวัสดิ์กล่าวในที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎรว่าไม่เห็นด้วย เพราะเป็นการตัดสิทธิเจ้าซึ่งเป็นคนไทยด้วยกัน ดูจะไม่เหมาะ ขณะที่นายมังกร สามเสน เสนอว่าหม่อมเจ้าบางพระองค์มีความรู้เรื่องการเมือง หากจะทรงสละฐานันดรศักด์มาเป็นสามัญชนก็ควรจะให้เข้าวงการเมืองได้เช่นเดียวกับกรณีหม่อมเจ้าหญิงทรงสละสิทธิเดิมเพื่อสมรสกับสามัญชน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แต่พระยามานวราชเสวี และนายดิเรก ชัยนาม เห็นพ้องกันว่าการเป็นเจ้าเป็นฐานะตามกำเนิดแม้หม่อมเจ้าหญิงจะสละฐานันดรศักดิ์มาสมรสกับสามัญชนก็ยังคงนับถือว่า&lt;br /&gt;
เป็นเจ้า นายสงวน ตุลารักษ์ กล่าวสนับสนุนว่า การเข้ามาในวงการเมืองโดยเฉพาะการรณรงค์&lt;br /&gt;
หา เสียงจะมีการเสียดสีจะทำให้เสื่อมเสียเกียรติยศของเจ้านาย เช่นเดียวกับพระยาศรีวิสารวาจาอธิบายเพิ่มเติมว่าการให้เจ้าอยู่เหนือ การเมืองหมายถึงตำแหน่งที่เกี่ยวกับการเมืองดังเช่นเสนาบดีและผู้แทนราษฎร จุดประสงค์สำคัญก็คือในระบอบการปกครองแบบราชาธิปไตยอำนาจจำกัดนั้นได้จัดวาง ให้พระมหากษัตริย์ เป็นที่เคารพสักการะและอยู่เหนือการเมือง ดังนั้น พระบรมวงศานุวงศ์ก็อยู่ในฐานะเช่นเดียวกัน และเพื่อมิให้มีการกล่าวโจมตีพระบรมวงศานุวงศ์ ซึ่งรวมถึงพระมหากษัตริย์ จึงถือว่าเจ้านายอยู่เหนือการเมือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ ม.จ. วรรณไวทยากร วรวรรณ ได้ตีพิมพ์ “คำอภิปรายร่างรัฐธรรมนูญ” เผยแพร่ก่อนสภาฯจะได้พิจารณา ทรงแสดงความเห็นอย่างแข็งขันว่า ความในมาตรา 11 เป็นการตัดสิทธิการเมืองของเจ้ารวมถึงสิทธิเลือกตั้งจึงผิดหลักประชาธิปไตย และหลักสิทธิรัฐธรรมนูญ (ดู “อภิปรายร่างรัฐธรรมนูญ” ใน สิริ เปรมจิตต์ 2511 : 35-44)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำหรับประเด็นเรื่องการกำหนดบทบาทของผู้ที่มีบรรดาศักดิ์กับการเมืองนั้น นายซิม วีระไวทยะ เสนอญัตติต่อประธานสภาว่า “บุคคลทุกคนซึ่งมีบรรดาศักดิ์ไม่ว่าชั้นใด&lt;br /&gt;
โดยแต่งตั้งหรือประการใดก็ตาม ย่อมอยู่เหนือการเมืองทั้งสิ้น แต่ชอบที่จะเวนคืนบรรดาศักดิ์ เพื่อเข้าสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกผู้แทนราษฎรได้” โดยให้เติมท้ายมาตรา 11และให้เหตุผลว่า บุคคลย่อมเสมอภาคตามกฎหมาย บรรดาศักดิ์ที่ได้รับแต่งตั้งไม่ก่อให้เกิดเอกสิทธิ์ใดๆ จึงไม่ควรอนุญาตให้ผู้มีบรรดาศักดิ์เกี่ยวข้องกับการเมือง อีกทั้งเราไม่มีสภาขุนนาง จึงควรกำหนดให้อยู่ในฐานะเช่นเดียวกับเจ้า เว้นแต่จะสละบรรดาศักดิ์นั้นเสีย เพื่อมิให้ถูกดูหมิ่นระหว่างการรณรงค์หาเสียง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ผู้สนับสนุนมาตรการนี้อีกคนหนึ่งคือ นายจรูญ สืบแสง กล่าวว่าเรื่องบรรดาศักดิ์ได้พูดกันตั้งแต่ก่อนเปลี่ยนแปลงการปกครองว่า บรรดาศักดิ์เป็นลัทธิประเพณีหนึ่งที่แบ่งชั้นบุคคลทำให้แตกความสามัคคีและ ผู้มีบรรดาศักดิ์มีสิทธิพิเศษกว่าคนสามัญ ดังนั้น จึงควรทำให้เกิดความเสมอภาค โดยทำให้เห็นว่าบรรดาศักดิ์เป็นของไม่มีค่า เช่นเดียวกับนายหงวน ทองประเสริฐที่เห็นว่า เมื่อยกเจ้าให้อยู่เหนือการเมืองก็ควรยกให้ผู้มีบรรดาศักดิ์อยู่เหนือ การเมือง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ส่วนอีกฝ่ายหนึ่งมีความเห็นว่าการมีบรรดาศักดิ์เป็นประเพณีแต่โบราณ การได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นเครื่องหมายว่าได้รับราชการมาเป็นลำดับการจะเวนคืนบรรดาศักดิ์ดูจะเป็นการจองหอง นอกจากนี้ การได้รับเกียรติยศและบรรดาศักดิ์ไม่กีดขวางความเสมอภาคแต่อย่างใด ผู้ที่แสดงความเห็นในฝ่ายนี้ ได้แก่ พระยาพหลพลพยุหเสนา พระยาวิชัยราชสุมนตร์ และพระยาราชวังสัน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
หลวงประดิษฐ์มนูธรรมได้ไกล่เกลี่ยว่า เคยเสนอต่อประธานคณะกรรมการราษฎร แต่ได้รับความเห็นว่าไม่ควรทำ เพราะจะกระทบกระเทือนพระมหากษัตริย์ การขอเวนคืนบรรดาศักดิ์ควรใช้วิธีทางอ้อมโดยการไม่ตั้งบรรดาศักดิ์ใหม่และส่งเสริมให้เห็นว่าบรรดาศักดิ์ไม่สร้างความแตกต่างจากคนสามัญ ให้ถือว่าเป็นคำนำหน้าชื่อชนิดหนึ่ง ส่วนวัตถุประสงค์ที่ต้องการให้คนเสมอภาคกันจึงได้กำหนดให้มีมาตรา 12 ว่า ฐานันดรศักดิ์ใดๆ ไม่ทำให้เกิดเอกสิทธิ์ใดๆเลย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ที่ประชุมมีความพยายามไกล่เกลี่ยกันในประเด็นนี้ โดยเฉพาะ พระยามโนปกรณ์นิติธาดาพระยาวิชัยสุมนตร์และเจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีได้ ขอร้องไม่ให้ลงมติเพราะต่างยอมรับแล้วว่าฐานันดรศักดิ์ไม่ใช่สิ่งที่ทำให้คน ไม่เสมอภาคหากเป็นการเคารพซึ่งกันและกันก็เพราะวัยวุฒิหรือคุณวุฒิ ไม่ใช่เพราะฐานันดร จึงขอให้ถอนญัตติเสีย ซึ่งนายซิมและหลวงนฤเบศร์มานิตก็ยอมถอนญัตติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
กล่าวโดยสรุปคือ ที่ประชุมยอมรับข้อความในมาตรา 11 ส่วนญัตติของนายซิมนั้นไม่มีการลงมติ โดยนายซิมขอถอนญัตติจากการพิจารณา (ดู รงส. 36/2475 วันที่ 25 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== การกำหนดสมัยประชุมของสภาผู้แทนราษฎร ===&lt;br /&gt;
การกำหนดสมัยประชุมของสภาผู้แทนราษฎรสมัยสามัญและสมัยวิสามัญ กับการเปิดปิดการประชุมสภาผู้แทนราษฎร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ตามร่างรัฐธรรมนูญของคณะอนุกรรมการ มาตรา 29 (ซึ่งในฉบับถาวร คือมาตรา 28) กำหนดให้มีการประชุมสมัยสามัญปีละหนึ่งสมัย และตามมาตรา 30 ระบุว่า สมัยการประชุมมีระยะเวลา 90 วัน แต่พระมหากษัตริย์อาจทรงขยายเวลาต่อไปก็ได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในที่ประชุมเห็นว่า การประชุมปีละหนึ่งสมัยนั้นน้อยไป และระยะเวลา 90 วัน ควรจะเพิ่มเป็น 120 วัน ถึง 180 วัน บางท่านเสนอให้มีการประชุมสมัยสามัญมากกว่าหนึ่งสมัย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
หลวงธำรงนาวาสวัสดิ์เสนอประเด็นอำนาจการเรียกประชุมสมัยวิสามัญว่า ในการเรียกประชุม แม้จะเป็นอำนาจของพระมหากษัตริย์ แต่จะต้องมีคณะกรรมการราษฎรลงนามรับพระบรมราชโองการ ถ้ากรรมการราษฎรไม่ลงนามก็จะเปิดประชุมไม่ได้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ขณะที่หลวงประดิษฐมนูธรรมเห็นว่า ข้อเสนอเรื่องการกำหนดสมัยประชุมสมัยสามัญอาจแก้ให้มีหลายสมัยแล้วแต่สภาจะกำหนด เป็นการยืดหยุ่นตามภาระงานของสภาฯ ส่วนการขยายเวลาประชุมตามวิธีการต้องให้กรรมการราษฎรลงนามรับสนองพระบรมราชโองการ แต่ทั้งสภาฯและคณะกรรมการราษฎรอาจขอเสนอให้ขยายเวลาได้เช่นเดียวกัน แล้วแต่ฝ่ายใดจะเห็นสมควร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ที่ประชุมขอให้สภาฯพักการพิจารณาเพื่อให้อนุกรรมการและผู้ที่ประสงค์จะแก้ไขได้ปรึกษากัน และมีข้อสรุปว่า ในปีหนึ่งอาจมีการประชุมสมัยสามัญหนึ่งสมัยหรือหลายสมัย แล้วแต่สภาฯจะกำหนด ส่วนวันเริ่มสมัยประชุมสามัญเป็นอำนาจของสภาฯ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
สำหรับ การเรียกประชุมสมัยวิสามัญนั้นให้อำนาจประธานสภาฯเป็นผู้กราบบังคมทูลให้ทรง สั่งเปิดประชุมได้แต่มีปัญหาที่ถกเถียงกันว่าฝ่ายบริหารอาจไม่ยอมลงนามสนอง พระบรม ราชโองการมีผลให้ไม่สามารถเปิดประชุมได้จึงกำหนดเพิ่มเติมว่าประธานสภาเป็น ผู้นำความกราบบังคมทูลและรับสนองพระบรมราชโองการ (ดูมาตรา 28-29-30-31 และ 32)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== ปัญหาเรื่องการใช้คำ ===&lt;br /&gt;
ปัญหาเรื่องการใช้คำกรรมการราษฎร คณะกรรมการราษฎร และประธานคณะกรรมการราษฎร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แม้ปัญหาในการถกเถียงส่วนใหญ่จะเป็นเรื่องแนวทางการปฏิบัติในทางกฎหมาย แต่ที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎรก็ให้ความสำคัญกับการเลือกถ้อยคำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งคำที่พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงรับสั่งมาว่าไม่ไพเราะ และไม่ค่อยถูกต้องตามแบบราชาธิปไตยตามรัฐธรรมนูญ(คำแถลงประธานอนุกรรมการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม ใน รายงานการประชุมสภาผู้แทนราษฎร 34/2475, 24 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นับแต่การประชุมเพื่อพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญครั้งแรกหลวงประดิษฐ์มนูธรรมเสนอให้ พิจารณาในหลักการเสียก่อนจึงค่อยกลับมาพิจารณาเลือกถ้อยคำโดยขอให้นำไป พิจารณาในหมวด 4 คณะกรรมการราษฎร ที่ประชุมมีการลงมติด้วยคะแนนเสียง26 คะแนนเท่ากัน จนประธานสภาฯต้องเป็นผู้ชี้ขาดว่าให้รอจนถึงบทที่เกี่ยวข้องจึงค่อยนำกลับมาพิจารณาอีกครั้ง (รงส. 35/2475, 25 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในการพิจารณาหมวดคณะกรรมการราษฎร มีผู้เสนอญัตติให้ใช้คำเรียกแทน “กรรมการราษฎร” หลายคำ เช่น รัฐมนตรี (ผู้เสนอคือ พระยาพหลพลพยุหเสนา นายประยูร ภมรมนตรี หลวงเดชสหกรณ์ นายสงวน ตุลารักษ์) อนุสภาผู้แทนราษฎร (นายเนตร พูนวิวัฒน์) ส่วนผู้ยืนยันให้ใช้คำเดิมคือ นายซิม วีระไวทยะ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในกลุ่มผู้สนับสนุนให้ใช้คำกรรมการราษฎรอธิบายว่า คำ “สภาผู้แทนราษฎร” กับ “กรรมการราษฎร” เป็นคำชุดเดียวกัน เมื่อใช้คำสภาผู้แทนราษฎรก็ควรใช้ให้เข้ากัน (เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี) เป็นคำธรรมดาเข้าใจง่าย (หลวงประดิษฐมนูธรรม) เป็นคำที่ใช้อยู่แล้ว (นายมังกร สามเสน)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ส่วนผู้สนับสนุนให้ใช้คำว่ารัฐมนตรีให้เหตุผลว่า คำว่า “รัฐมนตรี” ไพเราะกว่าคำว่า “กรรมการราษฎร” (นายประยูร ภมรมนตรี) เคยเรียกมาคุ้นปากแล้ว (พระยามานวราชเสวี) โดยเฉพาะนายประยูรถึงกลับกล่าวคำ “กรรมการราษฎร” นั้น ‘ฟังดูเป็นโซเวียต’&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
หลวงประดิษฐมนูธรรมกล่าวชี้แจงในตอนแรกว่า ได้สงวนคำนี้ให้สภาพิจารณา เพราะประธานอนุกรรมการกล่าวว่า พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯทรงทักท้วง และมีผู้เข้าใจผิดว่า ตนจะนำ “ลัทธิบางประเทศมาเผยแผ่” แต่การใช้คำว่า “รัฐมนตรี” จะทำให้นึกถึงรัฐมนตรีสภาที่ไม่เคยทำงาน และต้องแก้ไขพระราชบัญญัติรัฐมนตรี&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในที่สุด พระยาราชวังสันเสนอให้พิจารณาการใช้ถ้อยคำในการประชุมครั้งถัดไป (รงส. 38/2475, วันที่ 26 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อย่างไรก็ตาม เรื่องคำ “คณะกรรมการราษฎร” ถูกนำมาพิจารณา ในการประชุมสภาฯครั้งที่ 41 และมีการลงมติใช้คำว่า รัฐมนตรี 28 เสียงไม่ออกเสียง 24 เสียง และมีผู้เห็นควรใช้คำอื่น 7เสียง จึงมีผลทำให้ใช้คำว่า “รัฐมนตรี” แทน “กรรมการราษฎร” รวมทั้งใช้คำว่า “คณะรัฐมนตรี” แทน “คณะกรรมการราษฎร” และใช้คำว่า “นายกรัฐมนตรี” แทนคำว่า “ประธานคณะกรรมการราษฎร” ตลอดจนมีการกำหนดความหมายใหม่ว่า “รัฐมนตรี” หมายถึง “ข้าราชการผู้ใหญ่ในแผ่นดิน” มิใช่ที่ปรึกษาของแผ่นดินอีกต่อไป (รงส. 41/2475, 28 พฤศจิกายน 2475)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== ความขัดแย้งเกี่ยวกับรัฐธรรมนูญ ==&lt;br /&gt;
ภายหลังการประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 ได้มีความขัดแย้งอันเกี่ยวเนื่องกับรัฐธรรมนูญหลายเหตุการณ์ ดังมีลำดับดังนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== การปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎรและงดใช้รัฐธรรมนูญบางมาตรา กับ รัฐประหาร 20 มิถุนายน พ.ศ. 2476 ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
หลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองไม่นานนักกระทรวงมหาดไทยอนุญาตให้ คณะราษฎรจดทะเบียนเป็นสมาคมคณะราษฎรเมื่อวันที่ 25 สิงหาคม พ.ศ. 2475 โดยมีพระยานิติศาสตร์ไพศาล ดำรงตำแหน่งนายกสมาคม นายประยูร ภมรมนตรี เป็นอุปนายก นายสงวน ตุลารักษ์ เป็นเหรัญญิก และนายวนิช ปานะนนท์ เป็นเลขาธิการ โดยมีนายประหยัด ศรีจรูญ เป็นนายทะเบียน (วิภาลัย ธีรชัย 2522 : 133-134; นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ 2540 : 242)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในระยะก่อตั้งมีสมาชิกประกอบด้วยกรรมการอำนวยการ 15 นายและ สมาชิก 140 นาย ต่อมาได้เปิดรับสมัครสมาชิกเพิ่มเติม จากข้าราชการประจำและผู้สนใจจำนวนมาก (วิภาลัย ธีรชัย 2522 : 133) ประมาณการว่า มีสมาชิก 10,000 นาย ในสายข้าราชการทั้งทหารและพลเรือน แยกเป็นข้าราชการชั้นพระยา 23 คน ชั้นคุณพระ 65 คน ชั้นคุณหลวง 376 คน (นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ 2540 : 252-253) มีประมาณการว่า ในเดือนกุมภาพันธ์ 2475 มีสมาชิกถึง 60,000 คน (ธำรงศักดิ์ เพชรเลิศอนันต์ 2534 : 217)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในเวลาต่อมา พระยาโทณวณิกมนตรี (วิสุทธิ์ โทณวณิก) กับคณะรวม 12 คน ร้องขอต่อกระทรวงมหาดไทย เพื่อจัดตั้งสมาคมคณะชาติเมื่อวันที่ 7 มกราคม พ.ศ. 2475โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อจัดหาสมาชิกเพื่อลงสมัครรับเลือกตั้งเช่นเดียวกับสมาคม คณะราษฎร&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
พระยามโนปกรณ์นิติธาดานำเรื่องนี้ขึ้นกราบบังคมทูลพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯและทรงพระราชทานพระราชหัตถเลขาความว่าสยามยังไม่พร้อมจะมีคณะ การเมืองเพราะประชาชนส่วนมากยังไม่มีความเข้าใจวิธีการปกครองแบบรัฐธรรมนูญ ถ้าหากมีคณะการเมืองอาจจะทำให้เข้าใจว่าเป็นการตั้งหมู่คณะเพื่อเป็น ปฏิปักษ์กันแต่เมื่อรัฐบาลอนุญาตให้มีสมาคมคณะราษฎรก็เป็นการยากที่จะห้ามตั้งคณะการเมืองจึงควรยกเลิกสมาคมคณะราษฎรและคณะอื่นเสีย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
เมื่อพระยามโนปกรณ์นิติธาดาเสนอต่อที่ประชุมคณะรัฐมนตรีในวันที่ 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2475 มีมติคณะรัฐมนตรีแจ้งตามหน่วยราชการต่างๆ ให้ผู้บังคับบัญชามีคำสั่งห้ามข้าราชการเป็นสมาชิกสมาคมการเมือง (นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ 2540 : 252) แม้แต่พระยาพหลพลพยุหเสนาผู้บัญชาการทหารบก ยังต้องชี้แจงต่อข้าราชการทหารว่าทหารไม่มีความจำเป็นต้องอยู่ร่วมในสมาคมคณะราษฎรต่อไป เพราะรัฐบาลมีความมั่นคงแล้ว รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมจึงสั่งให้ทหารลาออกจากสมาคมฯ เสีย&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ขณะเดียวกัน ผู้นำฝ่ายพลเรือนของคณะราษฎรได้เสนอ “เค้าโครงการเศรษฐกิจแห่งชาติ” สู่ที่ประชุมคณะรัฐมนตรีในวันที่ 9 มีนาคม 2475 ในที่ประชุมมีมติให้ตั้งคณะอนุกรรมการเพื่อพิจารณา 14 คน โดยประชุมในวันที่ 12 มีนาคม 2475 และมีความเห็นเป็น 2 ฝ่าย ฝ่ายที่คัดค้านนำโดยพระยามโนปกรณ์ นิติธาดา พระยาศรีวิศาลวาจา และพระยาทรงสุรเดชฝ่ายสนับสนุนนำโดย หลวงประดิษฐมนูธรรม นายแนบ พหลโยธิน นายทวี บุณยเกตุ และ ม.จ. สกลวรรณากร วรวรรณ มติของคณะอนุกรรมการไม่เป็นที่เด็ดขาด ต้องเสนอให้คณะรัฐมนตรีพิจารณาอีกครั้ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
คณะรัฐมนตรีใช้เวลาพิจารณาถึง 2 ครั้งในวันที่ 25 และ 28 มีนาคม 2475โดยหลวงประดิษฐมนูธรรมยืนยันว่าจะลาออกหากคณะรัฐมนตรีไม่เห็น ชอบ ขณะที่นายกรัฐมนตรีไม่ต้องการให้หลวงประดิษฐฯ ลาออก แต่ในการประชุมครั้งที่สอง ฝ่ายพระยามโนปกรณ์นิติธาดาได้นำพระราชบันทึกพระบรมราชวินิจฉัยของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวมาให้คณะรัฐมนตรีพิจารณาด้วย ที่ประชุมคณะรัฐมนตรีมีมติไม่ให้ความเห็นชอบเค้าโครงการเศรษฐกิจฯ ถึง 11 เสียง ต่อ 3 เสียง (งดออกเสียง 5 คน) จากจำนวนผู้เข้าประชุม 19 คน&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ก่อนหน้านี้ในวันที่ 17 มีนาคม 2475 มีกระทู้ถามรัฐบาลเรื่องคำสั่งห้ามข้าราชการเป็นสมาชิกสมาคมการเมือง ในวันที่ 30 มีนาคม ที่ประชุมสภาฯมีมติว่า รัฐบาลกระทำผิดรัฐธรรมนูญและให้ถอนคำสั่ง (นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ 2540 : 253-254)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ผลจากความขัดแย้งข้างต้นทำให้รัฐบาลตราพระราชกฤษฎีกาให้ปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎร และตั้งคณะรัฐมนตรีชุดใหม่ โดยอธิบายว่า สภาผู้แทนราษฎรชุดดังกล่าวเป็นสภาฯชั่วคราว ไม่สมควรจะเปลี่ยนแปลงนโยบายสำคัญทางเศรษฐกิจของประเทศ แต่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
“… ณ บัดนี้ ปรากฏว่า มีสมาชิกจำนวนมากแสดงความปรารถนาแรงกล้าเพียงที่จะทำการเปลี่ยนแปลงไปในทางนั้น โดยวิธีการอันเป็นอุบายในทางอ้อมที่จะบังคับข่มขู่ให้สภาต้องดำเนินการไปตามความปรารถนาของตน เป็นการไม่สมควร เป็นที่เห็นได้ชัดแล้วว่า จะประชุมกันบัญชาการของประเทศโดยความสวัสดิภาพไม่ได้แล้ว สามารถจะนำมาซึ่งความไม่มั่นคงต่อประเทศ และทำลายความสุขสมบูรณ์ของอาณาประชาราษฎร์ ทรงพระราชดำริเห็นว่า เป็นเวลาฉุกเฉินแล้ว สมควรต้องจัดการป้องกันความหายนะ อันจะนำมาสู่ประเทศและอาณาประชาราษฎร์ทั่วไป …”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
และกำหนดวัตถุประสงค์ของการตราพระราชกฤษฎีกาไว้ดังนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
# ให้ปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎรนี้เสียและห้ามไม่ให้เรียกประชุมจนกว่าจะได้มีสภาฯขึ้นใหม่ เมื่อได้มีการเลือกตั้งผู้แทนราษฎรตามความในรัฐธรรมนูญนั้นแล้ว&lt;br /&gt;
# ให้ยุบคณะรัฐมนตรีปัจจุบันนี้เสีย และให้มีคณะรัฐมนตรีขึ้นใหม่ ประกอบด้วย นายกรัฐมนตรีหนึ่งนาย กับรัฐมนตรีอื่นๆอีกไม่เกินยี่สิบนาย และให้นายกรัฐมนตรีคณะซึ่งยุบนี้เป็นนายกรัฐมนตรีของคณะรัฐมนตรีใหม่ กับให้รัฐมนตรีผู้ซึ่งว่าการกระทรวงต่างๆอยู่ในเวลานี้เป็นสมาชิกของคณะรัฐมนตรีใหม่ โดยตำแหน่ง ส่วนรัฐมนตรีอื่นๆจะได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าตั้งขึ้นโดย คำแนะนำของนายกรัฐมนตรีอีกต่อไป&lt;br /&gt;
# ตราบใดที่ ยังไม่ได้มีการเลือกตั้งผู้แทนราษฎรยังไม่ได้เรียกประชุมสภาผู้แทนราษฎรใหม่ นั้นและยังไม่ได้ตั้งคณะรัฐมนตรีตามความในรัฐธรรมนูญแล้วให้คณะรัฐมนตรีใหม่ตามพระราชกฤษฎีกาฉบับนี้เป็นผู้ใช้อำนาจต่างๆ ซึ่งรัฐธรรมนูญได้ให้ไว้แก่คณะรัฐมนตรี&lt;br /&gt;
# ตราบเท่าที่ยังไม่ได้มีการเลือกตั้งผู้แทนราษฎรและ ยังไม่ได้เรียกประชุมสภาผู้แทนราษฎรใหม่นั้น พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะได้ทรง ใช้อำนาจนิติบัญญัติตามคำแนะนำและยินยอมของคณะรัฐมนตรี&lt;br /&gt;
# ตราบใดที่ยังไม่ได้มีการเลือกตั้งผู้แทนราษฎรยังไม่ได้เรียกประชุม สภาผู้แทนราษฎรใหม่นั้น และยังไม่ได้ตั้งคณะรัฐมนตรีตามความในรัฐธรรมนูญแล้ว ให้รอการใช้บทบัญญัติต่างๆ ในรัฐธรรมนูญซึ่งขัดกับพระราชกฤษฎีกานี้เสีย ส่วน&lt;br /&gt;
บทบัญญัติอื่นๆในรัฐธรรมนูญนั้นให้เป็นอันคงใช้อยู่ต่อไป&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
(ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50 น. 1, วันที่ 1 เมษายน พ.ศ. 2476)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
รัฐบาลยังได้ออกแถลงการณ์ถึงความจำเป็นในการปิดสภาผู้แทนราษฎรกับการตั้งคณะรัฐมนตรีชุดใหม่ และการงดใช้รัฐธรรมนูญบางมาตราว่า คณะรัฐมนตรีมีความเห็นแยกเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มข้างน้อยต้องการวางนโยบายเศรษฐกิจมีลักษณะเป็นคอมมิวนิสม์ ฝ่ายข้างมากเห็นว่า ตรงข้ามกับธรรมเนียมประเพณีของชาวสยาม จะนำมาซึ่งความหายนะและความมั่นคงของ ประเทศ&amp;lt;ref&amp;gt;รัฐบาลได้ตราพระราชบัญญัติว่าด้วยคอมมิวนิสต์ พ.ศ. 2476 เพื่อปรามการเคลื่อนไหวของหลวงประดิษมนูธรรม เมื่อวันที่ 1 เมษายน 2476 (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50, 1 เมษายน พ.ศ. 2476 สำหรับบทวิเคราะห์โปรดดู นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ 2540 : 255)&amp;lt;/ref&amp;gt; ในส่วนของสภาผู้แทนราษฎร ซึ่งเป็นสภาแต่งตั้งและเป็นสภาฯชั่วคราว ไม่ควรวางนโยบายเศรษฐกิจใหม่ ที่ “ประดุจเป็นการพลิกแผ่นดิน” แต่ก็เห็นได้ชัดว่า สมาชิกจำนวนมากต้องการและเลื่อมใสรัฐมนตรีเสียงข้างน้อยความแตกต่างระหว่างสภาผู้แทนราษฎรกับนิติบัญญัติ ระหว่างคณะรัฐมนตรีกับฝ่ายบริหารเป็นอันตรายต่อความมั่นคง ทำให้การปฏิบัติราชการช้าและกิดความแตกแยก ตลอดจนก่อให้เกิดความไม่มั่นใจแก่ประชาชน จึงจำเป็นต้องปิดสภาฯและตั้งคณะรัฐมนตรีชุดใหม่การงดใช้รัฐธรรมนูญนั้นเป็นเฉพาะ บางมาตราและเป็นการชั่วคราวเท่านั้น (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50 น. 7, 1 เมษายน พ.ศ. 2476 และดูประเด็นเรื่องอำนาจของฝ่ายบริหารที่จะปิดสภาที่ ม.จ. วรรณไวทยากรเคยกล่าวไว้ใน สิริ เปรมจิตต์ 2511: 86)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ผลการปิดสภาผู้แทนราษฎรและงดใช้รัฐธรรมนูญบางมาตรา ทำให้เกิดการ&lt;br /&gt;
รัฐประหาร 20 มิถุนายน พ.ศ. 2476 ภายใต้การนำของ พ.อ. พระยา พหลพลพยุหเสนา ซึ่งเข้ายึดอำนาจจากรัฐบาลพระยามโนปกรณ์นิติธาดา และบังคับให้ลาออกจากตำแหน่ง พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงมีพระบรมราชโองการประกาศให้เปิดประชุม สภาผู้แทนราษฎรอีกครั้งเรียกประชุมสมัยวิสามัญตามคำกราบบังคมทูลของประธาน สภาผู้แทนราษฎรกับทรงมีพระบรมราชโองการแต่งตั้งพระยาพหลพลพยุหเสนาเป็นนายก รัฐมนตรี (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50 น. 385-387, 21 มิถุนายน พ.ศ. 2476) นอกจากนี้ยังได้ตราพระราชบัญญัตินิรโทษกรรม ในการจัดกา ให้คณะรัฐมนตรีลาออกเพื่อให้มีการเปิดสภาผู้แทนราษฎรตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2476 (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50 น. 389, 25 มิถุนายน พ.ศ. 2476) ดังคำอธิบายว่า&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
“สภาผู้แทนราษฎรถวายคำปรึกษาว่า การที่คณะทหารบก ทหารเรือ และพลเรือนคณะหนึ่ง ซึ่งเห็นความจำเป็นในอันจะแก้ไขเหตุการณ์ที่ทำให้เสื่อมทรามความศักดิ์สิทธิ์แห่งรัฐธรรมนูญ เป็นเหตุให้กระทบกระเทือนต่อความปลอดภัยแห่งชาติบ้านเมือง จึงพร้อมใจกันเข้าจัดการให้คณะรัฐมนตรีชุดซึ่งไม่บริหารราชการแผ่นดินตามหน้าที่ด้วยความไว้วางใจของสภาฯตามรัฐธรรมนูญลาออกจากตำแหน่งทั้งคณะ ซึ่งในที่สุด รัฐมนตรีคณะที่กล่าวข้างต้นก็ได้ยื่นใบลา และได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ลาออกจากตำแหน่งแล้ว ปรากฏว่าเหตุการณ์ได้เป็นไปโดยราบรื่นปกติเรียบร้อย มิได้รุนแรง สมควรได้รับพระมหากรุณา เพราะความหวังดีงามและความละมุนละม่อมในการกระทำของคณะนี้”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
(ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50 น. 389, 25 มิถุนายน 2476)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
รัฐบาลชุดใหม่ดำเนินการตราพระราชบัญญัติให้ยกเลิกพระราชกฤษฎีกาที่ได้ปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎร ลงวันที่ 1 เมษายน พ.ศ. 2476 โดยกล่าวว่า การปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎรครั้งนั้น ‘มิได้อาศัยอำนาจในรัฐธรรมนูญประการใด ซึ่งทำให้เสื่อมทรามความศักดิ์สิทธิ์แห่งรัฐธรรมนูญ’ พระยาพหลพลพยุหเสนา จึงได้จัดการให้คณะรัฐมนตรีชุดเก่าลาออก เพื่อเปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎรสมัยวิสามัญ เพื่อยกเลิกพระราชกฤษฎีกาฉบับดังกล่าว (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 50 น. 394, วันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2476)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== กบฏบวรเดช : คณะกู้บ้านเมือง ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
พลเอกพระวรวงศ์เธอพระองค์เจ้าบวรเดช (ม.จ. บวรเดช กฤดากร) อดีตเสนาบดีกระทรวงกลาโหมนำคณะกู้บ้านกู้เมืองหรือคณะกู้บ้านเมือง ร่วมกับทหารหัวเมืองจากจังหวัดนครราชสีมา อุบลราชธานี อุดรธานี นครสวรรค์ พิษณุโลก อยุธยา สระบุรี ปราจีนบุรี เพชรบุรี และราชบุรี เข้ามาล้อมกรุงเทพมหานครเมื่อวันที่ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2476 เพื่อยื่นข้อเสนอให้รัฐบาลปฏิบัติตาม 6 ประการ คือ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
# ต้องจัดการทุกอย่างที่จะอำนวยผลให้ประเทศสยามมีพระมหากษัตริย์ปกครองภายใต้รัฐธรรมนูญชั่วกัลปาวสาน&lt;br /&gt;
# ต้องดำเนินการตามรัฐธรรมนูญโดยแท้จริง เฉพาะอย่างยิ่งก็คือ การตั้งและถอดถอนคณะรัฐบาลต้องเป็นไปตามเสียงหมู่มากไม่ใช่ทำด้วยการจับอาวุธดังที่กล่าวมาแล้ว ด้วยเหตุนี้ จึงต้องยอมให้มีคณะการเมืองที่ชอบด้วยกฎหมาย&lt;br /&gt;
# ข้าราชการซึ่งอยู่ในตำแหน่งประจำการ ทั้งทหารและพลเรือน ต้องอยู่นอกการเมือง เว้นแต่ผู้ที่อยู่ในตำแหน่งซึ่งมีหน้าที่ทางการเมืองโดยตรง แต่ความข้างต้นนั้น ไม่ตัดสิทธิในการที่ข้าราชการประจำจะนิยมยึดถือลัทธิการเมืองใดๆที่ชอบด้วยกฎหมาย แต่ก็ห้ามมิให้ใช้อำนาจหรือโอกาสในตำแหน่งหน้าที่เพื่อสนับสนุนเผยแผ่ลัทธิที่ตนนิยม หรือเพื่อบังคับขู่เข็ญโดยทางตรงหรือโดยอ้อมให้คนอื่นถือตามลัทธิที่ตนนิยมเป็นอันขาด ตำแหน่งฝ่ายทหารตั้งแต่ผู้บัญชาการทหารบกและผู้บัญชาการทหารเรือลงไปต้องไม่มีหน้าที่ทางการเมือง&lt;br /&gt;
# การแต่งตั้งบุคคลในตำแหน่งราชการจักต้องถือคุณวุฒิความสามารถเป็นหลัก ไม่ถือเอาความเกี่ยวข้องในทางการเมืองเป็นความชอบ หรือเป็นข้อรังเกียจในการบรรจุหรือเลื่อนตำแหน่ง&lt;br /&gt;
# การเลือกตั้งผู้แทนราษฎรประเภทที่สอง ต้องถวายให้พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเลือก&lt;br /&gt;
# การปกครองกองทัพบกจักต้องให้มีหน่วยผสมตามหลักยุทธวิธี เฉลี่ยอาวุธสำคัญแยกกันไปประจำตามท้องถิ่น มิให้มีกำลังเป็นส่วนใหญ่เฉพาะใน&lt;br /&gt;
แห่งใดแห่งหนึ่ง” (นิคม จารุมณี 2519 : 352-353)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นิคม จารุมณี (2519 : 117-149) สรุปสาเหตุสำคัญของการกบฏไว้ 6 ประการ ได้แก่&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
# ความหวาดระแวงภัยคอมมิวนิสม์และความไม่พอใจการกลับมา มีอำนาจทางการเมืองของหลวงประดิษฐ์มนูธรรม&lt;br /&gt;
# ความไม่พอใจที่พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงถูกหมิ่นพระ บรมเดชานุภาพตั้งแต่การยึดอำนาจเมื่อ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 การที่นายถวัติฤทธิเดชยื่นฟ้องพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯในข้อหาหมิ่นประมาท ซึ่งมีผู้สันนิษฐานว่าได้รับการสนับสนุนจาก หลวงประดิษฐมนูธรรม&lt;br /&gt;
# ปัญหาความคิดความเข้าใจและปฏิบัติการทางการเมืองในระบอบรัฐธรรมนูญที่แตกต่างกัน โดยเฉพาะกรณีรัฐประหาร 20 มิถุนายน พ.ศ. 2476 ฝ่ายกบฏบวรเดชเห็นว่าไม่ถูกต้องตามรัฐธรรมนูญ&lt;br /&gt;
# ความต้องการที่จะให้มีการจัดการปกครองระบอบประชาธิปไตยที่แท้จริง ตามอุดมการณ์โดยมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข&lt;br /&gt;
# ความขัดแย้งระหว่างคณะทหารหัวเมืองกับคณะราษฎร โดยเฉพาะความรู้สึกน้อยเนื้อต่ำใจของทหารหัวเมืองว่าขาดความสำคัญ&lt;br /&gt;
# ความขัดแย้งส่วนตัวระหว่างพระวรวงศ์เธอพระองค์เจ้าบวรเดชและพันเอกพระยาศรีสิทธิสงครามฝ่ายหนึ่งกับผู้นำในคณะราษฎรอีกฝ่ายหนึ่ง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
จะเห็นได้ว่า การเกิดกบฏบวรเดชนอกจากจะสะท้อนให้เห็นความขัดแย้ง ระหว่างชนชั้นนำไทยแล้ว ยังสะท้อนให้เห็นถึงความนึกคิดความเข้าใจ ในระบอบรัฐธรรมนูญที่ต่างกันใน 2 ประเด็น คือ กรณีการรัฐประหาร 24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 และข้อเรียกร้องที่จะให้รัฐบาลถวายอำนาจให้พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเลือกผู้แทนประเภทที่สองด้วยพระองค์เอง&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
อย่างไรก็ตาม แม้รัฐบาลปราบกบฏบวรเดชสำเร็จ แต่ก็เป็นเหตุการณ์ที่มีผลต่อความรู้สึกนึกคิดของคนจำนวนไม่น้อย โดยเฉพาะอย่างยิ่งพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงสะเทือนพระทัยมาก และเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทรงสละราชสมบัติในเวลาต่อมา&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== กรณีพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงสละราชสมบัติ ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเคยดำริที่จะสละราชสมบัติภายหลัง การปฏิวัติสยาม 2475 เพราะอาการประชวรที่พระเนตร แต่พระยาศรีวิสารวาจากราบบังคมทูลทัดทานขอพระราชทานไว้ (“บันทึกลับ” เจ้าพระยามหิธรถึงพระยามโนปกรณ์นิติธาดา วันที่ 2 กรกฎาคม 2475 ในแถลงการณ์เรื่องพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาประชาธิปกพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงสละราชสมบัติ 2478 : 3)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
แต่ระบอบการปกครองใหม่เป็นไปอย่างไม่ราบรื่นนักความขัดแย้งระหว่างรัฐบาลกับพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯเกิดขึ้นบ่อยครั้ง โดยเฉพาะกรณีกบฏบวรเดช ทำให้รัฐบาลไม่ไว้วางใจพวกเจ้ามากขึ้น เพราะเกรงว่าจะถูกยึดอำนาจกลับคืนสู่ระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ ขณะเดียวกันพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าก็ทรงรู้สึกว่ารัฐบาลและสภาผู้แทนราษฎร ไม่ค่อยเห็นความสำคัญของสถาบันกษัตริย์กระทำการโดยไม่ขอพระราชทานคำปรึกษาและขัดกับพระราชดำริ (วิภาลัย ธีรชัย 2522 : 139-140)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในวันที่ 12 มกราคม พ.ศ. 2476 พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จ&lt;br /&gt;
พระราชดำเนินประพาสยุโรปและสหรัฐอเมริกาเพื่อรักษาอาการประชวร ในเดือนตุลาคม พ.ศ. 2477 พระองค์ทรงติดต่อกับรัฐบาลในประเด็นการสละราชสมบัติ ทรงยื่นข้อเสนอเป็นพระราชบันทึกในเดือนมกราคม พ.ศ. 2477 มีรายละเอียดดังนี้&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
#ทรงมีพระราชประสงค์ให้แก้ไขการเลือกสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่สองเพราะที่ผ่านมารัฐบาลมักเลือกเอาพวกในคณะ ราษฎร โดยมิได้คำนึงถึงคุณวุฒิและความเหมาะสม&lt;br /&gt;
# พระราชอำนาจในการยับยั้งร่างพระราชบัญญัติตามมาตรา 39 ยังไม่เหมาะสมตามรัฐธรรมนูญกำหนดให้ใช้เสียงข้างมากของสภาผู้แทนราษฎร พระองค์ทรงมีพระราชประสงค์ให้ใช้เสียงไม่ต่ำกว่า 3 ใน 4 ของสภาผู้แทนราษฎรในการลงมติให้ใช้ พระราชบัญญัติที่พระองค์ทรงยับยั้งไว้&lt;br /&gt;
# ทรงร้องขอให้รัฐบาลปฏิบัติตามมาตรา 14 ของรัฐธรรมนูญ ให้เสรีภาพในการพูด การเขียน การโฆษณา และให้เสรีภาพในการประชุมโดยเปิดเผยและการตั้งสมาคม&lt;br /&gt;
# ให้ยกเลิกพระราชบัญญัติป้องกันรัฐธรรมนูญ เนื่องจากขัดกับหลักเสรีภาพ&lt;br /&gt;
# ทรงขอให้รัฐบาลอภัยโทษนักโทษการเมือง&lt;br /&gt;
# สำหรับข้าราชการที่ถูกลงโทษ ไม่ว่าจะเป็นการปลดออก จากราชการก็ดี การถูกลงโทษแล้วพ้นคดีก็ดีแต่ถูกตัดสิทธิ์ใน การรับเบี้ยบำเหน็จบำนาญ ขอให้ข้าราชการเหล่านั้น ได้รับบำเหน็จบำนาญตามสิทธิ&lt;br /&gt;
# ให้งดการฟ้องร้องข้าราชการที่ถูกสงสัยในข้อหากบฏ หรือที่กำลังจะฟ้องให้งดการฟ้องร้องจับกุม&lt;br /&gt;
# ขอให้รัฐบาลและสภาผู้แทนราษฎรให้คำมั่นเป็นลายลักษณ์อักษร ว่า จะไม่ตัดกำลังและงบประมาณของทหารรักษาวัง ให้น้อยกว่าเท่าที่จัดให้มีอยู่ ตลอดจนจ่ายอาวุธเท่ากับกองพันทหารราบอื่นๆ เพื่อรักษาพระราชวังและรักษาพระองค์&lt;br /&gt;
# ขอให้จัดการออกพระราชบัญญัติระเบียบการทูลเกล้าฯถวายฎีกา ในเรื่องการขอพระราชทานอภัยโทษ (วิภาลัย ธีรชัย 2522 : 140-141 และแถลงการณ์เรื่องพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาประชาธิปก พระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
นอกจากนี้ พระองค์ยังทรงมีพระราชบันทึกอีก 2 ฉบับ ให้งดกล่าวโทษ ม.จ. ศุภสวัสดิ์ สวัสดิวัตน์ และนายทหารรักษาวัง งดการเลิกทหารรักษาวัง งดการเปลี่ยนแปลงกระทรวงวังให้บุคคลในรัฐบาลเลิกกล่าวร้ายพระราชจักรีวงศ์และรัฐบาลเก่า พร้อมกับปราบผู้ที่กระทำเช่นนั้น ให้แสดงความเคารพต่อพระมหากษัตริย์อย่างแท้จริง ตลอดจนระงับปัญหาความไม่สงบ โดยไม่ดำเนินนโยบายเศรษฐกิจแบบสังคมนิยมอย่างแรงกับลดหย่อนโทษให้นักโทษการเมือง พระองค์ทรงมีพระราชประสงค์จะให้มีคณะการเมืองเพื่อชี้ให้เห็นว่าลัทธิแบบไหนดีกว่า โดยเฉพาะแนวความคิดของรัฐบาลว่าจะเป็นแนวเสรีนิยมหรือสังคมนิยม (ชัยอนันต์ สมุทวณิชและขัตติยา กรรณสูต 2532 : 301-304)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ในที่สุดพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเห็นว่ารัฐบาลไม่อาจสนอง&lt;br /&gt;
พระราชบันทึกตามที่ทรงมีพระราชประสงค์ได้ พระองค์จึงทรงตัดสินพระทัย สละราชสมบัติในวันที่ 2 มีนาคม 2477 และรัฐบาลได้กราบบังคมทูลพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอานันทมหิดลขึ้นครองราชสมบัติสืบต่อมา (วิภาลัย ธีรชัย 2522 : 141)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== การแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 ==&lt;br /&gt;
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 ถูกแก้ไขครั้งแรกเมื่อวันที่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2482 ตามรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมว่าด้วยนามประกาศ พ.ศ. 2482 มีผลทำให้เปลี่ยนชื่อประเทศจากสยามเป็นไทย และเรียกรัฐธรรมนูญใหม่ว่า รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2475 (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 56 ตอน 44 หน้า 980, 6 ตุลาคม พ.ศ. 2482) ผู้เสนอให้แก้ไขคือนายกรัฐมนตรี พ.อ.หลวงพิบูลสงคราม โดยการแถลงของ หลวงวิจิตรวาทการในที่ประชุมคณะรัฐมนตรี ที่ประชุมมีมติเห็นชอบและเสนอให้สภาผู้แทนราษฎรลงมติเห็นชอบให้เปลี่ยนชื่อประเทศจากสยามเป็นประเทศไทย (ปรีดี พนมยงค์ 2526 : 86-87)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
การแก้ไขครั้งที่สองเป็นการแก้ไขบทเฉพาะกาล เพื่อยืดอายุการใช้บทเฉพาะกาลจาก 10 ปี เป็น 20 ปี (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 57, 4 ตุลาคม พ.ศ. 2483) โดยขุนบุรัสการกิตติคดี ผู้แทนราษฎรประเภทที่หนึ่ง จังหวัดอุบลราชธานี ให้เหตุผลว่าเพื่อความมั่นคงของประเทศ ในภาวะสงครามที่เริ่มขยายตัวเข้ามาถึงประเทศไทย (ปรีดี พนมยงค์ 2526 : 350)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
ครั้งที่สาม คือ รัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2485 (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 58 ตอน 75, 3 ธันวาคม พ.ศ. 2485) เป็นการขยายกำหนดวาระของสมาชิกสภา ผู้แทนราษฎรออกไปครั้งละ 2 ปี โดยต้องตราออกมาเป็นพระราชบัญญัติ&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== อ้างอิง ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[หมวดหมู่:รัฐธรรมนูญ]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Nicolas_Sarkozy.jpg&amp;diff=880</id>
		<title>ไฟล์:Nicolas Sarkozy.jpg</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Nicolas_Sarkozy.jpg&amp;diff=880"/>
		<updated>2009-02-04T03:54:01Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;Nicolas Sarkozy - 5th French President&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Francois_Fillon.jpg&amp;diff=879</id>
		<title>ไฟล์:Francois Fillon.jpg</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Francois_Fillon.jpg&amp;diff=879"/>
		<updated>2009-02-04T03:53:46Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;Francois Fillon - French Prime Minister&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Nicolas_Sarkozy.jpg&amp;diff=878</id>
		<title>ไฟล์:Nicolas Sarkozy.jpg</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Nicolas_Sarkozy.jpg&amp;diff=878"/>
		<updated>2009-02-04T03:47:24Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;Nicolas Sarkozy - 5th French President&lt;br /&gt;
[[หมวดหมู่:ภาพ]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Francois_Fillon.jpg&amp;diff=877</id>
		<title>ไฟล์:Francois Fillon.jpg</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%A5%E0%B9%8C:Francois_Fillon.jpg&amp;diff=877"/>
		<updated>2009-02-04T03:46:45Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;Francois Fillon - French Prime Minister&lt;br /&gt;
[[หมวดหมู่:ภาพ]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=865</id>
		<title>แม่แบบ:Test</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=865"/>
		<updated>2009-01-30T08:47:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{{ชื่อหนังสือ}}}เล่มนี้ แต่งโดย{{{ชื่อผู้แต่ง}}} สำหรับใช้ในการเรียนการสอน&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=864</id>
		<title>แม่แบบ:Test</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=864"/>
		<updated>2009-01-30T08:46:32Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{ชื่อหนังสือ}}เล่มนี้ แต่งโดย{{ชื่อผู้แต่ง}} สำหรับใช้ในการเรียนการสอน&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=862</id>
		<title>แม่แบบ:Test</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=862"/>
		<updated>2009-01-30T08:41:42Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;ห้ามคัดลอก ดัดแปลง หรือแก้ไข.....................ฯลฯ&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=847</id>
		<title>แม่แบบ:Test</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=847"/>
		<updated>2009-01-29T16:43:29Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;สวัสดีครับ นาย{{{name}}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=846</id>
		<title>แม่แบบ:Test</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:Test&amp;diff=846"/>
		<updated>2009-01-29T16:37:26Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: สวัสดีครับ นายปาณิก&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;สวัสดีครับ นายปาณิก&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%B7%E0%B8%AD&amp;diff=832</id>
		<title>แม่แบบ:หนังสือ</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%B7%E0%B8%AD&amp;diff=832"/>
		<updated>2009-01-29T03:49:38Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: {{{1}}} ผู้ประพันธ์คือ {{{2}}} โดยสำนักพิมพ์ {{{3}}}&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;{{{1}}} ผู้ประพันธ์คือ {{{2}}} โดยสำนักพิมพ์ {{{3}}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%9A%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B9%83%E0%B8%8A%E0%B9%89:Panik&amp;diff=829</id>
		<title>คุยกับผู้ใช้:Panik</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%9A%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B9%83%E0%B8%8A%E0%B9%89:Panik&amp;diff=829"/>
		<updated>2009-01-29T03:14:23Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;123&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
55555&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
hello&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
11111&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%9A%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B9%83%E0%B8%8A%E0%B9%89:Panik&amp;diff=826</id>
		<title>คุยกับผู้ใช้:Panik</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%9A%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B9%83%E0%B8%8A%E0%B9%89:Panik&amp;diff=826"/>
		<updated>2009-01-29T03:08:53Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;123&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;123&#039;&#039;&#039;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%AB%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%81&amp;diff=821</id>
		<title>หน้าหลัก</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%AB%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%81&amp;diff=821"/>
		<updated>2009-01-28T05:46:20Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;__NOTOC__ __NOEDITSECTION__&lt;br /&gt;
{{ส่วนหัวของหน้าหลัก}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;!--เนื้อหา--&amp;gt;&lt;br /&gt;
{| style=&amp;quot;border-spacing:3px;margin:0px -3px;width:100%&amp;quot;&lt;br /&gt;
|class=&amp;quot;MainPageBG&amp;quot; style=&amp;quot;width: 50%; border: 1px solid #cef2e0; background-color: #f5fffa; vertical-align: top;  -moz-border-radius:7px&amp;quot; | &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| width=&amp;quot;100%&amp;quot; cellpadding=&amp;quot;2&amp;quot; cellspacing=&amp;quot;5&amp;quot; style=&amp;quot;vertical-align:top; background-color:#f5fffa;  -moz-border-radius:10px&amp;quot;&lt;br /&gt;
! style=&amp;quot;background-color: #cef2e0; font-size: 125%; border: 1px solid #a3bfb1; text-align: left;  padding-left: 7px;   -moz-border-radius:7px&amp;quot;  | &amp;lt;div style=&amp;quot;float:right;&amp;quot;&amp;gt;[[ภาพ:Wbar green1.jpg]]&amp;lt;/div&amp;gt; บทความคัดสรรเดือนนี้&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| style=&amp;quot;; font-size: 100%&amp;quot; | {{บทความคัดสรร/{{CURRENTMONTHNAME}} {{พศ}}}}&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;!-- คอลัมน์ขวา --&amp;gt;&lt;br /&gt;
|class=&amp;quot;MainPageBG&amp;quot; style=&amp;quot;width: 50%; border: 1px solid #cedff2; background-color: #f5fffa; vertical-align: top;  -moz-border-radius:7px&amp;quot; |&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| width=&amp;quot;100%&amp;quot; cellpadding=&amp;quot;2&amp;quot; cellspacing=&amp;quot;5&amp;quot; style=&amp;quot;vertical-align:top; background-color:#f5faff;  -moz-border-radius:10px&amp;quot;&lt;br /&gt;
! style=&amp;quot;background-color: #cedff2; font-size: 125%; border: 1px solid #a3b0b1; text-align: left;  padding-left: 7px;   -moz-border-radius:7px&amp;quot;  | &amp;lt;div style=&amp;quot;float:right;&amp;quot;&amp;gt;[[ภาพ:Wbar_blue.jpg]]&amp;lt;/div&amp;gt; บทความล่าสุด&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;color:#000&amp;quot;|{{บทความล่าสุด}}&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| style=&amp;quot;border-spacing:3px;margin:0px -3px;width:100%&amp;quot;&lt;br /&gt;
|class=&amp;quot;MainPageBG&amp;quot; style=&amp;quot;width: 100%; border: 1px solid #ddcef2; background-color: #faf5ff; vertical-align: top;  -moz-border-radius:7px&amp;quot; | &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{|cellpadding=&amp;quot;2&amp;quot; cellspacing=&amp;quot;5&amp;quot; style=&amp;quot;vertical-align:top;background-color:#faf5ff;color:#000;width:100%&amp;quot;&lt;br /&gt;
! style=&amp;quot;background-color:#ddcef2; font-size: 125%; border: 1px solid #afa3bf; text-align: left;  padding-left: 7px;   -moz-border-radius:7px&amp;quot;  | &amp;lt;div style=&amp;quot;float:right;&amp;quot;&amp;gt;[[ภาพ:Wbar_purple2.jpg]]&amp;lt;/div&amp;gt; สารานุกรม&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;color:#000&amp;quot;|{{หน้าหลัก-สารานุกรม}}&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%84%E0%B8%B1%E0%B8%94%E0%B8%AA%E0%B8%A3%E0%B8%A3/%E0%B8%A1%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%A1_2552&amp;diff=820</id>
		<title>แม่แบบ:บทความคัดสรร/มกราคม 2552</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B9%81%E0%B8%A1%E0%B9%88%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A:%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%84%E0%B8%B1%E0%B8%94%E0%B8%AA%E0%B8%A3%E0%B8%A3/%E0%B8%A1%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%A1_2552&amp;diff=820"/>
		<updated>2009-01-28T05:32:21Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Sukanya: สร้างหน้าใหม่: &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2475&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;  เมื่อวันที่ 24 มิถ...&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;[[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2475]]&#039;&#039;&#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 คณะราษฎรได้ทำการอภิวัตน์เปลี่ยนแปลงการปกครอง ประเทศสยามจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบรัฐธรรมนูญ[1] คณะราษฎรจัดทำร่าง พ.ร.บ. ธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยาม พ.ศ. 2475 ทูลเกล้าถวายพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว และทรงลงพระปรมาภิไธยพระราชทานลงมา ณ วันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ. 2475 พระองค์ทรงเติมคำว่า “ชั่วคราว” กำกับต่อท้ายพระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยาม โดยมีพระราชกระแสรับสั่งแก่คณะราษฎรว่าให้ใช้ พ.ร.บ. ธรรมนูญฯ นี้เป็นการชั่วคราว แล้วให้เสนอสภาผู้แทนราษฎรเพื่อตั้งคณะอนุกรรมการร่างรัฐธรรมนูญฉบับถาวร (ปรีดี พนมยงค์ 2526 : 346) [[รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2475|อ่านต่อ...]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Sukanya</name></author>
	</entry>
</feed>